II SA/Bk 758/18
WyrokWSA w Białymstoku2019-03-21
Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Lemańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynajmowanie przez funkcjonariusza Policji mieszkania należącego do niego osobie znanej ze środowiska przestępczego, nawet jeśli czynności najmu dokonywał pełnomocnik, stanowi naruszenie zasad etyki zawodowej uzasadniające zwolnienie z zajmowanego stanowiska kierowniczego?Ratio decidendi
Wynajmowanie przez funkcjonariusza Policji mieszkania należącego do niego osobie znanej ze środowiska przestępczego, nawet jeśli czynności najmu dokonywał pełnomocnik, stanowi naruszenie zasad etyki zawodowej i może prowadzić do utraty zaufania przełożonego, co uzasadnia zwolnienie z zajmowanego stanowiska kierowniczego. Sąd bada, czy decyzja organu nie nosi cech dowolności, uwzględniając interes społeczny (służbowy Policji) i słuszny interes strony.Stan faktyczny
Skarżący, podkomisarz J. J., został zwolniony ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego Komendy Miejskiej Policji w Ł. z powodu wynajmowania przez niego mieszkania osobie znanej ze środowiska przestępczego. Pomimo że czynności najmu dokonywała jego siostra, a on sam dowiedział się o najemcy w listopadzie 2016 r., a następnie podjął działania zmierzające do ujęcia przestępcy, organy uznały jego zachowanie za naruszenie zasad etyki zawodowej i utratę zaufania przełożonego. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez WSA, organy ponownie wydały rozkaz personalny o zwolnieniu, który został utrzymany w mocy przez Komendanta Wojewódzkiego Policji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 marca 2019 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zajmowanego stanowiska oddala skargę.
Komendant Wojewódzki Policji w B. rozkazem personalnym z dnia [...] września 2018 r., nr [...] utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w Ł. z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], na podstawie którego zwolniono podkomisarza J. J. (dalej powoływany także jako skarżący) ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego w Ł. z dniem 30 lipca 2018 r. i przeniesiono go z dniem 31 lipca 2018 r. do własnej dyspozycji, nadając jednocześnie decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Rozstrzygnięcie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym.
Podkomisarz J. J. służbę w Komendzie Miejskiej Policji w Ł. rozpoczął w dniu 25 listopada 2003 r. Do roku 2006 pełnił służbę w Referacie Patrolowo-Interwencyjnym Wydziału Prewencji, następnie w pionie kryminalnym, gdzie pracuje do chwili obecnej. W dniu 6 grudnia 2016 r. Komendant Miejski Policji w Ł. powierzył mu obowiązki zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego, a z dniem 16 marca 2017 r. mianował na to stanowisko.
W dniu 6 grudnia 2016 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w B. wpłynął anonim, w którym wskazano, że skarżący wynajmuje mieszkanie znanemu w Ł. złodziejowi i dilerowi narkotyków. Autor anonimu sugerował również, że skarżący przez powiązania rodzinne miał bezpośredni wpływ na wymiar kary zasądzonej wobec jego brata, który w 2015 r. ugodził nożem dwóch byłych piłkarzy ł. klubu sportowego. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające potwierdziło fakt wynajmowania mieszkania przestępcy, natomiast pozostałe kwestie poruszane w anonimie zostały uznane za niepotwierdzone.
Zgodnie z oświadczeniem podkomisarza J. J. z dnia 22 grudnia 2016 r. jest on jedynym właścicielem mieszkania przy ul. B. w Ł. Mieszkanie zostało zakupione z jego majątku odrębnego ze środków finansowych otrzymanych w drodze darowizny. Zakupu mieszkania dokonała jego siostra, która otrzymała notarialne pełnomocnictwo do jego reprezentowania. Siostra policjanta zajmuje się również sprawami finansowo-administracyjnymi dotyczącymi mieszkania, tj. poszukuje najemców, podpisuje z nimi umowy i rozlicza wszelkie rachunki, a także dokonuje zgłoszenia najmu w Urzędzie Skarbowym i rozlicza podatek dochodowy z tego tytułu. Policjant stwierdził, że o fakcie najmu jego mieszkania przestępcy dowiedział się od kolegów z pracy w listopadzie 2016 r., natomiast od siostry wie, że jest ono wynajmowane małżeństwu z dwójką małych dzieci.
Ustalono, że faktycznie najemca mieszkania był wielokrotnie w zainteresowaniu Policji, wynikającym z jego przestępczej działalności, tj. kradzieży, rozbojów, a także handlu narkotykami. Ustalono również, że w przedmiotowym mieszkaniu zostały odnalezione przedmioty pochodzące z przestępstwa. Podczas rozmowy przeprowadzonej w dniu 17 stycznia 2017 r., zobowiązano skarżącego do uregulowania sprawy mieszkania. W dniu 7 lutego 2017 r. zostało wynajmującemu przekazane pismo wypowiadające umowę najmu z dniem 31 marca 2017 r. W tej sytuacji, na wniosek naczelnika wydziału kryminalnego w dniu 6 marca 2017 r. Komendant Miejski Policji w Ł. rozkazem personalnym nr [...] z dniem [...] marca 2017 r. powołał na stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego podkomisarza J. J.
W dniu 28 marca 2017 r, do Komendy Wojewódzkiej Policji w B. wpłynęło kolejne pismo anonimowe dotyczące skarżącego. Autor anonimu poinformował Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji o nieprawidłowościach związanych z obsadzaniem stanowisk kierowniczych w Komendzie Miejskiej Policji Ł. W anonimie powtórzono informacje dotyczące najmu przez skarżącego mieszkania dilerowi. Autor anonimu poruszył też sprawę niskiego wyroku, jaki jego zdaniem, został zasądzony wobec brata funkcjonariusza, który w 2015 r. ugodził nożem dwóch byłych piłkarzy ł. klubu piłkarskiego, sugerując, że zmiana zarzutów, a także korzystna opinia biegłych psychiatrów spowodowane były koligacjami rodzinnymi policjanta. Autor anonimu wniósł o reakcję i podał, że powiadomi media.
W świetle powyższych okoliczności Komendant Miejski Policji w Ł. rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2017 r. zwolnił podkomisarza J. J. z dniem 28 kwietnia 2017 r. z zajmowanego stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego i z dniem 29 kwietnia 2017 r. przeniósł go do własnej dyspozycji. Komendant Wojewódzki Policji w B. rozkazem personalnym z dnia [...] czerwca 2017 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Komendant Miejski Policji w Ł. rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2017 r. ponownie zwolnił podkomisarza J. J. ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego z dniem 8 sierpnia 2017 r. i z dniem 9 sierpnia 2017 r. przeniósł go do własnej dyspozycji. Po rozpatrzeniu odwołania J. J. Komendant Wojewódzki Policji w B. rozkazem personalnym z dnia [...] września 2017 r., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. Skargę na powyższy rozkaz personalny, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniósł J. J., w której zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:
1. art. 138 § 1 ust. 2 K.p.a. w zw. z art. 37a ustawy o Policji, przez jego przedwczesne zastosowanie w sytuacji przeprowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia skarżącego z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji, z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności: art. 7, art. 77 § 1, art. 75 i art. 80 K.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy;
2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 75 K.p.a., przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wszechstronny i rzetelny całego materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym pominięcie w materiale dowodowym dokumentu w postaci zakresu obowiązków realizowanych przez skarżącego na stanowisku zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego, pominięcie faktu wyjaśnienia przez organ w ramach postępowania prowadzonego przez jednostkę kontroli, w wyniku złożonego anonimu z dnia 6 grudnia 2016 r., kwestii związanych z pełnym dysponowaniem przez siostrę skarżącego mieszkaniem należącym do skarżącego - w tym zawarcia przez nią, bez wiedzy skarżącego, umowy najmu, niezwłocznego rozwiązania przez skarżącego za pośrednictwem siostry przedmiotowej umowy po powzięciu informacji, że najemcą jest osoba pozostająca w zainteresowaniu Policji, uzgodnienia z Komendantem, że w przedmiotowym lokalu przed jego opuszczeniem przez osobę poszukiwaną zostaną przeprowadzone czynności procesowe celem ujęcia przestępcy przez Policję, jak również faktu, że okoliczności te, co wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, zostały wyjaśnione przed dniem mianowania skarżącego na stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego i tym samym niewykazanie przez organ, jakie to rzeczywiście okoliczności spowodowały, że Komendant Miejski Policji w Ł. utracił zaufanie do skarżącego i uznał, że nie sprostał on swoim obowiązkom, co w konsekwencji spowodowało błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy skutkujące wadliwą subsumcją przepisów, co mogło mieć bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie podjęte w sprawie;
3. art. 108 § 1 K.p.a., przez zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności wobec niewykazania choćby jednej z przesłanek enumeratywnie wymienionych we wskazanym przepisie;
4. art. 107 § 3 K.p.a., przez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego rozkazu, mimo jego obszerności, w sposób ogólnikowy i lakoniczny, nie odpowiadający kryteriom wskazanego przepisu, w szczególności bez wskazania i omówienia, jakie konkretne przyczyny spowodowały konieczność odwołania skarżącego z zajmowanego stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego i przeniesienia go do dyspozycji oraz jakie okoliczności sprawiły, że Komendant Miejski Policji w Ł. utracił do skarżącego zaufanie niezbędne do zajmowania przez niego stanowiska kierowniczego oraz uznanie, że skarżący nie sprostał powierzonym mu obowiązkom w sytuacji, kiedy po powierzeniu obowiązków zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego, tj. w dniu [...] grudnia 2016 r., skarżący był przez tegoż Komendanta nagradzany za osiągnięcia w służbie, a co więcej, mianowany z dniem 6 marca 2017 r. na stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego z uwagi na prawidłowe wywiązywanie się z powierzonych obowiązków służbowych i inicjatywę w służbie;
5. art. 37a pkt 1 ustawy o Policji, przez jego zastosowanie i odwołanie skarżącego ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego i przeniesienie do dyspozycji w sytuacji, kiedy organ w zaskarżonej decyzji nie wskazał żadnych obiektywnych i rzeczywistych powodów podjęcia takiego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia [...] lutego 2018 r. wydanym w sprawie [...] uchylił rozkazy personalne organów obu instancji z uwagi na naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 75, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., polegające na niewyjaśnieniu stanu faktycznego. Zdaniem Sądu ustalony w obu rozkazach stan faktyczny był niepełny i nie odzwierciedlał przebiegu zdarzeń, które legły u podstaw wydanych rozkazów. W uzasadnieniach obu decyzji jest mowa o ciągu zdarzeń zaczynających się od pierwszego anonimu i od razu przeskoku do rozkazu personalnego z dnia [...] kwietnia 2017 r. dotyczącego zwolnienia skarżącego z zajmowanego stanowiska. Zarzucono, że organy nie przeanalizowały jakie było podłoże tego anonimu, ani co się wydarzyło pomiędzy wpłynięciem anonimu a wydaniem rozkazu o zwolnieniu skarżącego z dnia [...] kwietnia 2017 r. Tymczasem po wpłynięciu anonimu zostały wszczęte czynności wyjaśniające, w trakcie których skarżący podjął współdziałanie z Komendantem w celu ujęcia osoby wynajmującej u niego mieszkanie, co zakończyło się sukcesem w dniu 21 lutego 2017 r. Według skarżącego powyższe działania dały podstawę do awansowania go rozkazem personalnym z dnia [...] marca 2017 r. na stanowisko zastępcy naczelnika w Wydziale Kryminalnym. I to z tego stanowiska skarżący został odwołany rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2017 r. Sąd zarzucił, że organy nie tylko pominęły w swoich decyzjach powyższe kwestie, czym całkowicie zmieniły obraz przebiegu zdarzeń, ale też nie chciały się do niej odnieść pomimo zarzutów w tym względzie stawianych przez skarżącego w odwołaniu oraz w skardze. Sąd stwierdził, że ma rację skarżący, iż skoro został on awansowany na przedmiotowe stanowisko już po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym dotyczącym epizodu związanego z wynajmowaniem lokalu osobie poszukiwanej przez Policję, to przynajmniej zasługuje na wyjaśnienie przyczyn, które zmieniły następnie tak radykalnie ocenę przez organy całego zdarzenia i doprowadziły w efekcie do zwolnienia go z zajmowanego stanowiska. Zdaniem Sądu niezależnie od tego, czy awansowanie skarżącego w dniu [...] marca 2017 r. było pochodną uznania jego zasług i kompetencji, czy też było pomyłką albo miało inny jawny lub ukryty cel, organy nie mogły udawać, że zdarzenie takie nie miało miejsca.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Komendant Miejski Policji w Ł. rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] po raz kolejny zwolnił podkomisarza J. J. ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego w Ł. z dniem [...] lipca 2018 r. i przeniósł go z dniem 31 lipca 2018 r. do własnej dyspozycji oraz nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu wskazano, że ustalenia poczynione przez organ w trakcie niniejszego postępowania potwierdziły bezspornie fakt wynajmowania mieszkania należącego do funkcjonariusza Policji osobie znanej w środowisku przestępczym. Wynajmowanie mieszkania przestępcy, który był wielokrotnie zatrzymywany przez policjantów jednostki: raz w związku z posiadaniem i handlem narkotykami, trzykrotnie za kradzież oraz dwukrotnie w związku z rozbojem jest sprzeczne z § 23 zasad etyki zawodowej policjanta, stanowiących załącznik do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z 2004 r., nr 1, poz. 3), który stanowi, że policjant powinien dbać o społeczny wizerunek Policji jako formacji, w której służy i podejmować działania służące budowaniu zaufania do niej". Zdaniem organu pierwszej instancji brak wiedzy policjanta na temat danych aktualnego najemcy mieszkania będącego jego własnością miał negatywny wpływ na wizerunek ł. Policji, a także wizerunek całej formacji. Skarżący z racji wykonywanego zawodu, w tym służby w Wydziale Kryminalnym powinien dołożyć wszelkich starań by sprawy prywatne nie stawiały go w dwuznacznej sytuacji.
Ustosunkowując się do twierdzenia w kwestii braku wykazania w materiale dowodowym faktycznych przesłanek zwolnienia skarżącego ze stanowiska w sytuacji, gdy postępowanie wyjaśniające w sprawie anonimu zostało zakończone jeszcze przed mianowaniem go na stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego, wskazano że w dniu 24 marca 2017 r. do Kancelarii Biura Kontroli Komendy Głównej Policji wpłynęło pismo z Departamentu Porządku Publicznego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wraz z dołączonym kolejnym anonimem dotyczącym obsady stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego Komendy Miejskiej Policji w Ł. Podniesiono, że Policja jest instytucją zaufania publicznego i ma obowiązek sprawdzać każdy sygnał przekazany przez lokalną społeczność. Postępowanie wyjaśniające wykazało, że część zarzutów podniesionych w anonimowym piśmie znalazło potwierdzenie. Nie jest więc prawdą, jak twierdzi skarżący, że to pismo anonimowe stanowiło podstawę późniejszych decyzji, a podstawą było potwierdzenie znaczących i bulwersujących faktów wywołanych przez zainteresowanego. Jakkolwiek organ w dacie mianowania na stanowisko funkcyjne podkomisarza J. J. nie rozważył wszystkich elementów wynikających z całokształtu sprawy, to tym bardziej nie może pozostawać obojętny na sygnały docierające z zewnątrz nawet jeżeli jest to anonim, który jednak wskazuje fakty i jest wyrazem dezaprobaty społecznej zaistniałego stanu.
Kolejny anonim uzmysłowił Komendantowi Miejskiemu Policji w Ł., że decyzja o mianowaniu była przedwczesna i niewłaściwa wobec całokształtu okoliczności, w tym postrzegania społecznego funkcjonowania podległej mu komórki organizacyjnej. Ponowny anonim spowodował, że przełożony wyważył interes społeczny w korelacji z interesem strony. Stwierdzono, że wynajmowanie mieszkania znanemu w Ł. przestępcy mogło doprowadzić do utraty dobrego wizerunku ł. Policji. Trudno bowiem mówić o zaufaniu do Policji, kiedy szerokie grono społeczeństwa dowiedziałoby się, że w mieszkaniu zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego ł. Policji mieszkał znany przestępca. W ocenie organu pierwszej instancji nie byłyby przy tym przekonywujące wyjaśnienia, że skarżący nie interesował się sprawami mieszkania ani tym kto i kiedy tam mieszkał przez ostatnie cztery lata więc nie wiedział, kto je wynajmuje; że mieszkaniem administrowała jego siostra; a dodatkowo, że od listopada 2016 r. posiadał wiedzę, że przestępca mieszka w jego mieszkaniu. Jako policjant, jako oficer, znając zasady etyki zawodowej policjanta, winien wiedzieć, jakie mogą być konsekwencje takiego działania.
Podniesiono, że Komendant Miejski Policji w Ł., po wpływie kolejnego pisma anonimowego zdał sobie sprawę, że fakt wynajmowania mieszkania w korelacji z wyjaśnieniami skarżącego będzie budził wśród policjantów i pracowników Komendy Miejskiej Policji w Ł. ogromne wątpliwości, zaś jego autorytet jako zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego może być podważony. Organ tym bardziej uświadomił sobie jaki skutek byłby wywołany przez upublicznienie w mediach tej sprawy oraz późniejsze wyjaśnianie tej sytuacji przez komórki prasowe Policji stwierdzeniami, że mieszkaniem administrowała siostra, że skarżący nie interesował się sprawami mieszkania, ani tym kto i kiedy tam mieszkał przez ostatnie lata. Organ pierwszej instancji podniósł, że bazując na doświadczeniach Policji i przekazach medialnych działań Policji, tłumaczenie takie, co ważne w sytuacji, zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego Komendy Miejskiej Policji w Ł. (osoby współodpowiedzialnej za rozpoznanie środowiska przestępczego), zostałoby odebrane przez większą część społeczności lokalnej jako próba uniknięcia odpowiedzialności.
Nadmieniono, że z karty opisu stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego wynika, iż celem tego stanowiska jest nadzór nad policjantami wydziału w zakresie rozpoznawania, zapobiegania, zwalczania przestępczości kryminalnej a także pracą pracowników cywilnych wydziału. Ranga przestępcy - znanego Policji dilera narkotykowego, wielokrotnie legitymowanego i zatrzymywanego za posiadanie i handel narkotykami oraz dwukrotnie w związku z rozbojem nie pozwala, by specjalista Wydziału Kryminalnego nie miał wiedzy o miejscu jego zamieszkania. Powyższe w kontekście przywołanych zadań świadczy z jednej strony o braku właściwego rozpoznania doświadczonego policjanta zajmującego się przez lata zwalczaniem przestępczości narkotykowej, a z drugiej strony nie rokuje pozytywnie na sprawowanie właściwego nadzoru nad podległymi funkcjonariuszami w zakresie rozpoznania przez nich środowiska przestępczego oraz na dostateczny nadzór nad prowadzonymi formami pracy operacyjnej ze strony naczelnika wydziału.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że nieuzasadnionym jest twierdzenie, iż to nie Komendant kształtuje politykę kadrową, tylko autor anonimu. To właśnie Komendant Miejski Policji w Ł., oceniając sytuację po wpłynięciu kolejnego anonimu uznał, że zaszły rzeczywiste potrzeby organizacyjne skutkujące zmianą na stanowisku zastępcy naczelnika wydziału i przemawiające za przeniesieniem skarżącego do swojej dyspozycji. Organ dał pierwszeństwo argumentom przemawiającym za celowością przeniesienia go do dyspozycji przed argumentacją uzasadniającą pozostawienie go na dotychczasowym stanowisku ze względu na kwalifikacje i dotychczasową służbę. Organ pierwszej instancji stwierdził, że sprawne funkcjonowanie Wydziału Kryminalnego bezpośrednio wpływa na utrzymanie bezpieczeństwa i porządku publicznego na terenie powiatu łomżyńskiego, a skarżący nie rokuje na efektywne wykonywanie obowiązków przełożonego w Wydziale Kryminalnym, w tym kształtowania atmosfery pracy i zaufania, jako elementów niezbędnych do pracy operacyjnej.
