III SA/Gl 9/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi K. R. na niewykonanie wyroku Sądu z dnia 22 września 2020 r. sygn. akt III SAB/Gl 121/20 w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. W skardze z 5 stycznia 2021 r. K. R. (skarżący) zarzucił ,,A’’ niewykonanie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 22 września 2020 r. wydanego w sprawie sygn. akt II SAB/GL 121/20 i w związku z tym wniósł o wymierzenie temu organowi grzywny, rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, zasądzenie na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości [...] zł oraz zwrotu kosztów postępowania. Jako podstawę prawną żądania wskazał art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej ppsa). Skarżący, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika wskazał, że wyrokiem z 22 września 2020 r., tutejszy Sąd uwzględnił wniesioną przez skarżącego skargę na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej i stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązał organ do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od zwrotu akt oraz zasądził na rzecz skarżącego kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Z uzasadnienia skargi wynika, że pismem z [...]r. przez platformę ePUAP skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej, na temat wysokości wynagrodzenia ,,A’’ za [...] i [...] r. oraz ilości odbytych podróży służbowych. Wobec braku odpowiedzi w terminie ustawowym skarżący [...] r. wezwał organ do niezwłocznego przekazania informacji, tj. do [...] r. W zakreślonym terminie informacja nie została przekazana, więc skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w przedmiocie nierozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skargę wysłał za pośrednictwem organu, który nie przekazał jej do Sądu. Powyższe skutkowało wnioskiem skarżącego o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 ppsa. Zarządzeniem z [...] r., sygn. akt III SO/Gl 2/20 Sąd wezwał organ do udzielenia odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny. Ponieważ organ nie odpowiedział na wezwanie, nie złożył odpowiedzi na wniosek ani nie przekazał akt administracyjnych Sąd wymierzył organowi, postanowieniem z [...] r. grzywnę w kwocie [...] zł. Pomimo uprawomocnienia się wskazanego postanowienia, organ w dalszym ciągu nie przekazał skargi do Sądu. Skarżący wskazał, że od wymierzenia grzywny aż do chwili obecnej, sytuacja nie uległa zmianie, tj. podmiot zobowiązany nadal trwa w bezczynności w przedmiocie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. W związku z powyższym skarżący wniósł o rozpoznanie sprawy na podstawie odpisu skargi w trybie art. 55 § 2 ppsa przekazanej w załączniku w formie elektronicznej, co też Sąd uczynił wydając 22 września 2020 r. wskazany wyżej wyrok. Dalej skarżący wskazał, że organ był zobowiązany udzielić informacji do [...] r., gdyż w tej dacie miną termin zakreślony przez Sąd. Wyrok organ odebrał [...] r. Organ wyroku w tej dacie nie wykonał. Nie uczynił tego również na wezwanie z [...] r., co dowodzi, że nie ma zamiaru wyroku wykonać. Kwota [...] zł stanowi formę zadośćuczynienia, która ma charakter kompensacyjny. Ma zrekompensować uszczerbek w postaci krzywdy, straty w związku z bezczynnością organu czyli 14 miesięczny wysiłek w uzyskaniu informacji gwarantowanej konstytucyjnie. Organ prezentuje rażące lekceważenie prawa, wymiaru sprawiedliwości oraz skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie i zasądzenie kosztów. Wyjaśnił, że wyrok z 22 września 2020 r. został przez ,,A’’ wykonany [...] r. Na potwierdzenie powyższego organ za pismem z [...] r. przedłożył pismo [...] z [...] r., zaświadczenie z [...] r. oraz potwierdzenie wysyłki wnioskowanej informacji na adres [...] z [...] r. Przedłożył także dowód uiszczenia kosztów sądowych z [...] r. w sprawie III So/GL 2/20 w kwocie [...] zł. Wyjaśnił, że po udzieleniu informacji uznał sprawę za załatwioną i nie podejmował korespondencji ze skarżącym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że wszczęcie postępowania sądowego o zastosowaniu środka przewidzianego w art. 154 § 1 ppsa, ma na celu ukaranie organu za niewykonanie wyroku sądowego oraz jego zdyscyplinowanie. Zgodnie bowiem ze wskazanym przepisem, w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Sąd może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 ppsa). Z kolei grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 ppsa). Przypomnieć należy, że przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (por. wyrok NSA z 22.05.2012 r. sygn. akt II OSK 578/12, Lex nr 1252); gdy organ zobowiązany prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, uwzględniającym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, zobowiązującym go do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności obowiązku tego nie wykonał. Wskazać przy tym należy, że wyznaczony przez sąd administracyjny termin do wydania aktu lub podjęcia czynności jest terminem dodatkowym w stosunku do terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 kpa (Z. Żakowski, glosa do postanowienia z dnia 12 maja 1998 r., IV SA 1317/96, OSP 1999, z. 3, poz. 57). Jeżeli orzeczenie sądu zobowiązuje organ do wydania aktu w oznaczonym terminie, to zarówno niewydanie tego aktu w ogóle jak i wydanie go po tym terminie oznacza, że organ nie wykonał wyroku. Należy też wyjaśnić, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III WSA w Gliwicach z [...] r. wydanego w oparciu o art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. Z 2020 r., poz. 374 z późn. zm.), w związku z zarządzeniem Prezesa NSA z 16 października 2020 r. Podkreślić przy tym należy, iż w skardze została wyrażona aprobata na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, jeżeli ze względu na przepisy szczególne Sąd zadecyduje o rozpoznaniu jej na posiedzeniu niejawnym. Tak też sytuacja miała miejsce z uwagi w/w zarządzenia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy trzeba stwierdzić, że z przedłożonych przez organ dokumentów wynika, że organ udzielił wnioskowanej przez skarżącego informacji publicznej [...] r. Dokumenty te nie pozostają w sprzeczności z ustaleniami WSA w sprawie III SAB/GL 121/20, tj. skargi wnioskodawcy na bezczynność organu w sprawie udzielenia przedmiotowej informacji, gdyż skarga na bezczynność została wniesiona [...] r. czyli przed jej udzieleniem. Jak wynika z wyjaśnień organu z racji udzielenia informacji skargę na bezczynność uznał za uwzględnioną we własnym zakresie i nie przekazał jej do Sądu. Powyższe spowodowało, że na wniosek skarżącego Sąd rozpoznał skargę na podstawie jej odpisu na posiedzeniu niejawnym [...] r. nie mając wiedzy o powyższym. Wcześniej, co prawda Sąd wezwał organ do przekazania skargi ale wezwanie nie zostało wykonane. Skarżący zaś konsekwentnie wskazywał na niewykonanie wniosku z [...] r. Wyrok został organowi doręczony [...] r. (k. 42 akt III SAB/Gl 121/20) i nie został zaskarżony, co powoduje, że jest prawomocny i wiąże Sąd orzekający w niniejszej sprawie na mocy art. 153 ppsa. Przepis ten stanowi, ze ocena prawna i wskazania co do dalszego postepowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby (art. 170 ppsa). Wyrokiem tym organ został zobowiązany do załatwienia sprawy w terminie 14 dni (licząc od daty zwrotu akt). Wyrok stał się prawomocny [...] r. i został doręczony organowi [...] r. czyli jak wskazał skarżący termin do jego wykonania upłynął [...] r. Po tej dacie organ nie udzielił ponownej informacji uznając, że dokumenty wysłane [...] r. odpowiadały w pełnym zakresie na wniosek skarżącego z [...] r. Skarżący [...] wezwał organ do wykonania wyroku, przez co spełnił wymóg formalny wniesienia skargi. Uczynił to drogą elektroniczną. Należałoby rozważyć, czy wezwanie to spełniało wymóg z art. 154 § 1 "uprzedniego pisemnego wezwania właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy". W realiach kontrolowanej sprawy, która w istocie prowadzona była w formie elektronicznej, z uwzględnieniem różnego poziomu zaawansowania, w ocenie Sądu było to wystarczające, co wyklucza odrzucenie skargi. Podobnie jak wykonanie wyroku po wniesieniu skargi nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (§ 3). Wskazać jednak należy, że w odpowiedzi na skargę organ wykazał załatwienie wniosku o udzielenie informacji skarżącego, którego obowiązek wykonania potwierdził Sąd w sprawie o bezczynność organu nie znając tych faktów, a wręcz utwierdzany o bezczynności organu przez skarżącego reprezentowanego przez zawodowego pełnomocnika. Konkludując powyższe należy uznać, że organ udzielając informacji [...] r., czyli po upływie terminu do jej udzielenia zakreślonego ustawą o dostępie do informacji publicznej był w bezczynności, co potwierdził Sąd w wydanym wyroku. Jednakże zaniechanie przekazania skargi na bezczynność do Sądu, jak również brak poinformowania Sądu o udzieleniu informacji po wniesieniu skargi na bezczynność skutkował zaistniałym stanem rzeczy. Sąd oparł się w tym zakresie na stanowisku strony, które nie zostało zakwestionowane przez organ przez przekazanie do sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę na bezczynność. Sąd orzekający powziął ta wiedzę z odpowiedzi na skargę w niniejszej sprawie. Podstawową zasadą państwa prawa jest respektowanie i wykonywanie prawomocnych wyroków sądów, ale nie można tego samego wniosku/sprawy załatwić dwukrotnie. Ponieważ organ wykazał, że wniosek skarżącego został zrealizowany a informacja publiczna udzielona w pełnym zakresie, działając na podstawie art. 151 ppsa Sąd skargę oddalił. Nie znalazł podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia skargi wniesionej w trybie art. 154 § 1 ppsa, gdyż Sąd wyrokował nie posiadając takiej wiedzy, do czego przyczynił się sam organ. Można również wskazać na przesłanki wznowienia postepowania sądowego z art. 273 ppsa, ale wydaje się niecelowe uruchamianie kolejnego postępowania. Wyrokując w niniejszej sprawie Sąd uwzględnił fakt udzielenia przez organ informacji skarżącemu. Podkreślić należy, że informacja publiczna adresowana do skarżącego została wysłana na adres [...], co nie wydaje się przypadkową zbieżnością z reprezentującym skarżącego w niniejszym postępowaniu pełnomocnikiem w osobie radcy prawnego D. K., korzystającej aktualnie z podpisu zaufanego. Ten sam pełnomocnik występował w sprawie III SAB/121/20 zakończonej wyrokiem, którego wykonanie jest przedmiotem sporu. Wskazać tez należy, że z akt sądowych skargi na bezczynność wynika, że nie znaleziono adresu skrytki nePUAP ,,A’’ w Z. (k. 20). Pismo przesłane droga elektroniczna uznano za doręczone (wyrok z uzasadnieniem [...] r., k45 akt sądowych). W dacie udzielenia informacji czyli [...] r. organ nie korzystał z E PUAP. Z pisma firmowego wynika, że posiadał e-mail i adres strony internetowej. Udzielenie informacji zostało wykonane na adres pełnomocnika, który sporządził skargę na bezczynność z [...] r. Skarżący będąc reprezentowanym w tym postepowaniu przez zawodowego pełnomocnika skierował do organu pismo z [...] r.- informacja o upływie terminu w dniu [...] oraz sam wniosek z [...]. Zatem udzielenie informacji na adres pełnomocnika, po wniesieniu skargi na bezczynność należało uznać za udzielenie informacji skarżącemu.