I SA/Ol 620/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Kantecka Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło asesor WSA Katarzyna Górska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 października 2019 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. O. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]", nr: "[...]" w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę. Skarga K O (dalej: "strona" lub "skarżący") dotyczy postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O (dalej: "organ odwoławczy" lub "DIAS") stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Z akt spraw wynika, że decyzją z dnia "[...]" 2019 r. nr "[...]" Naczelnik Urzędu Skarbowego w E (dalej: "NUS") określił stronie zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące od lutego do listopada 2016 r. w łącznej kwocie "[...]" zł. Decyzja została doręczona pełnomocnikowi "[...]" 2019 r. (K-"[...]", akta postępowania podatkowego). Pismem z dnia "[...]" 2019 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu "[...]" 2019 r. (K-"[...]", akta odwoławcze) wniesione zostało odwołanie. Organ odwoławczy zaskarżonym postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, wskazując, że upłynął on w dniu "[...]" 2019 r. W uzasadnieniu opisał okoliczności dotyczące daty odbioru decyzji NUS oraz złożenia odwołania. Podniósł także, że datę doręczenia decyzji w dniu "[...]" 2019 r. potwierdziła P S.A. (K-"[...]", K-"[...]"). DIAS wskazał na treść art.12 §6 pkt 2 Ordynacji podatkowej (dalej: "Op") dotyczący zasad obliczania terminów, z którego wynika, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostanie nadane w polskiej placówce pocztowej oraz przytoczył przepisy dotyczące możliwości przywrócenia terminu. Od ww. postanowienia złożona została skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zarzucono naruszenie art.115 §1 i §4 w zw. z art.108 §1 Op poprzez niezastosowanie, co skutkowało niewydaniem decyzji, o jakiej mowa w tych przepisach, a także art. 120, art.121, art.122, art.123, art.124 i art.228 §1 pkt 2 Op. W uzasadnieniu wskazano, że wydanie postanowienia było przedwczesne, gdyż organ podatkowy nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności mających wpływ na wydanie postanowienia, a w szczególności nie wystąpił z wezwaniem do złożenia wyjaśnień przez radcę prawnego O B, co do okoliczności odebrania decyzji, jak również nadania jej w urzędzie pocztowym w E. Wskazano, że aktualne orzecznictwo sądów administracyjnych (wyrok z 4 marca 2013 r. sygn. I FSK 782/12) stoi na stanowisku, że wydanie postanowienia na podstawie art.228 §1 pkt 2 Op winno być poprzedzone bezspornymi ustaleniami w zakresie prawidłowości i daty doręczenia stronie kwestionowanego w drodze odwołania rozstrzygnięcia wydanego przez organ pierwszej instancji oraz w zakresie daty wniesienia odwołania od tego orzeczenia. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania winno mieć miejsce dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia, czy termin ustawowy do wniesienia środka odwoławczego został przez stronę zachowany. Zarzucono organowi odwoławczemu, że nie przeanalizował dokładnie materiału dowodowego mogącego być podstawą do wydania rozstrzygnięcia. W szczególności uchybiono przeprowadzeniu dowodu ze świadka/dokumentów w postaci wyjaśnień radcy prawnego O B, w tym dowodu z przesłuchania jej w charakterze świadka oraz dowodu z dokumentów znajdujących się w jej posiadaniu. Brak tych ustaleń oraz ograniczenie się jedynie do dokumentu P S.A. należy uznać za niewystarczające do stwierdzenia czy w niniejszej sprawie doszło do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Skarga została uzupełniona pismem z dnia "[...]" 2019 r., w którym powtórzono dotychczasowe argumenty. W aktach sądowych znajduje się także pismo O B datowane na "[...]" 2019 r., zawierające wniosek o przywrócenie terminu. W piśmie tym opisano sytuację, w której odebrana została decyzja organu pierwszej instancji oraz złożone zostało odwołanie. W piśmie podkreślono, że niedochowanie terminu nie nastąpiło z winy strony. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Podstawą prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia jest 228 §1 pkt 2 i §2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm.). Przepis ten zobowiązuje organ odwoławczy do stwierdzenia w formie postanowienia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, zaś postanowienie to jest ostateczne. Zgodnie z art.12 §6 pkt 2 Op termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188) lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. W ocenie Sądu wynikające z akt sprawy okoliczności prawidłowo zostały uznane przez DIAS jako wskazujące na uchybienie przez stronę terminowi do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Nie ulega bowiem wątpliwości, że doręczenie decyzji nastąpiło do rąk pełnomocnika w dniu "[...]" 2019 r., co zostało potwierdzone nie tylko własnoręcznym podpisem pełnomocnika, ale także wyżej wymienionymi pismami P, przy czym do pisma z "[...]" 2019 r. dołączona została kopia wyciągu z karty doręczeń przesyłek (K-"[...]"), z której wynika że w dniu "[...]"2019 r. p. B pokwitowała odbiór decyzji. Ponadto w piśmie z dnia "[...]" 2017 r. (akta sądowe K-"[...]") p. O B potwierdziła datę odebrania decyzji oraz datę złożenia odwołania. Nie ulega więc wątpliwości, że decyzja została odebrana w dniu "[...]" 2019 r., zaś odwołanie złożono "[...]" 2019 r. (środa), a więc z przekroczeniem 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania, który to termin upłynął "[...]" 2019 r. Nie ma także żadnych wątpliwości co do tego, że odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej w dniu "[...]" 2019 r., co wynika z pieczątki na kopercie (K – "[...]"). Dlatego nie było konieczności prowadzenia dalszych czynności wyjaśniających, co w szczególności dotyczy podnoszonej w skardze konieczności przeprowadzenia dowodu z wyjaśnień lub przesłuchania O B lub z posiadanych przez nią dokumentów. Stan sprawy został, zdaniem Sądu, wystarczająco wyjaśniony i pozwalał na uznanie, że do uchybienia terminowi doszło. Skarżący wskazuje na nieprzeprowadzenie ww. dowodów, jego zdaniem niezasadne, nie wskazuje jednak, jakie informacje mogłyby znajdować się w bliżej nieokreślonych dokumentach bądź wynikać z wiedzy p O B na temat uchybienia terminowi. Na podstawie art.138a §1 Op strona może działać przez pełnomocnika. Zgodnie z art.145 §2 Op w razie ustanowienia pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie. Zgodnie z art.95 §2 w zw. z art.96 Kodeksu cywilnego w zw. z art.138o Op pełnomocnik działa w imieniu i na rzecz swojego mocodawcy. Zatem zarówno doręczenie decyzji, jak i złożenie odwołania przez pełnomocnika są równoważne z dokonaniem tych czynności przez skarżącego. Błąd popełniony przez pełnomocnika traktowany jest jak błąd popełniony przez stronę postępowania. Zgodnie z powołanymi w skardze zasadami ogólnymi postępowania podatkowego organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa (art.120 Op). Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, zaś organy podatkowe w postępowaniu podatkowym obowiązane są udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania (art.121 Op). W toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, co wynika z art.122 Op. Ponadto zgodnie z art.123 Op organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zgodnie z zawartą w art.124 Op zasadą przekonywania stron organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu. W ocenie Sądu ani treść zaskarżonego postanowienia, ani poprzedzające je czynności procesowe organu, nie wskazują na naruszenie tych zasad. Ponadto nie dopatrzył się Sad naruszenia art.187 §1 Op, nakazującego organowi podatkowemu zebranie i w sposób wyczerpujący rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a następnie, zgodnie z art.191 Op dokonanie oceny na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zaskarżone postanowienie znajduje oparcie w obowiązujących przepisach. Stan sprawy został wyjaśniony w stopniu, który pozwalał na podjęcie postanowienia o uchybieniu terminowi. Organ ustalił bowiem, kiedy i w jakich okolicznościach została doręczona decyzja oraz kiedy złożono odwołanie. Ocena zebranego w ww. zakresie materiału dowodowego jest prawidłowa i odnosi się do wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i nie nosi znamion dowolności. Z treści zaskarżonego postanowienia wynika, czym kierował się organ, stwierdzając uchybienie terminowi. Wbrew twierdzeniom skarżącego, zebrany materiał dowodowy dawał podstawy do stwierdzenia, iż skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Podnoszony brak winy skarżącego w niedochowaniu terminu nie ma znaczenia z uwagi na ustanowienie pełnomocnika działającego w jego imieniu. Nie stwierdziwszy, aby zaskarżone postanowienie zawierało przypisywane mu wady, Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. DzU 2019 poz. 2325 ze zm.) oddalił skargę.