II SA/Ol 8/21

Dnia 25 lutego 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Osipuk Sędziowie sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 lutego 2021 roku sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zamiaru wykonania robót budowlanych - oddala skargę. Starosta "[...]" decyzją z "[...]" r., na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333, z późn zm.), dalej: "P.b", zgłosił sprzeciw i nie wyraził zgody "[...]" Spółce "[...]" na budowę trzech obiektów tymczasowych, na okres 180 dni, o konstrukcji prefabrykowanych namiotów wraz z poszyciem zewnętrznym, na działkach o numerach "[...]". W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ podniósł, że rozpatrując zgłoszenie z 7 października 2020 r. uzyskał informacje z Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego "[...]", że zgłaszane przez spółkę obiekty tymczasowe zostały już wybudowane i prowadzone są czynności wyjaśniające. Zdaniem organu pierwszej instancji z uwagi na art. 30 ust. 6 pkt 3 P.b., należało wnieść sprzeciw. Od powyższej decyzji, spółka wniosła odwołanie, w którym potwierdziła, że rzeczywiście prowadzone są przeciwko niej czynności wyjaśniające dotyczące znajdujących się na działkach będących jej własnością obiektów tymczasowych, w postaci namiotów, co do których złożyła zgłoszenie w sprawie ich postawienia na tych działkach. Jednak powodem zgłoszenia dokonanego 30 września 2020 r. była chęć uregulowania prawnego ich statusu i ewentualna ich legalizacja. Spóła podniosła, że sprzeciw nie jest uzasadniony i wniosła o jego uchylenie. Decyzją z "[...]" r. Wojewoda "[...]" (dalej jako: organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że organ administracji architektoniczno-budowlanej, przyjmując zgłoszenie budowy lub robót budowlanych, ma obowiązek ocenić zamiar inwestora wyłącznie pod względem jego zgodności z obowiązującymi przepisami. Istotą instytucji zgłoszenia jest wiążące ustalenie przez organ niezaistnienia żadnej, znajdującej oparcie w obowiązującym prawie ,przeszkody w podjęciu określonej działalności budowlanej. Gdy występują okoliczności wymienione w art. 30 ust. 6 P.b. - organ ma obowiązek wniesienia sprzeciwu. Zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 3 organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Po weryfikacji całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Wojewoda stwierdził, że odwołanie i znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy, w postaci notatki służbowej z 7 października 2020 r. z wydrukiem mapy, na której widoczne są objęte zgłoszeniem obiekty tymczasowe na ww. działkach potwierdza, że zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowych obiektów budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Zatem wniesienie sprzeciwu względem zgłoszonego zamierzenia budowlanego było zasadne. W skardze na powyższą decyzję spółka powtórzyła zarzuty odwołania dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, przez ich niewłaściwą wykładnię i zastosowanie, a w szczególności art. 29 ust. 1 pkt w zw. z art. 3 pkt. 1 i 5 oraz art. 30 ust 6 pkt 3 P.b., przez przyjęcie, że przedmiotowe trzy obiekty, których dotyczy zaskarżona decyzja o konstrukcji prefabrykowanych namiotów wraz z poszyciem zewnętrznym są tymczasowymi obiektami budowlanymi, które wymagają zgłoszenia i uprawniają do złożenia sprzeciwu do tego zgłoszenia Wskazując na te zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty. Wskazała, że zgodnie z art. 3 Prawa budowlanego obiektem budowlanym jest budynek, budowla lub obiekt małej architektury wniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Z pewnością namioty stojące na gruntach użytkowanych przez skarżącą nie są ani budynkami, ani obiektami małej architektury, ale również nie mieszczą się w pojęciu definicji budowli. W ocenie spółki obiekty, te po pierwsze w ogóle nie kwalifikują się do zaliczenia ich do tymczasowych obiektów budowlanych, a po drugie nie jest intencją i zamiarem skarżącej spółki, aby były to obiekty przeznaczone w krótkim czasie (180 dni) do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce, gdyż zamiarem jest, aby były rozstawione na czas nieokreślony. W zaistniałej sytuacji wniesienie sprzeciwu było więc nie uzasadnione i niezgodne z obowiązującym prawem. Obiekty, będące przedmiotem niniejszego postępowania, nie są tymczasowymi obiektami budowlanymi, nie wymagają zatem zgłoszenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1-2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która zgodnie z art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a., sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 poz. 1842 ze zm.), wobec uznania rozpoznania sprawy za konieczne w związku z obowiązkiem terminowego rozpoznania sprawy, istnieniem zagrożenia dla życia i zdrowia stron oraz brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333, z późn. zm.), dalej: "P.b", roboty budowlane można rozpocząć wyłącznie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Jedynie więc w określonych w tych przepisach przypadkach budowa lub wykonywanie robót budowlanych może zostać zrealizowane na podstawie dokonanego zgłoszenia, o ile organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniesie sprzeciwu w trybie art. 30 ust. 6 P.b. w terminie określonym w art. 30 ust. 5 P.b. W niniejszej sprawie organ zgłosił sprzeciw na podstawie z art. 30 ust. 6 pkt 3 P.b. stwierdzając, że przedmiotowe tymczasowe obiekty budowlane już istnieją. Zgodnie z tym przepisem, organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Jak wynika ze zgłoszenia i załączonych do niego dokumentów, sporne obiekty to trzy hale namiotowe, utworzone z konstrukcji prefabrykowanej, z profili metalowych, zamontowane na utwardzonej powierzchni, o poszyciu zewnętrznym z PCV, o wymiarach 6 m/8 m x 14 m x 2 m/3,9 m. Opisując zakres robót, Spółka stwierdziła w pkt. 2 zgłoszenia, że namiot będzie użytkowany jako magazyn przez okres 180 dni. W skardze natomiast Skarżąca stwierdziła, że jej zamiarem jest aby były one rozstawione przez nieograniczony czas. Starosta uznał, że opisane namioty prefabrykowane z poszyciem zewnętrznym, są tymczasowymi obiektami budowlanymi, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. Skarżąca zakwestionowała prawidłowość tej oceny. Wywiodła, m.in., że przedmiotowe namioty nie są "obiektem budowlanym" w rozumieniu art. 3 pkt 1 P.b., a zatem nie mogą stanowić "tymczasowych obiektów budowlanych", o którym mowa w art. 3 pkt 5 P.b., a w konsekwencji ich posadowienie nie wymaga uprzedniego zgłoszenia ani pozwolenia na budowę. "Obiektem budowlanym", stosownie do art. 3 pkt 1, jest budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. "Budynkiem" jest, zgodnie z art. 3 pkt 2, taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach, zaś "budowlą" - każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak wymienione tytułem przykładu w tym przepisie obiekty budowlane. Zgodnie natomiast z art. 3 pkt 5 P.b., "tymczasowym obiektem budowlanym" jest obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe. Zaznaczyć należy, że z uwagi na to, że przywołane wyszczególnienie ma charakter przykładowy, do tego rodzaju obiektów mogą być zaliczone inne o tożsamych właściwościach. Kwalifikacji budowlanej obiektów dokonuje się zawsze ad casum – w specyficznych okolicznościach każdej sprawy. Z cytowanych definicji wynika, że tym co odróżnia tymczasowy obiekt budowlany od innych obiektów budowlanych jest albo czas użytkowania, albo wynikająca z jego charakteru trwałość związania z gruntem. W okolicznościach niniejszej sprawy nie może budzić wątpliwości fakt trwałego związania spornych namiotów z gruntem. Skarżąca podała w odwołaniu, że przedmiotowe namioty są zakotwiczone do gruntu przy pomocy stalowych prętów i śrub. Nie ulega wątpliwości, że taki sposób trwałego związania przedmiotowych obiektów z gruntem ma im zapewnić stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, które mogą je zniszczyć lub spowodować przemieszczenie w inne miejsce. Konieczność zakotwiczenia w gruncie przy usytuowaniu przedmiotowych obiektów nie może dziwić, w sytuacji gdy się uwzględni ich rozmiary, tj. szerokość i długość wynoszące odpowiednio 6 m /8 m i 14 m. W świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przemieszczenie lub przesunięcie na inne miejsce. Dla przyjęcia trwałego związania z gruntem rozstrzygającego znaczenia nie ma to, czy obiekt budowlany posiada fundamenty, czy nie ponieważ trwale związane z gruntem są również budowle posadowione na powierzchni gruntu w sposób uniemożliwiający ich przemieszczanie. Tak więc cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do usytuowania obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność. O trwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem przesądzają przede wszystkim jego cechy konstrukcyjne, wskazujące, że nie jest on przeznaczony do przenoszenia. O tym czy obiekt jest trwale związany z gruntem nie decyduje metoda i sposób jego związania z gruntem, ale to czy z uwagi na swe rozmiary, konstrukcję, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymaga trwałego związania z gruntem (por. m. in. wyroki NSA z: 23.06.2006 r., II OSK 923/05; 11.11.2008 r., II OSK 982/07; 23.03.2011 r., II OSK 514/10; 3.02.2017 r., II OSK 1261/15 – wszystkie wyroki powołane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaznaczyć należy, że w trwałym związaniu z gruntem nie chodzi o istnienie umieszczonych w ziemi fundamentów, ale o stabilność konstrukcji, opierającej się warunkom atmosferycznym, posadowionej w sposób wykluczający łatwe przemieszczanie. O tym, czy dany obiekt budowlany jest trwale połączony z gruntem decyduje więc nie tyle sposób i metoda jego związania z gruntem oraz możliwości techniczne przeniesienia jego w inne miejsce, ale to czy jego rozmiar, konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają trwałego związania (por. wyroki: WSA w Gdańsku z 22.01.2020 r., II SA/Gd 656/19; WSA w Gliwicach z 20.09.2019 r., II SA/Gl 353/19; WSA w Gdańsku z 17.04.2019 r. , II SA/Gd 706/18). Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Na podstawie zgłoszenia można więc zrealizować tymczasowy obiekt budowlany, który nie może być związany trwale z gruntem i musi być przeznaczony do rozbiórki lub przeniesienia w okresie wskazanym w cyt. przepisie. W art. 29 ust. 2 P.b. ustawodawca wyłączył z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę i zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowę wymienionych w tym przepisie enumeratywnie obiektów. Uregulowanie to nie obejmuje opisanych wyżej obiektów, będących przedmiotem mniejszego postępowania. Wobec powyższego należy stwierdzić, że przedmiotowe hale namiotowe są obiektami budowlanymi trwale związanymi z gruntem, w konsekwencji czego wymagają dla swej realizacji uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę i nie ma do nich zastosowania w art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. Nie zostały ponadto objęte wyłączeniem, o którym mowa w art. 29 ust. 2 P.b. Stosownie natomiast do art. 30 ust. 6 pkt 1 P.b., organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Pomimo dokonania przez organy obu instancji błędnej oceny, że w sprawie ma zastosowanie art. 30 ust. 6 pkt 3 P.b., naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy. W okolicznościach faktycznych i prawnych rozpoznawanej sprawy zaistniały bowiem przesłanki obligujące organ administracji architektoniczno-budowalnej do wniesienia sprzeciwu w drodze decyzji, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 3 P.b. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Taka sytuacja nie zaistniała w kontrolowanym postępowaniu. Dlatego też na postawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.