II SA/Rz 1634/21

WyrokWSA w Rzeszowie2022-03-17

Skład orzekający: Elżbieta Mazur – Selwa, Piotr Godlewski, Karina Gniewek - Berezowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest właściwy do odmowy zwrotu zatrzymanego prawa jazdy wydanego przez organ innego państwa członkowskiego UE, jeśli osoba ubiegająca się o zwrot posiada polskie prawo jazdy i wobec niej orzeczono sądowy zakaz prowadzenia pojazdów?
Ratio decidendi
Organ administracji jest właściwy do odmowy zwrotu zatrzymanego prawa jazdy wydanego przez organ innego państwa członkowskiego UE, jeśli osoba ubiegająca się o zwrot posiada polskie prawo jazdy i wobec niej orzeczono sądowy zakaz prowadzenia pojazdów. Zgodnie z art. 97 ust. 1 u.k.p., starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby posiadającej prawo jazdy wydane przez państwo członkowskie UE wymieni z urzędu to prawo jazdy na polskie krajowe prawo jazdy w przypadku wydania wyroku sądu orzekającego zakaz prowadzenia pojazdów. Wymienionego prawa jazdy nie wydaje się do czasu ustania przyczyny, która spowodowała wymianę dokumentu. Ponadto, prawo jazdy nie może być wydane osobie, wobec której orzeczono prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu (art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p.).
Stan faktyczny
Skarżący M.M. posiadał słowackie prawo jazdy, które zostało zatrzymane w Polsce. W związku z popełnieniem przestępstwa, orzeczono wobec niego sądowy zakaz prowadzenia pojazdów. Starosta, działając na podstawie art. 97 ust. 1 u.k.p., z urzędu wymienił słowackie prawo jazdy na polskie, ale nie wydał go do czasu ustania przyczyny wymiany. Następnie Starosta odmówił zwrotu zatrzymanego prawa jazdy, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom brak właściwości terytorialnej oraz naruszenie przepisów postępowania. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur – Selwa Sędziowie WSA Piotr Godlewski /spr./ AWSA Karina Gniewek - Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 marca 2022 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu prawa jazdy - skargę oddala - II SA/Rz 1634/21 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi M.M. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] sierpnia 2021 r. nr [...] dotycząca odmowy zwrotu prawa jazdy. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i akt administracyjnych sprawy, M.M. posiadał uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi nr [...], wydane przez organ Republiki Słowackiej [...] listopada 2010 r., tj. [...] w [....] na druku seria [...], uprawniające do prowadzenia pojazdów dla których wymagana jest kategoria w zakresie kat. AM, B1 i B. Dokument ten został mu zatrzymany [...] maja 2019 r. i na mocy art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2020 r., poz.1268 ze zm., dalej: u.k.p.) z urzędu wymieniony [...] kwietnia 2021 r. na polskie prawo jazdy nr [...] na druku nr [...]. Wyrokiem z [...] marca 2020 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w [....] uznał M.M. za winnego popełnienia przestępstwa [...] i skazał go za to na karę grzywny oraz orzekł zakaz prowadzenia przez niego pojazdów mechanicznych kategorii B i B1 na [...], liczonego od dnia [...].. W wyniku złożenia apelacji Sąd Okręgowy w [...] wyrokiem z [...] listopada 2020 r. sygn. akt [...], zmienił pkt II i III wyroku, m.in. poprzez wydłużenie okresu zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B i B1 do [....]. Postanowieniem z [...] marca 2021 r. sygn. akt [...] w [...] orzekł o zmianie środka karnego zakazu prowadzenia przez M.M. pojazdów mechanicznych na dalsze jego wykonywanie do końca okresu obowiązywania na zakaz prowadzenia pojazdów [...]. Wnioskiem z [...] listopada 2020 r. M.M. wystąpił do Starosty [...] z żądaniem zwrotu zatrzymanego prawa jazdy wydanego przez organy Republiki Słowacji w zakresie kategorii: AM, A, B1 i B w zawiązku z upływem sądowego zakazu. Decyzją z [...] stycznia 2021 r. nr [...] – na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p. - Starosta [...] orzekł o odmowie zwrotu M.M. zatrzymanego prawa jazdy wydanego [...] października 2010 r. przez organy Republiki Słowacji w zakresie kategorii AM, B1 i B; decyzja ta została uchylona decyzją SKO z [...] maja 2021 r. nr [...], z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia. Kolejno Starosta [....] 3 odrębnymi decyzjami z [...] kwietnia 2021 r. nr [...]: - na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. a) u.k.p. – skierował M.M. na badania psychologiczne przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami, - na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.k.p. – skierował M.M. na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami, - na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 5 u.k.p. – skierował M.M. na kurs reedukacyjny. Wydaną [...] czerwca 2021 r. decyzją nr [...] – w oparciu o art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p. - Starosta [...] orzekł o cofnięciu M.M. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B1 i B wydanymi w dniu [...] kwietnia 2021 r. nr [...] na druku nr [...], z uwagi na orzeczony przez Sąd zakaz prowadzenia pojazdów (na [...]). Kolegium decyzją z [...] sierpnia 2021 r. nr [...] zmieniło decyzję Starosty w ten sposób, iż uprawnienia do kierowania pojazdami cofnięto na okres od [...]do [...]. Decyzją z [...] czerwca 2021 r. nr [...] – wydaną na podstawie art. 12 ust. 1 oraz art. 49 ust. 1 pkt 3 u.k.p. - Starosta orzekł o odmowie zwrotu M.M. zatrzymanego prawa jazdy nr [...] seria [...] wydanego [...] listopada 2010 r. przez organ Republiki Słowackiej w zakresie kategorii AM, B1 i B. W wyniku rozpatrzenia wniosku M.M. z [...] lipca 2021 r. uzupełnienie w/w decyzji poprzez podanie podstawy prawnej prowadzonego postępowania, Starosta postanowieniem z [...] lipca 2021 r. nr [...] odmówił uzupełnienia tej decyzji. Doręczenie postanowienia nastąpiło [...] lipca 2021 r. W odwołaniu od decyzji Starosty z [...] czerwca 2021 r. M.M. zarzucił, że postępowanie przeprowadzono z naruszeniem obowiązujących przepisów prawnych, gdyż w jego ocenie to władze Słowacji (a nie Starosta) powinny ewentualnie prowadzić postępowanie w sprawie cofnięcia (słowackiego) prawa jazdy. Mimo jego żądania złożonego w toku postępowania, organ I instancji nie wyjaśnił podstawy prawnej takiego działania. Odwołujący przez większą część roku przebywa na terenie Republiki Słowacji, dlatego też to tamtejszy organ powinien prowadzić postępowanie. W konsekwencji tego wniósł o uchylenie decyzji Starosty. SKO wskazaną na wstępie decyzją z [...] sierpnia 2021 r. - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, dalej: k.p.a.) w zw. z art. 12 ust. 1 pkt 2 oraz art. 12 ust. 1a u.k.p. - utrzymało w mocy decyzję Starosty z [...] czerwca 2021 r. Wskazało, że materialnoprawną podstawę jej wydania stanowi przepis art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p., w myśl którego prawo jazdy nie może być wydane osobie w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu. Przepis ten stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, C1, C, D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B (art. 12 ust. 2 pkt 2 u.k.p.). W sprawie bezspornie ustalono, iż wobec M.M. orzeczono sądowy zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres [....] (liczony od [...]), który upłynie z dniem [...].. W chwili zatrzymania prawa jazdy odwołujący legitymował się słowackim prawem jazdy wydanym [...] listopada 2010 r. W dacie orzekania przez Kolegium posiadał już polskie prawo jazdy wydane z urzędu przez Starostę [...] kwietnia 2021 r. Stosownie do treści art. 12 ust. 1a u.k.p., dodanym ustawą z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 541 ze zm.), przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się w przypadku orzeczenia sądu o wykonywaniu zakazu prowadzenia pojazdów w postaci o której mowa w art. 182a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. z 2018 r., poz. 652, 1010, 1387 i 2432, dalej: K.k.w.), czyli w razie wydania orzeczenia o dalszym wykonywaniu tego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów [...]. Postanowieniem z [...] marca 2021 r. [...] SR w [....] orzekł o zmianie środka karnego zakazu prowadzenia przez M.M. pojazdów mechanicznych na zakaz prowadzenia pojazdów [...]. W przekonaniu SKO, środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów wykonywany jest jednak w dalszym ciągu, choć nie ma on charakteru bezwzględnego. Wskazane postanowienie wydane przez sąd powszechny na podstawie art. 182a § 1 K.k.w. nie modyfikuje czasu na jaki został orzeczony środek karny zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Prawomocne orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów stanowi podstawę decyzji administracyjnej o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami (art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p.), a starosta wydaje decyzję administracyjną o przywróceniu uprawnień dopiero po ustaniu przyczyn które spowodowały ich cofnięcie (art. 103 ust. 3 u.k.p.). Ponadto nie może być szkolona oraz nie może być egzaminowana osoba, w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu (art. 22 ust. 1 pkt 2 i art. 50 ust. 2 pkt 2 u.k.p.). Skoro bowiem zakaz jest wykonywany w dalszym ciągu, to oczywiste jest, że nie sposób mówić o ustaniu przyczyny uniemożliwiającej przywrócenie uprawnień oraz zakazującej szkolenia i egzaminowania osoby ubiegającej się o uprawnienia. Potencjalny konflikt jaki mógłby powstać na tle wyżej wymienionych unormowań został rozwiązany poprzez dodanie do ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami nowych jednostek redakcyjnych, odpowiednio w art. 22 ust. 2a, art. 50 ust. 3a oraz w art. 103 ust. 3a u.k.p. Stosownie do dwóch pierwszych regulacji, przepisu art. 22 ust. 1 pkt 2 oraz art. 50 ust. 2 pkt 2 u.k.p. nie stosuje się w przypadku orzeczenia sądu o wykonywaniu zakazu prowadzenia pojazdów w postaci o której mowa w art. 182a § 1 K.k.w. Z kolei art. 103 ust. 3a u.k.p. określa, że przywrócenie uprawnień następuje również w przypadku orzeczenia sądu o wykonywaniu zakazu prowadzenia pojazdów w postaci o której mowa w art. 182a § 1 K.k.w. W pewnym sensie dopełnieniem wyżej wymienionych nowych rozwiązań wprowadzonych do u.k.p. jest regulacja zawarta w art. 182a § 2 K.k.w., zgodnie z którą w przypadku orzeczenia sądu o dalszym wykonywaniu środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów [....], zakazu tego nie stosuje się w przypadku prowadzenia pojazdów wykorzystywanych do nauki jazdy i egzaminowania, jeżeli skazany jest osobą szkoloną lub egzaminowaną w trybie przewidzianym przez przepisy ustawy o kierujących pojazdami lub ustawy o transporcie drogowym (Dz.U. z 2017 r., poz. 2200 ze zm.); komentarz do art. 182a K.k.w., Dąbkiewicz Krzysztof, Kodeks karny wykonawczy. Wydanie IV; LEX. Trafne zatem było orzeczenie o odmowie zwrotu M.M. prawa jazdy, bowiem w chwili złożenia przez niego wniosku o jego zwrot obowiązuje zmieniony wyrokiem SO w [...] wyrok SR w [...] zawierający zakaz prowadzenia przez niego pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym. Odwołujący w złożonym środku zaskarżenia koncentruje się na fakcie braku kompetencji terytorialnych po stronie Starosty do prowadzenia niniejszego postępowania. Z poczynionych jednak w sprawie ustaleń wynika, że M.M. posiadał uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi wydane przez organ Republiki Słowackiej, ale dokument ten na mocy art. 97 ust. 1 u.k.p. został z urzędu [...] kwietnia 2021 r. wymieniony przez Starostę na polskie prawo jazdy (przepis ten przewiduje, że starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania zainteresowanej osoby ma obowiązek z urzędu wymienić to prawo jazdy na polskie krajowe prawo jazdy i wymienionego prawa jazdy nie wydawać do czasu ustania przyczyny, która spowodowała wymianę dokumentu). We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skardze M.M. zaskarżył decyzję SKO z [...] sierpnia 2021 r. w całości, zarzucając: 1. nierozpoznanie istoty sprawy dotyczącej odmowy zwrotu zatrzymanego dokumentu i błędne przyjęcie że podlega jurysdykcji Starosty, podczas gdy to nie on wydał zatrzymany dokument uprawniający do kierowania pojazdami - zwłaszcza w sytuacji, gdy przez większość roku skarżący przebywa na terenie Słowacji, 2. naruszenie przepisów postępowania poprzez wszczęcie postępowania w sprawie wymiany dokumentu na polskie prawo jazdy, a następnie jego zatrzymanie, 3. naruszenie art. 2, art. 8, art. 10 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 175 ust. 1 Konstytucji RP, 4. naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez niepodjęcie wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, jak również dowolną jego ocenę przejawiającą się w szczególności niepodjęciem żadnych czynności zmierzających do ustalenia prawdy materialnej, a co za tym idzie, uznanie okoliczności dotyczących zasadności wydania przedmiotowej decyzji za udowodnione - wbrew dyspozycji przepisu art. 80 k.p.a., 5. naruszenie art. 8 k.p.a. przez przeprowadzenie postępowania w sposób który wzbudził u odwołującego się wątpliwości co do szczegółowego i pełnego rozpatrzenia sprawy przez organ pierwszej instancji, a zatem działanie w sposób podważający zasadę zaufania uczestników do władzy publicznej. Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podniósł, że w treści przedmiotowej decyzji organ nie odniósł się do tego, dlaczego prowadzi postępowanie w zakresie dokumentu którego sam nie wydał. Nie podał nawet, na jakiej podstawie wymienił słowackie prawo jazdy na polskie i dlaczego to akurat Starostwo Powiatowe w [...] a nie organ słowacki prowadzi obecnie postępowanie. Skarżący przez większą część roku przebywa na Słowacji, dlatego to tamtejszy organ jest właściwy do prowadzenia postępowania w przedmiotowym zakresie. Co więcej, zakaz obejmujący okres od [...] maja 2019 r. do [...] maja 2022 r. na który powołuje się Starosta został skrócony o połowę na mocy postanowienia SR w [....] z [...] marca 2021 r. i w chwili procedowania przez Starostę dotyczył jedynie [....]. Niestety, organ odmówił mu uzupełnienia decyzji. W takim stanie rzeczy wydana przez Starostę [...] czerwca 2021 r. decyzja w przedmiocie wymiany z urzędu słowackiego prawa jazdy na dokument polski jest bezpodstawna i nie posiada prawidłowego rozstrzygnięcia, jak i pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego. SKO nie odniosło się do zarzutu skarżącego dotyczącego podstawy prawnej prowadzenia postępowania w sprawie dokumentu którego nie wydał, w sytuacji gdy przez większą część roku mieszka on na Słowacji i tam porusza się samochodem. Powoływany w uzasadnieniu przepis art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p. dotyczy zupełnie innych przypadków i nie powinien mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie. W takim stanie rzeczy wydana przez Starostę decyzja i podtrzymująca ją decyzja SKO są w całości wadliwe i powinny zostać uchylone. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach). Przedmiot kontroli Sądu stanowiła decyzja SKO w [...] z [...] sierpnia 2021 r. nr [...]. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z [...] czerwca 2021 r. nr [...], którą organ ten odmówił mu zwrotu zatrzymanego [...] maja 2019 r. prawa jazdy w zakresie kategorii AM, B1 i B wydanego [...] listopada 2010 r. przez odpowiedni organ Republiki Słowackiej. Kontrola dokonana w ramach opisanych wyżej kryteriów nie potwierdziła zasadności skargi tak z przyczyn w niej podniesionych, jak i takich, które Sąd byłby obowiązany uwzględnić z urzędu. W sprawie nie budzą wątpliwości okoliczności zatrzymania skarżącemu wskazanego wyżej prawa jazdy, związane z popełnieniem [...] maja 2019 r. przestępstwa z art. [....], za które na mocy wyroku SO w [...] z [...] listopada 2020 r. (zmieniającego wyrok SR w [...] z [...] marca 2020 r.) orzeczono względem niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych wg kat. B i B1 na okres [....], tj. od [...] maja 2019 r. do [...] maja 2022 r. Już w związku z powyższym można zauważyć, że na dzień złożenia przez skarżącego wniosku o zwrot prawa jazdy, tj. [...] listopada 2020 r. (ponowionego wnioskiem z [...] listopada 2020 r. złożonym na urzędowym formularzu) nie została spełniona wskazana w tym wniosku okoliczność "upływu orzeczonego zakazu". Okoliczności które pozwoliłyby na uwzględnienie wniosku i skuteczne ubieganie się przez skarżącego o zwrot prawa jazdy nie zachodziły również w dacie wydania decyzji tak przez organ administracji I jak i II instancji. Jakkolwiek organ I instancji w decyzji z [...] czerwca 2021 r. wskazał także na wyrok SR w [...] z [...] sierpnia 2008 r. [...] orzekający względem skarżącego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres [....], tj. od [...] do [...] oraz związany z tym fakt zatrzymania mu polskiego dokumentu prawa jazdy wydanego przez Starostę [...] marca 2006 r. - które to uprawnienia nie zostały mu przywrócone, to punkt odniesienia w rozpoznawanej sprawie stanowi fakt uzyskania następnie przez skarżącego słowackiego prawa jazdy i jego zatrzymania w Polsce w związku z ponownym popełnieniem takiego przestępstwa. W związku z głównym zarzutem skargi błędnego przyjęcia w sprawie właściwości przez Starostę w sytuacji gdy to nie on wydał zatrzymany dokument prawa jazdy a skarżący większość roku przebywa na terenie Słowacji, należy zwrócić uwagę na treść art. 97 ust. 1 pkt 1 u.k.p., zgodnie z którym starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby posiadającej prawo jazdy wydane przez państwo członkowskie Unii Europejskiej wymieni z urzędu to prawo jazdy na polskie krajowe prawo jazdy w przypadku wydania wyroku sądu, który orzekł zakaz prowadzenia pojazdów, postanowienia sądu lub postanowienia prokuratora o zatrzymaniu prawa jazdy; stosownie do tego przepisu Starosta [...] kwietnia 2021 r. wymienił z urzędu zatrzymane skarżącemu słowackie prawo jazdy na polskie prawo jazdy. Należy przy tym zauważyć, że w aktach administracyjnych (we wniosku z [...] listopada 2020 r.) znajduje się oświadczenie skarżącego złożone pod odpowiedzialnością karną za zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy, że jego miejsce zamieszkania znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zaznaczeniem że przebywa na terytorium RP co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe (w toku całego postępowania skarżący odbierał również korespondencję pod wskazanym adresem zamieszkania w [....]); koresponduje to z treścią art. 97 ust. 3 u.k.p., zgodnie z którym do wymiany o której mowa w ust. 1 tego artykułu stosuje się odpowiednio przepisy art. 11 i 14 (jak wynika zaś z art. 11 ust. 1 pkt 5 lit. a, jednym z warunków wydania prawa jazdy jest złożenie przez osobę której ma ono być wydane - uprzedzonej o odpowiedzialności karnej za zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy – oświadczenia, że jej miejsce zamieszkania znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym m.in. że przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe albo z zamiarem stałego pobytu wyłącznie ze względu na swoje więzi osobiste). Wobec powyższego zarzut braku w sprawie jurysdykcji Starosty (a tym samym SKO) jawi się jako bezzasadny, tak samo jak zarzut wskazujący na naruszenie przepisów postępowania poprzez wszczęcie postępowania w sprawie wymiany dokumentu na polskie prawo jazdy i jego zatrzymanie, a także zarzuty naruszenia Konstytucji RP w postaci jej art. 2 (statuującego zasadę demokratycznego państwa prawnego), art. 8 (wskazującego na nadrzędność Konstytucji i możliwość jej bezpośredniego stosowania), art. 10 ust. 1 (dot. trójpodziału władzy), art. 45 ust. 1 (dot. prawa do sądu) oraz art. 175 ust. 1 (dot. sądów sprawujących wymiar sprawiedliwości). Ubocznie należy stwierdzić, że z datą dokonanej przez Starostę w powyższym trybie wymiany prawa jazdy na polskie, słowackie prawo jazdy przestało istnieć w sensie prawym i nawet gdyby przyjąć, że to wymienione prawo jazdy "zastąpiło" wnioskowane do zwrotu przez skarżącego prawo jazdy słowackie, to i tak jego wniosek nie mógłby zostać uwzględniony z uwagi na treść art. 97 ust. 4 u.k.p., wg którego wymienianego prawa jazdy nie wydaje się do czasu ustania przyczyny która spowodowała wymianę dokumentu. W związku z orzeczonym sądownie względem skarżącego zakazem prowadzenia pojazdów mechanicznych wg kat. B i B1 na okres [....] (od [...]do [...]) istotny dla sprawy pozostaje także zapis art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p., wg którego starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów; jak już wskazano wyżej, decyzja Starosty o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kat. B1 i B (potwierdzonych dokumentem prawa jazdy wydanym przez Starostę [...] kwietnia 2021 r. w następstwie wymiany słowackiego prawa jazdy na polskie) zapadła [...] czerwca 2021 r. Wprawdzie w myśl ust. 3a powyższego artykułu, orzeczenie sądu o wykonywaniu zakazu prowadzenia pojazdów w postaci o której mowa w art. 182a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy stanowi podstawę do wydania decyzji o przywróceniu uprawnień (z wpisaniem z urzędu do prawa jazdy informacji o ograniczeniu o którym mowa w art. 13 ust. 5 pkt 7 u.k.p.), to przepis ten w przypadku skarżącego nie znajdował zastosowania mimo wydania przez SR w [...] marca 2021 r. postanowienia (prawomocnego od [...] kwietnia 2021 r.) na mocy którego w oparciu o w/w przepis k.k.w. zmieniono mu orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów na dalsze jego wykonywanie - do końca okresu obowiązywania – w postaci zakazu prowadzenia pojazdów [....]. Wynika to z wymogu przewidzianego art. 49 ust. 1 pkt 3 u.k.p., zgodnie z którym sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba ubiegająca się o: a) przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub cofniętego w związku z utratą kwalifikacji, b) zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok. W przypadku skarżącego cofnięcie uprawnień nastąpiło w związku z orzeczonym zakazem prowadzenia pojazdów na okres przekraczający rok i nawet mimo dokonanej postanowieniem SR w [...] z [...] marca 2021 r. zmiany zakazu prowadzenia pojazdów na zakaz prowadzenia pojazdów [...], trwało dłużej niż rok. Oznaczało to więc nie tylko brak możliwości uwzględnienia przez orzekające w sprawie organy administracji wniosku skarżącego o zwrot zatrzymanego prawa jazdy (tak słowackiego, jak i "wymienionego" polskiego), ale również przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie wynikającym z powołanego postanowienia SR w [....] z [...] marca 2021 r., czego warunkiem (tak jak i w przypadku ubiegania się o przywrócenie uprawnień już po upływie całości okresu orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów, tj. [...]) jest nie tylko złożenie z wynikiem pozytywnym – w przypadkach o których mowa w art. 49 ust. 1 pkt 3 u.k.p. - odpowiedniego do rodzaju uprawnienia egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje (art. 49 ust. 2 u.k.p.), ale również przedłożenie orzeczenia lekarskiego i psychologicznego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych /psychologicznych do kierowania pojazdami oraz odbycie kursu reedukacyjnego (zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 2a, pkt 3a i pkt 5 u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy odpowiednio na badanie lekarskie, badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu oraz kurs reedukacyjny, jeżeli [...]; jak wynika z akt sprawy, w stosunku do skarżącego takie decyzje zostały przez Starostę wydane [...] kwietnia 2021 r.). Dodatkowo należy zauważyć, że wszystkie opisane powyżej okoliczności i normujące je regulacje prawne pozostają spójne z przepisami art. 12, zgodnie z którego ust. 1, prawo jazdy nie może być wydane m.in. osobie: pkt 1) u której w wyniku badania lekarskiego stwierdzono aktywną formę uzależnienia od alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu, pkt 2) w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu (na mocy ust. 1a tego artykułu, przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się w przypadku orzeczenia sądu o wykonywaniu zakazu prowadzenia pojazdów w postaci o której mowa w art. 182a § 1 k.k.w.), pkt 3) w stosunku do której wydano decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub zatrzymaniu prawa jazdy - w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji; pkt 4) posiadającej inny dokument stwierdzający uprawnienie do kierowania pojazdem silnikowym, pkt 5) która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia uprawnienia; pkt 6) której prawo jazdy zostało wymienione w trybie art. 97 ust. 1 i 2. Co ważne w odniesieniu do skarżącego, przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, C1, C, D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B (art. 12 ust. 2 pkt 2 u.k.p.). Reasumując, wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności zostały prawidłowo uwzględnione i ocenione przez organy administracji, które poczynione w sprawie ustalenia trafnie przyporządkowały do regulujących je norm prawnych, w pełni zasadnie orzekając o odmowie zwrotu skarżącemu prawa jazdy wydanego [...] listopada 2010 r. przez organ Republiki Słowackiej. Wyklucza to w konsekwencji uwzględnienie zarzutów skargi podnoszących naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.) w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności poprzez brak dokładnego i wyczerpującego wyjaśnienia jej stanu faktycznego. Stosownie do powyższego Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. wniesioną skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło