II SAB/Go 22/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wojewódzkiej Rady Koordynacyjnej Związku [...] na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie użytkowania wieczystego postanawia: 1. Odrzucić skargę. 2. Zwrócić ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim stronie skarżącej kwotę 100 zł (sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Wojewódzka Rada Koordynacyjna Związku, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła skargę na bezczynność Wójta Gminy w sprawie wniosku o podjęcie postępowania dotyczącego użytkowania wieczystego oraz przeniesienia własności znajdujących się na nim budynków oraz innych urządzeń (działki ewidencyjne [...]) wnosząc o: 1) stwierdzenie, iż Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego w sprawie podjęcia postępowania dotyczącego użytkowania wieczystego oraz przeniesienia własności znajdujących się na nim budynków oraz innych urządzeń; 2) stwierdzenie, iż bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego wg norm przepisanych; 4) stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a. przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej 5000 zł. Strona skarżąca uiściła jednocześnie wpis sądowy od ww. skargi w kwocie 100 zł (wydruk polecenia przelewu k. 19 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wskazał, że nie zgadza się z zarzutami stawianymi w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że każde merytoryczne rozpoznanie skargi poprzedza badanie przez Sąd jej dopuszczalności. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne tj. została złożona w terminie i należycie opłacona. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności skargi uniemożliwia nadanie jej dalszego biegu, a w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329) – powoływanej dalej jako "p.p.s.a." kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Nadto Sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a art. 3 p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3 art. 3 p.p.s.a.). Z akt niniejszej sprawy wynika, że przedmiotem skargi Wojewódzkiej Rady Koordynacyjnej Związku nie jest bezczynność organu w przypadkach, o których mowa w ww. przepisie. Wskazanym w skardze wnioskiem z dnia [...] września 2020 r. strona skarżąca zwróciła się do organu m.in.: podjęcie postępowania o ustanowienie użytkowania wieczystego gruntu oraz przeniesienie własności znajdujących się na nim budynków i innych urządzeń, w związku ze złożonym wnioskiem o uwłaszczenie na podstawie art. 2c ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz.U. Nr 79, poz. 464 z poź. zm.). Do roszczenia strony skarżącej opartego na przepisie art. 2c wyżej powołanego aktu prawnego, ma obecnie zastosowanie ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst. jedn. Dz.U. z 2021 r. poz.1899). Zgodnie z art. 204 ust. 1 tej ustawy spółdzielni, związkowi spółdzielczemu oraz innym osobom prawnym, które w dniu 5 grudnia 1990 r. były użytkownikami gruntów, stanowiących własność Skarbu Państwa lub gminy, przysługuje roszczenie o ustanowienie użytkowania wieczystego gruntu oraz o przeniesienie własności znajdujących się na nim budynków, innych urządzeń i lokali. Zgodnie zaś z ust. 2 art. 204 zawarcie umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste następuje bez przetargu. Z powyższych przepisów wynika, że roszczenia, których domaga się strona skarżąca, mają charakter roszczeń cywilnoprawnych dochodzonych na drodze postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste następuje bowiem tylko w drodze umowy, która jest aktem cywilnoprawnym (por. postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 12 kwietnia 2019 r. sygn. akt II SAB/Wr 15/19). Skoro zatem kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje jedynie orzekanie w sprawach wymienionych w powołanym wcześniej art. 3 p.p.s.a., do których nie należy sprawa objętą wnioskiem skarżącej, skargę na bezczynność uznać należało za niedopuszczalną. Z tego też względu Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skargę odrzucił (pkt 1 postanowienia). O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi (pkt 2 postanowienia) orzeczono na podstawie art.232 § 1 pkt 1 p.p.s.a, zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.