II SA/Po 217/23
WyrokWSA w Poznaniu2023-06-01
Skład orzekający: Tomasz Świstak, Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Paweł Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawcy, który nie jest rzemieślnikiem w rozumieniu ustawy o rzemiośle, ale zatrudnia młodocianego pracownika, który zdał egzamin czeladniczy przed komisją egzaminacyjną izby rzemieślniczej, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa oświatowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa oświatowego, przedwcześnie odmawiając dofinansowania. Sąd wskazał, że należy zbadać, czy spółka może być uznana za rzemieślnika w świetle przepisów o rzemiośle, a także, czy młodociany pracownik zdał egzamin czeladniczy. Sąd podkreślił, że organy nie wyjaśniły wystarczająco okoliczności faktycznych dotyczących statusu spółki jako potencjalnego rzemieślnika oraz nie zbadały możliwości interpretacji przepisów w sposób uwzględniający cel regulacji i zasadę zaufania do państwa.Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy O. odmawiającą przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Organy uznały, że spółka nie jest rzemieślnikiem, a młodociany pracownik zdał egzamin czeladniczy, co według organów nie spełniało warunków dofinansowania. Skarżąca podniosła, że powstała na bazie likwidowanej działalności rzemieślniczej i spełnia warunki jako rzemieślnik, przedstawiając dowody na poparcie swojego stanowiska.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy O. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 1 czerwca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 czerwca 2023 roku sprawy ze skargi firmy A sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 lutego 2023 r., nr [...] w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy O. z dnia 19 grudnia 2022 r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "SKO", "Kolegium") decyzją z 20 lutego 2023 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania spółki "A". Sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej: "strona", "spółka") od decyzji Wójta Gminy O. (dalej: "Wójt") z 19 grudnia 2022 r., nr [...], w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
Wójt decyzją z 19 grudnia 2022 r., nr [...], działając na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 2 ustawy z 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1082 ze zm.) i art. 104 i art. 107 § 1 i 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej: "K.p.a."), odmówił spółce przyznania dofinansowania z tytułu kosztów kształcenia młodocianego pracownika W. K. w celu nauki zawodu.
W uzasadnieniu organ przywołując art. 122 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego wskazał, że spółka nie jest rzemieślnikiem, a młodociany pracownik zdał egzamin kwalifikacyjny w zawodzie kucharz przed Komisją Egzaminacyjną powołaną przez Izbę Rzemieślniczą [...]. W związku z tym nie został spełniony warunek wynikający z przywołanego przepisu i stronie nie należy się dofinansowanie.
Kolegium utrzymując w mocy decyzję wydaną w I instancji wskazało, że przepisy przesądzają, iż w sytuacji, gdy pracodawca nie jest rzemieślnikiem wówczas kształci młodocianego pracownika, który zdaje egzamin zawodowy przez Okręgową Komisją Egzaminacyjną. Spółka nie jest rzemieślnikiem w rozumieniu ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2159 ze zm.). Młodociany pracownik zdał zaś egzamin czeladniczy w zawodzie kucharz przez Komisją Egzaminacyjną Izby Rzemieślniczej.
W skardze skierowanej do tut. Sądu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz ponowne rozpatrzenie i przyznanie dofinansowania kosztów kształcenia pracownika młodocianego.
Skarżąca podniosła, że jako główny powód negatywnej decyzji podano, że nie jest rzemieślnikiem pomimo, że od 5 lat działa na rynku jako spółka z o.o. prowadząc działalność gastronomiczną. Powołała się przy tym na dokumenty, które w jej ocenie świadczyć mają o jej działalności. Wniosła także o dołączenie do akt uzupełnienia dokumentacji dotyczącej likwidacji działalności gospodarczej H. S.. Rozpoczęcie działalności gospodarczej przez spółkę przez przejęcie obiektów, pracowników, uczniów, a także przyjęcie na wspólnika i pracownika A. S., żony H. S., są zdaniem skarżącej głównymi dowodami świadczącymi o tym, że powstała ona na bazie likwidowanej działalności H. S. i spełnia warunki jako rzemieślnik.
Kolegium w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Na wstępie wskazać trzeba, że sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.) jeżeli przewodniczący uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku ani w siedzibie sądu, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli nie sprzeciwiają się temu strony lub uczestnik postępowania. Zarządzeniem z 8 maja 2023 r. Przewodniczący Wydziału II tut. Sądu skierował niniejszą sprawę w oparciu o ostatnio przywołaną regulację do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, o czym poinformowano strony, które nie zgłosiły sprzeciwu.
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 20 lutego 2023 r., nr [...], jak i poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy O. z 19 grudnia 2022 r., nr [...]/2022, wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego, jak i naruszeniem przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") oznacza konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.
Materialnoprawną podstawę wydanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 122 Prawa oświatowego w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2019 r. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli: 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania; 2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał: a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle, b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy; 3) młodociany pracownik ukończył przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1.
Istota sporu do jakiego doszło w realiach kontrolowanej sprawy koncentruje się wokół uznania, że w przypadku skarżącej spółki nie został spełniony warunek przyznania dofinansowania przewidziany w art. 122 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Orzekające w sprawie organy stwierdziły bowiem, że spółka nie jest rzemieślnikiem i ma do niej zastosowanie art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. b cytowanej ustawy. Tymczasem młodociany, którego kształcenia dotyczy dofinansowanie, o które ubiega się skarżąca spółka, bezspornie zdał egzamin czeladniczy przed Komisją Egzaminacyjną Izby Rzemieślniczej.
W ocenie tut. Sądu organy co najmniej przedwcześnie uznały, że w sprawie powinien znaleźć zastosowanie art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. b Prawa oświatowego dopuszczając się w tym względzie nie tylko naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, lecz także naruszenia prawa materialnego polegającego na błędnej wykładni lit. a tego przepisu.
Po pierwsze, organy nie wyjaśniły w należyty sposób dlaczego uznały, że skarżąca spółka nie jest rzemieślnikiem w rozumieniu ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle. W tym względzie w uzasadnieniach wydanych w sprawie decyzji ograniczyły się w istocie do jednozdaniowego stwierdzenia, że skarżąca nie jest rzemieślnikiem w rozumieniu rzeczonej ustawy nie wykazując jakie konkretnie okoliczności faktyczne i prawne doprowadziły do takiej, a nie innej konstatacji. Kolegium powołało się wprawdzie dodatkowo na to, że skarżąca nie jest jednoosobową spółką kapitałową powstałą na podstawie art. 551 § 5 ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych, jednak organ ten nie wskazał jednocześnie na jakich dowodach oparł to twierdzenie ani wynikającej stąd problematyki szerzej nie wyjaśnił w odniesieniu do okoliczności tego konkretnego przypadku. Doszło wobec powyższego do istotnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a., a więc do takiego naruszenia tych przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 2 ust. 6 ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle rzemieślnikiem jest osoba fizyczna, o której mowa w ust. 1 pkt 1, 2 i 8, oraz spółka, o której mowa w ust. 1 pkt 3-7. W art. 2 ust. 1 pkt 6 tej ustawy przewidziano przy tym, że rzemiosłem jest zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez jednoosobową spółkę kapitałową, powstałą na podstawie art. 551 § 5 ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1526) w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną, wykonującego we własnym imieniu działalność gospodarczą, z wykorzystaniem swoich zawodowych kwalifikacji i pracy własnej - jeżeli powstała spółka jest mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. Przywołany tam art. 551 § 5 Kodeksu handlowego stanowi, że przedsiębiorca będący osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy z 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 162 ze zm.) – (przedsiębiorca przekształcany) może przekształcić formę prowadzonej działalności w jednoosobową spółkę kapitałową (spółkę przekształconą) (przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę kapitałową).
W świetle przywołanych ostatnio przepisów nie sposób zatem z góry wykluczyć, aby będąca spółką kapitałową spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie była rzemieślnikiem w rozumieniu ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle. Wymaga to dokładnego wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych istotnych na gruncie art. 2 ust. 6 w zw. z ust. 1 pkt 6 tej ustawy, w tym przede wszystkim okoliczności związanych z powstaniem danej spółki, jak również odnoszących się do jej składu osobowego. Na żadnym etapie postępowania przeprowadzonego w sprawie poddanej kontroli tut. Sądu żadne z tych okoliczności nie zostały natomiast wyjaśnione choćby w dostatecznym stopniu. Organy nie podjęły tu jakichkolwiek czynności wyjaśniających, nie wskazując nawet w jaki sposób skarżąca spółka powstała. Tut. Sąd nie może zaś zastępować organów w czynieniu tak istotnych dla sprawy ustaleń.
Wobec ostatniego nie można przychylić się także do wniosków dowodowych ujętych przez spółkę w skierowanej do tut. Sądu skardze, poprzez które stara się ona wykazać, iż powstała na bazie likwidowanej działalności H. S. i spełnia warunki uznania jej za rzemieślnika. Skarżąca przedłożyła: - informację odpowiadającą odpisowi pełnemu z rejestru przedsiębiorców KRS [...] stan na 28 marca 2023 r., - informację odpowiadającą odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców KRS [...] stan na 28 marca 2023 r., - kserokopię wypisu aktu notarialnego repertorium A nr [...], - kserokopię umowy zbycia udziałów z [...] sierpnia 2017 r., - kserokopię wypisu aktu notarialnego repertorium A nr [...], - kserokopię porozumienia dotyczącego przekazania pracowników i uczniów z [...] maja 2018 r. (potwierdzona za zgodność z oryginałem przez Prezesa Zarządu), - kserokopię dyplomu A. S. (potwierdzona za zgodność z oryginałem przez Prezesa Zarządu), - kserokopię świadectwa ukończenia kursu pedagogicznego przez A. S. (potwierdzona za zgodność z oryginałem przez Prezesa Zarządu), - zaświadczenie z 16 września 2022 r. dotyczące B. O..
Zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Zarówno wyjaśnienia, jak i dowody jakie skarżąca przedłożyła na potrzeby postępowania przed tut. Sądem – tym bardziej, że niektóre z nich znajdują się już w aktach administracyjnych i zostały przez organy pominięte – powinny być wzięte pod uwagę przez organ I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy dla potrzeb oceny tego, czy skarżącą można w świetle art. 2 ust. 6 w zw. z ust. 1 pkt 6 ustawy o rzemiośle uznać za rzemieślnika, a w razie gdyby wyjaśnienia te i dowody okazały się jednak niewystarczające celem przeprowadzenia takiej oceny organ ten powinien podjąć także dalsze czynności wyjaśniające, jakie uzna w tym względzie za konieczne.
Po drugie, dokonując wykładni art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa oświatowego należy brać pod uwagę nie tylko jego literalne brzmienie, jak uczyniły w sprawie organy, lecz także posłużyć się trzeba dyrektywami wykładni celowościowej i systemowej.
Skoro ustawodawca w art. 122 ust. 1 pkt 1 Prawa oświatowego dopuszcza dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika pracodawcy, który sam nie posiada kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych pod warunkiem, że kwalifikacje takie posiada osoba przez niego zatrudniona, to nie sposób uznać, że w art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa oświatowego mowa jest wyłącznie o rzemieślniku w rozumieniu ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle.
Trzeba zauważyć, że sam ustawodawca w przepisie tym nie odsyła wprost do ustawy o rzemiośle, a poprzez odesłanie do zdania egzaminu czeladniczego zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle jako warunku przysługiwania pracodawcy dofinansowania kosztów kształcenia, jedynie do rozporządzenia określającego warunki powoływania komisji egzaminacyjnych izb rzemieślniczych wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 3 ust. 4 tej ustawy.
Zgodnie zaś z § 5 ust. 1 i rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 10 stycznia 2017 r. w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych do egzaminu czeladniczego izba rzemieślnicza dopuszcza osobę, która ukończyła naukę zawodu u rzemieślnika jako młodociany pracownik.
Przenosząc powyższe na realia kontrolowanej sprawy zauważyć należy, iż w sytuacji gdy właściwy organ samorządu zawodowego, któremu w tym zakresie prawodawca powierzył działania związane z realizowaniem funkcji administracji publicznej dopuścił daną osobę do egzaminu czeladniczego, który młodociany pracownik zdał i uzyskał kwalifikacje zawodowe czeladnika w danej dziedzinie, to stwierdzić należy, iż realizująca zadania zlecone administracji państwowej komisja egzaminacyjna izby rzemieślniczej przyjęła, że kandydat ukończył naukę zawodu w trybie przewidzianym dla małoletnich uczących się zawodu od rzemieślnika.
Nie sposób także pominąć regulacji zawartych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania, gdzie w § 3 wskazano, że pracodawca jest obowiązany zawrzeć z młodocianym na piśmie umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, stosownie do przepisów art. 195 § 1 Kodeksu pracy, w § 3a, że o zawarciu umowy, o której mowa w § 3, pracodawca zawiadamia wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego, a w przypadku pracodawcy będącego rzemieślnikiem - również izbę rzemieślniczą właściwą ze względu na siedzibę rzemieślnika, zaś w § 11 ust. 4, że młodociany zatrudniony u pracodawcy będącego rzemieślnikiem zdaje egzamin kwalifikacyjny na tytuł czeladnika przeprowadzany przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych, zgodnie z przepisami w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych.
W tym miejscu przypomnieć należy, że jeśli na gruncie obowiązujących reguł wykładni możliwe są różne interpretacje określonego przepisu, organy stosujące prawo powinny ustalić jego rozumienie w taki sposób, aby możliwie najpełniej urzeczywistniać zasady i wartości konstytucyjne. Takimi zasadami są m.in. ochrona zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz pewności prawa. Trybunał Konstytucyjny w swoich orzeczeniach podnosi, iż zasada ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa "opiera się na pewności prawa, a więc takim zespole cech przysługujących prawu, które zapewniają jednostce bezpieczeństwo prawne; umożliwiają jej decydowanie o swoim postępowaniu w oparciu o pełną znajomość przesłanek działania organów państwowych oraz konsekwencji prawnych, jakie jej działania mogą pociągnąć za sobą. Jednostka winna mieć możliwość określenia zarówno konsekwencji poszczególnych zachowań i zdarzeń na gruncie obowiązującego w danym momencie stanu prawnego, jak też oczekiwać, że prawodawca nie zmieni ich w sposób arbitralny. Bezpieczeństwo prawne jednostki związane z pewnością prawa umożliwia więc przewidywalność działań organów państwa, a także prognozowanie działań własnych. W ten sposób urzeczywistniana jest wolność jednostki, która według swoich preferencji układa swoje sprawy i przyjmuje odpowiedzialność za swoje decyzje, a także jej godność, poprzez szacunek porządku prawnego dla jednostki, jako autonomicznej, racjonalnej istoty (...)". Inaczej ujmując, "treść omawianej zasady sprowadza się do takiego stanowienia i stosowania prawa, by nie stawało się ono swoistą pułapką dla obywatela i by mógł on układać swoje sprawy w zaufaniu, iż nie naraża się na prawne skutki, których nie mógł przewidzieć w momencie podejmowania decyzji i działań, oraz w przekonaniu, że jego działania podejmowane pod rządami obowiązującego prawa i wszelkie związane z tym następstwa będą także i później uznawane przez porządek prawny" (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 grudnia 1999 r., sygn. K. 22/99, OTK ZU nr 7/1999, poz. 166, s. 904 – 905).
W takiej sytuacji jak zaistniała w kontrolowanej sprawie za sprzeczne z zasadami obowiązującymi w państwie prawnym, w tym w szczególności z zasadą zaufania do władzy publicznej, zasadą informowania stron należałoby uznać takie działanie szeroko rozumianych organów władzy publicznej, które przyjmowałyby bez uwag zawiadomienie o zatrudnieniu młodocianego w celu przygotowania zawodowego w trybie przewidzianym dla adeptów rzemiosła, dopuszczały tegoż młodocianego do egzaminów kwalifikacyjnych przewidzianych dla osób uczących się zawodu od rzemieślnika, a następnie już po uzyskaniu przez młodocianego pracownika odpowiednich kwalifikacji zawodowych potwierdzonych zdaniem egzaminu czeladniczego przed komisją egzaminacyjną izby rzemieślniczej, a więc po osiągnięciu społecznie oczekiwanego celu jego kształcenia, odmawiałby pracodawcy przewidzianego prawem dofinansowania kosztów tegoż kształcenia pod pretekstem, że pracodawca młodocianego nie jest rzemieślnikiem i z pominięciem faktu, że dla wykształcenia tegoż młodocianego pracodawca ten poniósł koszty związane chociażby z zapewnieniem kształcenia młodocianego przez osobę posiadającą potwierdzone kwalifikacje zawodowe w danej dziedzinie rzemiosła.
Nie sposób bowiem zaaprobować sytuacji, w której organy władzy publicznej (co obejmuje zarówno organy administracji, jak i organy działających na podstawie ustaw jednostek samorządu zawodowego) zastawiają swoistą pułapkę na obywatela w ten sposób, że początkowo bez jakichkolwiek wątpliwości uznają, że przygotowanie zawodowe młodocianego pracownika następować będzie w trybie właściwym dla rzemiosła, a następnie już po zdobyciu przez niego w tym trybie odpowiednich kwalifikacji zawodowych potwierdzonych zdanym egzaminem i otrzymanym świadectwem czeladniczym odmawiają dofinansowania procesu jego kształcenia ze względu na to, że jego przygotowanie zawodowe i potwierdzenie kwalifikacji powinno nastąpić w innym trybie, przewidzianym dla pracodawców nie będących rzemieślnikami.
Podsumowując stwierdzić trzeba, że ze względu na cel regulacji przyjąć należy, iż dofinansowanie kosztów kształcenia na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa oświatowego przysługuje nie tylko pracodawcom będącym rzemieślnikami w rozumieniu ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle, ale również pracodawcom w imieniu których zakład pracy prowadzi albo u których zatrudniona jest osoba, która posiada kwalifikacje zawodowe, które umożliwiałyby uznanie jej za rzemieślnika, gdyby analogiczną działalność prowadziła samodzielnie i na własny rachunek.
W tym ostatnim względzie uznać zatem trzeba, że organy dopuściły się w kontrolowanej sprawie nie tylko naruszenia art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa oświatowego poprzez jego błędną wykładnię, lecz także dalszego jeszcze naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. przez niedostateczne wyjaśnienie, czy skarżąca spełniała wymagane art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa oświatowego warunki, jako pracodawca w imieniu którego zakład pracy prowadzi rzemieślnik, bądź który zatrudnia rzemieślnika.
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji uwzględni poglądy prawne wyrażone w niniejszym uzasadnieniu i wynikające z niego wskazania co do dalszego postępowania. Oznacza to przede wszystkim, że organ ten po pierwsze, w sposób jednoznaczny i wyczerpujący wyjaśni, czemu da wyraz w uzasadnieniu wydanej decyzji, czy w przypadku skarżącej spełnione zostały warunki przewidziane w art. 2 ust. 6 w zw. z ust. 1 pkt 6 ustawy z 22 marca 1989 r. o rzemiośle pozwalające uznać ją za rzemieślnika w rozumieniu tej ustawy, po drugie, gdyby warunki te nie zostały jednak spełnione, wyjaśni również, czy w imieniu skarżącej zakład pracy prowadzi rzemieślnik bądź czy skarżąca zatrudnia rzemieślnika i ponownie dokona oceny spełnienia przez skarżącą warunków do przyznania wnioskowanego dofinansowania.
Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzeczono jak w pkt I. sentencji wyroku. O kosztach postępowania obejmujących uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł postanowiono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. w pkt II. sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło