IV SA/Po 397/22
PostanowienieWSA w Poznaniu2022-10-04
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skargę wniesioną przez Wspólnotę Mieszkaniową reprezentowaną przez jednoosobowego pełnomocnika można odrzucić z powodu braku prawidłowego umocowania do reprezentacji wynikającego z braku uchwały o zmianie składu zarządu?Ratio decidendi
Skarga została odrzucona, ponieważ Wspólnota Mieszkaniowa była reprezentowana przez osobę nieposiadającą prawidłowego umocowania do reprezentacji. Wspólnota miała dwuosobowy zarząd, a rezygnacja jednego członka nie została zatwierdzona uchwałą zmieniającą skład zarządu na jednoosobowy. Wobec braku takiej uchwały, pełnomocnictwo udzielone przez jednego członka zarządu było niewystarczające do skutecznej reprezentacji Wspólnoty przed sądem.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła skargę na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Skargę podpisał pełnomocnik działający na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez jednego członka zarządu, podczas gdy zarząd był dwuosobowy. Jeden z członków zarządu zrezygnował, lecz nie podjęto uchwały o zmianie składu zarządu na jednoosobowy. Sąd wezwał do wykazania prawidłowego umocowania, które nie zostało dostarczone.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Wojewody oraz zwrócił skarżącej wpis od skargi w kwocie 500 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 4 października 2022r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w P. na decyzję Wojewody z dnia 22 kwietnia 2022 r. [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej Wspólnocie uiszczony wpis od skargi w kwocie 500 zł (słownie pięćset złotych).
Pismem z dnia 8 czerwca 2022 r. Wspólnota Mieszkaniowa [...] w P. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Wojewody z dnia 22 kwietnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Zarządzeniem z dnia 23 sierpnia 2022 r. (k. 125 akt sąd.) skarżąca Wspólnota została wezwana poprzez swojego pełnomocnika do złożenia w terminie 7 dni dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w P., z którego wynika, że G. S. jest jednoosobowo uprawniony do reprezentowania Wspólnoty i udzielania pełnomocnictw, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2022 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.).
W odpowiedzi na to wezwanie skarżąca Wspólnota pismem z dnia 13 września 2022 r. przesłała m.in. poświadczony za zgodność z oryginałem poświadczony notarialnie odpis uchwały nr [...] właścicieli lokali nieruchomości położonych przy ul. [...] w P. z dnia 31 stycznia 2015 r. w sprawie powołania i powierzenia Zarządu Wspólnoty i protokołu Komisji Skrutacyjnej oraz poświadczony na zgodność z oryginałem odpis pisma stanowiącego rezygnację M. B. ze stanowiska członka zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w P. z dniem 28 lutego 2022r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej "p.p.s.a."), skarga musi odpowiadać wymaganiom stawianym przez art. 46 § 1, § 2 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. wszystkim pismom w postępowaniu sądowym oraz zawierać dodatkowe elementy określone w art. 57 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a., przy czym - stosownie do art. 29 p.p.s.a. - przedstawiciel ustawowy lub organ osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Jak wynika z art. 34 p.p.s.a., strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników.
W niniejszej sprawie przed rozpoznaniem skargi należało, zatem ocenić kwestię prawidłowej reprezentacji Wspólnoty.
Skargę w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej w niniejszej sprawie podpisał i wniósł r. S., działający na podstawie pełnomocnictwa z dnia 25 maja 2022 r., udzielonego mu przez G. S. (k. 41 akt sąd.) Do skargi załączono również poświadczoną notarialnie Uchwałę nr [...] Właścicieli lokali nieruchomości położonej przy ul. [...] w P. z dnia 31 stycznia 2015 r. w sprawie powołania i powierzenia Zarządu Wspólnoty (osobom fizycznym), wraz z protokołem Komisji Skrutacyjnej, a także poświadczone za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika pismo M. B. o rezygnacji ze stanowiska członka Zarządu Wspólnoty (k. 45 - 50 akt sąd.). Tą samą uchwałę Wspólnoty oraz pismo o rezygnacji przedłożono także w odpowiedzi na kolejne wezwanie Sądu z dnia 23 sierpnia 2022 r. (k. 237 i 242 akt sąd.). Z treści powyższej uchwały Wspólnoty z 31 stycznia 2015r. wynika, że Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] postanowiła powołać w skład Zarządu Wspólnoty niżej wymienione osoby: 1. M. B. i 2. G. S. (k. 48 i 237 akt sąd.).
Zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2021 r., poz. 1048) jeżeli liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych jest większa niż trzy, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna (ust. 1). Zarząd lub poszczególni jego członkowie mogą być w każdej chwili na mocy uchwały właścicieli lokali zawieszeni w czynnościach lub odwołani (ust. 2).
Z kolei zgodnie z art. 21 tejże ustawy zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (ust. 1). Gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie (ust. 2).
W niniejszej sprawie w świetle treści Uchwały nr [...] z [...] stycznia 2015r. przyjąć należy, że właściciele lokali powołali dwuosobowy Zarząd Wspólnoty w osobach M. B. i G. S. i to te osoby były, zgodnie z art. 21 ust. 2 ustawy o własności lokali uprawnione do składania oświadczeń woli w imieniu Wspólnoty.
Przepis art. 20 ust. 2 ustawy o własności lokali nie stanowi o możliwości złożenia przez członka zarządu rezygnacji. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdyż z członkostwa w Zarządzie z dniem 28 lutego 2022r. zrezygnował M. B..
W orzecznictwie reprezentowany jest pogląd, że oświadczenie woli o rezygnacji z funkcji członka zarządu wspólnoty mieszkaniowej wymaga zakomunikowania go ogółowi członków wspólnoty lub też – o ile zarząd wspólnoty jest wieloosobowy - takiej liczbie pozostałych członków tego zarządu, którzy są uprawnieni do reprezentowania wspólnoty (zob. wyrok SA w Szczecinie z 8 maja 2014 r., I ACa 73/14, Legalis; wyrok SA w Poznaniu z 20 listopada 2019 r., I ACa 1186/18, Legalis). Również w doktrynie przyjmuje się, że wspomniane oświadczenie o rezygnacji powinno zostać złożone pozostałym członkom zarządu (zob. red. prof. dr hab. Konrad Osajda, dr hab. Bogusław Lackoroński, Ustawa o własności lokali. Komentarz do art. 21, Legalis). Przyjąć można, że ten warunek został spełniony w niniejszej sprawie wspominanym już pismem o rezygnacji od 28 lutego 2022r. kierowanym przez M. B. do Wspólnoty.
W tym stanie rzeczy, złożenie rezygnacji doprowadziło do pozostania od 28 lutego 2022r. tylko jednego członka zarządu Wspólnoty skłonnego do wykonywania powierzonych mu zadań. W takim szczególnym przypadku – w razie, jeżeli nie doszło do odwołania członka zarządu w drodze uchwały wspólnoty mieszkaniowej – nadal należy oczekiwać reprezentacji Wspólnoty przez dwóch członków Zarządu, zgodnie z dyspozycją art. 21 ust. 2 ustawy o własności lokali. Tymczasem, z dokumentów przedłożonych Sądowi, także na wezwanie, nie wynika, by powołano drugiego członka Zarządu Wspólnoty, albo podjęto uchwałę o reprezentacji Wspólnoty przez jednoosobowy Zarząd.
Sąd podkreśla, że wyłącznie wspólnota mieszkaniowa może podejmować decyzję o tym, czy reprezentujący ją zarząd jest jednoosobowy, czy też wieloosobowy – nie może o tym decydować wyłącznie sam rezygnujący członek Zarządu, czy nadal umocowany członek Zarządu. Aby usunąć zaistniałą przeszkodę dla prawidłowej reprezentacji na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o własności lokali, wspólnota mieszkaniowa może podjąć uchwałę, na mocy której "zatwierdzi", że reprezentujący ją zarząd będzie odtąd jednoosobowy. Wspólnota może jednak powołać w takiej uchwale inną osobę na wakujące stanowisko członka zarządu (zob. wyrok NSA z 4 marca 2019 r., II OSK 792/18, Legalis).
Przy czym, Sąd podkreśla, że woli wspólnoty mieszkaniowej wyrażonej w stosownej uchwale o powołaniu kilkuosobowego zarządu, nie mogą zmienić działania samych członków tego zarządu, w szczególności poprzez rezygnację z funkcji członka zarządu, które doprowadzają do sytuacji, w której - mimo powołania kilkuosobowego zarządu - faktycznie funkcję członka zarządu sprawuje tylko jedna osoba (zob. wyrok WSA w Gdańsku z 11 października 2017 r., II SA/Gd 366/17, LEX nr 2395818).
Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że Wspólnota Mieszkaniowa ul. [...] w P. uchwałą z [...] stycznia 2015 r. zdecydowała o Zarządzie dwuosobowym. Nie podjęła stosownej uchwały w przedmiocie zatwierdzenia rezygnacji jednego z członków Zarządu i ustanowienia z uwagi na to Zarządu jednoosobowego. Tym samym G. S., zdaniem Sądu, nie był uprawniony do samodzielnego reprezentowania Wspólnoty, w tym do udzielenia pełnomocnictwa do złożenia skargi i reprezentowania Wspólnoty przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. Wobec nieprzedłożenia stosowanej uchwały Wspólnoty umocowującej G. S. do jednoosobowego reprezentowania Wspólnoty i udzielenia pełnomocnictwa radcy prawnemu do działania w imieniu Wspólnoty zaktualizował się na podstawie art. 28 § 1 p.p.s.a. i art. 29 p.p.s.a. w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a. i art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. rygor odrzucenia skargi określony w wezwaniu Sądu z dnia 23 sierpnia 2022 r. (k. 125 akt sąd.).
W tym stanie sprawy skargę należało odrzucić, jak Sąd orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w punkcie 1 postanowienia.
Stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd wydał postanowienie na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu skarżącej Wspólnocie uiszczonego wpisu w wysokości 500 zł (pkt 2 postanowienia) znajduje swoje oparcie w art. 232 § 1 pkt 1) p.p.s.a., stosownie do którego Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło