I OSK 1061/22

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2023-05-12

Skład orzekający: Monika Nowicka, Elżbieta Kremer, Aleksandra Łaskarzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna polegająca na zmianie numeracji porządkowej nieruchomości, która nie kończy postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga o prawach lub obowiązkach strony, powinna być uzasadniana w sposób analogiczny do decyzji administracyjnej, a jej brak uzasadnienia czyni ją bezskuteczną?
Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna polegająca na zmianie numeracji porządkowej nieruchomości, choć wywołuje skutki prawne, nie jest decyzją administracyjną i nie wymaga uzasadnienia w takim samym stopniu jak decyzja. Brak szczegółowego uzasadnienia w zawiadomieniu o zmianie numeru porządkowego nie czyni tej czynności bezskuteczną, jeśli akta sprawy zawierają wystarczające informacje pozwalające na ocenę jej legalności, a strona zna intencje organu.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził bezskuteczność czynności Burmistrza polegającej na zmianie z urzędu numeracji porządkowej nieruchomości, uznając, że czynność ta nie zawierała uzasadnienia i naruszała zasady konstytucyjne. Burmistrz wniósł skargę kasacyjną, zarzucając sądowi naruszenie przepisów postępowania, w tym błędne uznanie czynności za bezskuteczną i ocenę jej przez pryzmat nieobowiązujących przepisów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 maja 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Burmistrza [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 marca 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 1003/21 w sprawie ze skargi M.S. i W. S. na czynność Burmistrza [...] z dnia 17 września 2021 roku nr [...] w przedmiocie zmiany z urzędu numeracji porządkowej nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi; 2. odstępuje od zasądzenia od M.S. i W. S. na rzecz Burmistrza [...] zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Wyrokiem z dnia 17 marca 2022 r. (sygn. akt III SA/Łd 1003/21), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - po rozpoznaniu skargi M. S. i W. S. - stwierdził bezskuteczność czynności Burmistrza [...] z dnia 17 września 2021 r. nr [...] w przedmiocie zmiany - z urzędu - numeracji porządkowej nieruchomości, położonej w obrębie [...], gmina [...], dla budynku znajdującego się na nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka o nr ewidencyjnym [...] z dotychczasowego numeru porządkowego [...] położonego w miejscowości [...] na nowy nr [...] w miejscowości [...], gmina [...]. W uzasadnieniu swego stanowiska Sąd Wojewódzki wskazał, że rozpatrując w/w skargę, uznał, iż była ona zasadna, gdyż podjęcie wyżej opisanej czynności nastąpiło w tym przypadku z naruszeniem zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji) oraz z naruszeniem zasady praworządności i legalizmu (art. 7 Konstytucji). Kwestia nadania numeru porządkowego nieruchomości – jak wyjaśnił Sąd Wojewódzki - została uregulowana w art. 47a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ze zm., zwanej dalej: "p.g.i.k."), zgodnie z którym, do zadań gminy należy ustalanie numerów porządkowych oraz zakładanie i prowadzenie ewidencji miejscowości, ulic i adresów. Ewidencja miejscowości, ulic i adresów zawiera bowiem między innymi dane adresowe, określające numery porządkowe budynków mieszkalnych oraz innych budynków przeznaczonych do stałego lub czasowego przebywania ludzi, w tym w szczególności budynków: biurowych, ogólnodostępnych wykorzystywanych na cele kultury i kultury fizycznej, o charakterze edukacyjnym, szpitali i opieki medycznej oraz przeznaczonych do działalności gospodarczej, wybudowanych, w trakcie budowy i prognozowanych do wybudowania. W myśl przy tym art. 47a ust. 4 pkt 5a p.g.i.k., wójt (burmistrz, prezydent miasta) ustala numery porządkowe, o których mowa w ust. 4 pkt 5 lit. a, z urzędu lub na wniosek zainteresowanych i zawiadamia o tych ustaleniach właścicieli nieruchomości lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków, które tymi nieruchomościami władają. Nadanie numeru porządkowego nieruchomości jest zatem następstwem wykonania przez organ gminy zadań wskazanych w art. 47a ust. 1 pkt 1 i ust. 5 p.g.i.k. Ponadto Sąd Wojewódzki podkreślił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony został pogląd, że nadanie numeru porządkowego dokonywane jest w formie czynności z zakresu administracji publicznej i jest to czynność o charakterze technicznym a z przepisów art. 47a p.g.i.k. oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. z 2021 r. poz. 1368) wynika, że nadanie, czy też zmiana na wniosek numeru porządkowego budynku, następuje na podstawie danych, określonych w art. 47a ust. 6 p.g.i.k. oraz dokumentów załączonych do wniosku, którego wzór określa wskazane rozporządzenie. Organ, przed podjęciem rozstrzygnięcia w przedmiocie nadania, zmiany, lub odmowy nadania, czy też odmowy zmiany numeru porządkowego winien zatem dokonać analizy przedstawionych danych i dokumentów mając na uwadze treść obowiązujących przepisów. Pomimo też tego, jak kontynuował Sąd, że działania właściwego organu w przedmiocie nadania, zmiany lub odmowy nadania, czy też odmowy zmiany numeru porządkowego nie przybierają w tym przypadku formy decyzji administracyjnej, to jednak ponieważ kwestia nadania numeru, odpowiednio jego zmiany lub odmowy nadania, czy też odmowy zmiany numeru porządkowego, jest czynnością z zakresu administracji publicznej, która jest poddawana kontroli sądu administracyjnego - podjęcie tego rodzaju czynności przez organ powinno być umotywowane. Nieprzedstawienie motywów, które legły u podstaw podjęcia takiej, a nie innej czynności, uniemożliwiają bowiem dokonanie przez Sąd kontroli jej legalności. Motywy przyjętego przez organ stanowiska muszą być nadto także znane stronie, której praw i obowiązków podjęta czynność dotyczy a zatem winny one zostać przez organ uzewnętrznione. Odnosząc więc powyższe do stanu rozpoznawanej sprawy, Sąd Wojewódzki stwierdził, że zawiadomienie Burmistrza [...] z dnia 17 września 2021 r., stanowiące uzewnętrznienie czynności, polegającej na zmianie numeru porządkowego budynku skarżących, nie zawierało żadnego uzasadnienia. Nie wiadomo zatem było czy zawiadomienie to odpowiadało treści przepisów prawa materialnego. Ponadto, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, (a który w tym zakresie odwoływał się do rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów) należało jednocześnie zwrócić uwagę, że (cyt.:) "samo stwierdzenie swoistej, opisanej wyżej, wadliwości numeracji porządkowej, nie jest wystarczającą przesłanką do wprowadzenia zmiany numeracji porządkowej. Wadliwość ta powinna mieć określony skutek, mianowicie - utrudnienia wykorzystywania numeracji. W taki sposób podstawa zmiany numeracji porządkowej nieruchomości została sformułowana w przepisie § 9 ust. 1 pkt 6 ww. rozporządzenia". Ostatecznie więc Sąd I instancji podzielił pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zawarty w wyroku z dnia 19 marca 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 698/14; LEX nr 1771610, a w którym Sąd ten wskazał, że: "Z drugiej jednak strony okolicznością, która może przemawiać przeciwko wprowadzeniu zmiany numeracji porządkowej nieruchomości, nawet jeżeli numeracja jest wadliwa z powodu braku ciągłości i przestrzennej regularności, jest potrzeba zachowania dotychczasowej, ukształtowanej nieraz w długim okresie historycznym, numeracji porządkowej nieruchomości. Zmiana tak ukształtowanej numeracji nieruchomości, nawet jeżeli wprowadzona zostanie ciągłość i przestrzenna regularność numeracji, może bowiem prowadzić także do utrudnienia wykorzystywania nowej numeracji, na przykład ze względu na ukształtowane przyzwyczajenia mieszkańców. Omawiana okoliczność została uwzględniona przez ustawodawcę w taki sposób, że wprowadzona została zasada zachowania w jak najszerszym zakresie dotychczasowych danych adresowych. Wynika to wprost z przytoczonego wcześniej przepisu art. 47b ust. 5 p.g.i.k., formułującego upoważnienie ustawowe do wydania rozporządzenia wykonawczego oraz wytyczne dotyczące treści tego aktu. Według treści wytycznych określenie szczegółowego zakresu informacji gromadzonych w bazach danych ewidencji miejscowości, ulic i adresów, organizacja i tryb tworzenia, aktualizacji i udostępnianie tych baz powinno nastąpić z zachowaniem w jak najszerszym zakresie dotychczasowych danych adresowych". W konkluzji, orzekając na zasadzie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a.") – Sąd Wojewódzki w związku z tym zauważył, że uzasadnienie, które legło u podstaw podjęcia przez Burmistrza kwestionowanej czynności, winno zawierać (cyt.):"ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa, zwłaszcza tych aspektów, na które zwrócił uwagę w przywoływanym wyroku WSA w Lublinie z dnia 19 marca 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 698/14 (LEX nr 1771610). Burmistrz powinien zatem w motywach podjętej czynności przedstawić racje, które przemawiały za zmianą numeru porządkowego budynku i przedstawić w sposób spójny, logiczny i wyczerpujący tok rozumowania, który doprowadził go do podjęcia określonej czynności, przedstawiając ocenę poszczególnych dowodów i podniesionych argumentów stron". Przedstawione bowiem przez organ w odpowiedzi na skargę argumenty nie mogły konwalidować i przede wszystkim zastępować stanowiska organu. W skardze kasacyjnej, zaskarżajac powyższy wyrok w całości, Burmistrz [...] zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w postaci: 1. art. 133 § 1 oraz 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez: a) uznanie, że zawiadomienie Burmistrza [...] z dnia 17 września 2021 r., stanowiące uzewnętrznienie czynności polegającej na zmianie numeru porządkowego budynku skarżących, nie zawiera żadnego uzasadnienia, a tym samym brak w nim wskazania motywów podjętej czynności, co doprowadziło do błędnego uznanie przez Sąd, że czynność ta jest bezskuteczna, b) uznanie, że Sąd nie miał możliwości zapoznania się z motywami, które legły u podstaw podjęcia kontrolowanej czynności, co - zdaniem Sądu - nie pozwoliło mu na dokonanie kontroli jej legalności, podczas gdy akta sprawy przekazanej Sądowi oraz zawiadomienie Burmistrza [...] z dnia 17 września 2021 r., stanowiącego uzewnętrznienie czynności polegającej na zmianie numeru porządkowego budynku skarżących, zawierają i wskazują motywy podjęcia czynności, c) uznanie przez Sąd, że Burmistrz [...] naruszył zasady zawarte w art. 2 i art. 7 Konstytucji - podczas gdy zmiana numerów porządkowych nieruchomości, jako czynność materialno-techniczna, objęta jest uproszczoną procedurą sprowadzającą się do odpowiedniego oznaczenia nieruchomości i zawiadomienia o dokonanej już czynności, 2. art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) - poprzez ocenę działania Burmistrza [...] przez pryzmat nieobowiązujących przepisów prawa, a mianowicie rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. poz. 125), które - z dniem 31 lipca 2021 r. - zostało uchylone. Wskazujac na powyższe podstawy kasacyjne, skarżacy organ wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi wraz z zasądzeniem kosztów postępowania. Ponadto skarżący kasacyjnie oświadczył, iż zrzeka się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Burmistrz [...] wyjaśnił, że we wrześniu 2021 r. dokonał z urzędu zmiany numerów porządkowych 4 nieruchomości w obrębie [...] (wydając w związku z tym 4 zawiadomienia o zmianie, które były datowane na dzień 17 września 2021 r.). Zawiadomienia te zawierały tożsame w treści uzasadnienie dokonanej zmiany numeracji. We wszystkich czterech przypadkach właściciele nieruchomości wnieśli do Burmistrza [...] wezwania do usunięci naruszenia prawa a następnie - skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zarówno ww. wezwania, jak i skargi również były takiej samej treści. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrywał cztery sprawy z podobnym stanem faktycznym i identycznym stanem prawnym, ale stwierdzajac bezskuteczność czynnosci Burmistrza: 1. w wyroku z dnia 2 marca 2022 r. (sygn akt III SA/Łd 1006/21) stwierdził, że (cyt.): "działania organu naruszyły przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 7, art. 8, art. 9 art. 10 i art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.)." 2. w wyroku z dnia 17 marca 2022 r. (sygn akt III SA/Łd 1004/22), zauważył, iż (cyt.): "Wprawdzie dostrzec wypada, że do podejmowania przez organy administracji czynności, jak kontrolowana w niniejszej sprawie, nie stosuje się bezpośrednio przepisów k.p.a., bowiem nie wynika to zarówno z postanowień samego kodeksu, ani też z przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, jednak Sąd w składzie orzekającym dostrzega, że wskazane skargą przepisy kodeku przynajmniej w zakresie zasad sformułowanych w art. 7, art. 8, art. 9 art. 10 i art. 11 formułują uniwersalne zasady, którymi organ powinien był się kierować w niniejszej sprawie z uwagi na daleko idące skutki podejmowanej czynności w* sferze indywidualnie dotkniętych nią osób." 3. w zasakrżonym zaś wyroku oraz w wyroku z dnia 1 kwietnia 2022 r. (sygn. akt III SA/Łd 1007/21), Sąd Wojewódzki natomiast przyjął, że podjęcie władczego aktu w sprawie z zakresu administracji publicznej nastąpiło z naruszeniem zasad konstytucyjnych. W zaistniałej zatem sytuacji – zdaniem skarżącego - rozbieżności w stanowisku Sądu I instancji powodowały brak możliwości konwalidowania przez sam organ własnych działań w podobnych sprawach w przyszłości, gdyż utrzymanie w mocy wszystkich ww. wyroków wytworzyłoby taki stan rzeczy, w którym Burmistrz [...], dokonując zmiany numeracji porządkowej nieruchomości, nie wiedziałby, np. czy w takim przypadku winien zastosować wprost przepisy k.p.a. (a zatem wszczynać postępowania administracyjne i dokonywać zawiadomień w oparciu o art. 10 i 11 k.p.a. - jak to wynika z wyroku sygn akt III SA/Łd 1006/21), czy też - działając zgodnie z dotychczasową praktyką - stosować uproszczoną procedurę sprowadzającą się do zawiadomienia o dokonanej już czynności. Podkreślano także, że w zawiadomieniu z dnia 17 września 2021 r. wskazane zostały nie tylko przepisy prawa, na postawie których z urzędu dokonano zmiany numeracji porządkowej, ale i przytoczono też motywy tego działania. W zawiadomieniu wskazano bowiem, że przenumerowanie następuje na podstawie § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. poz. 1368), wskazując, że zgodnie z jego brzmieniem, w przypadku gdy w dniu wejścia w życie tego rozporządzenia istnieją numery porządkowe niespełniające wymogów określonych w § 6 ust 4 — organ prowadzący ewidencję miejscowości, ulic i adresów dokonuje z urzędu odpowiedniego przenumero wdania. Burmistrz [...] wskazał również, że zgodnie z § 6 ust. 9 rozporządzenia ws. ewidencji miejscowości z 2021 r. w przypadku, gdy nadawanie kolejnych numerów porządkowych może powodować zaburzenia ładu i czytelności numeracji porządkowej, organ podejmuje działania umożliwiające nadawanie numerów porządkowych zgodnie z ładem w zakresie numeracji porządkowej. Dodatkowo wskazano również w uzasadnieniu czynności, że organ podjął działania zmierzające do ujednolicenia nadawania numerów porządkowych pod prognozowaną zabudowę w obrębie [...]. Wyżej podane okoliczności, w ocenie skarżącego kasacyjnie, stanowiły więc odpowiednie uzasadnienie dokonania zmiany numeracji porządkowej. Skoro bowiem w uzasadnieniu wskazano, że w przypadku, gdy nadawanie kolejnych numerów porządkowych może powodować zaburzenia ładu i czytelności numeracji porządkowej, organ podejmuje działania umożliwiające nadawanie numerów porządkowych zgodnie z ładem w zakresie numeracji porządkowej, co leżało u podstaw podjętych przez Burmistrza czynności - to niezrozumiałym dla skarżącego kasacyjnie był brak odniesienia się do tego motywu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Ponadto skoro organ wskazał również, że podjęte zostały działania celem ujednolicenia nadawania numerów porządkowych pod prognozowaną zabudowę w obrębie [...], to oznaczało, że u podstaw zmiany numeracji leżała konieczność ujednolicenia numeracji w granicach danej miejscowości tak, aby możliwe było nadawanie prawidłowej, zgodnej z przepisami numeracji porządkowej nowopowstającym budynkom, a co w sposób oczywisty miało na celu zakończenie nieprawidłowego nadawania numeracji, jakie funkcjonowało dotychczas. W ocenie skarżącego kasacyjnie, powyższe okoliczności powinny więc zostać ocenione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Poza tym skarżący akcentował, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Z akt niniejszej sprawy, które wraz ze skargą zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, wynikały właśnie wszystkie okoliczności, związane z wadliwością numeracji porządkowej nieruchomości dwóch miejscowości – [...] oraz [...]. Wadliwość ta, polegająca na posługiwaniu się numeracją porządkową z sąsiedniej miejscowości, tj. [...] dla nieruchomości położonych w obrębie geodezyjnym [...] (w przedmiotowym obszarze), spowodowała podjęcie kroków zmierzających do ujednolicenia numeracji budynków z obrębem danej miejscowości (poprzez rozpoczęcie nadawania numerów porządkowych w obrębie geodezyjnym [...] od miejscowości [...]). Nadawanie numerów z innej miejscowości niż faktyczne położenie nieruchomości (według obrębów geodezyjnych), było zatem błędną praktyką, którą organ, dokonujący przenumerowania z urzędu, chciał zmienić i uporządkować. Okoliczności te, zdaniem skarżącego kasacyjne, powinny zatem być wzięte pod rozwagę przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, a który powinien zatem wydać wyrok w oparciu o akta sprawy, a nie wyłącznie jeden dokument - zawiadomienie, nie będący – de facto - czynnością, a jedynie jej potwierdzeniem. Podkreślano też w tym miejscu, że sami skarżący w swojej skardze nie wskazywali na niewiedzę w ww. zakresie, przytaczając liczne argumenty i okoliczności związane z nadawaniem numeracji budynkom nie według obrębu, w którym się one znajdują. Nie sposób więc było w takim przypadku uznać uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł w żaden sposób zapoznać się z motywami podjętej czynności. Nadto skarżący zwracał także uwagę, że Wojewódzki Sąd Administracyjny powoływał się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku na rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. poz. 125), które z dniem 31 lipca 2021 r. przestało obowiązywać. W związku z tym, ocena postępowania organu była w tym przypadku dokonywana przez Sąd I instancji przez pryzmat aktu prawnego, który już nie obowiązywa a mimo to Sąd określał, w jaki sposób organ winien w niniejszej sprawie prawidłowo postępować. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2023, poz. 259), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności zarzutów kasacyjnych, przytoczonych w w/w skardze a które okazały się w niniejszym przypadku uzasadnione. Analizowana sprawa dotyczyła skargi M. S. i W. S. na czynność Burmistrza [...] z dnia 17 września 2021 r. nr [...] w przedmiocie zmiany - z urzędu - numeracji porządkowej nieruchomości, położonej w obrębie [...], gmina [...], dla budynku znajdującego się na nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka o nr ewidencyjnym [...] z dotychczasowego numeru porządkowego [...] położonego w miejscowości [...] na nowy numer [...] w miejscowości [...], gmina [...], a więc na czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Ustalenie numeru porządkowego dla nieruchomości, dokonywane przez burmistrza (prezydenta miasta, wójta) na podstawie art. 47a ust. 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne, jest bowiem wprawdzie czynnością faktyczną czyli techniczną, ale wywołującą następstwo w zakresie uprawnień i obowiązków, jakie przepis prawa wiąże z jej podjęciem. W takiej sytuacji zgodzić się wprawdzie generalnie trzeba z Sądem Wojewódzkim, że oceniając prawidłowość tego rodzaju czynności, sąd administracyjny musi posiadać pewną wiedzę związaną z powodami dokonania tego rodzaju czynności, ale nie można jednak w takim przypadku wymagać, by uzasadnienie podjęcia w/w czynności spełniało takie wymagania, jakie przepisy procedury administracyjnej przewidują dla wydania decyzji. Czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., nie kończy bowiem żadnego postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga o prawach lub obowiązkach strony postępowania a zatem nie mają w tym przypadku zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto, jak słusznie podnosi skarżący kasacyjnie organ, po myśli art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. W nadesłanych zaś przez organ aktach znajdowała się dokumentacja, która - w ocenie składu orzekającego – pozwalała na dokonanie oceny legalności zaskarżonej czynności. Przede wszystkim stanowiła je treść zawiadomienia Burmistrza [...] z dnia 17 września 2021 r. Wskazano w nim bowiem nie tylko podstawy prawne dokonanej - z urzędu - zmiany numeracji porządkowej nieruchomości, ale i przytoczono ich pełną treść, w postaci: art. 47 a ust. 5 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 6 ust. 9 i § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów. Poza tym w zawiadomieniu tym organ poinformował, że podjął działania zmierzające do ujednolicenia nadawania numerów porządkowych pod prognozowaną zabudowę w obrębie [...] a w związku z tym przypomniał też o obowiązku, wynikającym z art. 47b ust. 1 i 2 p.g.i k. dotyczącym umieszczania w widocznym miejscu tabliczki z numerem domu w terminie 30 dni od dnia otrzymania niniejszego zawiadomienia. Wskazane zatem w w/w zawiadomieniu treści informowały o generalnych powodach, dla których zaskarżona czynność została dokonana. Bardziej szczegółowe natomiast informacje z nimi związane, wynikały zaś z treści pozostałej dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy. Zawierała ona w szczególności takie dokumenty jak: uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia 27 czerwca 2003 r. nr [...] w sprawie ustalenia statutu sołectwa [...] i nr [...] w sprawie ustalenia statutu sołectwa [...] wraz ze statutami obu sołectw, szkice sytuacyjne przedstawiające problematyczny teren, petycję mieszkańców do Przewodniczącej Rady Miejskiej w [...] z dnia 30 sierpnia 2021 r. w sprawie pozostawienia numeracji porządkowej nieruchomości w [...] bez zmian, protesty i apele mieszkańców adresowane do Burmistrza [...], jak również wezwanie Burmistrza do usunięcia prawa. Wreszcie w aktach sprawy znajdowała się także obszerna odpowiedź organu na skargę. Powyższe – zdaniem składu orzekającego - pozwalało zatem Sądowi Wojewódzkiemu na dokonanie oceny legalności zaskarżonej czynności. Poza tym zwrócić przy tym należy również uwagę, że z treści wyżej wymienionych dokumentów nie wynika, jakoby uczestnicy postępowania nie znali intencji organu, jakie przyświecały mu przy dokonywaniu zaskarżonej czynności. Spór w tej sprawie dotyczył zaś jedynie zasadności owego zamierzenia. Z tego więc powodu argumentacja Sądu Wojewódzkiego, który w zaskarżonym wyroku podkreślał, iż (cyt.): " Motywy przyjętego przez organ stanowiska muszą być nadto także znane stronie, której praw i obowiązków podjęta czynność dotyczy a zatem winny one zostać przez organ uzewnętrznione" nie była w tym przypadku adekwatna. Nawet bowiem, jeśli przyjąć, że motywy, którymi kierował się organ, dokonując zaskarżonej czynności, mogły być w sposób bardziej dogłębny wyjaśnione w treści przedmiotowego zawiadomienia, to - biorąc pod uwagę treść pism, składanych do organu przez zainteresowanych mieszkańców, w tym uczestników postępowania - nie można było nie dostrzec, że byli oni w pełni świadomi całości istoty sporu. Dodać też wypada, że znamiennym było przy tym, iż – jak wynika to z uzasadnienia skargi kasacyjnej - w dwóch przypadkach na cztery, orzekające składy Sądu Wojewódzkiego w analogicznych sprawach, jak rozpoznawana, nie stwierdziły trudności z oceną legalności tego rodzaju czynności. Wyroki te nie były oczywiście przedmiotem oceny merytorycznej w niniejszej sprawie, tym niemniej ich treść w dodatkowy sposób świadczyła o tym, że brak takiej oceny w niniejszej sprawie dowodził w istocie rzeczy uchylenia się przez Sąd Wojewódzki od oceny zaskarżonej czynności. Skutkiem zaś tego zarzut kasacyjny oparty na art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, należało – w w/w realiach tej sprawy - ocenic za usprawiedliwiony. Tymbardziej, że wyrażając pogląd, w jaki spoób w nineijszej sparwie organ winien zaprezentować motywy dokonanej przez siebie czynności, Sąd Wojewódzki oparł się na przepisach nieobowiązujacego już (w dacie dokonywania przez Burmistrza zaskarżonej czynności) rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. poz. 125), gdyż przestało ono obowiązywać z dniem 31 lipca 2021 r. Przy ponownym zatem rozpoznaniu sprawy Sąd Wojewodzki winien rozpoznać ją merytorycznie w oparciu o całość materiału dowodowego, który został zgromadzonego w akatch sparwy a oceny swoje oprzeć na właściwych unormowaniach prawnych. Biorąc więc pod uwagę, że skarga kasacyjna okazała się usprawiedliwiona, Naczelny Sąd Administarcyjny – z mocy art. 185 § 1 w zw. z art. 182 § 2 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparto na art. 207 pkt 2 p.p.s.a., z uwagi na fakt, że uchylenie zaskarżonego wyroku nastąpiło w tym przypadku wyłącznie z powodu uchybień proceduralnych, nieleżących po którejkolwiek ze stron. ----------------------- 91

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło