II SA/Bd 1/22

WyrokWSA w Bydgoszczy2022-04-12

Skład orzekający: Anna Klotz, Renata Owczarzak, Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy objęcie osoby kwarantanną przez Inspektora Sanitarnego, bez wydania decyzji administracyjnej, stanowi czynność podlegającą kontroli sądu administracyjnego i czy brak dokumentacji potwierdzającej podstawy faktyczne i prawne tej czynności uzasadnia stwierdzenie jej bezskuteczności?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę nad czynnościami z zakresu administracji publicznej, które nie przybierają formy decyzji, jeśli dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Brak zebrania przez organ akt administracyjnych sprawy, które pozwoliłyby na weryfikację podstaw faktycznych i prawnych nałożenia kwarantanny, uniemożliwia sądowi kontrolę legalności tej czynności. W takiej sytuacji, sąd stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, jako niepoddającej się kontroli sądowej.
Stan faktyczny
Skarżący został objęty kwarantanną w dniach 2-8 listopada 2021 r. z powodu kontaktu z osobą zakażoną. Organ Inspektora Sanitarnego poinformował go o tym telefonicznie, nie wydając decyzji administracyjnej. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa poprzez brak wydania decyzji administracyjnej i niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując na podstawę prawną w rozporządzeniu Rady Ministrów.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności i zasądził od Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Owczarzak Asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi K. D. na czynność Inspektor Sanitarny z dnia [...] listopada 2021 r. w przedmiocie skierowania na obowiązkową kwarantannę 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, 2. zasądza od Inspektor Sanitarny na rzecz skarżącego K. D. kwotę [...]zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] listopada 2021 r. K. D., reprezentowany przez adwokata K. W., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na czynność Inspektora Sanitarnego (dalej w skrócie "PPIS") objęcia skarżącego kwarantanną, z uwagi na kontakt z osobą zarażoną. Z "Adnotacji Służbowej" Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w B. wynika, że organ działając w imieniu Inspektora Sanitarnego w B. w dniu [...] listopada 2021 r. (między godz. 12:30-13.30) ustalił, że: "W związku z przesłaną listą osób do objęcia kwarantanną (z uwagi na kontakt z osobą zarażoną) przez Zespół Szkolno-Przedszkolny nr [...] ul. B. [...] w B., przeprowadzono rozmowę telefoniczną z p. K. D. w celu poinformowania o terminie i zasadach odbycia przez niego kwarantanny (02-08 listopada br). K. D. oświadczył, że jest osobą dyskryminowaną, ponieważ osoby zaszczepione nie podlegają obowiązkowej kwarantannie oraz poinformował, że ma przygotowane pismo do PSSE w B. w celu uzyskania podstaw prawnych i zasad nie obejmowania kwarantanną osób zaszczepionych. W dalszej kolejności zadzwonił na nr stacjonarny (52 546 11 58) i oświadczył, że wysyła pismo na adres PSSE w B.". W skardze na czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. objęcia Skarżącego kwarantanną autor skargi wniósł o: - stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności o objęciu kwarantanną w dniach 2-8 listopada 2021 r.; - zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych; - rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. W skardze zarzucono: 1. rażącą sprzeczność czynności z prawem, tj. przepisami art. 34 ust. 2 w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, które wymagają dla objęcia danej osoby kwarantanną wydania decyzji administracyjnej – brak wydania decyzji administracyjnej o nałożeniu kwarantanny; 2. naruszenie art. 32 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych poprzez brak zweryfikowania uzyskanych informacji i wykonania własnej, merytorycznej oceny zaistniałej sytuacji, w ramach obowiązkowego w takim wypadku dochodzenia epidemiologicznego, czego wymaga ten przepis; 3. objęcie skarżącego kwarantanną mimo braku posiadania przez organ skonkretyzowanych i wiarygodnych danych o jego kontakcie z osobą podejrzaną o zachorowanie/zakażenie na Sars-cov-2, czasie i miejscu tego kontaktu, prawdopodobieństwie zakażenia oraz wiarygodności rozpoznania zakażenia wirusem Sars-cov-2. W uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął i umotywował podniesione zarzuty podkreślając, że kwarantanna, zgodnie z ustawą, powinna była zostać na skarżącego nałożona w formie decyzji – której do dnia sporządzenia skargi w stosunku do skarżącego nie wydano – a skoro tego nie uczyniono, lecz nałożono kwarantannę w drodze czynności materialno-technicznej, to doszło do naruszenia prawa. W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie potwierdzając, że z uwagi na kontakt z osobą zakażoną, do jakiego doszło w Zespole Szkolno-Przedszkolnym nr [...] przy ul. B. [...] w B., skarżący został objęty kwarantanną od dnia 2 do 8 listopada 2021 r. Informację o wystąpieniu dodatniego wyniku testu w placówce organ pozyskał od jej Dyrektora w dniu 2 listopada 2021 r. W ramach prowadzonego dochodzenia epidemiologicznego organ podjął kontakt telefoniczny ze skarżącym. Organ oświadczył w udzielonej odpowiedzi na skargę, że dane skarżącego, jako osoby mającej odbywać kwarantannę zostały umieszczone w ogólnokrajowym systemie SEPIS- System Ewidencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 u-COVID-19, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zarządzenia. Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na "inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (...), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (...), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (...), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw". Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Przedmiotem tak sprawowanej kontroli sądowej jest w niniejszym postępowaniu, objęcie skarżącego kwarantanną przez Inspektora Sanitarnego ("PPIS"), któremu to objęciu zgodnie z § 5 ust. 1 zd. drugie rozporządzenia Rady Ministrów z 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. poz. 861 ze zm.; w skrócie "rozporządzenie RM z 06.05.2021 r.") nie towarzyszyło wydanie decyzji administracyjnej. Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd, zgodnie z którym objęcie w takim trybie przez organy inspekcji sanitarnej osoby kwarantanną stanowi czynność z zakresu administracji publicznej zaskarżalną do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. wyroki WSA: z 27.07.2020 r., III SA/Gl 319/20; z 25.11.2020 r., IV SA/Wr 284/20; z 20.07.2021 r., V SA/Wa 2022/21 – dostępne w CBOSA ). W myśl art. 53 § 2 p.p.s.a.: "Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę." W kontrolowanej sprawie skarżący – jak sam stwierdził, a których to twierdzeń organ nie podważył – dowiedział się o objęciu go kwarantanną 2 listopada 2021 r. Natomiast skargę wniósł w dniu 23 listopada 2021 r. (k. 8 akt sądowych). Oznacza to, że skarga została wniesiona z zachowaniem 30-dniowego terminu zakreślonego przez ustawodawcę w cytowanym art. 53 § 2 p.p.s.a. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi, należy zauważyć, że wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 54 § 2 p.p.s.a., organ nie dołączył do odpowiedzi na skargę akt administracyjnych sprawy, a jedynie pismo stanowiące "Adnotację Służbową" oraz pisma stanowiące korespondencję ze skarżącym w przedmiocie dostępu do informacji publicznej (pismo PPIS w B. z [...] listopada 2021 r. oraz dwa pisma skarżącego z 2 listopada 2021 r. skierowane do Państwowej Stacji Sanitarno- Epidemiologicznej w B. oraz do PPIS w B.). Wszystko to nakazuje przypuszczać, że żadne dokumenty ani inne materiały, które składałyby się na akta administracyjne sprawy ww. kwarantanny, nie zostały przez organ wytworzone ani zebrane. W konsekwencji, ustalając stan faktyczny sprawy nawet tylko w ogólnym zarysie, Sąd był zmuszony oprzeć się wyłącznie na twierdzeniach zawartych w pismach skarżącego oraz "Adnotacji służbowej" i odpowiedzi na skargę. Przekazane do Sądu dokumenty potwierdzają, że skarżący został objęty kwarantanną w dniach od 2 do 8 listopada 2021 r. Został na nią skierowany w związku z przesłaną listą osób do objęcia kwarantanną (z uwagi na kontakt z osobą zarażoną) przez Zespół Szkolno-Przedszkolny nr [...] ul. B. [...] w B. jako jedna z "osób ostatniego kontaktu". O objęciu go kwarantanną skarżący został poinformowany telefonicznie w dniu 2 listopada 2021 r. Organ nie przekazał żadnego dokumentu wskazującego podstawę prawną, na jakiej skarżący został skierowany na kwarantannę. Organ w udzielonej odpowiedzi na skargę podał, że wyjaśniono skarżącemu, że obowiązujące przepisy prawa powszechnie obowiązującego, tj. § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. poz. 861 ze zm.) nie wymagają decyzji w przypadku obejmowania przez organy inspekcji sanitarnej kwarantanną, w związku z czym nie istnieje decyzja administracyjna, która mogłaby zostać wydana i doręczona. Organ wyjaśnił również, że dane Skarżącego jako osoby mającej odbywać kwarantannę zostały umieszczone w ogólnokrajowym systemie SEPIS- System Ewidencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz na podstawie rekomendacji i wytycznych Głównego Inspektora Sanitarnego, Ministra Zdrowia i Ministra Edukacji Narodowej, instytucje (w tym szkoły) dokonują samodzielnie zgłoszeń uczniów/wychowanków i kadry do kwarantanny z bliskiego kontaktu bezpośrednio w systemie SEPIS. Działalność organu sprowadza się następczo do przeprowadzenia wywiadu epidemicznego, gdzie dochodzi do weryfikacji przekazanych danych w zakresie wystąpienia wyniku pozytywnego u wskazanej przez instytucję osoby oraz o weryfikacji kręgu osób, które miały styczność z tą osobą o dodatnim wyniku testu. Następnie dochodzi do poinformowania telefonicznie ustalonego kręgu osób o nałożeniu we wskazanym systemie teleinformatycznym kwarantanny i okresie czasu, na jaki dana osoba zostaje objęta kwarantanną. Z powyższego wynika, że przedmiotowa kwarantanna została nałożona na skarżącego z mocy obowiązujących przepisów prawa, na podstawie § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii. Przepis ten stanowi, że w przypadku objęcia przez organy inspekcji sanitarnej osoby kwarantanną z powodu narażenia na chorobę wywołaną wirusem SARS-CoV-2, izolacją albo izolacją w warunkach domowych, informację o tym umieszcza się w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w § 2 ust. 4 pkt 1. Decyzji organu inspekcji sanitarnej nie wydaje się (ust. 1). Informacja o objęciu osoby kwarantanną, izolacją albo izolacją w warunkach domowych może być przekazana tej osobie ustnie, za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności, w tym przez telefon (ust. 2). Wbrew twierdzeniom organu, przepisy rozporządzenia, w tym § 5 tego aktu nie zawierają regulacji dotyczącej objęcia kwarantanną osób w związku z uprzednią stycznością z osobą zakażoną. Nie wskazują nawet przesłanek objęcia taką kwarantanną, ani kategorii osób jej podlegających. W dacie nałożenia na skarżącego kwarantanny (2 listopada 2021 r.) obowiązywał § 8 rozporządzenia w brzmieniu nadanym w Dz.U.2021.861, który wyłączał obowiązek odbycia kwarantanny w przypadku osób, które zakończyły hospitalizację lub odbywanie izolacji z powodu zakażenia koronawirusem albo zostały zaszczepione przeciwko COVID-19. Przepis ten stanowił, że obowiązku odbycia kwarantanny, o której mowa w art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, nie stosuje się wobec osoby, która zakończyła hospitalizację, odbywanie izolacji lub izolacji w warunkach domowych, z powodu stwierdzenia zakażenia wirusem SARS-CoV-2, a także osoby zaszczepionej przeciwko COVID-19. Definicję legalną kwarantanny zawiera ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2021 r. poz. 2069), dalej jako "ustawa". Pojęcie to, zgodnie z art. 2 pkt 12 ustawy oznacza odosobnienie osoby zdrowej, która była narażona na zakażenie, w celu zapobieżenia szerzeniu się chorób szczególnie niebezpiecznych i wysoce zakaźnych. Na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy, osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się kwarantannie. Z tak ogólnie sformułowanym obowiązkiem koresponduje bardziej szczegółowa regulacja art. 33 ust. 1 ustawy, w myśl której państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny może, w drodze decyzji, nałożyć na osobę zakażoną lub chorą na chorobę zakaźną albo osobę podejrzaną o zakażenie lub chorobę zakaźną, lub osobę, która miała styczność ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, obowiązki określone w art. 5 ust. 1. Styczność, o której mowa w tym przepisie zdefiniowana została w art. 2 pkt 25 ustawy i oznacza styczność - bezpośredni lub pośredni kontakt osoby ze źródłem zakażenia, jeżeli charakter tego kontaktu zagrażał lub zagraża przeniesieniem na tę osobę biologicznych czynników chorobotwórczych. Kwarantanna jest regulacją ustawową, związaną z zapobieganiem i zwalczeniem chorób zakaźnych oraz zakażeń, w tym COVID-19. Jej podstawowe elementy normatywne określone zostały w art. 34 ustawy. Przepisy w czasie objęcia skarżącego kwarantanną stanowiły, że: "1. W celu zapobiegania szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych, osoby chore na chorobę zakaźną albo osoby podejrzane o zachorowanie na chorobę zakaźną mogą podlegać obowiązkowej hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych. 2. Osoby, które były narażone na chorobę zakaźną lub pozostawały w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, a nie wykazują objawów chorobowych, podlegają obowiązkowej kwarantannie lub nadzorowi epidemiologicznemu, jeżeli tak postanowią organy inspekcji sanitarnej przez okres nie dłuższy niż 21 dni, licząc od dnia następującego po ostatnim dniu odpowiednio narażenia albo styczności. 3. Obowiązkowa kwarantanna lub nadzór epidemiologiczny mogą być stosowane wobec tej samej osoby więcej niż raz, do czasu stwierdzenia braku zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzkiego. 4. Zakazuje się opuszczania miejsca: 1) izolacji lub izolacji w warunkach domowych, 2) kwarantanny - chyba, że odpowiednio dana osoba wymaga hospitalizacji albo organ inspekcji sanitarnej postanowi inaczej. 5. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia: 1) choroby zakaźne powodujące powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych, 2) obowiązki lekarza lub felczera w przypadku podejrzenia lub rozpoznania zakażenia lub choroby zakaźnej powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych, 3) organ, któremu jest przekazywana informacja o obowiązkowej hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych danej osoby, 4) obowiązki szpitala w przypadku samowolnego opuszczenia szpitala przez osobę podlegającą obowiązkowej hospitalizacji, 5) choroby zakaźne powodujące powstanie obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego u osób, o których mowa w ust. 2, oraz okresy obowiązkowej kwarantanny - mając na względzie rodzaj biologicznego czynnika chorobotwórczego lub choroby zakaźnej oraz potrzebę zapobiegania i zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz ochrony zdrowia publicznego". Podkreślić należy, że na podstawie art. 34 ust. 5 ustawy zostało wydane rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 25 lutego 2021 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego (Dz. U. poz. 351, ze zm.; w skrócie "rozporządzenie MZ z 25.02.2021 r."), które obowiązywało w okresie stosowania zaskarżonej kwarantanny (i obowiązuje nadal). W § 7 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia, w brzmieniu obowiązującym w okresie objęcia Skarżącego kwarantanną, wymieniono chorobę wywołaną wirusem SARS-CoV-2 (COVID-19) i w przypadku tej choroby stwierdzono, że powstaje w przypadku narażenia na tę chorobę zakaźną lub pozostawania w styczności ze źródłem biologicznych czynników chorobotwórczych ją wywołujących obowiązek kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego. W § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia wprowadzono okresy obowiązkowej kwarantanny 10 dni - w przypadku zespołu ostrej niewydolności oddechowej (SARS) - licząc od dnia następującego po ostatnim dniu odpowiednio narażenia albo styczności. Z kolei w § 7 ust. 3 ww. rozporządzenia postanowiono, że okres obowiązkowej kwarantanny z powodu narażenia na zakażenie wirusem SARS-CoV-2 u osób, u których nie wystąpiły objawy choroby COVID-19, albo styczności ze źródłem zakażenia ulega zakończeniu po 10 dniach, licząc od dnia następującego po ostatnim dniu odpowiednio narażenia albo styczności. W przepisie tym jednocześnie przyznano uprawnienie dla państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, aby w uzasadnionych przypadkach, decydował o skróceniu albo zwolnieniu z obowiązku odbycia obowiązkowej kwarantanny. Należy jeszcze zaznaczyć, że nałożenie w konkretnym przypadku na osobę obowiązku poddania się kwarantannie jest w istocie formą pozbawienia jej wolności w rozumieniu art. 5 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284, ze zm.; dalej jako "Europejska Konwencja Praw Człowieka", w skrócie "EKPCz"). W myśl art. 5 ust. 1 tej konwencji: "Każdy ma prawo do wolności i bezpieczeństwa osobistego. Nikt nie może być pozbawiony wolności, z wyjątkiem następujących przypadków i w trybie ustalonym przez prawo: [...] e) zgodnego z prawem pozbawienia wolności osoby w celu zapobieżenia szerzeniu przez nią choroby zakaźnej, osoby umysłowo chorej, alkoholika, narkomana lub włóczęgi; [...]". Przy tym każdy, kto został pozbawiony wolności przez zatrzymanie lub aresztowanie, ma prawo odwołania się do sądu w celu ustalenia bezzwłocznie przez sąd legalności pozbawienia wolności i zarządzenia zwolnienia, jeżeli pozbawienie wolności jest niezgodne z prawem (art. 5 ust. 4 EKPCz). Regulację analogiczną do cytowanych przepisów EKPCz zawiera Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, która w przywołanym w skardze art. 41 ust. 1 stanowi, że: "Każdemu zapewnia się nietykalność osobistą i wolność osobistą. Pozbawienie lub ograniczenie wolności może nastąpić tylko na zasadach i w trybie określonych w ustawie". Ustrojodawca dodał do tego istotne zastrzeżenie o charakterze gwarancyjnym, zgodnie z którym każdy pozbawiony wolności nie na podstawie wyroku sądowego ma prawo odwołania się do sądu w celu niezwłocznego ustalenia legalności tego pozbawienia (art. 41 ust. 2 zd. pierwsze Konstytucji RP). Nie ulega wątpliwości, że w ramach gwarantowanej w ww. przepisach konstytucyjnych (art. 41 ust. 2 zd. pierwsze) oraz konwencyjnych (art. 5 ust. 4), procedury sądowej kontroli legalności zastosowanego środka (tu: o charakterze administracyjnoprawnym) noszącego znamiona pozbawienia wolności w rozumieniu art. 41 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 5 ust. 1 EKPCz, musi istnieć rzeczywista możliwość zweryfikowania przez sąd prawidłowości detencji, tak od strony jej podstaw faktycznych, jak i prawnych. W przedmiotowej sprawie, obowiązek poddania się kwarantannie został nałożony na skarżącego najprawdopodobniej w związku z jego stycznością ("kontaktem") z osobą zakażoną wirusem SARS-CoV-2. W świetle cytowanego art. 34 ust. 2 ustawy, zaistnienie takiej styczności stanowi warunek poddania danej osoby obowiązkowej kwarantannie, o której mowa w tym przepisie. Zatem już samo stwierdzenie faktu wystąpienia owej styczności (kontaktu) oraz okoliczności tego kontaktu (kto, z kim, gdzie, kiedy, itd.) powinny zostać utrwalone w aktach administracyjnych sprawy, aby możliwa była późniejsza weryfikacja tego, czy do skierowania danej osoby przez organ administracji na kwarantannę rzeczywiście doszło "na podstawie i w granicach prawa" (art. 7 Konstytucji RP), a dokładniej – "na zasadach określonych w ustawie" (art. 5 ust. 1 ustawy). Po drugie, z wyjaśnień organu zawartych w odpowiedzi na skargę wynika, że przed skierowaniem skarżącego na kwarantannę organ musiał najpierw powziąć wiadomość o wystąpieniu u jednej z osób z placówki szkolnej zakażenia koronawirusem. Osoby ze styczności zostały przekazane wraz z listą przez dyrektora tej placówki. Jak wskazał organ, informacje o tych osobach i nałożonej na nich kwarantannie umieszczono w ogólnopolskim systemie informatycznym SEPIS. W ocenie Sadu, dla pełnego materiału dowodowego, wszystkie te czynności powinny zostać utrwalone w formie choćby notatki urzędowej (adnotacji podpisanej przez pracownika; por. art. 72 § 1 k.p.a.) oraz wydruku z systemu SEPIS – które to materiały mogłyby się złożyć na akta sprawy, podlegające następnie przekazaniu sądowi wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę. W świetle przywołanych wyżej unormowań art. 41 ust. 2 zd. pierwsze Konstytucji RP i art. 5 ust. 4 ETPCz niedopuszczalną jest sytuacja, w której sąd nie dysponuje materiałami sprawy pozwalającymi skontrolować legalność zastosowanego wobec danej osoby środka noszącego znamiona pozbawienia wolności w rozumieniu ww. aktów prawnych, również w zakresie jego podstawy faktycznej. W ocenie Sądu, organ uprościł procedurę i doprowadził do niemożliwym kontrolę sądową. Z uwagi na niezebranie (niewytworzenie) przez organ akt administracyjnych sprawy Sąd nie jest w stanie zweryfikować prawidłowości nawet podstawy faktycznej zaskarżonej czynności oraz postępowania poprzedzającego jej dokonanie. Organ nie odniósł się do twierdzenia skarżącego, że był on osoba zaszczepioną. Okoliczność ta nie została przez organ zweryfikowana i oceniona w zakresie wpływu na obowiązek nałożenia kwarantanny. Z powyższych względów, mając na uwadze w głównej mierze brak ustaleń faktycznych, należało stwierdzić bezskuteczność zaskarżonej czynności, jako nie poddającej się kontroli sądowej. Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności (pkt 1 sentencji wyroku). O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez skarżącego koszt wpisu 200), należne pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie ustalone według stawek minimalnych (480 zł) zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 15 ust. 2 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015, poz.1800 ), a także koszt opłaty skarbowej od złożonego do akt pełnomocnictwa. Sąd przedmiotową sprawę rozpoznał w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło