II OSK 1223/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Podkarpackiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 8 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Rz 1334/21 w sprawie ze skargi T. P. na postanowienie Wojewody Podkarpackiego z dnia 6 sierpnia 2021 r. nr I-III.7722.13.3.2021 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Rz 1334/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi T. P., uchylił postanowienie Wojewody Podkarpackiego z dnia 6 sierpnia 2021 r. nr I-III.7722.13.3.2021 oraz poprzedzające je postanowienie Starosty Kolbuszowskiego z dnia 25 czerwca 2021 r. nr AB.6740.9.7.2021, a także zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżony wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych. Decyzją nr 368/2015 z dnia 28 grudnia 2015 r. znak: AB.6740.2.100.2015 Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił Gminie Dzikowiec pozwolenia na przebudowę wewnętrznej instalacji gazowej w ramach realizacji zadania "Remont i termomodernizacja budynku Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu" na działkach ew. nr 1229, 1230 położonych w obrębie ewidencyjnym Dzikowiec, w jednostce ewidencyjnej Dzikowiec. Wnosząc o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją skarżąca wskazała, że inwestor władający działką nr 1229 jako posiadacz samoistny, nie dysponował żadnym z tytułów prawnych wymienionych w art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 z późn. zm.; zwanej dalej: p.b.). Postanowieniem z dnia 5 stycznia 2021 r. nr AB.6740.9.3.2020 Starosta odmówił wznowienia postępowania. Postanowienie to zostało uchylone przez Wojewodę postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2021 r. nr I-III.7722.13.1.2021. Następnie postanowieniem z dnia 25 czerwca 2021 r. nr AB.6740.9.7.2021 Starosta działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 i art. 147 k.p.a. ponownie odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją nr 386/2015 z dnia 28 grudnia 2015 r. znak: AB.6740.2.100.2015. W uzasadnieniu postanowienia Starosta stwierdził, że w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę, stroną postępowania był tylko inwestor. Starosta nie znalazł również podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Po rozpoznaniu zażalenia Wojewoda postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2021 r. nr I-IM.7722.13.3.2021 utrzymał w mocy ww. postanowienie Starosty. Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji, iż skarżąca nie wykazała interesu prawnego w niniejszym postępowaniu, nie jest bowiem właścicielką działek nr 1229 i 1230, a także działek sąsiadujących z terenem inwestycji. Wojewoda podkreślił, że organ administracji architektoniczno- budowlanej nie jest uprawniony - w ramach posiadanych kompetencji - do prowadzenia postępowania w sprawie uregulowania stanu prawnego nieruchomości. Z zalegającego w aktach sprawy wypisu z rejestru gruntów dla działki nr 1229 nie wynika, kto jest jej właścicielem, jak również że dla nieruchomości została założona księga wieczysta. Powyższe okoliczności nie pozwalają na uznanie skarżącej za jednego z aktualnych współwłaścicieli działki nr 1229. Zdaniem Wojewody okoliczności podnoszone przez skarżącą świadczą o zaistnieniu po jej stronie interesu faktycznego wyrażającego się jedynie w zainteresowaniu wynikiem prowadzonego postępowania administracyjnego. Wspomniany interes faktyczny, wobec braku wyraźnego przepisu ustawowego, nie stanowi jednak wystarczającej podstawy do przyznania przymiotu strony. W dalszej kolejności Wojewoda wskazał, że skarżąca nie wykazała, że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Wskazanie we wniosku, że inwestor nie posiadał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie poparte żadnym orzeczeniem sądu lub innego organu - nie spełnia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. W ocenie Wojewody, w sprawie nie zaszły również przesłanki do zastosowania art. 145 § 2 k.p.a., albowiem nie mamy do czynienia ani z oczywistym sfałszowaniem dowodu lub oczywistym popełnieniem przestępstwa, jak również wznowienie postępowania nie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Wojewoda również zauważył, że z uwagi na ww. przesłanki negatywne, kwestia zachowania przez skarżącą terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. pozostaje bez wpływu na treść postanowienia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie T. P. zarzuciła postanowieniu Wojewody naruszenie: 1) art. 28 k.p.a., które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie, poprzez wskazanie braku legitymizacji procesowej skarżącej w następstwie odmówienia jej przymiotu strony postępowania wznowieniowego wobec braku wykazania przez skarżącą istnienia po jej stronie indywidualnego interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu; 2) art. 28 ust. 2 p.b., które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie skarżącej nie przysługuje status strony, gdyż nie jest właścicielką działki nr 1229 ani też działek sąsiadujących z ww. gruntem; 3) art. 7 w zw. z art. 136 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie działań mających na celu wyjaśnienie istotnych okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy i przyjęcie, że stan faktyczny w sprawie został wyjaśniony w sposób wyczerpujący, podczas gdy w rzeczywistości Wojewoda nie przeprowadził postępowania dowodowego i oparł się jedynie na dokumentach dostarczonych przez Starostę, które nie odzwierciedlają aktualnego stanu faktycznego, i zaniechał przeprowadzenia dowodów koniecznych do poprawnego ustalenia okoliczności sprawy, w szczególności w przedmiocie ustalenia, czy skarżąca posiada przymiot strony poprzez wykazanie, że jest jedną ze spadkobierczyń właściciela przedmiotowej nieruchomości, a tym samym jedną z jej współwłaścicielek; 4) art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie przez organ zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i kierowania się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, na skutek utrzymywania w obrocie prawnym decyzji ostatecznych wydanych na podstawie fałszywych dowodów; 5) art. 145 § 1 i 2 k.p.a., które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie poprzez uznanie, że skarżąca nie posiada interesu prawnego w zmianie zaskarżonej decyzji, Wojewoda zaś zaniechał przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego w tym zakresie; 6) art. 145 § 1 i 2 k.p.a., które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie poprzez uznanie, że skarżąca nie wykazała, że w sprawie zaistniały przesłanki określone w tych przepisach, w szczególności w postaci przedłożenia dowodu z orzeczenia sądowego stwierdzającego, że dokument został sfałszowany, jak również skarżąca nie wykazała, że sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa było na tyle oczywiste, że wznowienie postępowania stało się niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego, Wojewoda zaś zaniechał przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego w tym zakresie opierając się jedynie na twierdzeniach i dowodach zgromadzonych przez organ I instancji; 7) art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 61 § 2 oraz w zw. z art. 30 § 4 k.p.a., które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie skarżącej nie przysługuje status strony, a co się z tym wiąże, stwierdzeniu braku zaistnienia przesłanek wznowieniowych, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jak i braku możliwości do zastosowania trybu z art. 61 § 2 k.p.a. tj, wznowienia postępowania z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przez organy obu instancji z urzędu; Wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 8 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Rz 1334/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił ww. postanowienie Wojewody oraz orzekł o kosztach postępowania. Sąd I instancji stwierdził, że art. 149 § 3 k.p.a. może być stosowany wyłącznie w sytuacji, gdy jest rzeczą oczywistą, nie budzącą żadnej wątpliwości i nie wymagającą żadnego postępowania ani dodatkowych dowodów, że wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony. W sytuacji gdy podmiot składający podanie o wznowienie postępowania powołuje się na przysługującą mu w sprawie legitymację i istnieją co do tego wątpliwości, ich wyjaśnienie nastąpić powinno po uprzednim wznowieniu postępowania zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a. Tymczasem w niniejszej sprawie pomiędzy stronami istnieje spór, komu przysługiwały prawa do działki nr 1229 na dzień wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżąca konsekwentnie podnosi, że jest współwłaścicielką tej działki, zaś organy miały świadomość, że podjęła kroki prawne celem ujawnienia swojego uprawnienia - wszczęto postępowanie o aktualizację wpisów w operacie ewidencyjnym. Z zalegającej w aktach sprawy decyzji Starosty Kolbuszowskiego z dnia 30 września 2021 r. wynika, że skarżąca została wpisana do ewidencji jako współwłaścicielka działki nr 1229. Ponadto przed Sądem Rejonowym w Kolbuszowej pod sygn. akt I Ns 207/19 toczy się postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia z wniosku Gminy Dzikowiec. Z ww. decyzji Starosty Kolbuszowskiego z dnia 30 września 2021 r. wynika, że zostało wydane nieprawomocne postanowienie przez Sąd Rejonowy w Kolbuszowej o stwierdzeniu nabycia prawa własności działki 1229 w drodze zasiedzenia przez Gminę Dzikowiec. Wynika więc z powyższego bezsprzecznie, że kwestia własności działki nr 1229 jest nadal sporna i nierozstrzygnięta. Sąd stwierdził, że w istocie skarżąca nie podniosła przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., nie zmienia to jednak faktu, że chcąc odmówić wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych, organ musi kwestię posiadania przymiotu strony przeanalizować i powinien to uczynić w toku postępowania. Należało ocenić przymiot strony nie z perspektywy oddziaływania inwestycji na nieruchomość skarżącej, jako działkę sąsiednią lecz w kontekście tego, czy w momencie wydania pozwolenia na budowę posiadała ona prawa do nieruchomości, na której ta inwestycja miała być zrealizowana. Sąd I instancji zauważył, że Starosta w postanowieniu o odmowie wznowienia postępowania ocenił merytorycznie podniesione przez skarżącą zarzuty wznowieniowe z art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. Tymczasem odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. może nastąpić wyłącznie z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. W sprawie nie ulega wątpliwości, że działka nr 1229 nie ma urządzonej księgi wieczystej. Na dzień wydania pozwolenia na budowę, w ewidencji gruntów i budynków Gmina Dzikowiec wpisana była jako władający samoistny. W oświadczeniu z dnia 9 listopada 2015 r. podano, że Gmina posiada ograniczone prawo rzeczowe do działki nr 1229, ale nie ujawniono jakie. Kwestia ewentualnego fałszu oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane powinna zostać więc rozpatrzona w toku postępowania wznowieniowego, a nie na etapie wstępnym. W skardze kasacyjnej Wojewoda Podkarpacki zaskarżył ww. wyrok w całości zarzucając mu naruszenie: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. poprzez uchylenie postanowienia organu I i II instancji, pomimo, że ww. postanowienia nie naruszały wskazanego przez Sąd przepisu art. 149 § 3 k.p.a. ponieważ skarżąca nie wykazała, że posiada prawo rzeczowe do nieruchomości objętych inwestycją, ani sąsiadujących z terenem inwestycji, co powoduje, że brak przymiotu strony jest oczywisty, co skutkować musiało niedopuszczalnością wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych. 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. poprzez uchylenie postanowienia organu I i II instancji, pomimo, że ww. postanowienia nie naruszały wskazanego przez Sąd przepisu art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.a., ponieważ niezależnie od oceny Sądu dotyczącej możliwości (bądź też jej braku) badania na etapie wstępnym (tzn. przed wznowieniem) legitymacji wnioskodawcy do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, nie został spełniony warunek niezbędny dla wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. dotyczący uprzedniego stwierdzenia fałszywości danego dowodu, lub popełnienia przestępstwa przez sąd lub inny uprawniony do tego organ. Wojewoda wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda zaznaczył, że błędna argumentacja organu I instancji zawarta w postanowieniu z dnia 25 czerwca 2021 r. została skorygowana w postanowieniu Wojewody Podkarpackiego z dnia 6 sierpnia 2021 r., czego Sąd zdaje się nie zauważać. Ponadto w ocenie Wojewody za zasadnością odmowy wznowienia postępowania przemawiała okoliczność, iż wnioskodawczyni pomimo powołania się na art. 145 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. stanowiący, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, oraz decyzja wydana została w wyniku przestępstwa, nie przedłożyła orzeczenia potwierdzającego sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa. Warunkiem niezbędnym dla wznowienia postępowania w razie zaistnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. jest uprzednie stwierdzenie fałszywości danego dowodu przez sąd lub inny uprawniony do tego organ. W okolicznościach analizowanej sprawy T. P. nie przedłożyła powyższego prejudykatu, co uzasadniało odmowę wznowienia postępowania. Odmowa wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. jest możliwa także z przyczyn podmiotowych, co wynika z ww. art. 147 k.p.a. Jednakże w tym wypadku zasadą jest, że brak przymiotu strony można przypisać jedynie w przypadkach oczywistych i niewątpliwych, nie wymagających wglądu w przedmiot sprawy, której dotyczy wznowienie, bez konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie. T. P. nie jest właścicielką działek objętych inwestycją nr 1229 i nr 1230, a także działek sąsiadujących z terenem inwestycji, co w sposób oczywisty powoduje, że w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nie posiadała interesu prawnego w sprawie. Sąd winien dokonać kontroli wydanego przez Wojewodę postanowienia według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jego wydania tj. w dniu 6 sierpnia 2021 r., tymczasem powołuje się na decyzję Starosty Kolbuszowskiego z dnia 30 września 2021 r. dotyczącą aktualizacji wpisów w operacie ewidencyjnym. Również toczące się postępowanie przed sądami powszechnymi o zasiedzenie nie potwierdziło, aby skarżąca nabyła prawo do nieruchomości nr 1229. Tym samym oczywisty brak po stronie wnioskodawczyni interesu prawnego, uzasadniał odmowę wznowienia postępowania, a wydane w tym zakresie rozstrzygnięcia nie naruszały prawa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji. Podstawą odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Starosty z dnia 28 grudnia 2015 r. nr 368/2015 znak: AB.6740.2.100.2015 w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Gminie Dzikowiec pozwolenia na przebudowę wewnętrznej instalacji gazowej w ramach realizacji zadania "Remont i termomodernizacja budynku Zespołu Szkół im. ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu" na działkach ew. nr 1229, 1230 położonych w obrębie ewidencyjnym Dzikowiec, w jednostce ewidencyjnej Dzikowiec, był w ocenie Wojewody oczywisty brak legitymacji procesowej wnioskodawcy oraz niewykazanie we wniosku okoliczności mających świadczyć o wystąpieniu podstawy wznowienia postępowania. Odnosząc się do pierwszej z tych okoliczności Naczelny Sad Administracyjny wskazuje, że odmowa wznowienia postępowania na mocy art. 149 § 3 k.p.a. dotyczy tych przypadków, gdy wspomniane przeszkody są łatwo dostrzegalne, a ich stwierdzenie nie wymaga prowadzenia analiz lub uzyskania dodatkowych wyjaśnień. Nie można więc wykluczyć, że wniosek o wznowienie postępowania zostanie załatwiony negatywnie przez odmowę wszczęcia tego trybu nadzwyczajnego ze względu na nielegitymowanie się przymiotem strony przez wnioskodawcę, o ile brak ten jest oczywisty. Taki przypadek zachodzi w szczególności, gdy wnioskodawca nie powołuje się na swój interes prawny, lecz na potrzebę ochrony sprawiedliwości, praworządności, interes społeczny lub niezadowolenie ze sposobu funkcjonowania administracji publicznej bądź też gdy wnioskodawca w czasie wydania decyzji ostatecznej niewątpliwie nie był właścicielem nieruchomości sąsiedniej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 maja 2017 r., II OSK 2306/15, Wyrok NSA z 18 września 2019 r., II OSK 1833/19; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka też sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Niewątpliwie T. P. nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty z dnia 28 grudnia 2015 r. We wniosku o wznowienie postępowania powołała się na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Dokonując formalnej oceny wniosku organy zasadnie uznały, że T. P. nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, a także nie wykazała tego interesu we wniosku o wznowienie postępowania. Z akt sprawy nie wynikało aby była właścicielką działek nr 1229 i 1230, a także działek sąsiadujących z terenem inwestycji. Skarżąca nie przedłożyła też dokumentów na poparcie twierdzeń, że jest właścicielem działki nr 1229. Jak ponadto wskazał Wojewoda, w aktach spawy znajdował się wypis z rejestru gruntów dla działki nr 1229 i nie wynika z niego kto jest właścicielem tej nieruchomości. Powołana natomiast przez Sąd I instancji decyzja Starosty z dnia 30 września 2021 r. dotycząca wpisu w ewidencji gruntów została wydana już po wniesieniu skargi do Sądu na postanowienie Wojewody. Nie może zatem świadczyć o tym, że na dzień wydawania postanowienia Wojewoda błędnie ocenił materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy. Ponadto argumentację Wojewody wzmacniała okoliczność nieuprawdopodobnienia powołanych we wniosku przesłanek wznowieniowych. Przyjmuje się, że warunkiem skutecznego żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. jest przedłożenie przez stronę dowodu w postaci orzeczenia sądowego lub innego właściwego organu stwierdzającego fałszerstwo dowodu (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, C.H. Beck, Warszawa 2014, s. 608; M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX a WK, Warszawa 2009, s. 710–711 oraz powołane tam orzeczenia sądów administracyjnych). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, że konstrukcja prawna przesłanek wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. jest w znacznej części identyczna. Przestępstwo co do zasady powinno być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu i w tym zakresie jest to wymóg analogiczny jak w przypadku stwierdzenia fałszu dowodu (dokumentu). Zatem strona, która domaga się wznowienia postępowania na tej podstawie, że dowód okazał się fałszywy lub że decyzję wydano w wyniku przestępstwa, musi przedłożyć organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego tę okoliczność (wyrok NSA z 29 stycznia 2021 r. II OSK 2721/20). Takiego dowodu skarżąca nie przedłożyła wnosząc o wznowienie postępowania. Podkreślić przy tym należy, że w Wojewoda trafnie ocenił, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodziły też okoliczności z art. 145 § 2 lub § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 145 § 2 k.p.a. istnieje możliwość wznowienia postępowania, jeszcze przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu, jeżeli jest ono oczywiste, a wznowienie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Do zastosowania tego przepisu konieczne jest łączne wystąpienie obu przesłanek tj. oczywistość fałszu oraz niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Fałszerstwo dowodu musi być bezsporne, pewne, nie może budzić jakichkolwiek wątpliwości (wyrok NSA z 26.11.2018r., II OSK 348/18, LEX nr 2611657). Okoliczności te w sposób oczywisty nie wystąpiły w niniejszej sprawie. Skarżąca nie wykazała także aby w sprawie wystąpiły okoliczności o jakich mowa art. 145 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku i oddaleniu skargi. Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.