Podkreślono, że zwolnienie policjanta ze stanowiska i wzięcie go w dyspozycję nie jest karą wymierzoną policjantowi. Policjant w okresie dyspozycji otrzymuje uposażenie zasadnicze wraz z należnymi dodatkami w wysokości tej samej co na poprzednio zajmowanym stanowisku. Z kolei fakt nagrodzenia skarżącego pochwałą w dniu 12 stycznia 2017 r. jak też nagrodami pieniężnymi w dniach 21 marca i 6 kwietnia 2018 r. świadczy o pozytywnej ocenie jego pracy na stanowiskach wykonawczych, a nie może przesądzać o pozostawieniu go na stanowisku kierowniczym.
Końcowo podniesiono, że nadając rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności organ uwzględnił ważny interes społeczny, przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji. W ocenie organu pierwszej instancji decyzja spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 K.p.a., gdyż w jej uzasadnieniu przytoczono okoliczności i przesłanki, które uzasadniają przedłożenie interesu społecznego, przejawiającego się koniecznością zapewnienia prawidłowej realizacji ustawowych zadań przez służbę kryminalną nad indywidulanym interes strony, gdyż bezpieczeństwo i porządek publiczny winny być zapewnione w sposób ciągły.
Komendant Wojewódzki Policji w B., po rozpatrzeniu odwołania podkomisarza J. J., rozkazem personalnym z dnia [...] września 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji poddał szczegółowej analizie zdarzenia i fakty mające miejsce względem skarżącego i doszedł do zasadnego wniosku, że nie może on dalej zajmować stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego. Podniesiono, że organ drugiej instancji nie kwestionuje, iż skarżący działał w zakresie umowy najmu przez pełnomocnika. Niemniej jednak o ile nie dokonywał on bezpośrednio czynności związanych z najmem, to jednak jako właściciel posiadał pełnię praw do mieszkania. Nie sposób się więc zgodzić z twierdzeniem skarżącego, że nigdy nie wynajmował nikomu mieszkania. Nie uczestniczył co prawda bezpośrednio przy dokonywaniu tych czynności, jednak najem był wykonywany w jego imieniu. Bezspornym jest, że skarżący był właścicielem przedmiotowego mieszkania. Fakt, że nie interesował się kto faktycznie zamieszkuje w jego lokalu, nie może stanowić okoliczności łagodzącej ani tłumaczyć zaistniałej sytuacji. Jako funkcjonariusz publiczny winien, dochować wszelkiej staranności i monitorować sfery, które dotyczą jego spraw, w tym także najmu mieszkania. Jako funkcjonariusz Policji musi posiadać przymiot nieposzlakowanej opinii i pozostawać poza wszelkimi podejrzeniami o jakiekolwiek zachowania sprzeczne z prawem. W interesie służby jest niewątpliwie konieczność jej pełnienia przez funkcjonariuszy, którym nie można nic zarzucić o nieskazitelnym życiorysie. Podkreślono, że każdy policjant powinien unikać wszelkich sytuacji w służbie i poza nią, które godziłyby w dobre imię Policji. Od policjanta wymaga się, także odpowiedniego stopnia ostrożności życiowej, by nie doprowadzać do sytuacji, w których interes służby byłby zagrożony. Każdy policjant aby mógł skutecznie wykonywać obowiązki służbowe w macierzystej formacji, musi pozostawać poza wszelkimi podejrzeniami.
Podniesiono, że z treści odwołania wynika, iż skarżący bardzo dobrze orientuje się w życiorysie osoby znanej w środowisku przestępczym. W swoich wyjaśnieniach podał, że informację o fakcie wynajmowania jego mieszkania tej osobie uzyskał w listopadzie 2016 r. W ocenie organu odwoławczego z tego wynika, że wynajmujący był w zainteresowaniu ł. Policji już wcześniej. Organ nadmienił, że nie twierdzi, iż policjant fakt ten zatajał czy ukrywał przed przełożonym. Nie musiał też jako funkcjonariusz na stanowisku wykonawczym, znać wszystkich spraw będących w realizacji przez Wydział Kryminalny. Powinien był jednak zadbać o swoje interesy i wszechstronnie sprawdzić co dzieje się z jego własnością. Skarżący jako funkcjonariusz Policji nie dochował należytej staranności, dopuszczając tym samym do wynajęcia mieszkania przez osobę o przeszłości kryminalnej. Tłumaczenia, że nie musiał o tym wiedzieć, bo zajmował się sprawami z zakresu innej tematyki, zaś najemca jego mieszkania nie był już w tak intensywnym zainteresowaniu Policji, nie zwalnia go z obowiązku zadbania o swoje interesy, swój wizerunek i odbiór społeczny.
Nadmieniono, że w żadnym stadium postępowania nie zarzucano skarżącemu popełnienia czynu zabronionego. Gdyby taki fakt miał miejsce, byłoby to przedmiotem postępowania prowadzonego w innym trybie. Wynajmowanie mieszkania należącego do funkcjonariusza osobie, która była wielokrotnie w zainteresowaniu łomżyńskiej Policji zakwalifikowano jako naruszenie zasad etyki zawodowej. Nie jest to w świetle prawa czyn zabroniony, nosi jednak przesłanki negatywnego zachowania odnoszące skutki w sferze etycznej policjanta.
Organ odwoławczy podniósł, że istotnie po pierwszym anonimie Komendant Miejski Policji w Ł. zdecydował się na mianowanie skarżącego na stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego, wskazując, że przemawiają za tym jego wiedza i kwalifikacje. Jednak kolejny anonim, spowodował, że Komendant Miejski Policji w Ł. ponownie przeanalizował całokształt okoliczności i skonfrontował interes służby z interesem strony. Podjął decyzję, że skarżący nie może dalej pełnić służby na zajmowanym stanowisku kierowniczym. W ocenie organu odwoławczego bardzo szeroko wyjaśniono, jak fakt wynajmowania mieszkania przez funkcjonariusza Policji osobie ze środowiska przestępczego, może wpłynąć na odbiór ł. Policji, jak i całej formacji. Słusznie, zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji stwierdził, że w sytuacji gdyby informacja ta dotarła do szerokiego grona opinii publicznej spotkałoby się to z falą krytyki i niezrozumienia dla jakichkolwiek tłumaczeń. Trudno bowiem przyjąć, że obowiązki polegające między innymi na realizacji czynności operacyjno-rozpoznawczych w celu rozpoznawania, zapobiegania i wykrywania przestępstw i wykroczeń oraz osób ukrywających się przed organami ścigania lub wymiaru sprawiedliwości, będzie realizowała osoba, która nie wykazała dość ostrożności i intuicji, a także doświadczenia policjanta służby kryminalnej aby zadbać o swoje interesy prywatne mogące mieć przełożenie na służbę. Przez swoje zaniedbanie skarżący dopuścił, do zamieszkania w jego mieszkaniu osoby wielokrotnie karanej. Organ odwoławczy stwierdził, że fakt wynajmowania mieszkania przez policjanta dla przestępcy, czy nawet fakt zamieszkiwania przez przestępcę w lokalu będącym własnością policjanta, zawsze będzie budził negatywny odbiór zarówno w środowisku zawodowym, jak i w opinii społecznej. Bez wątpienia niezrozumiałym będzie, że policjant służby kryminalnej, do tego zajmujący stanowisko kierownicze, dopuścił do sytuacji, w której w jego mieszkaniu zamieszkiwała osoba o przeszłości kryminalnej, będąca nadal w zainteresowaniu Policji. Zdaniem organu odwoławczego nie sposób pominąć faktu, że skarżący jest przełożonym funkcjonariuszy Wydziału Kryminalnego. Jak bowiem ktoś, kto nie ma wiedzy kto zamieszkuje w jego mieszkaniu może kierować pracą funkcjonariuszy komórki, której głównym zadaniem jest rozpoznawanie, zapobieganie i zwalczanie przestępczości kryminalnej. Tłumaczenie skarżącego, że wszelkich czynności związanych z najmem dokonywał przez pełnomocnika nie stanowi okoliczności łagodzącej ale świadczy tylko o jego lekkomyślności i niedbalstwie. Doświadczenie życiowe i zasady współżycia społecznego pozwalają przyjąć, że funkcjonariusz Policji, jako osoba, która na co dzień styka się z sytuacjami łamania prawa, na której ciąży obowiązek posiadania przymiotu nieposzlakowanej opinii, powinna zachować szczególną ostrożność i czujność we wszelkich obszarach swojego życia, także w kwestiach związanych z czynnościami z zakresu życia codziennego. Tymczasem skarżący dopuścił do tego, że sprawy prywatne postawiły go w dwuznacznej sytuacji zawodowej.
Organ odwoławczy nadmienił, że powyższe nie skutkuje tym iż dotychczasowy przebieg służby skarżącego został postawiony w negatywnym świetle. Nie kwestionuje, że wcześniejsze nagradzanie i pozytywne opiniowanie funkcjonariusza nie miało podstaw. W przypadku jednak mianowania na stanowisko kierownicze należy się legitymować nie tylko kwalifikacjami i doświadczeniem zawodowym ale przede wszystkim dawać rękojmię należytego wykonywania obowiązków służbowych i gwarancje zaufania. To nie anonim spowodował zmianę decyzji organu co do zasadności mianowania skarżącego na stanowisko zastępcy naczelnika wydziału, a jedynie uzmysłowił Komendantowi Miejskiemu Policji w Ł., że decyzja o mianowaniu była przedwczesna i niewłaściwa wobec całokształtu okoliczności. Kolejny anonim spowodował, że przełożony ponownie ocenił zaistniałą sytuację w kontekście właściwego wypełniania zadań nałożonych na Wydział Kryminalny i sprawowany w tym zakresie nadzór ze strony zastępcy naczelnika wydziału, a także wziął pod uwagę wysokie ryzyko utraty wizerunku w oczach społeczeństwa.
Końcowo podniesiono, że zastosowanie art. 37a ustawy o Policji nie jest uzależnione od spełnienia przesłanek skonkretyzowanych w przepisach prawa lecz opiera się na konstrukcji uznania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie owo uznanie administracyjne nie miało charakteru dowolnego. Organ pierwszej instancji szczegółowo wyjaśnił podstawy swojej decyzji. W ocenie organu drugiej instancji wskazane przyczyny zwolnienia mają przymiot obiektywnie istniejących i zostały przez organ właściwie uzasadnione. Organ pierwszej instancji w sposób wnikliwy i wszechstronny, zgodnie z przepisami prawa procesowego oraz w zakresie prawa materialnego, rozpoznał sporną kwestię, a jej rozstrzygnięcie uzasadnił całościowo.
Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego wniósł J. J. i zarzucił naruszenie:
1. art. 138 § 1 ust. 2 K.p.a. w zw. z art. 37a ustawy o Policji, przez jego przedwczesne zastosowanie w sytuacji przeprowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia skarżącego z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności: art. 7, art. 77 § 1, art. 75 i art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. i art. 153 P.p.s.a., co mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy;
2. art. 15 w zw. z art. 11 K.p.a. i art. 153 P.p.s.a., przez nie odniesienie się przez organy do zarzutów i twierdzeń skarżącego dotyczących podjęcia przez niego współdziałania z Komendantem w celu ujęcia osoby – poszukiwanej, wynajmującej u skarżącego mieszkanie, co zakończyło się sukcesem w dniu 21 lutego 2017 r. i co stało się między innymi podstawą do mianowania go w dniu [...] marca 2017 r. na stanowisko zastępcy naczelnika, mimo że organ związany był w tym zakresie oceną prawną i wskazaniami zwartymi w wyroku wydanym w sprawie [...];
3. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 75 K.p.a., przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wszechstronny, rzetelny i logiczny z uwzględnieniem chronologii zdarzeń, całego materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym pominięcie:
- faktu wyjaśnienia przez organ w ramach postępowania prowadzonego przez jednostkę kontroli, w wyniku złożonego anonimu z dnia [...] grudnia 2016 r., kwestii związanych z pełnym dysponowaniem przez siostrę skarżącego mieszkaniem należącym do skarżącego - w tym zawarcia przez nią, bez wiedzy skarżącego, umowy najmu, a także innych faktów podniesionych w anonimie;
- niezwłocznego rozwiązania przez skarżącego za pośrednictwem siostry przedmiotowej umowy po powzięciu informacji, że najemcą jest osoba pozostająca w zainteresowaniu Policji, w terminie ustalonym z Komendantem z uwagi na zaplanowane czynności procesowe;
- uzgodnienia z Komendantem, że w przedmiotowym lokalu przed jego opuszczeniem przez osobę poszukiwaną zostaną przeprowadzone czynności procesowe celem ujęcia przestępcy przez Policję, co zakończyło się sukcesem w dniu 21 lutego 2017 r. i następnie stało się podstawą do awansowania skarżącego w dniu [...] marca 2017 r. na stanowisko zastępcy naczelnika;
- faktu, że okoliczności wynikające z pierwszego anonimu, co wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, zostały wyjaśnione przed dniem mianowania skarżącego na stanowisko zastępcy naczelnika i tym samym, niewykazanie przez organ jakie to rzeczywiście okoliczności spowodowały, że Komendant, po otrzymaniu drugiego anonimu powtarzającego, jak wskazuje sam organ pierwszej instancji, jedynie fakty i zarzuty zawarte w pierwszym anonimie, pod adresem skarżącego, utracił zaufanie do skarżącego i uznał, że "nie rokuje on pozytywnie na sprawowanie właściwego nadzoru nad podległymi funkcjonariuszami w zakresie rozpoznawania przez nich środowiska przestępczego (...)", skoro już po odwołaniu ze stanowiska nadal otrzymywał wyróżnienia (rozkaz personalny z dnia 21 marca 2018 r. - przyznanie nagrody motywacyjnej);
- faktów przytoczonych przez skarżącego w odwołaniu z dnia 6 sierpnia 2018 r. co do nasilenie się w KMP w Ł., po skutecznym odwołaniu skarżącego ze stanowiska w wyniku anonimów, zjawiska pisania anonimów obciążających doświadczonych oficerów Policji, mających na celu ich wyeliminowanie ze służby, czemu nie zaprzeczył organ w zaskarżonej decyzji, a na co wskazuje przywołany przez skarżącego protokół z telekonferencji Komendantów z dnia 9 lutego 2018 r.,
co w konsekwencji spowodowało błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy skutkujące wadliwą subsumcją przepisów, co mogło mieć bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie podjęte w sprawie;
4. art. 108 § 1 K.p.a., przez zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności wobec niewykazania choćby jednej z przesłanek enumeratywnie wymienionych we wskazanym przepisie;
4. art. 107 § 3 K.p.a., przez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego rozkazu, mimo jego obszerności, w sposób ogólnikowy i lakoniczny, nie odpowiadający kryteriom wskazanego przepisu, w szczególności bez odniesienia się do:
- a właściwie całkowitego pominięcia faktu, że mieszkanie, będące własnością skarżącego, posłużyło do ujęcia osoby poszukiwanej przez Policję, co było wynikiem wcześniejszych ustaleń z Komendantem i stało się podstawą późniejszego awansowania skarżącego, którego to uwzględnienie, w kontekście rozpatrywanej sprawy, zalecił WSA w wyroku wydanym w sprawie [...];
- do podniesionych przez skarżącego w odwołaniu wyjaśnień dotyczących przyczyn braku wiedzy, że osoba poszukiwana wynajmuje jego mieszkanie;
- bez wskazania i omówienia jakie konkretne przyczyny, zadecydowały, że mimo faktycznie powtórzenia, co potwierdza sam organ w uzasadnieniu decyzji, w drugim z anonimów tych samych zarzutów i twierdzeń pod adresem skarżącego, co w pierwszym anonimie, które to zostały wyjaśnione przez służbę wewnętrzną i nie stanowiły przeszkody do późniejszego awansowania skarżącego, po otrzymaniu drugiego z anonimów - o tej samej treści, zdecydował się zmienić swoją dotychczasową decyzję i odwołać skarżącego z zajmowanego stanowiska, albowiem za takie uzasadnienie nie można uznać hipotetycznych rozważań organu, że gdyby treść anonimu wypłynęła do mediów trudno byłoby się organowi wytłumaczyć, a to z kolei godziłoby w dobre imię Policji;
6. art. 37a pkt 1 ustawy o Policji, przez jego zastosowanie i odwołanie skarżącego ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego i przeniesienie do dyspozycji w sytuacji, kiedy organ w zaskarżonej decyzji nie wskazał żadnych obiektywnych, rzeczywistych i logicznych powodów podjęcia takiego rozstrzygnięcia, za takie bowiem powody nie może być uznana obawa przed przekazaniem informacji wynikających z anonimów do mediów i hipotetycznymi trudnościami organu w wyjaśnianiu zaistniałej sytuacji.
Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i rozkazu personalnego organu pierwszej instancji oraz zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego według przedstawionego na rozprawie zestawienia kosztów. Nadto skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci protokołu telekonferencji komendantów z dnia 9 lutego 2018 r. na okoliczność wzrostu ilości anonimów napływających do KWP. W uzasadnieniu skargi rozwinięto zarzuty podniesione w jej petitum.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem jej zarzuty i argumenty nie podważają legalności kwestionowanej decyzji.
Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji o odwołaniu podkomisarza J. J. ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego Komendy Miejskiej Policji w Ł. i przeniesieniu go do dyspozycji Komendanta tej jednostki stanowiły przepisy art. 32 ust. 1 i art. 37a pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r., poz. 2067 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa).
Stosownie do treści art. 32 ust. 1 ustawy, do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, Komendant CBŚP, Komendant BSWP, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Wprawdzie brzmienie powyższego przepisu wskazuje, że jest to przepis wyłącznie o charakterze kompetencyjnym, w którym określono jedynie organy uprawnione do podejmowania decyzji w sprawach w nim wymienionych, a nie określono żadnych kryteriów i przesłanek, którymi winny kierować się organy przy podejmowaniu rozstrzygnięć w przedmiotowych sprawach, jednakże w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy, z uwagi na brak regulacji w tym przedmiocie, możliwe jest zwolnienie policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego (vide: wyroki NSA z 14 stycznia 2011 r., I OSK 1118/10, pub. Lex nr 951934, z 27 sierpnia 2013 r., I OSK 1736/12, pub. CBOSA).
W myśl zaś art. 37a pkt 1 ustawy, policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy. Regulacja ta nie zobowiązuje przełożonego do informowania policjanta o celowości dokonywanych zmian kadrowych, strukturalnych i organizacyjnych w jednostce Policji, w tym o prowadzonej polityce kadrowej. Ponadto przeniesienie funkcjonariusza do dyspozycji nie wymaga zgody policjanta i pozostaje w gestii właściwych przełożonych. Co więcej, przeniesienie do dyspozycji właściwego przełożonego samo w sobie nie pogarsza sytuacji finansowej policjanta, bowiem zachowuje on dotychczas należne uposażenie na podstawie art. 121 ust. 1 ustawy. Celem regulacji, zawartej w art. 37a pkt 1 ustawy, jest zapewnienie pozostania w służbie policjantom, którzy zostali zwolnieni z zajmowanych stanowisk funkcyjnych, a w dacie zwolnienia brak było dla nich stanowisk odpowiednich do ich stopnia, kwalifikacji i doświadczenia, do czasu powołania lub mianowania na inne stanowisko służbowe, ewentualnie zwolnienia ze służby. Ustawodawca usankcjonował w tym przepisie możliwość tworzenia w Policji szczególnej grupy kadrowej, w której na pewien okres zostaną umieszczeni policjanci o czasowo nieuregulowanym statusie służbowym. Grupa ta ma stanowić przejściowe ujęcie ewidencyjne do czasu mianowania na kolejne stanowisko służbowe lub zwolnienia ze służby w Policji. Zastosowanie art. 37a ustawy nie jest uzależnione od spełnienia przesłanek, skonkretyzowanych w przepisach prawa, lecz opiera się na konstrukcji uznania administracyjnego (vide: wyrok NSA z 14 lutego 2017 r., I OSK 2962/15, pub. Lex nr 2296503).
Sądowa kontrola decyzji uznaniowych jest ograniczona, albowiem nie obejmuje celowości zaskarżonej decyzji. Sąd bada w takich sprawach, czy decyzja nie nosi cech dowolności, a więc czy organ rozstrzygający zebrał cały materiał dowody i dokonał wyboru określonego załatwienia sprawy po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych. Należy przy tym wskazać, że postępowanie dotyczące zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji komendanta nie jest całkowicie dowolne gdyż jest ograniczone art. 7 K.p.a. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji uwzględniono słuszny interes społeczny, w tym przypadku interes służbowy Policji i słuszny interes strony czyli policjanta.
Zaznaczyć przy tym należy, że stosunek służbowy policjantów, jako funkcjonariuszy służb mundurowych, charakteryzuje się znaczną dyspozycyjnością i zdyscyplinowaniem. Obowiązki policjanta reguluje zawarta w art. 27 ust. 1 ustawy rota ślubowania. Każdy policjant przed przyjęciem do służby ślubuje m.in. pilnie przestrzegać prawa, dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych, a także strzec honoru i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej. Wskazać też należy, że przełożonym wymienionym w art. 32 ust. 1 ustawy – odpowiedzialnym za stan bezpieczeństwa i porządku publicznego na podległym terenie bądź w ramach jednostki organizacyjnej – przyznano uprawnienie do kształtowania polityki kadrowej, przy czym kreują ją tak, by optymalnie wykorzystać posiadane zasoby ludzkie w celu realizacji ustawowych zadań Policji
Jak już Sąd wskazał wyżej, rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta z dotychczas zajmowanego stanowiska i przeniesieniu do dyspozycji opiera się w na uznaniu przełożonego, zaś w przypadku osób zajmujących stanowiska kierownicze, na określonej, przyjętej koncepcji kierowania, a także na potrzebach interesów służbowych w szerokim ujęciu, tj. dotyczących nie tylko bezpośrednio jednej komórki organizacyjnej, lecz funkcjonowania całej jednostki organizacyjnej, jaką jest w niniejszej sprawie Komenda Wojewódzka Policji w B.
W przedmiotowej sprawie przyczynami, które legły u podstaw zwolnienia ze stanowiska i przeniesieniu skarżącego do dyspozycji Komendanta Policji Miejskiej w Ł. była utrata przez przełożonego zaufania do skarżącego a także uznanie, że nie jest on w stanie podołać obowiązkom wynikającym z charakteru zajmowanego przez niego stanowiska. Ustalono bowiem, że mieszkanie stanowiące własność skarżącego było wynajmowane przestępcy, który był wielokrotnie zatrzymywany przez policjantów i był znany skarżącemu. W mieszkaniu znaleziono przedmioty pochodzące z przestępstw. O fakcie wyjmowania mieszkania osobie z przeszłością kryminalną, jak wyjaśnił sam skarżący, dowiedział się od kolegów z pracy już w listopadzie 2016 r. Ustalenia te były wynikiem przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego po wpłynięciu do organu anonimu. Nie jest prawdą zatem, że to anonim stanowił podstawę wydania kwestionowanej decyzji, lecz ustalony bezspornie fakt wynajmowania mieszkania, stanowiącego własność skarżącego, przestępcy.
W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skarżącego, organy wykazały i oceniły okoliczności oraz przyczyny, które wpłynęły na wydanie rozstrzygnięcia o jego zwolnieniu ze stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego Komendy Miejskiej Policji w Ł.
Istotnie w sprawie niniejszej mamy do czynienia z sytuacją w której po pierwszym anonimie podjęto decyzję o mianowaniu skarżącego na stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego wskazując, że przemawiają za tym jego wiedza i kwalifikacje. Według skarżącego podstawę awansowania stanowił fakt podjęcia przez niego współdziałania z Komendantem KMP w Ł. w celu ujęcia osoby wynajmującej u niego mieszkanie, co zakończyło się sukcesem w dniu 21 lutego 2017 r. Po wpływie kolejnego anonimu skarżący rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2017 r. został odwołany ze stanowiska. Wydając wyrok w sprawie [...], Sąd zarzucił, że organy ostatecznie odwołały skarżącego z zajmowanego stanowiska pomijając fakt ujęcia wynajmującego jego mieszkanie przestępcy i jednocześnie nie wyjaśniając przyczyn które miały wpływ na radykalną zmianę oceny tego czy powinien on zajmować stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego. Wyrokiem tym, zgodnie z treścią art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), były związane organy rozpoznające sprawę ponownie. Przy czym z wyroku tego, wbrew temu co twierdzi skarżący, nie wynikał nakaz uwzględnienia zdarzenia ujęcia sprawcy w takim sensie, że okoliczność ta miałaby ekskulpować uprzednie wynajęcie mieszkania przestępcy. Sąd w wyroku tym nakazał organom jedynie uzasadnić należycie zmianę stanowiska w zakresie tego czy skarżący ma być zastępcą naczelnika Wydziału Kryminalnego czy też nie.
