II SA/Kr 1254/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Tadeusz Kiełkowski SWSA Joanna Człowiekowska SWSA Jacek Bursa (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2020 r. sprawy ze skargi R. K. na postanowienie Nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 25 sierpnia 2020 roku, znak: [...] w przedmiocie stwierdzenie wniesienia zażalenia z uchybieniem terminu skargę oddala Postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2020r., nr [...], znak: [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził wniesienie zażalenia przez R. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. nr [...] z dnia 12 grudnia 2019 r., znak: [...], z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia w art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu podkreślono, iż postanowienie nr [...] z dnia 12 grudnia 2019 r., doręczone zostało R. K. w dniu 20 grudnia 2019 r., co wynika z potwierdzenia odbioru wpiętego do akt postępowania egzekucyjnego znak: [...] (karta nr 36). Podanie R. K. z dnia 30 grudnia 2019 r. najpierw przesłane zostało do organu I instancji w formie skanu dołączonego do wiadomości mailowej wysłanej dniu 31 grudnia 2019 r., a następnie w oryginale złożone zostało na dzienniku podawczym w dniu 2 stycznia 2020 r. Nawet gdyby za datę złożenia zażalenia uznać w przedmiotowej sprawie dzień 31 grudnia 2019 r., czyli dzień, w którym wysłana została do organu wiadomość mailowa z załączonym skanem pisma z dnia 30 grudnia 2019 r., to i tak zażalenie to złożone zostało z uchybieniem ustawowego 7-dniowego terminu, który mijał 27 grudnia 2019 r. Za słuszne należy uznać stanowisko, zgodnie z którym, wiadomość przesłana na skrzynkę pocztową organu po wydrukowaniu stanowi podanie, np. zażalenie na postanowienie, jednak jest to podanie obarczone brakiem formalnym, tzn. nie zawiera własnoręcznego podpisu. Ustawodawca nie wykluczył bowiem zastosowania instytucji wzywania do uzupełnienia braków formalnych w przypadku, gdy strona prześle na zwykły adres skrzynki mailowej korespondencję w formie elektronicznej, oznaczonej jako odwołanie (zażalenie) (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt: I SA/Kr 1093/14, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2011 r., sygn. akt: II FZ 447/11, LEX nr 1096194. Zatem dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem. W przedmiotowej sprawie skan zażalenia R. K. z dnia 30 grudnia 2019 r. wysłany został do organu w dniu 31 grudnia 2019 r., czyli z uchybieniem 7-dniowego terminu do wniesienia zażalenia, a w oryginale zażalenie z dnia 30 grudnia 2019 r. złożone zostało na dzienniku podawczym jeszcze później, tj. w dniu 2 stycznia 2020 r. Z uwagi na to w świetle art. 134 K.p.a. w związku z art. 144 K.p.a. w związku z art. 18 upea R. K. uchybił terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie PINB w M. nr [...] z dnia 12 grudnia 2019 r., znak: [...], o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożył R. K. wnosząc o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów powołanych w skardze na okoliczności w niej wskazanych, podnosząc zarzucenie art. 9 w zw. z art. 58 § 1 i 2 Kpa w zw. z art. 18 upea, poprzez nieudzielenie skarżącemu wyjaśnień i wskazówek związanych ze skutkami uchybienia terminu na wniesienie zażalenia oraz celowe niepoinformowanie o możliwości przywrócenia uchybionego terminu na wniosek; art. 10 § 1 w zw. z art. 32 Kpa w zw. z art. 18 upea poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu poprzez brak kierowania korespondencji (w tym także wezwań do złożenia wyjaśnień) do skarżącego lub do wiadomości skarżącego wobec oczywistej bierności pełnomocnika; art. 7 i 8 §1 w zw. z art. 32 Kpa poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do załatwienia sprawy poprzez zwrócenie się do skarżącego dopiero po dwukrotnym bezskutecznym wezwaniu pełnomocnika do złożenia wyjaśnień; art. 58 § 1 Kpa w zw. z art. 18 upea poprzez niewydanie postanowienia o przywróceniu skarżącemu terminu na wniesienie zażalenia na postanowienie o grzywnie, pomimo złożenia przez skarżącego dorozumianego wniosku o jego przywrócenie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż sporne zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu, zaś organy administracyjne, w tym skarżony organ nie naruszyły wskazanych w skardze jak i badanych przez Sąd z urzędu przepisów dotyczących rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż na mocy art. 144 Kpa w zw. art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 134 Kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Przepis ten nakazuje organowi odwoławczemu w postępowaniu wstępnym zbadać, czy zażalenie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. W kontrolowanej sprawie o siedmiodniowym terminie, w jakim przysługuje prawo złożenia zażalenia, R. K. powiadomiony został w treści postanowienia PINB w M. nr [...] z dnia 12 grudnia 2019r., znak: [...], które doręczone zostało R. K. w dniu 20 grudnia 2019r. (k.35-36 akt adm. organu I instancji – PINB w M.). Zatem termin na wniesienie zażalenia upływał w ciągu 7 dni od dnia 20 grudnia 2019r. to jest w dniu 27 grudnia 2019r. Dopiero zaś dnia 30 grudnia 2019 r. przesłane zostało zażalenie w formie skanu dołączonego do wiadomości mailowej wysłanej w dniu 31 grudnia 2019 r., oraz w oryginale złożone na dzienniku podawczym w dniu 2 stycznia 2020 r. (k. 24-28, 56, 59 akt organu odwoławczego), zatem nawet gdyby za datę złożenia zażalenia uznać w przedmiotowej sprawie dzień 31 grudnia 2019r., czyli dzień, w którym wysłana została wiadomość mailowa, to i tak zażalenie to złożone zostało z uchybieniem ustawowego siedmiodniowego terminu, który mijał 27 grudnia 2019 r. Wbrew argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi nie doszło do uchybień przepisów w zakresie nieudzielenia skarżącemu wyjaśnień i wskazówek związanych ze skutkami uchybienia terminu na wniesienie zażalenia czy też celowego niepoinformowania o możliwości przywrócenia uchybionego terminu na wniosek. W szczególności istotne w kontrolowanej sprawie jest, iż o terminie, w jakim przysługuje prawo złożenia zażalenia, R. K. powiadomiony został wyraźnie w treści postanowienia PINB w M. nr [...] z dnia 12 grudnia 2019 r. Nadto nie budzi wątpliwości, iż skarżącego z R. C. łączył stosunek pełnomocnictwa na podstawie dokumentu z dnia 15 czerwca 2018r. i to jemu skarżący przekazał kopię postanowienia, celem złożenia zażalenia, co sam potwierdził w skardze. Istotą pełnomocnictwa, jest to, że pełnomocnik działa w imieniu i na rzecz osoby reprezentowanej. Czynności prawne pełnomocnika skutkują zatem bezpośrednio w sferze interesów mocodawcy. Wybór osoby, która ma występować w roli pełnomocnika należy do mocodawcy i opiera się na zaufaniu mocodawcy do wybranej osoby. To mocodawca decyduje finalnie, kogo takim zaufaniem obdarzy. Powinien mieć w związku z tym świadomość, że skutki także te negatywne, wynikające z zaniechań wykonywania obowiązków przyjętych przez pełnomocnika, będą obciążać bezpośrednio samego mocodawcę tak, jak to ma miejsce w rozpoznawanym przypadku. W kontrolowanej sprawie pełnomocnik skarżącego nie dochował wymaganego terminu do wniesienia zażalenia, wobec tego niezasadne jest przerzucanie odpowiedzialności na organy z powołaniem się na niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu wobec bierności pełnomocnika. Dopóki bowiem pełnomocnictwo wiązało organy nie miały one podstaw, aby oceniać działania pełnomocnika, gdyż to mocodawca zadecydował o udzieleniu mu odpowiednich uprawnień ze skutkiem prawnym dla skarżącego. Nadto w sytuacji występowania w sprawie pełnomocnika organ nie ma obowiązku wynikającego z przepisów kierowania osobnej korespondencji (w tym także wezwań) do mocodawcy lub tychże do jego wiadomości, gdyż działa w sprawie za niego pełnomocnik. Ponadto okoliczności wskazane w skardze odnoszące się do braku możliwości ze strony skarżącego uniknięcia uchybienia terminu z powodu bierności i wadliwego działania pełnomocnika, nie dotyczą stwierdzenia uchybienia terminu, lecz ewentualnie kwestii braku winy w razie wniosku o przywrócenie terminu. Niezasadne są także zarzuty dotyczące dorozumianego wniosku o przywrócenie terminu. Organ nie może działać w kwestii przywrócenie terminu z urzędu, lecz jedynie na wyraźną prośbę skarżącego. Sam fakt dokonania określonej czynności po terminie nie może być podstawą do domniemania, że taki wniosek o przywrócenie terminu został złożony w sposób dorozumiany. Przyjęcie, że spóźnione zażalenie "samo przez się" zawiera wniosek o przywrócenie terminu, doprowadziłoby do zbędności przepisów o przywróceniu terminu do dokonania konkretnych czynności procesowych. Pismo określone jako zażalenie datowane na dzień 30 grudnia 2019r., nie zawiera takiego wniosku, podobnie pismo z 20 lipca 2020r. Nadto nie jest rolą organu przed wydaniem postanowienia w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia zażalenia informowanie stron o uchybieniu terminu i możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia, gdyż żaden przepis takiego obowiązku nie nakłada (por. wyrok NSA z 11.02.2014 r., II OSK 2188/12, LEX nr 1450897). Nie doszło zatem do naruszenia wskazanych w skardze przepisów w tym art. 10 kpa , gdyż obowiązek informacyjny organu został wypełniony - w postanowieniu w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia zostało zawarte pouczenie odnoście przewidzianych prawem terminów do złożenia zażalenia, zaś obowiązkiem strony było zadbanie o ich zachowanie. Skarżący został prawidłowo pouczony o możliwości i terminie wniesienia zażalenia. Z kolei następnie prawidłowo wezwano zarówno R. C. jak i później skarżącego w celu na rzetelnego wyjaśnienia kwestii przedmiotu zaskarżenia. Dopiero zatem po dwukrotnym awizowaniu i braku odpowiedzi ze strony pełnomocnika skarżącego organ miał podstawy do wezwania skarżącego, celem poinformowania go o zaistniałych okolicznościach sprawy. Z tego względu oddalono skargę w oparciu o art. 151 § p.p.s.a.