III FZ 50/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Sławomir Presnarowicz po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S.O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Gl 1335/21 w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi S.O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 19 maja 2021 r. nr SKO.F/41.4/380/2021/5548 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (dalej: "WSA") odrzucono wniosek S.O. (dalej: "Skarżący") o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: "SKO") z 19 maja 2021 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości na 2015 r. W uzasadnieniu WSA wyjaśnił, że postanowieniem z 19 maja 2021 r. SKO stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania przez Skarżącego od decyzji ustalającej Skarżącemu oraz G.J. i K.P. wysokość podatku od nieruchomości na 2015 r. w kwocie 39.371 zł. Przesyłka polecona adresowana do Skarżącego zawierająca powyższe postanowienie została doręczona adresatowi w dniu 28 maja 2021 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach administracyjnych. W dniu 23 sierpnia 2021 r. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniósł skargę na wskazane wyżej postanowienie SKO wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik Skarżącego wskazał, że SKO pouczeniem zawartym w zaskarżonym postanowieniu wyznaczyło stronie trzydziestodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, informując, że alternatywnie może wnieść skargę na to postanowienie. Następnie wskazał, że SKO postanowieniem z 19 lipca 2021 r. odmówiło Skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji ustalającej podatek od nieruchomości na 2015 r. W ocenie Skarżącego z kontekstu postanowienia i pouczenia z 19 maja 2021 r. wynikało, że Strona może zasadnie domagać się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie zaś nie pouczono strony, że skutkiem odmowy przywrócenia terminu będzie jednoczesne zamknięcie drogi do wniesienia skargi do WSA na postanowienie z dnia 19 maja 2021 r. z uwagi na fakt, iż skorzystanie z tego alternatywnego środka prawnego okaże się spóźnione. Zdaniem pełnomocnika Skarżącego organ powinien pouczyć stronę, iż czas rozpatrzenia wniosku będzie na tyle długi, że nie będzie mógł później wnieść skargi w związku z upływem terminu. Gdyby zaś organ pouczył stronę o wszystkich negatywnych konsekwencjach odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ten nie zdecydowałby się na występowanie z takim wnioskiem, lecz od razu wniósłby skargę. Mając powyższe na względzie stwierdził, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nie było następstwem winy strony, lecz błędnego pouczenia organu. W piśmie z dnia 21 września 2021 r. SKO wniosło o odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W zaskarżonym postanowieniu WSA stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest spóźniony. Przyjmując bowiem argumentację wskazaną przez Skarżącego, stwierdzić trzeba, iż przyczyna uchybienia terminu – niewiedza co do sposobu rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania – ustała z chwilą doręczenia stronie skarżącej postanowienia SKO z dnia 19 lipca 2021 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji ustalającej podatek od nieruchomości na 2015 r., tj. w dniu 22 lipca 2021 r. Z dniem zatem doręczenia stronie postanowienia z dnia 19 lipca 2021 r. rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie z dnia 19 maja 2021 r. Termin ten upływał w dniu 29 lipca 2021 r. Natomiast pełnomocnik strony skarżącej wniosek o przywrócenie terminu złożył w dniu 23 sierpnia 2021 r. (data stempla pocztowego), a więc po terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył Skarżący. Zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnym przyjęciu, że niewiedza Skarżącego co do terminu wniesienia skargi ustała z chwilą doręczenia Skarżącemu postanowienia z 19 lipca 2021 r., podczas gdy postanowienie nie wyjaśniało nic w kwestii możliwości złożenia skargi od postanowienia z 19 maja 2021 r., a niewiedza Skarżącego ustała dopiero z chwilą uzyskania porady prawnej w dniu 17 sierpnia 2021 r., co doprowadziło do błędnego zastosowania art. 88 k.p.a. i odrzucenia wniosku przez WSA. Wobec treści wskazanych zarzutów Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wnosząc o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Stosownie do art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Warunkiem dopuszczalności merytorycznego rozpoznania przez sąd wniosku o przywrócenie terminu, jest złożenie go w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W przypadku, gdy termin ten nie jest dochowany WSA zobowiązany jest odrzucić wniosek. Zdaniem NSA ma rację WSA, że Skarżący nie zachował terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. O tym, że postępowanie dotyczące odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zakończyło się, Skarżący dowiedział się dzięki postanowieniu SKO z dnia 19 lipca 2021 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji ustalającej podatek od nieruchomości na 2015 r. Postanowienie to zostało Skarżącemu doręczeniu w dniu 22 lipca 2021 r. - i z tym dniem rozpoczął bieg termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie z dnia 19 maja 2021 r. Termin ten upływał w dniu 29 lipca 2021 r. Natomiast Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu złożył w dniu 23 sierpnia 2021 r. (data stempla pocztowego), a więc po terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Nie podważają tego skutecznie okoliczności podnoszone w zażaleniu. Data uzyskania porady prawnej przez prawnika nie może być tutaj traktowana jako data wyznaczająca bieg terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Otrzymanie przez Skarżącego postanowienia SKO z dnia 19 lipca 2021 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji jest tym momentem, w którym Skarżący dowiedział się o zakończeniu tej drogi zmierzającej do wzruszenia decyzji. Od tego dnia miał wszelkie informacje potrzebne by uświadomić sobie, że podjęte dotychczas środki prawne nie okazały skuteczne. Tym samym Skarżący winien był w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego postanowienia złożył stosowny wniosek, czego jednak nie uczynił. Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a.