I SA/Łd 282/22
WyrokWSA w Łodzi2022-07-06
Skład orzekający: Cezary Koziński, Bożena Kasprzak, Paweł Kowalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowle stanowiące infrastrukturę wodno-kanalizacyjną, będące własnością gminy, administrowane przez zakład budżetowy i służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odbioru oraz oczyszczania ścieków, podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości w latach 2016-2017 jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeśli taryfy na te usługi nie zakładały osiągnięcia zysku?Ratio decidendi
Budowle stanowiące infrastrukturę wodno-kanalizacyjną, administrowane przez zakład budżetowy gminy i służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odbioru oraz oczyszczania ścieków, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako związane z działalnością gospodarczą, jeśli taryfy na te usługi nie zakładały osiągnięcia zysku. Kluczowe jest, aby działalność była prowadzona z zamiarem osiągnięcia zysku, a nie tylko pokrycia kosztów, co w tym przypadku nie miało miejsca.Stan faktyczny
Strona skarżąca, Z. (jednostka organizacyjna gminy i zakład budżetowy), zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli wodno-kanalizacyjnych, które administrowała w latach 2016-2017. Skarżąca argumentowała, że ponieważ taryfy na usługi wodno-kanalizacyjne nie zakładały osiągnięcia zysku, a jedynie pokrycie kosztów, działalność ta nie miała charakteru zarobkowego i tym samym nie podlegała opodatkowaniu jako działalność gospodarcza. Wójt Gminy Ujazd uznał to stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że potencjalna możliwość osiągnięcia dochodów przesądza o zarobkowym charakterze działalności.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenie od Wójta Gminy Ujazd na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Sędzia WSA Paweł Kowalski po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. na interpretację indywidualną Wójta Gminy Ujazd z dnia 22 lutego 2022 r. nr RPO.310.1.2021.K.A. w przedmiocie podatku od nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną interpretację; 2. zasądza od Wójta Gminy Ujazd na rzecz strony skarżącej kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną interpretacją indywidualną z dnia 22 lutego 2022 r. Wójt Gminy U. stwierdził, że stanowisko wnioskodawcy Z. w N. przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od nieruchomości – jest nieprawidłowe.
W dniu 30 grudnia 2021 r. wpłynął wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej.
Z. w N. (Z. lub Z.) przedstawił następujący stan faktyczny:
Z. jest jednostką organizacyjną Gminy U., wykonującą zadania Gminy o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb mieszkańców Gminy w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych. Z. działa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, ustawy z dnia 20 grudnia 1996r. o gospodarce komunalnej oraz ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
Z. jest wyodrębnionym pod względem organizacyjnym i finansowym zakładem budżetowym Gminy. Na mocy Statutu zatwierdzonego uchwałą nr XLIV/293/17 Rady Gminy U. z dnia 27 marca 2017r., podstawową cechą przedmiotu działania Z. jest prawidłowe gospodarowanie mieniem będącym w jego dyspozycji oraz ochrona tego mienia.
Funkcjonowanie Z. było poprzednio określone w uchwale nr XV/74/95 Rady Gminy U. z dnia 27 października 1995 r. w sprawie utworzenia zakładu budżetowego pod nazwą "Z." w N..
Z. jest administratorem należącej do Gminy infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, w skład której wchodzą: sieci, przyłącza i urządzenia wodociągowe, hydrofornie, studnie głębinowe, zbiorniki na wodę pitną, ogrodzenie hydroforni, oczyszczalnie ścieków, przepompownia ścieków, stacja transformatorowa do oczyszczalni ścieków oraz sieci i urządzenia kanalizacyjne. Wskazana infrastruktura była przez Z. w latach 2016-2017 wykazywana w deklaracjach na podatek od nieruchomości jako budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
W powyższym okresie na terenie Gminy funkcjonowały taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków obowiązujące:
• na okres od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2016 r., oraz
• na okres od 1 stycznia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r
Ceny i stawki zawarte w Taryfach 2016-2017 określono na podstawie niezbędnych przychodów dla prowadzenia działalności w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Gminy.
Zgodnie z treścią tabel "C - Ustalenie poziomu niezbędnych przychodów przedsiębiorstwa wodnokanalizacyjnego" znajdujących się w treści Taryf 2016-2017 przewidywana marża zysku została ustalona na poziomie zerowym. W w/w okresie Gmina nie osiągnęła też incydentalnego zysku z działalności wodno-kanalizacyjnej.
Z zapisów w treści ww. Taryf 2016-2017 jednoznacznie wynika, iż w okresach ich obowiązywania intencją Z. nie było osiąganie zysku z tytułu realizacji zadań w zakresie zaopatrywania mieszkańców w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków przy wykorzystaniu infrastruktury. Wszelkie przychody przewidziane w taryfach obowiązujących w powyższym okresie służyły bowiem wyłącznie do pokrycia kosztów związanych z zaspokajaniem zbiorowych potrzeb Gminy, tj. przede wszystkim wydatków koniecznych na utrzymanie i eksploatację infrastruktury.
W związku z powyższym Z. zadał następujące pytanie:
Czy w opisanym stanie faktycznym, budowle wchodzące w skład infrastruktury, będące własnością Gminy, administrowane przez Z. i służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odbioru oraz oczyszczania ścieków były w latach 2016-2017 związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym czy podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ?
Zdaniem Wnioskodawcy, budowle wchodzące w skład infrastruktury będące własnością Gminy, administrowane przez Z. i służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odbioru oraz oczyszczania ścieków w latach 2016-2017 nie były związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym nie podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2019r., poz. 1170 ze zm.) dalej: u.p.o.l.
Przywołując treść przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3, pkt 4, art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2021 poz. 162) dalej: ustawa który stanowi, że działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły, Z. wywiódł, iż aby uznać daną działalność za działalność gospodarczą, musi ona łącznie spełniać następujące przesłanki:
• musi być prowadzona w sposób zorganizowany,
• musi być prowadzona w celu osiągnięcia dochodu,
• musi być wykonywana w sposób ciągły, nieokazjonalny,
• musi być wykonywana we własnym imieniu.
W konsekwencji, warunkiem uznania konkretnej aktywności za działalność gospodarczą konieczne jest, aby podmiot ją prowadzący wykonywał ją z jednoznacznym zamiarem wypracowania (osiągnięcia) zysku (wymiernych korzyści majątkowych). Wskazana teza znajduje potwierdzenie w orzecznictwie.
Zdaniem Z., w celu ustalenia czy aktywność polegająca na zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty związana z wykorzystaniem infrastruktury należącej do Gminy stanowi działalność gospodarczą w myśl ww. ustawy, przeanalizować należy, czy przedmiotowa działalność wykonywana jest z zamiarem wypracowania zysku.
Gmina, za pośrednictwem Z., realizuje zadanie własne gminy polegające na zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty (art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym) na podstawie ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2020 poz. 2028 ze zm.), zgodnie z którą jest zobowiązana do opracowania i zatwierdzania taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków.
Przedmiotowa taryfa uwzględnia niezbędne przychody, tj.: wartość przychodów w danym roku obrachunkowym, zapewniających ciągłość zbiorowego zaopatrzenia w wodę odpowiedniej jakości i ilości i zbiorowego odprowadzania ścieków, które przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne powinno osiągnąć na pokrycie uzasadnionych kosztów, związanych z ujęciem i poborem wody, eksploatacją, utrzymaniem i rozbudową urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych oraz osiągnięcie zysku (zob. art. 2 ust. 2 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).
W konsekwencji, zdaniem Z., analiza taryfy pozwala na rzetelne i jednoznaczne ustalenie, czy aktywność polegająca na zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków z wykorzystaniem infrastruktury jest wykonywana w celu osiągnięcia dochodu (zarobku).
Zgodnie z treścią tabel "C - Ustalenie poziomu niezbędnych przychodów przedsiębiorstwa wodnokanalizacyjnego" znajdujących się w treści Taryf 2016-2017 przewidywana marża zysku została ustalona na poziomie zerowym. W w/w okresie Gmina nie osiągnęła też incydentalnego zysku z działalności wodno-kanalizacyjnej.
Z zapisów w treści Taryf 2016-2017 jednoznacznie wynika, iż w okresach ich obowiązywania intencją Z. nie było osiąganie zysku z tytułu realizacji zadań w zakresie zaopatrywania mieszkańców w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków przy wykorzystaniu infrastruktury. Wszelkie przychody przewidziane w taryfach obowiązujących w powyższym okresie służyły wyłącznie do pokrycia kosztów związanych z zaspokajaniem zbiorowych potrzeb Gminy, tj. przede wszystkim wydatków koniecznych na utrzymanie i eksploatację infrastruktury.
Powyższe, w ocenie Z. przesądza, że obiekty wchodzące w skład infrastruktury należące do Gminy i wykazywane do opodatkowania podatkiem od nieruchomości w ramach deklaracji składanych przez Z. w okresach obowiązywania Taryf 2016-2017 nie były związane z działalnością gospodarczą i tym samym nie podlegały w latach 2016-2017 opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Wójt Gminy U., w świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Z. w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego ocenił jako nieprawidłowe.
Wskazując na brzmienie przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3, pkt 4, art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., art. 3 Prawa przedsiębiorców oraz art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym stwierdził, iż z przywołanych regulacji wynika, że wszystkie przedmioty opodatkowania, w tym budowle znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy związane są z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
W ocenie Wójta Gminy nie ulega wątpliwości, że Gmina - jak również - Z., który stanowi jej jednostkę organizacyjną (zakładem budżetowy) może prowadzić działalność gospodarczą. Powyższe znajduje potwierdzenie w licznych orzeczeniach sądów. Konieczne staje się zatem stwierdzenie czy administrowanie infrastrukturą przez Z. w latach 2016-2017 spełniało znamiona prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów u.p.o.l. W opisanym we wniosku stanie faktycznym Z. jako jednostka organizacyjna Gminy prowadzi działalność w zakresie zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków na podstawie ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Nie ulega zatem wątpliwości, że przedmiotowa działalność wykonywana przez Z. była w latach 2016-2017 działalnością zorganizowaną i wykonywaną w sposób ciągły. Nie kwestionuje tego również sam Z..
Jednakże, zgodnie z przedstawionym przez Z. stanem faktycznym w taryfie dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków (art. 2 pkt 12 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków) obowiązującej latach 2016-2017 Z. nie założono marży zysku, to zdaniem Wójta Gminy U., nie wykluczało to potencjalnej możliwości osiągnięcia zysku w tymże okresie bądź następujących po nim okresach rozliczeniowych.
W ocenie Wójta Gminy to właśnie potencjalna możliwość osiągnięcia dochodów przez Z. przesądza o tym, że prowadzona przez niego działalność miała w latach 2016-2017 również charakter zarobkowy.
W konsekwencji, zdaniem Wójta Gminy U., opisana przez Z. działalność spełniała w latach 2016-2017 wszystkie przesłanki umożliwiające zaklasyfikowanie jej jako działalności gospodarczej w myśl ustawy Prawo przedsiębiorców, a co za tym idzie, również ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Wójta Gminy U., administrowane przez Z. budowle wchodzące w skład infrastruktury uznać należy za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości w latach 2016-2017. W tym stanie rzeczy Wójt Gminy U. uznaje za nieprawidłowe stanowisko wnioskodawcy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik Z. w N. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 1a ust 1 pkt 4 u.p.o.l. w związku z art. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisów polegającej na uznaniu, że budowie wchodzące w skład infrastruktury wodno-kanalizacyjnej będącej własnością Gminy U., administrowane przez Z. i służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odbioru oraz oczyszczania ścieków w latach 2016-2017 były związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości, przeprowadzenie rozprawy w trybie uproszczonym oraz zasądzenie od organu podatkowego zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy U., wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji, wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia 14 czerwca 2022 r. pełnomocnik strony uzupełniając dotychczasową argumentację skargi, podtrzymał zarzuty i wnioski w niej sformułowane.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępne wyjaśnić należy, iż sprawę niniejszą rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W okolicznościach niniejszej sprawy należy potwierdzić wypełnienie się powyższych warunków, akcentując w szczególności realne zagrożenie epidemiologiczne dla zdrowia uczestników postępowania występujące na terenie miasta będącego siedzibą tutejszego Sądu.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022r., poz. 329 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Zgodnie z art. 146 § 1 i przy odpowiednim zastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd uchyla zaskarżoną interpretację w razie stwierdzenia, że narusza ona przepisy prawa materialnego lub procesowego w sposób - odpowiednio - mający lub mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania.
W myśl art. 57a P.p.s.a., skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Ponadto, z istoty postępowania dotyczącego udzielenia indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 14b i art. 14c O.p.) wynika, że organ interpretacyjny, a następnie także sąd administracyjny w ramach kontroli zaskarżonej interpretacji, są związani przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego. Specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega bowiem przede wszystkim na tym, że organ wydający interpretację "porusza się" niejako tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej.
Kwestią sporną w sprawie - zagadnieniem przedstawionym do oceny organu interpretującego - było, czy budowle wchodzące w skład infrastruktury, będące własnością Gminy, administrowane przez Z. i służące do wykonywania zadań z zakresu zbiorowego dostarczania wody i odbioru oraz oczyszczania ścieków były w latach 2016-2017 związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym czy podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie ustawy o podatkach i opłatach lokalny.
Problem prawny będący przedmiotem sporu w niniejszej sprawie, w analogicznym stanie prawnym i zbliżonym stanie faktycznym, był już rozstrzygany w wyrokach sądów administracyjnych (vide. wyroki WSA: z dnia 5 luty 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 822/15; z dnia 30 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 1185/21; z dnia 12 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Go 90/22; z dnia 15 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Bk 138/22 - dostępne, jak i pozostałe przywołane w niniejszym uzasadnieniu, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela i przyjmuje za własną argumentację przedstawioną w przywołanych orzeczeniach, uznając tym samym wywody organu podatkowego przedstawione w zaskarżonej interpretacji podatkowej za nieprawidłowe.
W niniejszej sprawie strony były zgodne, iż poszukując odpowiedzi na sformułowane przez stronę skarżącą pytanie należy odwołać się nie tylko do zapisów art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 1a ust 1 pkt 4 u.p.o.l. ale i przepisu art. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców, w którym ustawodawca zawarł definicje legalną "działalności gospodarczej". Odesłanie do tej regulacji zawarte zostało w art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.
Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, należy rozumieć grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (z zastrzeżeniem ust. 2a, który w sprawie nie ma zastosowania). Jednocześnie, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Natomiast, jak wynika z art. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców, działalnością gospodarczą jest w myśl tej regulacji, zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły. Co ważne, dla uznania, że dany podmiot prowadzi działalność gospodarczą, koniecznym jest spełnienie tych wszystkich przesłanek.
Strony postępowania nie kwestionowały, iż działalność Z. nosi cechy zorganizowania i ciągłości, jak również wykonywana jest we własnym imieniu. Strona skarżąca kwestionowała natomiast spełnienie warunku zarobkowości prowadzonej przez siebie działalności, który z kolei akcentował w zaskarżonym akcie Wójt Gminy U..
Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnej (por. np. wyrok z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 1954/10) wynika, że działalność zarobkowa, będąca postacią działalności gospodarczej, polega na tym, że jest prowadzona w celu osiągnięcia dochodu (zarobku), rozumianego jako nadwyżka przychodów nad poniesionymi kosztami. Działalność pozbawiona tego aspektu jest działalnością charytatywną, społeczną kulturalną i inną (określaną mianem "non profit"). Działalność jest zarobkowa, jeśli jest prowadzona w celu osiągnięcia dochodu (zarobku) rozumianego jako nadwyżka przychodów nad poniesionymi kosztami. Uznaje się więc, że jeżeli podmiot Z.a osiągnięcie w związku z działalnością i w jej efekcie nadwyżki przychodów nad poniesionymi kosztami, a więc osiągnięcie dochodu, oznacza to, że został określony cel zarobkowy takiej aktywności (wyrok NSA z dnia 26 września 2008 r., sygn. akt II FSK 789/07).
We wskazanych wyżej orzeczeniach dotyczących analizowanego problemu sądy administracyjne trafnie wskazały, iż w doktrynie rozróżnia się pojęcie zysku od zarobku, wskazując, że wyłącznie z tym drugim mamy do czynienia z działalnością "non profit", która wprawdzie jest zarobkowa, to jednak dochód z niej osiągnięty w całości jest przeznaczany na pokrycie kosztów oraz/lub realizację celów statutowych podmiotu działalność tę wykonującego (por. K. Kohutek (w:) M. Brożyna, M. Chudzik, K. Kohutek, J. Molis, S. Szuster, Komentarz do art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, stan prawny 1 maja 2005 r., Lex i powołana tam literatura). W stosunkach zewnętrznych wspomniana działalność w zasadzie niczym nie będzie odbiegać od działalności innych podmiotów prowadzących ją w celu osiągnięcia zysku (a nie "tylko" zarobku). Wskazane rozróżnienie na pojęcie zysku i zarobku ma zatem znaczenie jedynie w stosunkach "wewnętrznych" danego podmiotu, jako że przesądza o celach przeznaczenia wypracowanego dochodu (zarobku). Z zarobkowym charakterem działalności wiąże się uczestnictwo w obrocie gospodarczym. Wymóg ten spełniony jest wówczas, gdy działalność gospodarcza realizowana jest poprzez odpłatne (ekwiwalentne) świadczenia wzajemne spełniane w ramach obrotu gospodarczego. Działalnością gospodarczą jest więc tylko działalność zewnętrzna ("między przedsiębiorcami") mająca na celu np. świadczenie usług osobom trzecim. Nie jest zaś działalnością gospodarczą działalność prowadzona na potrzeby samej osoby prawnej lub zrzeszonych w niej członków (por. postanowienie SN z dnia 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt III CZP 7/98; publ. OSNC 1998/11/188; wyrok NSA z dnia 26 września 2008 r., sygn. akt II FSK 789/07).
Zarobkowy charakter działalności gospodarczej oznacza, że zamiarem (celem) jej podjęcia jest osiągnięcie zysku. Zysk z kolei, jak wskazano powyżej, należy definiować jako nadwyżkę przychodów nad kosztami. Trzeba przy tym liczyć się z możliwością nieuzyskania przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, co oznaczać będzie poniesienie straty. Tym samym o zarobkowym charakterze działalności gospodarczej nie decyduje faktyczne osiągnięcie zysku, lecz zamiar jego osiągnięcia (cel). Jeżeli zakłada się osiągnięcie zysku w związku z działalnością, to znaczy, że został określony cel zarobkowy tej działalności. Samo określenie celu ma jednak wymiar subiektywny i mieści się w sferze zamiaru danego podmiotu (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 sierpnia 2012 r., sygn. akt II SA/Po 427/12).
Jak wynika z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, strona skarżąca nie zakładała osiągnięcia zysku. Celem jej działalności było zaspokojenie potrzeb ludności w zakresie zadań własnych Gminy. Należy zatem uznać, że w wymiarze subiektywnym, działalności prowadzonej przez stronę skarżącą, nie można uznać za działalność gospodarczą. Uwzględniając zaś, iż jak wynika z zapisów w treści ww. Taryf 2016-2017, w okresach ich obowiązywania intencją Z. nie było osiąganie zysku z tytułu realizacji zadań w zakresie zaopatrywania mieszkańców w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków przy wykorzystaniu infrastruktury. Wywieść trzeba, iż wszelkie przychody przewidziane w taryfach obowiązujących w powyższym okresie służyły wyłącznie do pokrycia kosztów związanych z zaspokajaniem zbiorowych potrzeb Gminy, tj. przede wszystkim wydatków koniecznych na utrzymanie i eksploatację infrastruktury. Co za tym, również w wymiarze obiektywnym nie należy identyfikować działalności Z. z działalnością gospodarczą opisaną w art. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców.
Sąd nie ma wątpliwości, że podstawowym celem opisanej we wniosku o interpretację działalności Z. była realizacja wynikającego z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym, zadania. Opisana działalność nie zakładała osiągnięcia zysku, (w wymiarze subiektywnym i obiektywnym), zaś wszelkie przychody przewidziane ww. taryfach obowiązujących w powyższym okresie mają jedynie na celu pokrycie dokonywanych wydatków, nie była to działalność zarobkowa i tym samym nie mieściła się ona w przywoływanym wielokrotnie pojęciu działalności gospodarczej. Podkreślić trzeba, iż sama możliwość osiągnięcia dochodów nie wskazuje na zarobkowy charakter działalności strony skarżącej. Przyjąć należy, że możliwość potencjalnego uzyskania zysku nie stanowi przesłanki do uznania, iż dany podmiot prowadzi działalność gospodarczą. W rozpoznawanej sprawie istotnym jest, iż cała działalność strony opisana we wniosku o interpretację, nie była nakierowana na osiągnięcie zysku.
Reasumując, uznając za zasadne podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, Sąd na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację w całości.
Rozpatrując ponownie wniosek organ będzie zobowiązany będzie do uwzględnienia poglądu prawnego wyrażonego w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Z powyższych względów na podstawie art. 146 § 1 oraz art. 200 i 205 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.
mko
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło