I SAB/Wa 181/23
PostanowienieWSA w Warszawie2023-09-05
Skład orzekający: Jolanta Dargas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie interwencji w sprawie naruszenia uprawnień przez organy dyscyplinarne samorządu lekarskiego podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Rzecznika Praw Obywatelskich nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ Rzecznik Praw Obywatelskich nie jest organem administracji publicznej, a jego działania nie mieszczą się w katalogu aktów i czynności podlegających kontroli sądów administracyjnych określonym w art. 3 § 2 PPSA. W związku z tym, skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
J. K. wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie interwencji w sprawie naruszenia uprawnień przez organy dyscyplinarne samorządu lekarskiego. Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o odrzucenie skargi. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas po rozpoznaniu w dniu 5 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie interwencji w sprawie naruszenia uprawnień przez organy dyscyplinarne samorządu lekarskiego postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z 14 czerwca 2023 J. K. wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie interwencji w sprawie naruszenia uprawnień przez organy dyscyplinarne samorządu lekarskiego
W odpowiedzi na skargę Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie
w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, stosownie do art. 3 § 2a p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, a także, na mocy art. 3 § 3 tej ustawy, w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Jednocześnie na gruncie art. 4 omawianej ustawy sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Z kolei zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.
W rozpoznawanej sprawie J. K. zaskarżył przewlekłe prowadzenie postępowania przez Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie interwencji w sprawie naruszenia uprawnień przez organy dyscyplinarne samorządu lekarskiego.
Stwierdzić należy, że niniejsza sprawa nie należy do spraw z zakresu administracji publicznej, bowiem Rzecznik Praw Obywatelskich nie jest organem administracji publicznej. Jest on natomiast samodzielnym konstytucyjnym organem ochrony prawa (rozdział 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r.). Stosownie do treści art. 210 Konstytucji RP Rzecznik Praw Obywatelskich w swojej działalności jest niezawisły, niezależny od innych organów państwowych
i odpowiada jedynie przed Sejmem na zasadach określonych w ustawie. Tryb rozpatrywania spraw należących do kompetencji tego organu uregulowany został w przepisach ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich, zgodnie z którymi zarówno o sposobie działania jak i o podjętych środkach prawnych w danej sprawie decyduje autonomicznie Rzecznik Praw Obywatelskich.
Wskazać również należy, że zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 lipca 1987r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 627 ze zm.), Rzecznik po zapoznaniu się z każdym skierowanym do niego wnioskiem może podjąć sprawę, poprzestać na wskazaniu wnioskodawcy przysługujących mu środków działania, przekazać sprawę według właściwości lub nie podjąć sprawy – każdorazowo zawiadamiając o tym wnioskodawcę i osobę, której sprawa dotyczy.
W orzecznictwie sądów administracyjnych i powszechnych ugruntowane jest zaś stanowisko, że rozpatrywanie przez Rzecznika Praw Obywatelskich kierowanych do niego wniosków nie następuje w formach przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Dlatego też ocena podejmowanych przez Rzecznika Praw Obywatelskich działań nie należy do sądu administracyjnego (por. postanowienia NSA z dnia 9 kwietnia 1998 r. sygn. akt I SAB 41/98; z dnia 9 lutego 2000 r. sygn. akt II SA 2652/99, z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. I OSK 3272/14, z dnia 12 maja 2017 r., sygn. I OZ 589/17).
Skoro działania Rzecznika Praw Obywatelskich podejmowane na podstawie przepisów ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich nie należą do aktów podlegających kontroli sądu administracyjnego to należy uznać, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niedopuszczalna. Wobec powyższego, Sąd nie jest uprawniony do badania zasadności i legalności niepodjętych czynności.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło