III SAB/Gl 195/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek Sędziowie Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi T.S. na bezczynność Prezydenta Miasta C. w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę. Skargą z [...]r., nadaną w Urzędzie Pocztowym 3 września 2020r. skarżący T. S. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Urzędu Pracy w C. w ponownym rozpoznaniu sprawy zasiłku dla bezrobotnych. Z akt sprawy wynika, że skarżący został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. 11 września 2018r. jako osoba bezrobotna, której odmówiono przyznania prawa do zasiłku, ponieważ suma okresów o których mowa w art.71 ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U. z 2019r., poz. 1482 z póżn. zm.), przypadających w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji była krótsza niż 365 dni. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie. Wojewoda Śląski decyzją z [...]r. zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 19 marca 2019r. sygn. akt IV SA/Gl 11/19 oddalił skargę strony. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 16 kwietnia 2020r. sygn. akt I OSK 3387/19 uchylił zarówno zaskarżony wyrok, jak i decyzje organów obu instancji w części odmawiającej przyznania stronie zasiłku dla bezrobotnych. Pismem z 10 sierpnia 2020r. skarżący złożył ponaglenie do organu I instancji stwierdzając, że wyrok NSA wpłynął do PUP w C. 3 lipca 2020r., a mimo tego organ nie podjął żadnej czynności w sprawie. Ponaglenie to – na skutek jego przekazania do organu odwoławczego - wpłynęło do Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego 17 sierpnia 2020r., co wynika z datownika na piśmie przewodnim (karta 35). Postanowieniem z [...]r., które wpłynęło do organu I instancji 27 sierpnia 2020r. Wojewoda Śląski nie uwzględnił ponaglenia. W uzasadnieniu stwierdził, że 3 lipca 2020r. wpłynął do niego wyrok NSA, lecz bez klauzuli prawomocności. Natomiast wyrok prawomocny i akta sprawy - I i II instancji otrzymał dopiero 20 sierpnia 2020r. a organ I instancji nie ma podstaw do rozpatrzenia sprawy bez prawomocnego wyroku i wglądu do akt. Również 27 sierpnia 2020r. do PUP w C. wpłynęły akta sprawy. [...]r. organ I instancji wydał decyzję przyznającą stronie prawo do zasiłku od 11 września 2018 r. do 9 marca 2019r. w wysokości 100% kwoty zasiłku dla bezrobotnego. W skardze skierowanej do WSA w Gliwicach skarżący wniósł o: 1. dokonanie kontroli bezczynności postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga, 2. na podstawie art. 6 ustawy o odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa w związku z art. 149 § 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o orzeczenie, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o orzeczenie przez Sąd o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art.154 § 6 cytowanej ustawy, 4. zobowiązanie organu do niezwłocznego wydania decyzji w sprawie. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że prawomocny wyrok NSA doręczono do PUP w C. 3 lipca 2020r., organ przez miesiąc nie podjął żadnych czynności w tej sprawie, naruszając rażąco art. 35 k.p.a., dlatego wniesione zostało 10 sierpnia 2020r. ponaglenie o niezwłoczne wydanie decyzji w przedmiocie tej sprawy, przyznania i wypłaty zasiłku dla bezrobotnych na podstawie dokumentów z akt, gdyż sprawa nie wymaga postępowania wyjaśniającego i nie jest skomplikowana. W uzupełnieniu skargi skarżący podniósł, że otrzymał postanowienie Wojewody Śląskiego z [...]r., którym nie uwzględnił on ponaglenia. W treści pisma Z-ca Dyrektora Wydziału Rodziny i Polityki Społecznej uzasadniając swoje wadliwe postanowienie wprowadził błędne informacje dotyczące: 1. daty wniesienia ponaglenia 11 sierpnia 2020, a które wniesiono 10 sierpnia 2020; 2. daty otrzymania ponaglenia 18 sierpnia 2020r., a które doręczono 11 sierpnia 2020r. (dowód: Poczta Polska Śledzenie przesyłki poleconej _ [...]- odebrano w placówce 2020-08-11 09:36 UP C. [...] ul. [...]). Drugie wadliwe stwierdzenie Z-cy Dyrektora Wydziału Rodziny i Polityki Społecznej dotyczyło - zdaniem strony - faktu, że wyrok NSA z 16 kwietnia 2020r., sygn. akt I OSK 3387/19, wpłynął 3 lipca 2020r. do Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego bez klauzuli wykonalności, podczas gdy wyrok NSA jest prawomocny z chwilą wydania, gdyż nie przysługuje od niego żaden środek odwoławczy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi. Stwierdził, że nie pozostawał w bezczynności, bowiem nie mając dostępu do akt sprawy nie miał podstaw do jej rozpatrzenia. Akta te otrzymał 27 sierpnia 2020r. i rozpoznał sprawę niezwłocznie, tj. [...]r., a decyzja została stronie doręczona 3 września 2020r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy – co do zasady - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy. W doktrynie oraz orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że o bezczynności organu administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. Dla stwierdzenia bezczynności nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem, że nie istnieje obowiązek wydania stosownego aktu lub podjęcia określonej czynności. Definicję legalną bezczynności zawiera art. 37 § 1 pkt 1 Kpa, zgodnie z którym stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Z art. 35 § 3 Kpa wynika z kolei, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Jednak w postępowaniu prowadzonym po uchyleniu poprzedniego rozstrzygnięcia przepisu tego nie można rozumieć dosłownie, bo termin miesięczny od wszczęcia postępowania minął 11 października 2018r. Należy zatem przyjąć, że wynosi on odpowiednio miesiąc lub dwa, ale jest liczony nie od daty wszczęcia postępowania, lecz od daty, gdy załatwienie to stało się dla organu obiektywnie możliwe; na gruncie przedmiotowej sprawy - od dnia, od którego dysponuje on aktami sprawy umożliwiającymi mu jej rozpoznanie. Nie można powołanego przepisu rozumieć w sposób nakładający na organ obowiązek wydania decyzji rozstrzygającej o prawach lub obowiązkach strony bez znajomości stanu faktycznego sprawy i bez dysponowania dokumentami źródłowymi, pozwalającymi ustalić ten stan faktyczny i sytuację prawną strony. Organ przyznając prawo do zasiłku dysponuje bowiem środkami publicznymi i choćby z tego powodu jest zobowiązany do szczególnie wnikliwego i starannego działania przy wydawaniu decyzji. W tym miejscu można się na zasadzie analogii odwołać do zasad ustalania terminów załatwienia sprawy w przypadku wniesienia odwołania. W takich przypadkach część składów orzekających sądów administracyjnych stoi na stanowisku, że postępowanie odwoławcze zostaje wszczęte z dniem otrzymania odwołania przez organ odwoławczy. Od tego dnia biegnie termin załatwienia sprawy przez organ odwoławczy (tak wyrok WSA w Gdańsku z 16 czerwca 2005 r., II SAB/Gd 58/04 oraz wyrok WSA w Warszawie z 21 lutego 2019r., IV SA/Wa 2900/04). Nawet gdyby opowiedzieć się za poglądem przeciwnym, że termin ten biegnie już od dnia wniesienia odwołania, to zauważyć należy, że stosownie do art. 35 § 5 Kpa, do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. Fakt, że organ nie dysponował aktami umożliwiającymi mu merytoryczne załatwienie sprawy niewątpliwie stanowi przyczynę niewliczenia do terminu załatwienia sprawy okresu pomiędzy doręczeniem samego wyroku a doręczeniem kompletnych akt. W świetle powyższych stwierdzeń, doręczenie 3 lipca 2020r. samego tylko wyroku NSA i to – co istotne - do organu II instancji, podczas gdy zobowiązanym do załatwienia sprawy był organ I-szo instancyjny, nie było wystarczające do uruchomienia biegu terminu do załatwienia sprawy. Jak wynika z pieczęci na piśmie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (karta 37 akt administracyjnych) organ II instancji otrzymał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego wraz z aktami sprawy 20 sierpnia 2020r. i niezwłocznie, tj. pismem z [...]r. doręczonym do PUP w C. 27 sierpnia 2020r. przekazał go organowi i instancji. W ocenie Sądu z tym dniem rozpoczął dla organu I instancji bieg terminu do wydania decyzji, a organ wydał rozstrzygnięcie z jego zachowaniem, bo już [...]r. Odnosząc się do nieprawdziwych – zdaniem strony - twierdzeń zastępcy Dyrektora Wydziału Rodziny i Polityki Społecznej odnośnie dat odbioru pism, o czym pisze strona w uzupełnieniu skargi, Sąd nie dopatruje się w nich żadnego fałszu. Jak wynika z podpisów i pieczęci znajdujących się na pismach jest to pracownik organu II instancji, zatem potwierdzenie doręczenia pisma do PUP w C. 11 sierpnia 2020r. nie obala jego twierdzenia, że organ, w imieniu którego on działa czyli Wojewoda Śląski otrzymał je 18 sierpnia 2020r. Powyższe wskazuje, że organ I instancji nie dopuścił się bezczynności w załatwieniu sprawy strony, zatem skarga uległa oddaleniu. W takim zaś wypadku nieuzasadnione były także inne wnioski skargi: o orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i przyznanie od organu sumy pieniężnej. Podobnie nieuzasadnione było zobowiązanie organu do wydania decyzji, skoro została ona wydana jeszcze przed nadaniem w Urzędzie Pocztowym skargi na adres PUP w C.. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi.