I SA/Po 188/22

WyrokWSA w Poznaniu2022-05-06

Skład orzekający: Waldemar Inerowicz, Katarzyna Nikodem, Karol Pawlicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy grunty rolne, na których prowadzono działalność polegającą na wydobywaniu kruszywa i/lub rekultywację z wykorzystaniem odpadów, powinny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości jako zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, a nie podatkiem rolnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania, w szczególności art. 200 Ordynacji podatkowej, poprzez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Brak ten pozbawił stronę możliwości przedłożenia dokumentu istotnego dla ustalenia faktycznej powierzchni gruntów zajętych na działalność gospodarczą. Ponadto, organy nie przeprowadziły wnikliwej oceny dowodów, w tym opinii geodety i dokumentacji ewidencyjnej, a także nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, jaka powierzchnia gruntów faktycznie podlegała rekultywacji lub wydobyciu.
Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu, która określiła jej zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2020 r. na kwotę [...] zł, uznając część jej gruntów rolnych za zajęte na działalność gospodarczą polegającą na wydobywaniu kruszywa i rekultywacji. Spółka twierdziła, że nie prowadziła takiej działalności na całej spornej powierzchni. Organy podatkowe opierały się na koncesjach wydobywczych i decyzjach rekultywacyjnych, podczas gdy spółka podnosiła, że faktyczne wydobycie i rekultywacja nie obejmowały całej powierzchni, a klasyfikacja gruntów w ewidencji nie odzwierciedlała stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Z. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie WSA Katarzyna Nikodem (spr.) WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 06 maja 2022 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2020 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Z. z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę [...]- zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Burmistrz [...] decyzją z [...] lutego 2021 r., nr [...] określił "A" A sp. z o.o. (dalej zwanej również skarżącą) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2020 r. w wysokości [...] zł. Kwestią sporną jest, czy w badanym roku spółka prowadziła działalność gospodarczą na gruntach rolnych. Spółka konsekwentnie przedstawia stanowisko, że nie prowadziła w latach 2016-2020 działalności gospodarczej na terenie gruntów położonych w Gminie [...]. W piśmie z [...] lutego 2021 r. skarżąca wskazała, że obowiązek podatkowy mógł zaistnieć dopiero od 01 września 2020 r. i tylko w obszarze [...] ha. Skarżąca jest od [...] sierpnia 2011 r. właścicielem nieruchomości położonej na terenie Gminy [...] w obrębie Ł. - działki nr [...] i [...]. Skarżąca posiadała koncesję na wydobywanie kopaliny systemem odkrywkowym ze złoża kruszywa naturalnego "Ł I" położonego w granicach działki nr [...]. Koncesja została wydana na okres 10 lat tj. do 30 września 2019 r. Koncesja wygasła we wskazanej ostatnio dacie co potwierdza decyzja Starosty [...] z 16 marca 2020 r., nr [...] Wskazaną decyzją zlikwidowano również obszar i teren górniczy "Ł I" oraz zobowiązano skarżącą m. in. do wykonania obowiązków związanych z rekultywacją gruntów i opracowania dodatku do dokumentacji geologicznej złoża do 31 maja 2020 r. Spółka posiada również koncesję na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "Ł II" udzieloną decyzją Marszałka Województwa [...] z [...] stycznia 2010 r., nr [...] Koncesja ta upoważnia do eksploatacji złoża w granicach części działki nr [...] w Ł do [...] czerwca 2012 r. Marszałek Województwa na wniosek skarżącej decyzją [...] listopada 2011 r., nr [...] wydłużył okres obowiązywania koncesji na eksploatację złoża kruszywa naturalnego "Ł II" do [...] czerwca 2027 r. Ustalono, że działki nr [...] i [...] figurują w ewidencji gruntów i budynków jako grunty rolne. Klasyfikacja ta nie odzwierciedla jednak stanu faktycznego. Oględziny dokonane [...] listopada 2020 r. świadczą o tym, że w dacie ich przeprowadzenia nieruchomości były użytkowane jako kopalnia kruszywa naturalnego (piasku). Świadczą o tym zwłaszcza: obecność wyrobiska, maszyn (koparki i przesiewacza), świeże ślady ruchu pojazdów gąsienicowych i kołowych oraz świeże kopce piasku. Liczne fotografie nie pozwalają na przyjęcie, że na nieruchomości skarżącej prowadzona jest działalność inna niż gospodarcza, w szczególności działalność rolnicza zgodna z klasyfikacją gruntów. W ocenie Burmistrza bezspornie teren działki nr [...] był wykorzystywany do prowadzenia wydobycia kopaliny w okresie poprzedzającym rok, którego dotyczy wydana decyzji. Z zebranego materiału dowodowego wynika ponadto, że eksploatacja kruszywa miała miejsce również w 2020 r. Odnosząc się do zeznań osób przesłuchanych na wniosek skarżącej, stwierdzono, że są one w zasadniczej części albo nieprzydatne do określenia stanu faktycznego albo niezgodne z prawdą. Wszystkie dowody mające świadczyć o niewydobywaniu kopaliny w 2020 r. pochodzą od skarżącej lub jej wieloletnich pracowników, a więc osób mających interes w korzystnym dla skarżącej rozstrzygnięciu sprawy. Zeznania te są sprzeczne z innymi zeznaniami tych samych osób złożonymi w innych postępowaniach (zeznania S. K. złożone przed Wojewódzkim Inspektorem Ochrony Środowiska) oraz stoją w jaskrawej sprzeczności z różnego rodzaju dowodami. W konsekwencji w ocenie Burmistrza prowadzenie działalności wydobywczej na terenie nieruchomości skarżącej co najmniej od marca 2020 r. jest wykazane w niebudzący wątpliwości sposób. Zebrany materiał dowodowy nie pozwala jednak na ustalenie w niewątpliwy sposób czy w latach 2016-2020 (przed marcem 2020 r.) miało miejsce wydobycie piasku. Zaznaczono jednak, że w okresie tym miała miejsce gospodarka odpadami. W piśmie Burmistrza [...] z [...] maja 2017 r. wskazano, że ze zgłoszeń mieszkańców wsi [...] wynika, że w ciągu minionych trzech tygodni, średnio dwa razy w tygodniu, miały miejsce transporty odpadów pylistych, które następnie były deponowane w północnej części wyrobiska tuż przy drodze gruntowej wzdłuż lasu. W konsekwencji uznano, że w latach 2016-2019 i w styczniu oraz lutym 2020 r. kopalnia nie była eksploatowana (nie prowadzono wydobycia), lecz jedynie zwożono do niej odpady. W tym kontekście zaznaczono, że rekultywacja jest z mocy prawa częścią działalności polegającej na wydobywaniu kopalin. Wyjaśniono, że Starosta [...] decyzją z [...] kwietnia 2012 r., nr [...] m. in. ustalił rolny kierunek rekultywacji oraz zobowiązał skarżącą do wykonania zabiegów rekultywacyjnych. Zabiegi te miały polegać m. in. na złagodzeniu nachyleń zboczy wyrobiska, niwelacji i uszczelnieniu dna rekultywowanego wyrobiska, stopniowym wypełnieniu go odpadami oraz ostatecznym wyrównaniu całej przekształconej powierzchni. W ocenie Burmistrza rekultywacja prowadzona przez skarżącą jest niezgodna z decyzją zezwalającą na przetwarzanie odpadów (w szczególności wykorzystywanie do tego odpadów komunalnych, co prowadzi do zanieczyszczenia środowiska, jak wynika z materiałów przekazanych przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska [...], zwłaszcza protokołu kontroli) albo następuje samoczynnie, przez naturalny proces zarastania powierzchni ziemi przez roślinność (co jest widoczne na zdjęciach lotniczych). Działania skarżącej sprowadzają się do wykorzystywania gruntu dla zarobku (wydobywania kopaliny) a następnie zapełniania powstałego wyrobiska odpadami, w tym szkodliwie oddziałującymi na środowisko. Nie sposób uznać, że takimi sposobami "rekultywowany" grunt jest w istocie poddany rekultywacji. Zauważono również, że skarżąca prowadzi działalność uzależnioną od zapotrzebowania na sprzedawany towar (kruszywo). Zatem niewydobywanie kruszywa i rekultywację (samoczynną) wiązać należy z brakiem lub mniejszym zapotrzebowaniem na piasek na cele budowy dróg a nie z prowadzeniem aktywnej rekultywacji. Za właściwą podstawę opodatkowania uznano sumę obszarów górniczych (równą powierzchni podlegających rekultywacji) złóż "Ł II" i "Ł I", tj. [...] m2. Względem tak ustalonej podstawy opodatkowania zastosowano stawkę podatku właściwą dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W odwołaniu od decyzji wniesiono o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Burmistrzowi do ponownego rozpatrzenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] grudnia 2021 r., nr [...] uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w całości oraz określiło skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2020 r. na kwotę [...]zł. Kolegium stwierdziło, że działalność polegająca na wydobywaniu kopalin automatycznie, z mocy prawa pociąga za sobą konieczność przeprowadzenia rekultywacji gruntów. W tym kontekście powołując się na decyzję Starosty [...] w N. z [...] kwietnia 2012 r., wskazano, że powierzchnia działki nr [...] przeznaczona do rekultywacji wynosi [...] m2. Bezsprzecznie zatem skarżąca miała obowiązek przeprowadzenia rekultywacji gruntów o wskazanej ostatnio powierzchni. Ustalono, że skarżąca nie zakończyła tego procesu, czego formalnym potwierdzeniem byłaby decyzja Starosty o uznaniu rekultywacji gruntów za zakończoną. Powyższe ustalenia znajdują także potwierdzenie w protokole kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska [...] w okresie od [...] czerwca 2020 do [...] lipca 2020 r. W dokumencie tym stwierdzono, że skarżąca w trakcie 2020 r. (do czasu kontroli) przyjęła na teren wyrobiska po złożu Ł II odpady o różnych kodach w ilości [...] Mg w celu ich przetwarzania w ramach rekultywacji wyrobiska. Skarżąca w 2016 r. wystąpiła o zgodę na taką formę rekultywacji gruntów. Marszałek Województwa [...] decyzją z [...] września 2016 r. udzielił skarżącej pozwolenia na przetwarzanie odpadów w ramach rekultywacji wyrobiska po eksploatacji złoża kruszywa naturalnego Ł II. W ocenie organu odwoławczego obowiązek przeprowadzenia rekultywacji gruntów o powierzchni określonej w decyzji Starosty z [...] kwietnia 2012 r. oraz przetwarzanie odpadów w ramach rekultywacji można utożsamić z zajęciem użytków rolnych na prowadzenie działalności gospodarczej. Obowiązek przeprowadzenia rekultywacji gruntów naruszonych w wyniku wydobycia kopalin należy traktować jako końcowy element wykonywania działalności gospodarczej w tej branży. Dopiero zakończenie tego procesu oznacza, że użytki rolne przestają być traktowane jako zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Zdaniem Kolegium nie jest istotne, czy skarżąca faktycznie wykonywała w trakcie całego 2020 r. czynności rekultywacyjne. Liczy się bowiem sam fakt niezakończonego procesu rekultywacji, z czym słusznie powiązane jest zajęcie gruntów na prowadzenie działalności gospodarczej. Niedopuszczalne jest bowiem, by brak przeprowadzenia rekultywacji miał swoiście premiować podatnika poprzez naliczenie podatku rolnego zamiast podatku od nieruchomości od użytku rolnego, którego nie da się używać dla celów rolnych z uwagi na jego zniszczenie w wyniku wydobycia. Omówiony mechanizm ma mobilizować przedsiębiorcę, który w ramach prowadzonej działalności naruszył strukturę gruntu, do jak najszybszego zakończenia jego rekultywacji, z czym będzie związane zaprzestanie naliczania podatku od nieruchomości. W ocenie Kolegium nie można uznać, że organ pierwszej instancji zasadnie opodatkował działkę nr [...] w części o pow. wynoszącej [...] m2 odpowiadającej powierzchni obszaru górniczego złoża Ł I. Obszar ten zlikwidowano na mocy decyzji Starosty [...] z [...] marca 2020 r. Decyzją stwierdzono wygaśnięcie koncesji z 2009 r. na to złoże oraz zobowiązano skarżącą do przeprowadzenia rekultywacji gruntów i zagospodarowaniem terenu po zakończeniu działalności górniczej na terenie górniczym złoża Ł I. Zaznaczono przy tym, że nie przedstawiono decyzji zatwierdzającej zakończenie rekultywacji. W konsekwencji zatem skarżąca miała obowiązek prowadzenia rekultywacji obszaru górniczego złoża Ł I, lecz Burmistrz nie wykazał jak powierzchnia wyrobiska podlegała temu procesowi. Obszaru górniczego złoża Ł I, który został określony w decyzji koncesyjnej, nie można automatycznie utożsamić z powierzchnią gruntu przeznaczoną do rekultywacji po wydobyciu. Skarżąca wskazywała, że wydobycie z tego złoża nie było prowadzone na całej powierzchni obszaru górniczego. Kolegium zaznaczyło przy tym, że organowi podatkowemu nie udało się dowieść by było inaczej. W aktach sprawy nie ma przy tym innych dowodów wykazujących obszar wyrobiska tego złoża. W szczególności, w przeciwieństwie do decyzji rekultywacyjnej wobec wyrobiska złoża Ł II, decyzja Starosty z [...] marca 2020 r. nie określiła powierzchni działki [...] w ramach złoża Ł I do rekultywacji. Organ podatkowy nie wykazał, by w 2020 r. obszar działki nr [...] o pow. [...] m2 można było uznać za zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, w tym sensie, iż było tam w tym czasie prowadzone wydobycie w całym okresie albo, że grunt ten podlegał rekultywacji z uwagi na wcześniejsze wydobycie. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Wniesiono o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów dołączonych do skargi. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) art. 200 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 150 ze zm. – dalej w skrócie: "O.p.") w zakresie, w jakim organ odstąpił od jego zastosowania i pozbawił skarżącą możliwości wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego (wydanie decyzji nie zostało poprzedzone poinformowaniem skarżącej o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy, mimo iż nie zachodziły ustawowe przesłanki odstąpienia od tej czynności); wskazane naruszenie miało istotny wpływ na wynik postępowania podatkowego, gdyż skarżąca została pozbawiona możliwości wnioskowania o uzupełnienie materiału dowodowego o dokument urzędowy (zawiadomienie ze Starostwa Powiatowego w N. o zmianie danych ewidencyjnych), który nie znajdował się w aktach sprawy, a którego treść określa okoliczności istotne dla oceny zawartego w aktach sprawy materiału dowodowego i wynikających z niego ustaleń w zakresie powierzchni użytków rolnych zajętych na działalność gospodarczą; 2) art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. w zakresie, w jakim organ nie rozpatrzył materiału sprawy w sposób wszechstronny i dokonał nieprawidłowych ustaleń faktycznych, przyjmując za zasadne objęcie opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości gruntu rolnego o pow. 131.155 m2, mimo iż: a) nie została w postępowaniu podatkowym ustalona powierzchnia działki nr [...] faktycznie zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej (w zakresie wydobycia), w tym objęta - jako faktycznie zdegradowana - obowiązkiem rekultywacji; b) w stosunku do znaczącej części nieruchomości (ponad [...] ha) nigdy nie wystąpił obowiązek rekultywacji, gdyż część ta nigdy nie podlegała eksploatacji, co potwierdzają ustalenia biegłego geodety bazujące na bieżących pomiarach i odnoszone do materiałów historycznych (zdjęć lotniczych), wedle których obszar wydobycia (powierzchnia wyrobiska) był znacznie mniejszy niż przyjęty przez organ i wynosił [...] m2; 3) art. 191 O.p. w zakresie, w jakim organ zgromadzone w aktach sprawy dokumenty ocenia kierunkowo oraz w celu stwierdzenia z góry powziętych twierdzeń, tj. w zakresie w jakim opinię biegłego organ wykorzystuje dla poparcia tezy o zmniejszeniu się obszaru wyrobiska, pomijając bez dostatecznego, logicznego uzasadnienia wynikające z niej korzystne dla strony okoliczności oraz w zakresie, w jakim z decyzji o kierunku i sposobie rekultywacji organ wywodzi powierzchnię działki nr [...] faktycznie zajętą na prowadzenie działalności gospodarczej, mimo iż z rozstrzygnięcia tej decyzji wynika jedynie kierunek rekultywacji, brak jest natomiast żadnych wskazań co do powierzchni terenu objętego obowiązkiem rekultywacji; 4) art. 233 § 1 oraz art. 120 i art. 121 § 1 O.p. w zakresie, w jakim organ bez jakiegokolwiek uzasadnienia odstąpił w decyzji od stanowiska zajętego przez siebie w decyzji z [...] lipca 2020 r., w której zakwestionował prawidłowość powierzchni użytków rolnych zajętych na prowadzenie działalności wydobywczej i zobowiązał Burmistrza [...] do ustalenia, jaka część działki nr [...] pozostawała na tę działalność faktycznie zajęta, wobec podnoszonego faktu, że znacząca część nieruchomości w Ł (ponad [...] ha) nigdy nie była objęta wydobyciem - co jawi się jako szczególnie jaskrawe, jeśli zważyć, że uzupełniony zgodnie z wytycznymi SKO materiał dowodowy stanowisko strony w powyższym zakresie potwierdzał, a został przez organ w decyzji zignorowany; 5) art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm. – dalej w skrócie: "u.p.o.l.") przez błędne przyjęcie, że o "zajęciu" gruntu na działalność gospodarczą świadczyć mogą dokumenty stwarzające formalne ramy prowadzenia działalności gospodarczej (wydobywczej), bez względu na to, czy działalność taka jest jakkolwiek faktycznie realizowana. W odpowiedzi na skargę SKO [...] podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Spór w sprawie sprowadza się do ustaleń faktycznych dotyczących powierzchni działki rolnej nr [...] faktycznie zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej. Skarżąca spółka podnosi, że organ błędnie przyjął do opodatkowania podatkiem od nieruchomości [...] m2 gruntu działki [...] Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1256 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. W świetle art. 2 ust. 2 powołanego aktu za działalność rolniczą uważa się produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych, grzybów uprawnych, sadownictwa, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów i hodowlę ryb. Tożsama definicja działalności rolniczej została zawarta w art. 1a ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: grunty (pkt 1); budynki lub ich części (pkt 2); budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (pkt 3). Zgodnie zaś z art. 2 ust. 2 powołanego aktu, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. W orzecznictwie NSA przyjęto, że przez pojęcie gruntów "zajętych" na prowadzenie działalności gospodarczej, należy rozumieć faktyczne wykonywanie konkretnych czynności, działań na gruncie, powodujących dokonanie zamierzonych celów lub osiągnięcie konkretnego rezultatu, związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą [por. wyrok NSA z 7 lipca 2020 r., II FSK 942/20]. W ocenie Sądu w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji naruszono reguły prowadzenia postępowania podatkowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności za trafne należało uznać zarzuty skargi podnoszące naruszenie art. 200 § 1 O.p. Zgodnie z tym przepisem, przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Jak wyjaśniono w uchwale NSA z 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04, naruszenie przez organ postanowień przytoczonego przepisu jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, tylko wtedy, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sytuacja tego rodzaju wystąpiła w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu skarżąca wykazała w skardze, że brak zawiadomienia o zakończeniu postępowania dowodowego pozbawiło ją możliwości przedłożenia do akt sprawy zawiadomienia o zmianach w danych ewidencyjnych ewidencji gruntów i budynków z [...] sierpnia 2021 r. Wskazany dowód w ocenie Sądu miał istotne znaczenie dla ustalenia rzeczywistej powierzchni gruntów skarżącej zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na wydobywaniu kruszywa. Na mocy wskazanego zawiadomienia dokonano zmiany klasyfikacji części gruntów skarżącej o pow. [...] m2 na użytki oznaczone symbolem "K", tj. użytki kopalne. Jak trafnie podnosi się przy tym w skardze mimo, że omawiana zmiana została wprowadzona do ewidencji [...] lipca 2021 r. to może ona wskazywać na to, jaka powierzchnia gruntów skarżącej była we wcześniejszym okresie faktycznie zajęta na prowadzenia działalności gospodarczej związanej z wydobywaniem kruszywa. Zgodnie z art. 122 O.p., w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. W realiach niniejszej sprawy SKO [...] uchybiło powyższej zasadzie. W sytuacji nieprzeprowadzenia przez Kolegium dowodu ze wskazanego zawiadomienia o zmianie klasyfikacji części gruntów nie sposób przyjąć, że wywiązano się obowiązku podjęcia wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Dostrzec również należy, że omówiona zmiana w klasyfikacji gruntu nastąpiła w wyniku ustaleń geodety udokumentowanych sporządzoną przez niego opinią z [...] grudnia 2020 r. Sporządzenie tej opinii zostało poprzedzone wykonaniem pomiarów obszaru zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na wydobywaniu kruszywa naturalnego metodą odkrywkową. W wyniku przeprowadzonych pomiarów sporządzona została dokumentacja geodezyjna wraz z operatem technicznym, która została przekazana do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w N. w celu dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Zmiany te polegały na sklasyfikowaniu części działki nr [...] skarżącej o pow. [...] ha symbolem "K", używanym dla klasyfikowania użytków kopalnych. Zestawienie treści opinii z [...] grudnia 2020 r. z zawiadomieniem o zmianach w danych ewidencyjnych z [...] sierpnia 2021 r. prowadzi do wniosku, że organ odpowiedzialny za prowadzenie ewidencji gruntów i budynków w całości podzielił wnioski geodety sformułowane w jego opinii. Podkreślić również należy, że geodeta zestawił swoje pomiary z mapami i zdjęciami lotniczymi z 2014, 2017 i 2019 r., wskazując, że granice wyrobiska na przestrzeni tych lat ulegały jedynie niewielkim zmianom. W świetle zasady swobodnej oceny dowodów, określonej w art. 191 O.p., organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zasada ta zakłada ocenę dowodów w ich całokształcie, wzajemnych relacjach i zależnościach, przy uwzględnieniu wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Organ obowiązany jest więc rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności, ustosunkowując się do istotnych różnic z nich wynikających. Organ może więc określonym dowodom odmówić wiarygodności, wskazując przy tym przyczyny takiej oceny [tak: wyrok NSA z 01 czerwca 2017 r., I FSK 2087/15]. W tym kontekście należy zauważyć, że zarówno organ pierwszej instancji jak i następnie SKO [...] w uzasadnieniach swoich decyzji nie wskazały przyczyn, z powodu których nie uznano za grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej jedynie gruntów o powierzchni wskazanej w opinii geodety z [...] grudnia 2020 r. Uchybie to należy uznać za istotne zwłaszcza w sytuacji, w której organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków podzielił w całości wnioski geodety, dokonując stosownych zmian w ewidencji. Ustalając powierzchnię gruntów skarżącej zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, SKO [...] oparło się na decyzji Starosty [...] z [...] kwietnia 2012 r., nr [...] Dokonując analizy wskazanej decyzji należy dostrzec, że w żadnym fragmencie jej sentencji nie określono powierzchni gruntów mającej zostać objętej procesem rekultywacji. W skardze skarżąca trafnie podnosi, że przywołana w uzasadnieniu tej decyzji powierzchnia gruntu przeznaczonego pod rekultywację została zaczerpnięta z przedłożonej przez nią uproszczonej dokumentacji rekultywacyjnej. Obszar gruntów wykazany w sporządzonej przez skarżącą dokumentacji został zaś przez nią określony na podstawie uzyskanej wcześniej koncesji. W ocenie Sądu wskazane okoliczności powinny skłonić SKO [...] do przeprowadzenia szczególnie wnikliwej oceny wartości dowodowej wskazanej decyzji oraz dania temu wyrazu w uzasadnieniu decyzji podatkowej. Ocena ta powinna w szczególności uwzględniać fakt, że wydanie wskazanej decyzji Starosty [...] z [...] kwietnia 2012 r. nie zostało (w przeciwieństwie do sporządzenia przez geodetę opinii z [...] grudnia 2020 r.) poprzedzone przeprowadzeniem pomiarów powierzchni gruntów faktycznie zajętej na wydobywanie kruszywa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozwala w żadnej mierze na przyjęcie, że ocena wartości dowodowej decyzji Starosty [...] z [...] kwietnia 2012 r., nr [...] została poprzedzona przeanalizowaniem powyższych okoliczności. Podsumowując, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. Trafne okazały się zarzuty skargi podnoszące naruszenie przepisów O.p. W toku powtórnego postępowania obowiązkiem organów będzie uwzględnienie wykładni prawa zawartej w niniejszym wyroku. Organy przeprowadzą w szczególności dowód z zawiadomienia z [...] sierpnia 2021 r. o zmianach w danych ewidencyjnych ewidencji gruntów i budynków mając na uwadze, że zawiadomienie to może wskazywać na to jaka powierzchnia gruntów skarżącej była we wcześniejszym okresie faktycznie zajęta na prowadzenia działalności gospodarczej związanej z wydobywaniem kruszywa. W tym kontekście organy uwzględnią w szczególności, że zawiadomienie to zostało sporządzone na skutek podzielenia przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków ustaleń geodety zawartych w opinii z [...] grudnia 2020 r., której to sporządzenie zostało poprzedzone m. in. zestawieniem pomiarów geodety z mapami i zdjęciami lotniczymi z 2014, 2017 i 2019 r. świadczącym o tym, że granice wyrobiska na przestrzeni tych lat ulegały jedynie niewielkim zmianom. Ewentualna odmowa przyznania wartości dowodowej wskazanemu zawiadomieniu oraz opinii geodety będzie wymagać szczególnie przekonywującego uzasadnienia odpowiadającego wskazaniom wiedzy, logiki oraz doświadczenia życiowego. Dokonując powtórnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, obowiązkiem organów będzie również odniesienie się do argumentów skarżącej kwestionujących uznanie za grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej gruntów objętych rekultywacją na podstawie decyzji Starosty [...] z [...] kwietnia 2012 r., nr [...] Dokonując oceny wartości dowodowej wskazanej decyzji, organy wezmą pod uwagę, że w jej sentencji nie określono powierzchni gruntów mającej zostać objętej procesem rekultywacji. Z kolei wskazana w uzasadnieniu tej decyzji powierzchnia gruntu objętego rekultywacją została zaczerpnięta z przedłożonej przez skarżącą uproszczonej dokumentacji rekultywacyjnej, która to dokumentacja została z kolei sporządzona na podstawie uzyskanej wcześniej koncesji. Uwzględnić należy również fakt, że wydanie wskazanej decyzji (w przeciwieństwie do sporządzenia przez geodetę opinii z [...] grudnia 2020 r.) nie zostało poprzedzone przeprowadzeniem pomiarów powierzchni gruntów faktycznie zajętej na wydobywanie kruszywa. Z uwagi na zidentyfikowane naruszenia przepisów postępowania za przedwczesne należało uznać odnoszenie się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego. Rozważania w tym zakresie muszą zostać poprzedzone niebudzącym wątpliwości ustaleniem stanu faktycznego sprawy w sposób realizujący zasadę prawdy materialnej. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a.") orzeczono jak w pkt I. sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanego ostatnio aktu. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania składa się: wpis od skargi w kwocie [...]zł, równowartość opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie [...]zł. Miarkując wysokość wynagrodzenia sąd kierował się treścią art. 206 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sąd może w szczególnie uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części. Ustalając, czy w danej sprawie zachodzi uzasadniony przypadek w rozumieniu tego przepisu zbadać należy m.in. nakład pracy pełnomocnika oraz stopień zawiłości sprawy. Zasądzając wynagrodzenie pełnomocnika sąd wziął pod uwagę, że zastępował on łącznie skarżącą w czterech analogicznych sprawach dotyczących podatku od nieruchomości za lata 2017-2020. Zarzuty oraz argumentacja wniesionych skarg są zbieżne, co wynika z powtarzalności spraw. Z uwagi na powyższe okoliczności sporządzenie skargi w niniejszej sprawie wymagało od pełnomocnika mniejszego niż przeciętny nakładu pracy, co uzasadnia przyznanie wynagrodzenia w wysokości Ľ opłaty wskazanej w § 2 pkt 6 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło