I OZ 105/22

Dnia 7 kwietnia 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Łd 993/21 w sprawie ze skargi [...] z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2021 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu utraty prawa własności części nieruchomości postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę [...] z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu utraty prawa własności części nieruchomości. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że reprezentujący [...] Spółkę Komandytową z siedzibą w [...] – B. S., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na ww. decyzję Wojewody [...] w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu utraty prawa własności części nieruchomości. Skarga wpłynęła bez wymaganej prawem ilości odpisów. Na podstawie zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 21 grudnia 2021 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi przez złożenie odpisu skargi podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. W pouczeniu wyjaśniono skarżącemu czym jest odpis oraz że należy go podpisać lub poświadczyć za zgodność z oryginałem. Powyższe wezwanie skarżący otrzymał w dniu 5 stycznia 2022 r., o czym świadczy dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji. Zatem termin do usunięcia braku formalnego skargi rozpoczął swój bieg dnia 6 stycznia 2022 r. a zakończył - 12 stycznia 2022 r. Skarżący pismem z dnia 12 stycznia 2022 r., doręczył do Sądu niepodpisany egzemplarz odpisu skargi. W tym stanie rzeczy, Sąd i instancji stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga nie spełnia wymogów formalnych, bowiem mimo pouczenia o konieczności podpisania lub poświadczenia za zgodność z oryginałem odpisu skargi, skarżący złożył niepodpisany egzemplarz. Wskazany brak skargi uniemożliwia natomiast nadanie jej dalszego biegu, co uzasadniało jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Spółka [...] Spółka Komandytowa z siedzibą w [...]. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono (cyt.): "nadmierny formalizm i zastosowanie skutków procesowych nieadekwatnych do zarzuconego uchybienia, skutkujące nierozpoznaniem merytorycznym sprawy. Pomimo faktycznego braku podpisu pod odpisem skargi nic nie stało na przeszkodzie, aby – pomimo braku tegoż podpisu - nadać sprawie dalszy bieg, tym bardziej, że Sąd dysponował ostatecznie treścią skargi." W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie sprawie dalszego biegu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przepis ten stosuje się do skargi, stosownie bowiem do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, jednym z wymogów formalnych skargi jest wynikający z art. 47 § 1 p.p.s.a. obowiązek dołączenia do niej jej odpisów dla doręczenia ich stronom. Odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie, bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej (art. 47 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w przypadku, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, sąd skargę odrzuca. Podkreślić w tym miejscu także należy, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13). W przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest definicji legalnej odpisu pisma procesowego. W orzecznictwie podkreśla się, że odpisem pisma procesowego jest każdy dalszy jego egzemplarz, odwzorowany w dowolnej technice, zgodny z oryginałem co do treści. Może to być kopia maszynowa, fotokopia, a także kopia wykonana przy użyciu każdej innej techniki powielania, np. wydruk komputerowy (por. wyrok NSA z 5 marca 2008 r., II OSK 774/06, postanowienie NSA z 30 czerwca 2009 r., II OSK 927/09). Istotą odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Podstawowym wymogiem odpisu pisma procesowego jest zatem jego zgodność, tj. wierność treści z oryginałem. Nie budzi przy tym wątpliwości, że elementem treści pisma procesowego jest też podpis strony co wprost wynika z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Skoro tak, to odpis pisma procesowego dla zachowania zgodności co do treści z oryginałem również musi zawierać odwzorowany podpis widniejący na oryginale (bądź podpis własnoręczny). W rozpoznawanej sprawie skarżący na wezwanie Sądu do złożenia odpisu skargi podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem nadesłał egzemplarz skargi, który takiego odwzorowania podpisu nie zawierał. Na przesłanym piśmie brak było również własnoręcznego podpisu. Nie można zatem przyjąć, iż nadesłane pismo stanowiło dalszy egzemplarz skargi, zgodny z oryginałem co do treści. W związku z tym Sąd I instancji zasadnie uznał, iż brak formalny skargi nie został uzupełniony, co uniemożliwiało nadanie skardze dalszego biegu i w konsekwencji prowadziło do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł jak w sentencji.