III SA/Lu 754/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. G. na pismo Dyrektora Zakładu Karnego w O. z dnia [...] października 2021 r. w przedmiocie odmowy rozpatrzenia wniosku o zmianę opinii służbowej postanawia: odrzucić skargę. Ł. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na pismo Dyrektora Zakładu Karnego w O. z dnia [...] października 2021 r. w przedmiocie odmowy rozpatrzenia wniosku o zmianę opinii służbowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi podnosząc, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019, poz. 2325 z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli sprecyzowany został w przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a. i obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę tego sądu w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu. W rozpoznawanej sprawie wniesiono skargę na pismo Dyrektora Zakładu Karnego w O. z dnia [...] października 2021 r. w przedmiocie odmowy rozpatrzenia wniosku o zmianę opinii służbowej. Z treści skargi oraz analizy akt sprawy wynika, że w dniu [...] września 2021 r. kierownik działu ochrony Zakładu Karnego w O. L. sporządził opinię służbową, dotyczącą sierż. Ł. G., w której stwierdził niewywiązywanie się opiniowanego z obowiązków służbowych oraz nieprzydatność na zajmowanym stanowisku. Skarżący złożył wniosek o jej zmianę. Wydający opinię uznał wniosek za nieuzasadniony i odstąpił od wydania nowej opinii, a Dyrektor Zakładu Karnego w O. L. utrzymał w mocy opinię z dnia [...] września 2021 r., o czym poinformował skarżącego pismem z dnia [...] października 2021 r. W ocenie sądu, przedmiot skargi w rozpoznawanej sprawie nie podlega kognicji sądów administracyjnych, bowiem nie mieści się w żadnej kategorii aktów i czynności z zakresu administracji publicznej, wskazanych w art.3 § 2, § 2a lub § 3 p.p.s.a.. Sprawy związane z opiniowaniem służbowym funkcjonariuszy Służby Więziennej uregulowane zostały w ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2021 r. poz. 1064 z późn. zm.), dalej jako "ustawa o SW". Z rozdziału 10 ustawy o SW wynika, że pragmatyka służbowa przewiduje własny tryb sporządzania oraz weryfikacji opinii służbowej, zaskarżenie opinii możliwe jest jedynie do wyższego przełożonego. Opinia służbowa nie podlega dalszej kontroli instancyjnej. Zgodnie z art. 218 ust. 1 ustawy o SW, sprawy dotyczące zwolnienia ze służby, przeniesienia z urzędu do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, przeniesienia na niższe stanowisko służbowe oraz zawieszenia w czynnościach służbowych podlegają rozstrzygnięciu w formie decyzji, od których przysługuje prawo wniesienia odwołania do wyższego przełożonego. Od decyzji organu odwoławczego przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego (ust. 2). Ponadto w orzecznictwie sądowadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że opinie służbowe nie należą do kategorii aktów administracyjnych podlegających kognicji sądów administracyjnych. Opinia służbowa stanowi bowiem ocenę tj. stan wiedzy bezpośredniego przełożonego i nie ma cech rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Nie jest dokonywana ani w celu wywołania bezpośrednio skutku prawnego ani sama bezpośrednio skutków nie wywołuje. W przyszłości może jedynie rzutować na sytuację osobistą, majątkową i zawodową opiniowanego. Jednak takie konsekwencje prawne nie są bezpośrednim skutkiem opinii służbowej, mogą być wynikiem kolejnych działań przełożonych podejmowanych w odrębnych postępowaniach (por. uchwała NSA z dnia 5 grudnia 2011 r., sygn. akt I OPS 2/11; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 14 lutego 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 7/14; postanowienie WSA w Krakowie z dnia 11 lipca 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 855/14, postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 19 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 97/18). Biorąc pod uwagę powyższe regulacje należało uznać, że skarga skarżącego nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a..