W ocenie Sądu uzasadnienie takie zawierają zaskarżone rozkazy personalne. A mianowicie organy wywiodły, że po wpływie kolejnego pisma anonimowego zdały sobie sprawę, że fakt wynajmowania przez zastępcę naczelnika Wydziału Kryminalnego mieszkania przestępcy w korelacji z jego wyjaśnieniami może wpłynąć na odbiór łomżyńskiej policji, jak i całej formacji. Ranga przestępcy nie pozwala by specjalista Wydziału Kryminalnego nie miał wiedzy o miejscu jego zamieszkania. Słusznie organy wywiodły, że powyższe świadczy o braku właściwego rozpoznania doświadczonego policjanta zajmującego się przez lata zwalczaniem przestępczości narkotykowej. W ocenie Sądu twierdzenie skarżącego, że wynajmowaniem mieszkania zajmowała się jego siostra i że od czterech lat nie wiedział kto je wynajmuje może tylko świadczyć o tym, że nie realizował on w sposób prawidłowy swoich obowiązków służbowych. Tym bardziej, że jak sam wyjaśnił już w listopadzie 2016 r. wiedział, że jego mieszkanie wynajmuje osoba ze świata przestępczego a dopiero w lutym 2017 r. i to w związku z prowadzonym postępowaniem wyjaśniającym doszło do zatrzymania tej osoby. Wskazać należy, że nie bez znaczenia jest również okoliczność, że policjant na stanowisku kierowniczym w Wydziale Kryminalnym ma bezpośredni wpływ na utrzymanie bezpieczeństwa i porządku publicznego. Sprawne zatem funkcjonowanie pionu kryminalnego uzależnione jest nie tylko od fachowości i doświadczenia osoby pełniącej funkcję kierowniczą, ale również od pełnego zaufania organu mianującego do osoby zajmującej tak odpowiedzialne stanowisko służbowe. Słusznie stwierdziły organy, że osoba dopuszczająca się takiego zaniedbania nie może dawać gwarancji należytego wykonywania pracy na stanowisku kierowniczym w Wydziale Kryminalnym. Z decyzji organów obu instancji wynika, że to fakt wynajmowania mieszkania przestępcy wielokrotnie karanego stanowi naruszenie zasad etyki zawodowej i wyłączną podstawę odwołania skarżącego ze stanowiska. Stanowisko to zasługuje na uwzględnienie. Następcze w stosunku do tego faktu okoliczności takie jak wypowiedzenie umowy najmu (ale dopiero po wpłynięciu anonimu a nie już w listopadzie 2016 r.), ujęcie przestępcy w wynajmowanym mieszkaniu nie mogą mieć, zdaniem Sądu, wpływu na zmianę negatywnej ocenę pierwotnego zdarzenia w postaci wynajmowania mieszkania przestępcy.
W tych okolicznościach w ocenie Sądu zaszła rzeczywista potrzeba dokonania zmian organizacyjnych przez zmianę osobową na stanowisku zastępcy naczelnika wydziału. Policja, jak słusznie podkreślono w decyzji jest formacją zaufania społecznego, a sprawne funkcjonowanie pionu kryminalnego którym miałby kierować skarżący ma bezpośredni wpływ na utrzymanie bezpieczeństwa i porządku publicznego na terenie powiatu łomżyńskiego.
Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 75 i art. 80 K.p.a. Nie budzi wątpliwości, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby stanowiska kierownicze w Policji zajmowali policjanci, do których przełożeni, a zwłaszcza kierownik danej jednostki organizacyjnej Policji, mieli pełne zaufanie. Te kryteria skarżący jako zastępca naczelnik Wydziału Kryminalnego przestał spełniać w momencie wynajęcia mieszkania stanowiącego jego własność przez przestępcę. Konieczność dokonania niezwłocznej zmiany na stanowisku naczelnika wydziału wynikała z ciążącego na Komendancie obowiązku zapewnienia prawidłowego funkcjonowania podległej mu jednostki organizacyjnej, przy uwzględnieniu potrzeby realizacji ustawowych jej zadań.
Zwalnianie i przenoszenie policjantów do dyspozycji Komendanta mieści się w kategoriach szczególnych uprawnień przełożonych składających się na kształtowanie dyscypliny służbowej, której policjant musi się podporządkować. Dlatego Komendant jako przełożony wszystkich funkcjonariuszy, ma prawo do kształtowania polityki kadrowej oraz do decydowania o obsadzie stanowisk służbowych w podległej jednostce. W granicach swoich uprawnień mógł więc zwolnić, a następnie przenieść skarżącego do swojej dyspozycji, nawet wbrew jego woli. Organ, mając takie uprawnienia, dał pierwszeństwo argumentom przemawiającym za celowością zwolnienia skarżącego z zajmowanego stanowiska i przeniesieniem do dyspozycji komendanta przed argumentami uzasadniającymi pozostawienie go na dotychczas zajmowanym stanowisku ze względu na kwalifikacje. Zauważyć przy tym należy, że podnoszona przez skarżącego jego dotychczasowa dobra opinia, odznaczenia, nagrody nie były kwestionowane przez organy, ale nie miały wpływu na zmianę decyzji, ponieważ w sprawie chodziło o ocenę pracy kierowania podległym skarżącemu Wydziałem.
Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. Organy wystarczająco wskazały z jakich przyczyn uznały, że zwolnienie skarżącego z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienie go do dyspozycji Komendanta jest konieczne.
Stanowisko skarżącego konsekwentnie zaprezentowane w zarzutach obu skarg (zarzuty obu skarg są właściwie identyczne) sprowadzają się właściwie do zarzucenia organom nieuwzględnienia okoliczności, które zdaniem skarżącego, powinny ekskulpować jego nieetyczne zachowanie polegające na wynajęciu mieszkania, stanowiącego jego własność, przestępcy. A mianowicie skarżący konsekwentnie podnosi, że kwestiami formalnymi związanymi z najmem zajmowała się jego siostra w związku z czym od czterech lat nie miał on wiedzy na temat tego kto to mieszkanie wynajmuje. Nadto wskazuje, że rozwiązał umowę najmu oraz, że przyczynił się do zatrzymania przestępcy wyjmującego jego mieszkanie. Odnosząc się do powyższego podzielić należy stanowisko organów, że wyjaśnienie dotyczące niewiedzy w przedmiocie tego kto wynajmuje mieszkanie nie może stanowić w przypadku doświadczonego policjanta okoliczności łagodzącej lecz świadczyć może o jego lekkomyślności. Z kolei odnośnie wypowiedzenia najmu i ujęcia przestępcy podnieść należy, że zdarzenia te miały miejsce dopiero po wpłynięciu anonimu i wszczęciu postępowania wyjaśniającego. Skarżący pomimo tego, że informację o osobie wynajmującej jego mieszkanie posiadał od kolegów z pracy już w listopadzie 2016 r. nie podjął żadnych kroków sam z siebie aby tę sytuację wyjaśnić. Takiego zachowania należało oczekiwać, zdaniem Sądu, od policjanta aspirującego na stanowisko zastępcy naczelnika Wydziału Kryminalnego.
Wobec nie potwierdzenia zarzutów skargi należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło