IV SA/Po 634/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 04 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na czynność Burmistrza Miasta z dnia 15 czerwca 2021r. w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów dowozu dziecka niepełnosprawnego do przedszkola postanawia 1. odrzucić skargę; 2. odmówić przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia 5 sierpnia 2022 roku A. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu trzy skargi na czynność Burmistrza Miasta w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów dowozu dziecka niepełnosprawnego do przedszkola, wnosząc o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonych czynności. Skarżąca wskazała, że przedmiotem zaskarżenia są czynności z dnia 4 maja 2021 r., 15 czerwca 2021 r. i 11 sierpnia 2021 r. Zawarła także wniosek o połączenie spraw na podstawie art. 111 p.p.s.a. do wspólnego rozpoznania z uwagi na oparcie wszystkich zaskarżonych czynności na tym samym stanie faktycznym. Przywołała w tym względzie wyrok NSA z 4 grudnia 2019r. w sprawie o sygn. akt II OSK 2317/19. W odpowiedzi na skargę organ wniósł w pierwszej kolejności o jej odrzucenie z uwagi na wniesienie jej po terminie, ewentualnie o oddalenie skargi. Organ w uzasadnieniu wskazał, że A. S. pismem z dnia 21 kwietnia 2021 r. zwróciła się z prośbą o zwrot kosztów dowozu swojego syna F. J. do przedszkola w K.. Pismem z dnia 4 maja 2021 r. Dyrektor Miejskiego Zespołu Obsługi Szkół i Przedszkoli w T. wskazał, że brak jest podstaw do zwrotu kosztów z tego tytułu. Następnie pismem z dnia 15 czerwca 2021 r. Dyrektor podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Kolejnym pismem datowanym na dzień 11 sierpnia 2021 r. Burmistrz poinformował, że sprawa prowadzona jest przez Miejski Zespół Obsługi Szkół i Przedszkoli w T. , który realizuje zadania organu prowadzącego w zakresie zapewnienie niepełnosprawnym dzieciom bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższego przedszkola. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje. Na wstępie należy wyjaśnić, że merytoryczne rozpoznanie skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądami administracyjnymi badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie oraz opłacona wpisem (w braku zwolnienia). Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co prowadzi do jej odrzucenia. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a.")., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. O istnieniu stanu sprawy w toku (lis pendens), bądź powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) przesądza tożsamość elementów podmiotowych oraz tożsamość elementów przedmiotowych sprawy. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków. Tożsamość przedmiotowa ma zaś miejsce, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna i faktyczna. Skoro na sprawę administracyjną składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, to do tych elementów należy odnieść się, aby prawidłowo zakreślić granice danej sprawy (zob. NSA z 11 lutego 2015 r., II OSK 100/15, Legalis). Istotą przedmiotowego uregulowania jest wprowadzenie reguły, że w tej samej sprawie między tymi samymi stronami skarga przysługuje tylko raz, nie można więc w takiej samej sprawie wszcząć nowego postępowania sądowoadministracyjnego między tymi samymi stronami. Wyłączona jest bowiem dopuszczalność skutecznego wniesienia kolejnej skargi na ten sam akt administracyjny, bądź to samo działanie lub bezczynność lub przewlekłość organu administracji. Odrzuceniu będzie podlegała skarga w sprawie, w której ze względu na tożsamość przedmiotową i tożsamość podmiotową sprawa jest w toku przed sądem lub wydany został prawomocny wyrok (por. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, w: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. C.H.Beck 2015, s. 362). W niniejszej sprawie skarżąca wniosła w istocie trzy skargi, o tożsamej treści, dotyczące czynności Burmistrza z dnia 4 maja 2021 r., 15 czerwca 2021 r. i 11 sierpnia 2021 r. Skargi zgodnie z wpływem zostały zarejestrowane w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu pod sygn. akt: IV SA/Po 633/22, IV SA/Po 634/22, IV SA/Po 635/22. Analiza przedmiotowych skarg oraz akt postępowania administracyjnego przekazanych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę prowadzi do wniosku, że skargi dotyczą tej samej sprawy administracyjnej i zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa. Skarżąca zainicjowała bowiem postępowanie administracyjne podaniem do Burmistrza Miasta z dnia 21 kwietnia 2021 r. o zwrot kosztów dowozu swojego dziecka F. J. do przedszkola. Odpowiedzi udzielił Miejski Zespół Obsługi Szkół i Przedszkoli w T. pismem z dnia 4 maja 2021 r. a następnie pismem z dnia 15 czerwca 2021 r. w którym po ponownym przeanalizowaniu i uwzględnieniu uzupełnionego materiału dowodowego w sprawie podtrzymał stanowisko organu wyrażone w pierwotnym piśmie z dnia 4 maja 2021 r. o braku podstaw do ponoszenia kosztów dowodu przez Samorząd Miasta T. . W ocenie Sądu powyższe czynności organu nie były czynnościami podejmowanymi w odrębnej sprawie administracyjnej dotyczącymi nowego wniosku skarżącej. Z uwagi zatem na fakt, że sprawa objęta niniejszą skargą jest już przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 633/22, to niedopuszczalne jest prowadzenie i rozpoznanie kolejnej sprawy dotyczącej tej samej skargi skarżącej. Skargę z 5 sierpnia 2022 r. w niniejszej sprawie o sygnaturze akt IV SA/Po 634/22 należało zatem odrzucić. Przy czym, zaznaczyć należy, że skarga z dnia 5 sierpnia 2022 r. będzie przedmiotem rozpoznania w pierwszej zarejestrowanej w Sądzie sprawie o sygn. akt IV SA/Po 633/22 wraz z dołączonym do tej sprawy wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (sygn. akt IV SPP 120/22). W konsekwencji powyższego niezasadny był również wniosek skarżącej o połączenie spraw do wspólnego rozpoznania. Wskazać należy, że art. 111 p.p.s.a. stanowi w § 1, że Sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Zgodnie z § 2 tego przepisu Sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. Skoro w niniejszej sprawie skargi nie dotyczyły oddzielnych spraw w rozumieniu tego przepisu, a jednej sprawy zainicjowanej wnioskiem z 21 kwietnia 2021r. i zakończonej w istocie jednym rozstrzygnięciem Burmistrza, nie zachodziły przesłanki do wydania postanowienia w zakresie połączenia oddzielnych spraw. Nadto przywołane orzeczenie NSA z 4 grudnia 2019r. zupełnie nie ma zastosowania do okoliczności faktycznych i prawnych niniejszej sprawy, gdyż dotyczy oceny bezczynności organu i przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ, która winna być dokonana w jednym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z powyższych względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w punkcie 1 postanowienia. Stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd odrzucił skargę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym. W punkcie 2 postanowienia orzeczono o oddaleniu wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w tej konkretnej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić natomiast wówczas, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia (por. postanowienia NSA z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 37/13 oraz z dnia 5 marca 2013 r. sygn. akt I OZ 152/13 CBOSA). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczy skargi podlegającej odrzuceniu z przyczyn wyżej przedstawionych. Wniosek o prawo pomocy złożony przez skarżąca zostanie rozpoznany przy sprawie o sygn. akt IV SA/Po 633/22 – IV SPP/Po 120/22.