I SA/Kr 1217/18
WyrokWSA w Krakowie2019-09-11
Skład orzekający: Grażyna Firek, Jarosław Wiśniewski, Bogusław Wolas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek administracyjny, który nie może być użytkowany ze względu na decyzję Państwowej Straży Pożarnej o zagrożeniu pożarowym, ale dla którego nie wydano ostatecznej decyzji organu nadzoru budowlanego nakazującej rozbiórkę, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki przewidzianej dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zgodnie z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązującymi od 1 stycznia 2016 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgodnie z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązującymi od 1 stycznia 2016 r., sam fakt posiadania budynku przez przedsiębiorcę skutkuje uznaniem go za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wyłączenie z tego opodatkowania jest możliwe tylko w przypadku wydania ostatecznej decyzji organu nadzoru budowlanego nakazującej rozbiórkę budynku. Decyzja Państwowej Straży Pożarnej o niemożności użytkowania budynku z uwagi na zagrożenie pożarowe nie jest wystarczająca do zastosowania niższej stawki podatku, jeśli nie towarzyszy jej decyzja rozbiórkowa.Stan faktyczny
Spółka z o.o. była użytkownikiem wieczystym gruntu i właścicielem budynku administracyjnego. W latach 2016-2017, mimo że budynek nie był wykorzystywany do działalności gospodarczej i posiadał decyzję Komendanta Straży Pożarnej o niemożności jego użytkowania ze względów bezpieczeństwa pożarowego, organy podatkowe określiły podatek od nieruchomości według stawki dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Spółka kwestionowała takie opodatkowanie, argumentując, że budynek nie powinien podlegać opodatkowaniu wcale lub według niższej stawki, powołując się na niemożność jego użytkowania oraz na niezgodność przepisów z Konstytucją RP.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi strony skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek (spr.) Sędziowie: WSA Jarosław Wiśniewski WSA Bogusław Wolas Protokolant: Specjalista Małgorzata Kruszec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2019 r. sprawy ze skarg Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowo-Produkcyjnego "C. " Sp. z o.o. w C. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 września 2018 r. nr [...], [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r. oraz 2017 r. skargi oddala
Decyzjami z dnia 11 kwietnia 2018 r. nr [...] i nr [...] Burmistrza C. określił Przedsiębiorstwu Handlowo-Usługowo-Produkcyjnemu "C. " Sp. z o.o. z siedzibą w C. wysokość zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za 2016 r. i za 2017 r. w kwotach po [...] zł.
W uzasadnieniach decyzji organ I instancji przytoczył treść znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 4, art. 1a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 21 § 2 i 3 Ordynacji podatkowej oraz wskazał, że poza sporem pozostaje, iż P.H.U.P. "C. " Sp. z o.o. jest użytkownikiem wieczystym gruntu o powierzchni 450 m2 oraz właścicielem posadowionego na tym gruncie budynku administracyjnego o powierzchni użytkowej 3630 m2. Od momentu zakupu przedmiotowych nieruchomości, strona wykazywała do opodatkowania w/w obiekty z zastosowaniem stawki jak dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Począwszy od roku 2010 Spółka przyjęła stanowisko, iż z racji niewykorzystywania budynku na działalność gospodarczą nie podlega on opodatkowaniu. Dalej organ wskazał na złożenie przez podatnika deklaracji na podatek od nieruchomości za 2016 r., w której nie wykazano do opodatkowania zarówno gruntu, jak i budynku. W dniu 26 kwietnia 2016 r. Spółka złożyła korektę deklaracji i wykazała do opodatkowania wskazany wyżej grunt, jako związany z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz wskazała powierzchnię opisanego wyżej budynku, którą zakwalifikowała jako nie mającą związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. W deklaracji na podatek od nieruchomości za 2017 r. Spółka wykazała do opodatkowania grunt o powierzchni 450 m2 jako związany z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz 3630 m2 powierzchni użytkowej budynku, która została co prawda zakwalifikowana jako mająca związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, jednak podatnik zastosował stawkę przewidzianą dla budynków pozostałych.
W piśmie , które wpłynęło do organu I instancji w dniu 4 sierpnia 2016 r. Prezes Spółki - K. M. wyjaśnił, że stoi na stanowisku, iż w związku z decyzją Komendanta Straży Pożarnej budynek, którego Spółka jest właścicielem, nie podlega wcale opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, ponieważ cyt. "rada gminy dla tego typu sytuacji i tego typu budynku nie określiła stawki". Do w/w pisma Spółka dołączyła kopię skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 marca 2016 r., nr [...] w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2011 rok, która zapadła w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt II FSK 1972/13, zgodnie z którym budynek należący do Spółki, w stanie prawnym obowiązującym w 2011 roku, nie może być ze względów technicznych wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując ponownie sprawę w sprawie określenia Spółce podatku za 2011 rok przyjęło, że rzeczony budynek powinien być opodatkowany podatkiem od nieruchomości według stawki niższej, właściwej dla budynków pozostałych. W ocenie Spółki stanowisko przyjęte przez Kolegium jest nieprawidłowe. Zdaniem podatnika, w sytuacji gdy budynek nie może być użytkowany ze względu na wydaną decyzję właściwego organu (Komendanta Powiatowej Straży Pożarnej) nie powinien on podlegać w ogóle opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Jak wskazał organ I instancji , z treści wniesionej skargi można wnioskować, iż Spółka stoi na stanowisku, że wysokość stawek podatku od nieruchomości, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i e ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jest zróżnicowana w zależności od sposobu korzystania z określonych budynków. Zdaniem strony, ustawodawca rozróżnia budynki mieszkalne, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, związane z udzielaniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, czy też pozostałe budynki, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego. Wskazane kategorie, w opinii Spółki, odniesione są do sposobu faktycznego wykorzystywania danego budynku, co wynika z użytego słowa "zajęte na prowadzenie". W konsekwencji, jeżeli budynek nie jest "zajęty na prowadzenie", w ocenie podatnika, należy przyjąć, że nie podlega on opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, ponieważ rada gminy nie określiła (bowiem nie miała takiej kompetencji) stawki podatku dla takiego typu budynków. Rada gminy jest bowiem, zgodnie z twierdzeniem Spółki, uprawniona jedynie do określenia wysokości stawek podatku do nieruchomości dla budynków, które są lub mogą być wykorzystywane, użytkowane czy też jak stanowi ustawa "zajmowane" na określone cele.
Dalej organ I instancji wskazał na wszczęcie z urzędu postępowania podatkowego w sprawie określenia w/w Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r. i za 2017 r. i ustalenie, iż wyrokiem z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt II FSK 1972/13 Naczelny Sąd Administracyjny w związku z decyzją Burmistrza C. w sprawie określenia Spółce wysokości podatku do nieruchomości za 2011 rok, stwierdził, iż w analizowanej sprawie zachodzą tzw. "względy techniczne", o których mowa w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. W postępowaniu w sprawie określenia wysokości podatku od nieruchomości za 2016 r. i za 2017 r. Burmistrz C. nie zakwestionował okoliczności, iż budynek stanowiący własność Spółki nie może być użytkowany jako budynek administracyjny (biurowy), z uwagi na niespełnienie warunków wymaganych przez przepisy przeciwpożarowe. Jak podniósł organ podatkowy w stanie prawnym obowiązującym do końca 2015 roku w/w okoliczności -zgodnie z orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - skutkowały wystąpieniem tzw. względów technicznych, w związku z czym podatek od nieruchomości za lata 2012, 2013, 2014 został określony decyzjami Burmistrza C. z uwzględnieniem wyżej wskazanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, a za rok 2015 Spółka złożyła deklarację, w której sama obliczyła podatek w prawidłowej wysokości.
Natomiast za 2016 r. i za 2017 r. Burmistrz C. określił Spółce wysokość podatku poprzez zastosowanie stawki przewidzianej dla gruntów i budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, bowiem podatnik nie przedłożył dokumentów, z których wynikałoby, że zastosowanie winna znaleźć stawka obniżona, a nadto podatnik utrzymywał, że Burmistrz C. powinien całkowicie odstąpić od opodatkowania budynku z uwagi na to, iż nie jest on zajmowany na żadną działalność w związku z okolicznością, iż nie spełnia przepisów przeciwpożarowych. Organ podatkowy podkreślił , że w związku ze zmianą przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych od 1 stycznia 2016 roku ustawodawca wprowadził nową definicję gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, przez które od tego czasu należy rozumieć grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, za wyjątkiem tych, w odniesieniu do których została wydana właściwa ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego lub górniczego. Pojęcie "względów technicznych" przestało zatem funkcjonować na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Dalej organ I instancji wskazał, że pomimo wezwania Spółka nie przedłożyła decyzji, o których mowa w przepisach, stojąc na stanowisku, że w związku z okolicznością, iż budynek nie jest użytkowany, powinien być wyłączony z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Z przedstawionym stanowiskiem organ podatkowy jednak się nie zgodził, gdyż z brzmienia art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jednoznacznie wynika, że o tym czy dana nieruchomość podlega opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości decyduje sam fakt jej posiadania przez podmiot posiadający status przedsiębiorcy, wpisany do rejestru przedsiębiorców, a nie sposób, w jaki ta nieruchomość jest wykorzystywana. W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje, że podatnik, jako spółka prawa handlowego posiada status "przedsiębiorcy" i że jest właścicielem budynku.
Od 1 stycznia 2016 roku bez znaczenia pozostaje również okoliczność, że budynek ze względów technicznych nie nadaje się do użytkowania, bowiem zgodnie z nowym brzmieniem ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, aby dana nieruchomość korzystała z niższej stawki podatku wymagana jest właściwa, ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego lub górniczego, której Spółka nie posiada. Organ nadmienił również, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji budynku dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystywania nieruchomości, ile jego funkcja (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. W przedmiotowej sprawie budynek stanowiący własność Spółki został zakwalifikowany jako inny niemieszkalny, zatem co do zasady, biorąc pod uwagę, że jego właścicielem jest przedsiębiorca i nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 1a ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podlega opodatkowaniu wg stawek przewidzianych dla budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Z uwagi na fakt, iż P.H.U.P. "C. " Sp. z o.o. była w 2016 r. i 2017 r. użytkownikiem wieczystym działki o powierzchni 450 m2 oraz właścicielem budynku niemieszkalnego o powierzchni użytkowej 3 630 m2, organ podatkowy, biorąc pod uwagę uchwały Rady Miejskiej w C. z dnia 26 listopada 2015 r. i z dnia 17 listopada 2016 r. oraz opierając się na zebranym materiale dowodowym, w tym biorąc pod uwagę brzmienie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązujące od 1 stycznia 2016 roku wyliczył należny podatek w następujący sposób:
-od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej: [...] zł ([...] m2 x [...] zł),
-od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej: [...] zł (3 630 m2x [...] zł).Po zaokrągleniu podatek od nieruchomości wyniósł łącznie - [...] zł. za 2016 r. i za 2017 r.
W odwołaniach od powyższych decyzji Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowo - Produkcyjne "C. " Sp. z o.o. z siedzibą w C. zaskarżonym decyzjom zarzuciło naruszenie:
1.art. 1 a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a pkt 3 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że określenie przedmiotu i zakresu opodatkowania może być określone w aktach innych niż ustawa, a ponadto, że niemożność użytkowania - korzystania z budynku potwierdzona decyzjami właściwych organów (Komendanta Powiatowego Straży Pożarnej), nie ma wpływu na opodatkowanie nieruchomości i stanowi o opodatkowaniu według stawki jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, w sytuacji gdy nieruchomość Podatnika (Spółki) nie powinna być opodatkowana podatkiem od nieruchomości według stawki jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej;
2.naruszenie art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a w szczególności błędne uznanie, że przedmiotowa nieruchomość jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej;
3.naruszenie art. 2a Ordynacji podatkowej poprzez nierozstrzygnięcie na korzyść podatnika niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego.
W ich uzasadnieniach podniesiono, iż nowa regulacja, obowiązująca od stycznia 2016 r., określa przedmiot opodatkowania z naruszeniem normy art. 217 Konstytucji RP, gdyż określenie przedmiotu opodatkowania następuje częściowo na podstawie decyzji administracyjnej wydanej w oparciu o art. 67 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. Strona odwołująca powołała się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z dnia 27 kwietnia 2017 r., sygn. akt II FSK 828/15 oraz stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zaprezentowane w wyroku z dnia 20 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 1393/16 i wskazała, w kontekście normy art. 1a ust. 2a pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, na istniejącą - w jej ocenie -sprzeczną z Konstytucją niedookreśloność w przepisie rangi ustawy przedmiotu opodatkowania i pozostawienie owego dookreślenia aktom indywidualnym wydawanym w trybie art. 67 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. Ponadto strona odwołująca zwróciła uwagę na normę art. 2a Ordynacji podatkowej, zgodnie z którą niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. Przedstawiając powyższe zarzuty strona odwołująca wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie spraw temu organowi do ponownego rozpatrzenia z powodu konieczności przeprowadzenia postępowania w zakresie ustalenia stanu faktycznego w zasadniczym zakresie, ewentualnie uchylenie decyzji organu I instancji i wydanie orzeczeń z uwzględnieniem okoliczności, że nieruchomość podatnika nie jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Decyzjami z dnia 14 września 2018 r. nr [...] i nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.
Organ odwoławczy dokonał identycznych ustaleń faktycznych oraz zastosował te same przepisy co organ I instancji , przywołując ich treść.
Organ wskazał, że co do zasady sam fakt posiadania gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą skutkuje tym, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku. Tak więc różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. We wskazanej definicji nie ma bowiem warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą. W brzmieniu wskazanych przepisów, obowiązującym od dnia 1 stycznia 2016 r., który znajduje zastosowanie w obu sprawach - nie wprowadzono warunku faktycznego wykorzystywania budynku lub jego części czy też gruntu na cele związane z działalnością gospodarczą, czy też niemożności wykorzystywania budynków lub ich części ze względów technicznych. W myśl art. 1 a ust. 1 pkt 3 przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć na gruncie tej ustawy grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a (ust. 2a nie znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie). Oznacza to, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynków lub gruntów już skutkuje uznaniem tego rodzaju nieruchomości za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. wyjątki od powyższej zasady (związania gruntów, budynków, budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej przez sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą) zostały ściśle określone w art. 1a ust. 2a w/w ustawy. W przedmiotowym stanie faktycznym nie zachodzi żaden z przypadków wymienionych w art. 1a ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w szczególności w odniesieniu do budynku stanowiącego przedmiot opodatkowania nie została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. Organ podkreślił, że z dniem 1 stycznia 2016 r. z przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych usunięto pojęcie "względów technicznych", które pozwalało na zastosowanie niższej stawki podatku od nieruchomości wobec gruntów i budynków oraz na brak opodatkowania budowli, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Wyłączenie związku z prowadzeniem działalności gospodarczej z uwagi na wystąpienie względów technicznych zostało zastąpione w odniesieniu do budynków niemieszkalnych wymogiem wydania wobec tych obiektów budowlanych decyzji ostatecznej organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane lub decyzji ostatecznej organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek lub ich części z użytkowania. Powyższa zmiana przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 spowodowała bardzo istotne zawężenie możliwości obniżenia stawki podatku od nieruchomości. Zastąpienie względów technicznych wymogiem posiadania decyzji o rozbiórce wydanej przez odpowiedni organ nadzoru znacząco zawęża możliwość wyłączenia związku z prowadzeniem działalności gospodarczej i stosowania niższej stawki podatku, w porównaniu do stanu prawnego obowiązującego do 31 grudnia 2015 r.
Organ stwierdził, że w tej sytuacji twierdzenia podatnika o złym stanie technicznym budynku, jak i przedłożone dokumenty potwierdzające stan techniczny tego obiektu (w tym decyzja Komendanta Powiatowej Straży Pożarnej) nie mają wpływu na uznanie spornego budynku za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej w myśl art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Na poparcie swojego stanowiska organ przywołał wyrok WSA w Krakowie z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 1056/17., WSA w Olsztynie z dnia 27 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Ol 407/17 i WSA w Kielcach z dnia 28 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Ke 657/17.
W związku z tym, zd. organu odwoławczego, w obowiązującym stanie prawnym, samo powoływanie się Spółki na względy techniczne, nie może być podstawą do wyłączenia nieruchomości z opodatkowania stawką właściwą dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i zasadnie organ I instancji przyjął, że nie zachodzą przesłanki wyłączenia tego obiektu budowlanego ze związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, określone w art. 1a ust. 2a pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych , prawidłowo określając Przedsiębiorstwu Handlowo-Usługowo-Produkcyjnemu "C. " Sp. z o.o. z siedzibą w C. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r. i za 2017 r. na kwoty - po zaokrągleniu zgodnie z art. 63 § 1 Ordynacji podatkowej – po [...] zł.
W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowo - Produkcyjne "C. " Sp. z o.o. z siedzibą w C. powyższym decyzjom organu II instancji zarzuciło:
-naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a pkt 3) w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że określenie przedmiotu i zakresu opodatkowania może być określona w aktach innych niż ustawa, a ponadto, że niemożność użytkowania-korzystania z budynku potwierdzona decyzjami właściwych organów (Komendanta Powiatowego Straży Pożarnej, jeszcze przed rokiem 2016) nie ma wpływu na opodatkowanie nieruchomości i stanowi o opodatkowaniu według stawki jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej,
-naruszenia art. 2a ustawy Ordynacja podatkowa - poprzez nierozstrzygnięcie na korzyść podatnika niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego,
i ze względu na powyższe wniosło o ich uchylenie oraz o zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W ocenie strony skarżącej prawidłowa wykładnia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych powinna przyjmować, że określenie przedmiotu i zakresu opodatkowania nie może być określone w aktach innych niż ustawa; nieruchomość podatnika nie powinna być opodatkowana podatkiem od nieruchomości według stawki jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z tego względu, że określenie przedmiotu i zakresu opodatkowania zostało określone w aktach innych niż ustawa.
W odpowiedziach na skargi SKO w K. wniosło o ich oddalenie i przytoczyło argumenty uprzednio wskazane w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji.
Na rozprawie Sąd postanowił sprawy o sygn. akt I SA/Kr 1217/18 i I SA/Kr 1218/18 połączyć do wspólnego rozpoznania i wyrokowania oraz prowadzić sprawę dalej pod sygn. akt I SA/Kr 1217/18, na zasadzie art.111§ 2 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. : Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku niestwierdzenia takich wad, sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 p.p.s.a.
Kontrolując zaskarżone decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i poprzedzające decyzje organu I instancji, w oparciu o wyżej wskazane reguły, Sąd uznał, że nie naruszają one prawa w sposób powodujący konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Spór w nin. sprawie dotyczy prawidłowości opodatkowania 3630 m2 budynku administracyjnego stanowiącego własność strony skarżącej stawką przewidzianą dla gruntów i budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą , mimo, iż budynek ten nie jest wykorzystywany na prowadzenie działalności gospodarczej i w stosunku do tego budynku została wydana decyzja Powiatowego Komendanta Straży Pożarnej w O. o niemożności korzystania z niego z uwagi na zagrożenie pożarowe. Zd. strony skarżącej przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych naruszają przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez określenie przedmiotu i zakresu opodatkowania w aktach innych niż ustawa, bowiem przepisy te odsyłają do decyzji organu nadzoru budowlanego.
Zd. Sądu , uprawnione w nin. sprawie jest stanowisko organów podatkowych.
I tak, stosownie do art. 1a ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.) – zwanej "u.p.o.l." (w stanie prawnym obowiązującym w 2016 r.i 2017 r.), użyte w ustawie określenia oznaczają (...): grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a, a działalność gospodarcza - działalność, o której mowa w ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm.), z zastrzeżeniem ust. 2.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:
1) grunty;
2) budynki lub ich części;
3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi:
1) dla gruntów - powierzchnia;
2) dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa.
Stosownie zaś do art. 5 ust.1 u.p.o.l., rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie:1) od gruntów:
a) związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków - [...] zł od 1 m2 powierzchni,
b) pod jeziorami, zajętych na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych
- [...] zł od 1 ha powierzchni,
c) pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego - [...] zł od 1 m2 powierzchni;
2) od budynków lub ich części:
a) mieszkalnych - [...] zł od 1 m2 powierzchni użytkowej,
b) związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej
– [...] zł od 1 m2 powierzchni użytkowej,
e) pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego – [...] zł od 1 m2 powierzchni użytkowej.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 u.p.o.l., obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku, zaś stosownie do ust. 3 tego przepisu, jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie.
W okolicznościach nin. stanu faktycznego nie jest sporne , że strona skarżąca posiada status "przedsiębiorcy" i prowadzi działalność gospodarczą, a dokumentowane jest to wpisem w Krajowym Rejestrze Sądowym-Rejestrze przedsiębiorców pod nr [...].
Poza sporem pozostaje także okoliczność, że strona skarżąca jest właścicielem przedmiotowego budynku administracyjnego, a w stosunku do budynku wydana została decyzja o niemożności korzystania z niego przez Powiatowego Komendanta Straży Pożarnej w O.. Bezspornym jest także, iż w stosunku do budynku nie została wydana ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 i 1276).
Sąd w składzie rozpoznającym nin. sprawę za organami podatkowymi stanął na stanowisku, że w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2016 r., który znajduje zastosowanie w rozpoznawanej sprawie - nie wprowadził warunku faktycznego wykorzystywania budynku lub jego części czy też gruntu na cele związane z działalnością gospodarczą, czy też niemożności wykorzystywania budynków lub ich części ze względów technicznych.
W myśl bowiem art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć na gruncie tej ustawy (u.p.o.l.) grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a (art. 2a nie znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie).
Oznacza to, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynków lub gruntów już skutkuje uznaniem tego rodzaju nieruchomości za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zasada ta nie dotyczy jedynie budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami (art. 1a ust. 2a u.p.o.l.), chyba że przedmiot opodatkowania (budynek lub jego część lub grunt) jest związany z działalnością gospodarczą lub zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej (stosownie do art. 5 ust.1 pkt 1 lit. a) i art. 5 ust. 1 pkt 2 lit b) u.p.o.l.).
Podkreślić należy, że z dniem 1 stycznia 2016 r. z przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych usunięto pojęcie "względów technicznych", które pozwalało na zastosowanie niższej stawki podatku od nieruchomości wobec gruntów i budynków oraz na brak opodatkowania budowli, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Wyłączenie związku z prowadzeniem działalności gospodarczej z uwagi na wystąpienie względów technicznych zostało zastąpione w odniesieniu do budynków niemieszkalnych wymogiem wydania wobec tych obiektów budowlanych decyzji ostatecznej organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane lub decyzji ostatecznej organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek lub ich części z użytkowania.
Powyższa zmiana przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 spowodowała bardzo istotne zawężenie możliwości obniżenia stawki podatku od nieruchomości. Zastąpienie względów technicznych wymogiem posiadania decyzji o rozbiórce wydanej przez odpowiedni organ nadzoru znacząco zawęża możliwość wyłączenia związku z prowadzeniem działalności gospodarczej i stosowania niższej stawki podatku, w porównaniu do stanu prawnego obowiązującego do 31 grudnia 2015 r.
W tej sytuacji twierdzenia strony skarżącej o złym stanie technicznym budynku, jak i przedłożone dokumenty potwierdzające stan techniczny tego obiektu (decyzja Komendanta Powiatowej Straży Pożarnej) nie mają wpływu na uznanie spornego budynku za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej w myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Zgodnie bowiem z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. aby nieruchomość będąca w posiadaniu przedsiębiorcy nie była opodatkowana według stawki jak dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wobec budynku, budowli lub jej części musi zostać wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, do którego odsyła ustawodawca we wskazanym przepisie, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Odesłanie do tego przepisu oznacza zatem, że wyłączenie z zakresu analizowanej definicji jest możliwe w przypadku wydania decyzji o treści wskazanej w tym przepisie, a zatem takiej, w której nakazano właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę danego obiektu budowlanego wraz z nakazem uporządkowania terenu, wyznaczając jednocześnie terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Ponadto decyzja, która stanowi podstawę do zastosowania tego wyłączenia, ma postać decyzji ostatecznej.
W nin. sprawie organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w kierunku ustalenia, czy w odniesieniu do stanowiącego przedmiot opodatkowania budynku została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek lub ich części z użytkowania i wobec stwierdzenia nie wydania takich decyzji, zasadnie przyjęły, że nie zachodzą przesłanki wyłączenia tego obiektu budowlanego ze związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, określone w art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l.
Nie podzielił Sąd stanowiska strony skarżącej , że zakres opodatkowania wg niższej stawki podatkowej, jak i przedmiot opodatkowania nie jest ostatecznie określony w ustawiei, ale za pomocą aktu indywidualnego -decyzji administracyjnej. Zd. Sądu, taka niedookreśloność występowała na gruncie stanu prawnego, obowiązującego do 31 stycznia 2015 r., kiedy to obowiązujący przepis odsyłał do "względów technicznych", bez określenia definicji czy warunków kiedy takie "względy techniczne" zachodziły.
Wbrew stanowisku strony skarżącej ,Sąd uznał, że regulacja obowiązująca od 1 stycznia 2016 r. powyższą kwestię uporządkowała, odsyłając do przepisu zawartego w innej ustawie niż podatkowa . Konstytucja RP w art. 217 , ani w żadnym innym nie wskazuje , że kwestie podatkowe muszą zostać uregulowane w jednej ustawie. Zatem odesłanie do innej ustawy tj. ustawy Prawo budowlane, określonej w Konstytucji RP zasady nie narusza. Zaś decyzja wydana na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego nie ma charakteru uznaniowego , musi spełniać kryteria określone we wskazanym przepisie, które są dostatecznie precyzyjne i obiektywne.
Końcowo zaś , należy zauważyć, iż zd. Sądu, w sprawie nin. nie wystąpiły wątpliwości uzasadniające konieczność zastosowania przywołanej przez stronę skarżącą zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika, wyrażoną w art. 2a Ordynacji podatkowej. Nie pojawiły się bowiem istotne wątpliwości , co do treści przepisów prawa podatkowego.
Mając na uwadze przytoczone wyżej względy , uznając wszystkie zarzuty skargi za nieuzasadnione, Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło