II SA/Wr 609/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lutego 2023 r. sprawy ze skargi A. M. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego D. M. w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 stycznia 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Wr 1304/21 postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić uiszczony wpis w kwocie 200 (słownie: dwieście) zł. A. M. (dalej: skarżący) reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego D. M. w dniu 11 sierpnia 2022 r. wniósł skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 stycznia 2022 r. o sygn. akt II SAB/Wr 609/22 uwzględniającego skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy. W treści uzasadnienia skargi pełnomocnik wskazał, że mimo uprawomocnienia się wyroku oraz wskazanego w nim zobowiązania do zwrotu kosztów postępowania, organ nie podjął czynności zmierzających do wykonania orzeczenia w tym zakresie. W związku z tym, strona w dniu 21 lipca 2022 r. skierowała do Wojewody Dolnośląskiego wezwanie do wykonania wyroku. Pełnomocnik podkreślił w punkcie 2 uzasadnienia zatytułowanym "grzywna i suma pieniężna", że zasądzona w wyroku z dnia 25 stycznia 2022 r. suma pieniężna miała wynagrodzić stronie długi czas oczekiwania na zakończenie jej postępowania, organ jednak do dnia złożenia skargi pozostaje w zwłoce z zapłaceniem sumy pieniężnej i zwrotem kosztów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Jak wskazuje w treści uzasadnienia Wojewoda, otrzymał on w dniu 26 lipca 2022 r. wezwanie strony skarżącej do wykonania wyroku, w tym do uregulowania należności wynikających z wyroku. Podniósł jednak, że w dniu 29 września 2021 r. wydał decyzję, którą zakończył postępowanie wszczęte wnioskiem strony skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Podkreślił przy tym, że w związku z powyższym Wojewoda wykonał wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 25 stycznia 2022 r. (doręczony w dniu 28 czerwca 2022 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a.) w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny (§ 1), przy czym wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (§ 3). Jak wynika z akt sprawy skarżący wypełnił wymóg formalny wzywając pismem z dnia 26 lipca 2022 r. organ do wykonania wyroku Sądu z dnia 25 stycznia 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Wr 1304/21. Z analizy akt sprawy wynika, że Wojewoda decyzją z dnia 29 września 2021 r. (doręczoną w dniu 19 października 2021 r.) udzielił stronie skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy, kończąc tym samym postępowanie. Powyższą okoliczność podnosi także w treści odpowiedzi na skargę Wojewoda, stwierdzając jednocześnie, że wykonał wyrok z dnia 25 stycznia 2022 r. Z kolei wezwanie do wykonania wyroku z dnia 26 lipca 2022 r. dotyczy wyłącznie wykonania wyroku w zakresie pkt IV i VI sentencji, czyli zasądzonej sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania, nie odnosząc się do wykonania wyroku poprzez wydanie odpowiedniego aktu przez Wojewodę. Również w skardze strona domaga się wymierzenia Wojewodzie grzywny oraz zasądzenia na jej rzecz sumy pieniężnej z tytułu niewykonania przez Wojewodę rozstrzygnięcia Sądu tyczącego się zapłaty na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania. Uwzględniając powyższe należało więc uznać, że niniejsza skarga, wobec okoliczności wydania przez Wojewodę decyzji oraz podniesionego sposobu sformułowania treści skargi i wezwania do wykonania wyroku, swym zakresem obejmuje wyłącznie pkt IV i VI sentencji wyroku z dnia 25 stycznia 2022 r. – sumę pieniężną zasądzoną na rzecz strony skarżącej i zwrot kosztów postępowania. W tym miejscu należy wskazać, że norma wyrażona w art. 154 § 1 p.p.s.a. obejmuje wyłącznie kwestię niewykonania wyroku sądowego w zakresie będącej jego przedmiotem sprawy administracyjnej, natomiast niewykonanie wyroku w części dotyczącej kosztów postępowania nie może stanowić bezczynności organu administracji, o której mowa w powyższym przepisie (por. wyrok NSA z dnia 27 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 154/08). Niewykonanie wyroku polegać może na pozostawaniu w bezczynności w podjęciu lub kontynuowaniu postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie prawem przewidzianej (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2018 r., sygn. akt II OSK 71/18). Odnosząc się zatem do żądania strony skarżącej wskazać należy, że celem skargi na niewykonanie prawomocnego wyroku sądu, stwierdzającego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przymuszenie organu do działania w sytuacji, gdy ignoruje on orzeczenie sądu i nie podejmuje czynności, do których został przez sąd zobowiązany. Skarga jest środkiem ostatecznym służącym wymuszeniu na organie załatwienia sprawy - zatrzymania obstrukcji w postępowaniu. Zagwarantowanie go stronom postępowań administracyjnych, które pomimo uwzględnienia ich skarg na bezczynność bądź przewlekłe prowadzenie postępowania w dalszym ciągu, nie uzyskują załatwienia ich spraw uzasadnia to, że wyrok w zakresie zobowiązującym do załatwienia sprawy, pomimo swojej prawomocności, nie jest wykonalny w sposób umożliwiający wyegzekwowanie tego przez stronę postępowania. Strona nie ma bowiem innych środków prawnych służących przymuszeniu biernego organu do załatwienia jej sprawy. Inaczej jest jednak z tymi obowiązkami zawartymi w treści wyroku, które są wykonalne. Do orzeczeń wykonalnych w tym trybie należy zaliczyć orzeczenie o przyznaniu określonej sumy pieniężnej ponieważ wynika z niego konkretne zobowiązanie pieniężne. W tym zatem przypadku przepis art. 154 § 1 p.p.s.a. nie znajduje zastosowania a droga przed sądem administracyjnym jest wyłączona bowiem nie występuje konieczność podjęcia przez organ działań z zakresu administracji publicznej poprzez wszczęcie postępowania, wydanie aktu czy też dokonanie innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, zastrzeżonych prawem do jego właściwości. Wykonywanie orzeczeń sądów administracyjnych w takim zakresie odbywa się w drodze egzekucji sądowej, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, gdyż wyrok sądu administracyjnego stanowi tytuł egzekucyjny, mogący stanowić podstawę do wszczęcia egzekucji po opatrzeniu go klauzulą wykonalności przez sąd powszechny (art. 781 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego; t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 1805 ze zm. - zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Go 1136/17; a także postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 2021 r., sygn. akt I SA/Wr 645/20). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wniesiona przez stronę skarżącą skarga na niewykonanie wyroku w zakresie odnoszącym się do przyznanej jej sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania jest niedopuszczalna z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego w tym przedmiocie. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, dlatego Sąd orzekł jak w pkt I w sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w pkt II sentencji.