II OZ 498/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 12 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 36/23 o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 36/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił wniosek A. G. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na opisaną w sentencji decyzję. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2023 r. odrzucił skargę ze względu na nieuzupełnienie braków formalnych (niepodania nr PESEL skarżącej). Pismem z dnia 25 kwietnia 2023 r. skarżąca zwróciła się o przywrócenie terminu do złożenia skargi na powyższą decyzję wskazując na swój podeszły wiek i zły stan zdrowia. W związku z treścią powyższego wniosku pismem z dnia 19 maja 2023 r. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącej do wskazania, czy pismo to traktować należy jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi czy też jako wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie fachowy pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia 7 czerwca 2023 r. wskazał, że pismo skarżącej z 25 kwietnia 2023 r. stanowiło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wobec tak złożonego oświadczenia Sąd I instancji uznał złożony przez skarżącą wniosek za niedopuszczalny, albowiem w sprawie nie doszło do uchybienia terminu do wniesienia skargi. Z akt sprawy wynikało, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej w dniu 28 listopada 2022 r., zaś skarga sądowa na tą decyzję została nadana w dniu 21 grudnia 2022 r., a więc w terminie przewidzianym na dokonanie tej czynności. Skarżąca nie uchybiła terminowi do wniesienia skargi, a więc wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi należało uznać za niedopuszczalny w rozumieniu art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm. dalej "P.p.s.a.") Zażalenie na to postanowienie wniosła A. G., zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucając mu naruszenie art. 86 § 1, art. 87 § 1-4 w zw. z art. 88 P.p.s.a poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wniosek skarżącej z dnia 25 kwietnia 2023 r. o przywrócenie terminu jest niedopuszczalny. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że skoro skarga została odrzucona postanowieniem Sądu, to rozstrzygnięcie to niweczy wszelkie skutki procesowe związane z jej wniesieniem. W takiej sytuacji bezprzedmiotowe jest składanie wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi skoro postanowienie o jej odrzuceniu zniweczyło wszelkie skutki procesowe związane z jej wniesieniem. Postępowanie wywołane na skutek wniesienia skargi już nie istniało. Należało zatem złożyć wniosek o przywrócenie terminu do złożenia samej skargi i ponownie ją wnieść wraz z dopełnieniem wszelkich jej wymogów formalnych, a nie wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi skoro samo postępowanie wywołane skargą - na skutek jej odrzucenia - na dzień złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi - już nie istniało. W związku z tym, zdaniem skarżącej, Sąd winien był rozpoznać merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, zaś argumenty w nim podnoszone są całkowicie nietrafne. Niesporne jest, że odrzucenie wniesionej przez A. G. skargi nastąpiło ze względu na nieuzupełnienie w ustawowym terminie braku formalnego (niepodania nr PESEL skarżącej). Wobec tego w sytuacji, gdy w piśmie z dnia 25 kwietnia 2023 r. skarżąca wniosła osobiście sporządzone pismo o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Sąd I instancji miał podstawy do wezwania pełnomocnika skarżącej do wyjaśnienia w terminie 7 dni, czy pismo skarżącej stanowi w swej istocie: a) wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi czy też b) wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, pod rygorem uznania, że pismo skarżącej z dnia 25 kwietnia 2023 r. stanowi wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skoro w piśmie z dnia 7 czerwca 2023 r., adwokat reprezentujący skarżącą jasno oświadczył, że stanowi ono wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Sąd prawidłowo rozpatrzył ten wniosek zgodnie z intencją strony i go odrzucił. W myśl art. 88 P.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Za niedopuszczalny uznaje się wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi gdy została ona wniesiona z zachowaniem ustawowego terminu (por. postanowienie NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. II OZ 58/10) Podkreślić przy tym należy, że chybione jest stanowisko pełnomocnika skarżącej, że w sytuacji gdy skarga została odrzucona z powodu nieuzupełnienia braków formalnych konieczne jest ponowne jej wniesienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Z przepisów ustawy P.p.s.a. jasno wynika, że przywrócenie terminu na dotyczyć czynności uchybionej. Art. 87 § 1 P.p.s.a. wyraźnie bowiem stanowi, że "pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana" zaś z art. 87 § 4 wynika, że "równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie". Skoro powodem odrzucenia skargi było nieuzupełnienie w terminie jej braków formalnych, prawnie dopuszczalny był jedynie wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności uchybionej czyli nadesłania numeru PESEL. Zauważyć przy tym należy, że w piśmie z dnia 19 maja 2023 r. Sąd próbował "naprowadzić" pełnomocnika skarżącej na właściwe zredagowanie wniosku, przyjął również korzystny dla strony sposób postępowania w razie braku odpowiedzi na to wezwania, jednak z uwagi na jednoznaczne stwierdzenie pełnomocnika strony zawarte w piśmie z 7 czerwca 2023 r., że stanowi ono wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Sąd musiał uwzględnić intencję pełnomocnika. Sąd nie ma bowiem podstaw do korygowania wniosków stron, pochodzących tym bardziej od profesjonalnego pełnomocnika. Dlatego też wniosek został rozpoznany zgodnie z intencją strony. Skoro zaś pierwotnie skarga została wniesiona z zachowaniem terminu wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia mógł podlegać odrzuceniu jako niedopuszczalny. Sąd I instancji nie naruszył zatem przepisów powoływanych przez stronę skarżącą w zażaleniu. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.