I SA/Gl 516/23
WyrokWSA w Gliwicach2023-10-03
Skład orzekający: Agata Ćwik-Bury, Dorota Kozłowska, Monika Krywow
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej prawidłowo pozostawił bez rozpatrzenia wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, uznając, że opis stanu faktycznego przedstawiony przez komornika sądowego był niewystarczający do merytorycznej oceny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że komornik sądowy, występując z wnioskiem o interpretację indywidualną w zakresie opodatkowania sprzedaży nieruchomości w drodze licytacji, wyczerpująco przedstawił stan faktyczny w zakresie posiadanych przez siebie informacji. Brak posiadania przez komornika pełnych danych, które posiadał dłużnik, nie stanowił podstawy do pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, lecz powinien zostać oceniony jako element stanu faktycznego. Organ interpretacyjny miał obowiązek dokonać oceny prawnej przedstawionych okoliczności, w tym pod kątem zastosowania art. 43 ust. 21 ustawy o VAT, nawet przy ograniczonym dostępie do informacji od dłużnika.Stan faktyczny
Komornik sądowy złożył wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie opodatkowania podatkiem VAT sprzedaży nieruchomości w drodze licytacji komorniczej. Wnioskodawca wskazał, że nie posiada pełnych informacji o dłużniku, w tym czy sprzedaż nastąpi z majątku prywatnego czy gospodarczego. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wezwał do uzupełnienia wniosku, a następnie pozostawił go bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych. Komornik w zażaleniu argumentował, że brak posiadanych informacji jest wynikiem niemożności kontaktu z dłużnikiem i powinien być oceniony jako element stanu faktycznego. WSA w Gliwicach uchylił postanowienie Dyrektora, uznając, że wniosek został wyczerpująco przedstawiony w zakresie posiadanych przez komornika informacji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 grudnia 2022 r. Zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury (spr.), Sędziowie WSA Dorota Kozłowska, Monika Krywow, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 października 2023 r. sprawy ze skargi R. K. - Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 9 lutego 2023 r. nr 0111-KDIB3-1.4012.728.2022.3.MSO UNP: 1861651 w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 grudnia 2022 r. nr 0111-KDIB3-1.4012.728.2022.2.IO, 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: Dyrektor) z 29 grudnia 2022 r. znak 0111-KDIB3-1.4012.728. 2022.2.10 o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosek R. K. – Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. (dalej: Wnioskodawca, Skarżący) o wydanie interpretacji indywidualnej.
2. Dotychczasowy przebieg postępowania
2.1. Skarżący zwrócił się z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie opodatkowania transakcji sprzedaży w drodze licytacji komorniczej nieruchomości należącej do K. N. - Dłużnika. Wątpliwości budziła kwestia, czy dłużnik będzie występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług oraz czy dostawa przedmiotowej nieruchomości będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT i będzie korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (tj. Dz.U. z 2023r., poz. 1570, dalej: u.p.t.u.)
W opisie stanu faktycznego wskazał, iż od 2021 r. prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko Dłużnikowi. Dnia 26 sierpnia 2021 r. Skarżący uzyskał informację od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. w W., iż Dłużnik figuruje w rejestrze podatników, prowadzonym przez powyższy Urząd i posiada NIP. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. w W. wskazał również, iż nie odnotowano powiązań K. N. z działalnością gospodarczą. Adres zamieszkania i adres rejestracyjny dłużnika znajdują się w Szwajcarii. Zgodnie z danymi z prowadzonego przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej elektronicznego wykazu podmiotów VAT, na portalu podatki.gov.pl, na dzień 20 czerwca 2022 r. Dłużnik nie figurował w rejestrze VAT. Ponadto Dłużnik figuruje w rejestrze REGON jako osoba, która zakończyła prowadzenie działalności gospodarczej w dniu 31 października 2006 r. (data wykreślenia z REGON 21 listopada 2006 r.); brak jest danych o rozpoczęciu działalności czy jej przedmiocie. Skarżący nie posiada jednoznacznych informacji dotyczących obecnego miejsca czy kraju zamieszkania Dłużnika, który w danych udostępnianych przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. w W. jest określane jako Szwajcaria. Brak jest jakichkolwiek informacji na temat ewentualnej działalności gospodarczej Dłużnika poza Polską. Postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Skarżącego zostało 1 marca 2021 r. skierowane do nieruchomości dłużnika położonej we wsi K. przy ul. [...] w gminie S1., powiacie [...], województwie [...], dla której Sąd Rejonowy w O. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]. Zapisy wieczystoksięgowe wskazują, że właścicielem wyżej wymienionej nieruchomości gruntowej jest Dłużnik. Nabył on przedmiotową nieruchomość na podstawie oferty warunkowej umowy przyrzeczonej sprzedaży z dnia 29 września 2007 r. zawartej przed Notariuszem J. K. w kancelarii notarialnej z siedzibą w W., aktem notarialnym Rep. A nr [...], oświadczenia pod przysięgą oryginał nr [...] sporządzonego przez notariusza S. Y. w kancelarii notarialnej w L. zaopatrzonego w klauzulę apostille w dniu 22 października 2008 r. przez Kanclerza Stanu K1. wraz z tłumaczeniem wierzytelnym z języka francuskiego z dnia 29 września 2007 r., oferty sprzedaży o skutku rozporządzającym złożonej dnia 9 listopada 2009 r. przed Notariuszem A. S., akt notarialny Rep. A nr [...], oświadczenia pod przysięgą oryginał nr [...] sporządzonego przez notariusza S. Y. w kancelarii notarialnej w L. zaopatrzonego w klauzulę apostille w dniu 11 grudnia 2009 r. przez Kanclerza Stanu K1. wraz z tłumaczeniem wierzytelnym z języka francuskiego z dnia 11 grudnia 2009 r., a także na podstawie oświadczenia S. B. (poprzedniego właściciela przedmiotowej nieruchomości) z dnia 3 marca 2010 r. Sposób korzystania z gruntu został określony jako B - grunty rolne zabudowane.
W ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego Skarżący planuje zaspokojenie roszczeń wierzycieli poprzez sprzedaż egzekucyjną powyższej nieruchomości Dłużnika. Zgodnie z operatem szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego D. M. (nr upr. [...]) oraz stanu nieruchomości według ewidencji gruntów przedmiotowa nieruchomość stanowi zabudowaną działkę nr [...] o powierzchni 2,9125 ha, zabudowaną zespołem pałacowo-parkowym. Pierwsze wzmianki o przedmiotowej nieruchomości, zgodnie z danymi historycznymi zawartymi w operacie szacunkowym, pojawiają się w drugiej połowie XIX wieku. Wówczas został wzniesiony dwuskrzydłowy pałac na rzucie litery "L". Po 1900 r. F. H. (ówczesny właściciel przedmiotowej nieruchomości) przystąpił do przebudowy i unowocześnienia pałacu w K.. Do istniejących dwóch skrzydeł dobudowano od strony północnej skrzydło trzecie, połączone z pozostałymi poprzez piętrowy łącznik z otworem bramnym w parterze. W toku czynności ustalono, iż przedmiotowa nieruchomość to nieruchomość gruntowa, zabudowana położona w środkowej części wsi K. znajdującej się około 12 km od K2.. Nieruchomość składa się z jednej działki. Jej teren jest płaski (z niewielkimi pofałdowaniami w zachodniej części, przy zejściu do rzeki M.), w części zadrzewiony, częściowo ogrodzony, w przedniej części zabudowany budynkiem pałacu oraz garażu, o kształcie nieregularnym. Zgodnie z decyzją w sprawie wpisania dobra kultury do rejestru zabytków z dnia 27 czerwca 1990 r. nieruchomości, na której położone jest dobro kultury - Park w K. gm. S1. o pow. 2,3 ha, przypałacowy, powstały przed połową XIX w. przy barokowym pałacyku.
Skarżący nie posiada informacji, czy przedmiotowa nieruchomość służyła Dłużnikowi tylko do działalności zwolnionej, a także czy Dłużnikowi przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Skarżący nie posiada wiedzy, czy przedmiotowa nieruchomość była przedmiotem dzierżawy, podnajmu lub była udostępniana osobom trzecim. Ze stanu faktycznego nieruchomości, w tym jej stanu technicznego, można wywnioskować, iż obecnie nie jest ona przez kogokolwiek użytkowana i nie była użytkowana od lat.
Braki w wiedzy co do stanu prawnego nieruchomości wynikają z faktu, iż Dłużnik nie reaguje na jakiekolwiek czynności i pisma Skarżącego. Pozyskanie żądanych informacji jest niemożliwe i nie jest to winą Skarżącego.
2.2. Ponieważ wniosek miał braki formalne, pismem z 8 grudnia 2022 r. znak 0111-KDIB3-1.4012.728.2022.1.10 Dyrektor wezwał o jego uzupełnienie, pouczając, że jeśli nie skarżący uzupełni wniosku, nie zostanie on rozpatrzony. Aby uzupełnić wniosek, Skarżący miał doprecyzować opis zdarzenia, uiścić brakującą opłatę w kwocie 40 zł. Pismem z 15 grudnia 2022 r. Skarżący odpowiedział na wezwanie.
2.3. Dnia 29 grudnia 2022 r. Dyrektor wydał postanowienie sygn. 0111-KDIB3-1.4012.728.2022.2.IO o pozostawieniu ww. wniosku bez rozpatrzenia.
W uzasadnieniu wskazał, iż pomimo częściowego uzupełnienia, opis sprawy we wniosku i jego uzupełnienie nie pozwalało na wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie czy dłużnik będzie występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług podczas sprzedaży nieruchomości, a w konsekwencji udzielenie odpowiedzi na pytanie (oznaczone nr 2 we wniosku) czy dostawa przedmiotowej nieruchomości będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT i korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 u.p.t.u.
2.4. W zażaleniu ww. postanowieniu zarzucono, że Dyrektor mylnie uznaje, iż ma do czynienia w niniejszej sprawie z podatnikiem, który posiada i może udzielić wszelkich odpowiedzi na pytania organu, podczas gdy Wnioskodawca jest płatnikiem, nie podatnikiem, co ze swej istoty ogranicza zakres możliwych do posiadania przez stronę skarżącą informacji, jak również płatnik ten musi w obrocie prawnym oprzeć się o posiadane przez siebie informacje faktyczne, które w całości przekazał organowi. Element stanu faktycznego polegający na braku posiadania przez płatnika określonych informacji powinien podlegać ocenie Dyrektora jako składowa tegoż stanu faktycznego, nie stanowi zaś podstawy do formalnego zakończenia sprawy poprzez pozostawienie wniosku bez rozpoznania.
Wnioskodawca argumentował, iż w przypadku posiadania informacji, których to Dyrektor żądał w piśmie z dnia 8 grudnia 2022 r., nie występowałby z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, albowiem wówczas stan faktyczny byłby na tyle klarowny, że skarżący samodzielnie mógłby ustalić, czy dana transakcja podlega opodatkowaniu, jest z niego zwolniona, czy też nie podlega opodatkowaniu VAT.
Wobec powyższego, skarżący wniósł o wydanie interpretacji indywidualnej, albowiem nie jest w stanie samodzielnie ustalić istnienia obowiązku podatkowego.
2.4. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor stwierdził, że nie ma podstaw do uchylenia skarżonego postanowienia. Wobec tego, utrzymał je w mocy.
W uzasadnieniu podniósł, iż nie on posiada informacji pozwalających na dokonanie oceny kwestii objętych zakresem pytań we wniosku.
W tych ramach przytoczył mające zastosowanie w sprawie przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2651, ze zm., dalej: O.p.), wskazując na specyfikę postępowania w sprawie interpretacji indywidualnych prawa podatkowego. W postępowaniu tym organ nie ustala podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, ale "przyjmuje" jako tę podstawę opis okoliczności faktycznych podany we wniosku.
Dalej stwierdził, iż treść pisma uzupełniającego z dnia 15 grudnia 2022 r., jakkolwiek odnosiła się do zadanych pytań w wezwaniu, nie uzupełniła jednak w pełni braków wniosku. Ponadto informacje zawarte w tym piśmie uniemożliwiły merytoryczne wypowiedzenie się co do skutków podatkowych przedstawionych we wniosku okoliczności sprawy, a tym samym wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług. Nie można bowiem ocenić skutków podatkowych sytuacji, która jest niejasna.
Wątpliwości co do tego czy dłużnik będzie występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług oraz czy dostawa przedmiotowej nieruchomości będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT i będzie korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 u.p.t.u. wymagały rozstrzygnięcia czy sprzedaż nieruchomości należącej do dłużnika nastąpi z jego majątku prywatnego (osobistego), czy też w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.
W celu doprecyzowania opisu sprawy skierowano ww. wezwanie z 8 grudnia 2022 r., w którym zadano Wnioskodawcy m.in. pytania oznaczone numerami 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 10,11,12,13,14,15,16,17, w odpowiedzi na które wskazano, że "...co do pytania nr 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 10, 11,12,13,14,15,16,17 Komornik przy Sądzie Rejonowym w S. R. K. nie jest w stanie udzielić odpowiedzi, gdyż nie posiada informacji w tym zakresie...''.
Przy tak udzielonej odpowiedzi Dyrektor nie miał możliwości ustalenia, czy sprzedaż przedmiotowej nieruchomości będzie dokonywana z majątku prywatnego Dłużnika (jako czynność niepodlegająca opodatkowaniu), czy też w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, tj. czy ta działka została nabyta z zamiarem prowadzenia działalności gospodarczej przy jej wykorzystywaniu.
Dyrektor argumentował, że w związku z tym, jak wskazał w odpowiedzi skarżący, nie posiada informacji w poruszanej tematyce, nie można uznać, że wniosek został skutecznie uzupełniony, co uniemożliwiało nam wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego w żądanym przez stronę skarżącą zakresie. Uwzględniając nawet pozostałe informacje z wniosku nie było możliwe ustalenie w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości zdarzenia przyszłego mającego być podstawą żądanej interpretacji oraz dokonanie oceny zajętego stanowiska w sprawie oceny prawnej przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego - możliwości przeanalizowania zastosowania zwolnienia od podatku VAT tej transakcji. Oznacza to, iż nie ma także możliwości dokonania analizy pod kątem zastosowania art. 43 ust. 21 u.p.t.u. Zatem przepis art. 43 ust. 21 ustawy ma zastosowanie tylko do tych transakcji (dostawy towarów), które podlegają pod przepisy ustawy, tj. są dokonywane w ramach działalności gospodarczej.
W tak przedstawionym zdarzeniu przyszłym nie ma możliwości zweryfikowania, czy dłużnik występuje w charakterze podatnika podatku VAT. Wprowadzone przez ustawodawcę przepisy art. 43 ust. 21 u.p.t.u., jak już wyżej wskazano, dotyczą możliwości rozstrzygnięcia kwestii zwolnienia w przypadku utrudnionego kontaktu z dłużnikiem. Organ w omawianej sprawie jednakże nie ma możliwości stwierdzenia, czy w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie powołany wyżej art. 43 ust. 21 ustawy, ponieważ jest to kwestia wtórna. Najpierw należy określić czy w opisanej sytuacji, podmiot dokonujący sprzedaży występuje jako podatnik, o którym mowa w art. 15 ust. 1 u.p.t.u.
2.5. W skardze skarżący reprezentowany przez radcę prawnego, zaskarżył ww. postanowienie Dyrektora w całości, zarzucając naruszenie:
1.prawa formalnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 14b § 3, art. 14c § 1, art. 14g § 1, art. 14h w zw. z art. 169 § 4 o.p. w zw. z art. 43 ust. 10 pkt 1 oraz ust. 21 u.p.t.u. poprzez utrzymanie w mocy, a przez to zaaprobowanie postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, w którym organ bezpodstawnie przerzucił ciężar interpretacyjny na Skarżącego, co sugeruje treść wezwania z dnia 9 grudnia 2022 r., a ostatecznie potwierdza wydane postanowienie z dnia 9 lutego 2023 r;
b) art. 120 i 121 § 1 w zw. z art. 169 § 4 O.p. poprzez pozostawienie bez rozpatrzenia wniosku, mimo iż całość stanu faktycznego została w nim zaprezentowana;
c) art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) przez naruszenie zasady równego traktowania obywateli poprzez nieuzasadnioną faktyczną odmowę wydania interpretacji indywidualnej w przedmiotowej sprawie.
W związku z powyższym wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Dyrektora oraz poprzedzającego go postanowienia wydanego w I instancji, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu Wnioskodawca wskazał, iż wydanie zaskarżonych postanowień przez Dyrektora wypacza instytucję interpretacji indywidualnej.
W przypadku posiadania informacji, których to organ żądał w piśmie z dnia 8 grudnia 2022 r.. Skarżący nie występowałby z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, albowiem wówczas stan faktyczny byłby na tyle klarowny, że Skarżący samodzielnie mógłby ustalić, czy dana transakcja podlega opodatkowaniu czy jest z niego zwolniona, czy też nie podlega opodatkowaniu podatkiem od wartości dodanej.
Co za tym idzie, wykonanie zobowiązania z dnia 8 grudnia 2022 r. przez Skarżącego było niemożliwe do zrealizowania. Żądane informacje posiada wyłącznie Dłużnik, z którym to Skarżący w ramach prowadzonego postępowania podejmował liczne, bezskuteczne próby kontaktu. Element stanu faktycznego polegający na braku posiadania przez płatnika określonych informacji powinien podlegać ocenie Organu jako składowa tegoż stanu faktycznego, nie stanowi zaś podstawy do formalnego zakończenia sprawy poprzez pozostawienie wniosku o wydanie interpretacja indywidualnej bez rozpoznania.
Ponadto, mając na uwadze treść art. 43 ust. 27 u.p.t.u. w przypadku braku pewności, można przyjąć, iż warunki zastosowania zwolnień od podatku od wartości dodanej nie zostały spełnione. Organ nie potrzebuje do wydania finalnej interpretacji indywidualnej pełnego spektrum informacji, jeżeli uznaje, iż wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 43 ust. 27 u.p.t.u.
Skarżący przekazał wszelkie posiadane przez niego i żądane przez Organ informacje - jeśli Organ uznaje, iż nie dają one podstaw do wydania interpretacji ind3wvidualnej prawa podatkowego (co jest błędnym wnioskiem, o czym było powyżej), to pojawia się pytanie, w jaki sposób płatnik miałby na tej samej podstawie faktycznej podjąć jakiekolwiek działania. Takie podejście prowadziłoby do paraliżu jakichkolwiek działań Skarżącego, który nie działa w imieniu własnym w ramach przedmiotowej opisywanej we wniosku transakcji, lecz na wniosek wierzyciela, zaś ewentualne obowiązki w zakresie podatku od towarów i usług realizuje w imieniu i na rzecz dłużnika.
W niniejszym postępowaniu w pełni znajduje zastosowanie pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku WSA w Gliwicach z dnia 13 grudnia 2022 r. I SA/Gl 750/22, iż "nie może domagać się od wnioskodawcy podania jako stanu faktycznego, czy zdarzenia przyszłego czegoś co w istocie należy do sfery prawnej.
3.4. W odpowiedzi na skargę Dyrektor, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
3.1. Skarga zasługuje na uwzględnienie.
3.2. Spór koncentruje się na zagadnieniu czy we wniosku i jego uzupełnieniu wystarczająco przedstawiono w nim stan faktyczny (zdarzenie przyszłe), i czy jest to brak formalny wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, który pozwalał organowi na zastosowanie art. 169 § 1, § 4 w związku z art. 14h O.p.
3.3. Odnosząc się do tak zarysowanej kwestii spornej, w pierwszej kolejności należy przypomnieć, że zgodnie z art. 14b § 1 O.p. organ, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Art. 14b § 2 O.p. stanowi, że wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych. Stosownie zaś do art. 14b § 3 O.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Natomiast według art. 14c § 1 O.p. interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Art. 14g § 1 O.p. stanowi natomiast, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej niespełniający wymogów określonych w art. 14b § 3 lub innych wymogów określonych przepisami prawa pozostawia się bez rozpatrzenia. W art. 14h O.p. ustawodawca przewidział, że w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio m.in art. 120, art. 121 § 1, art. 165a, art. 169 § 1-2, § 4 oraz przepisy rozdziału 6 działu IV tej ustawy.
Co do zasady, jeśli przedstawiony przez wnioskodawcę stan faktyczny zawiera istotne luki, jest niepełny z perspektywy wątpliwości prawnych wnioskodawcy i obowiązującego stanu prawnego, czyli brakuje w nim wszystkich znaczących okoliczności, a przez to nie spełnia formalnych warunków wymienionych w art. 14b § 3 O.p., w takiej sytuacji organ interpretacyjny wzywa zainteresowanego do uzupełnienia tego braku na podstawie art. 169 § 1 w związku z art. 14h O.p. Pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia może nastąpić dopiero wówczas, gdy wnioskodawca nie uzupełni lub nie poprawi wniosku według zaleceń organu interpretacyjnego, w wyznaczonym terminie. Istotne jest przy tym, że wezwanie kierowane do wnioskodawcy, zobowiązujące do uzupełnienia formalnych braków wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, powinno jednoznacznie formułować w jakim konkretnie zakresie opis stanu faktycznego czy zdarzenia przyszłego wymaga uzupełnienia i dlaczego ewentualne niezastosowanie się do wezwania wyklucza uprawnienie organu interpretacyjnego do formułowania jakichkolwiek ocen prawnych co do istoty. W następstwie, pozostawiając wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, organ interpretacyjny ma obowiązek ścisłego wykazania na czym polegają - po pierwsze - luki w opisie stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego oraz - po drugie - ich nierozerwalny związek z unormowaniami prawa podatkowego dotyczącymi wątpliwości formułowanych przez wnioskodawcę.
3.4. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, ż3 Sąd podziela stanowisko Skarżącego, iż wydając zaskarżone postanowienia Dyrektor wypacza instytucję indywidualnych interpretacji prawa podatkowego, mających wszakże charakter gwarancyjny dla podmiotu, który wystąpił z wnioskiem o ich wydanie. Stanowisko Dyrektora wskazuje także, iż w sytuacji w jakiej znalazł się Skarżący - komornik – nie jest w ogóle możliwe wydanie interpretacji indywidualnej.
Zdaniem Sądu, wbrew wywodom organu Skarżący dopełnił wymogu z art. 14b § 3 O.p. polegającego na wyczerpującym przedstawieniu zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego, w takim zakresie w jakim było to możliwe.
W ocenie Sądu zarysowany przez Skarżącego stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) pozwalał na merytoryczną ocenę jego stanowiska co do możliwości dokonania analizy pod kątem zastosowania art. 43 ust. 21 u.p.t.u. Przepis ten stanowi, że jeżeli udokumentowane działania organów egzekucyjnych lub komorników sądowych, o których mowa w art. 18, nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy towarów, o której mowa w art. 18, zwolnień od podatku, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 9- 10a, przyjmuje się, że warunki zastosowania zwolnień od podatku nie są spełnione.
Powołany przepis ma zastosowanie, wbrew twierdzeniom Dyrektora, nie tylko do tych transakcji (dostawy towarów), które podlegają pod przepisy ustawy, tj. są dokonywane w ramach działalności gospodarczej. Ratio legis wprowadzenia art. 43 ust. 21 u.p.t.u. było bowiem przesądzenie kwestii zwolnienia od podatku od towarów i usług w sytuacjach, w których, wskutek zaistnienia okoliczności faktycznych, nie pozwalających na ustalenie komornikom przesłanek tego zwolnienia. Również w stanie faktycznym niniejszej sprawy.
Tymczasem, choć Dyrektor dostrzega cel regulacji, wskazując, iż: "Wprowadzone przez ustawodawcę przepisy art. 43 ust. 21, jak już wyżej wskazano, dotyczą możliwości rozstrzygnięcia kwestii zwolnienia w przypadku utrudnionego kontaktu z dłużnikiem", to jednak postawiona przez Dyrektora konkluzja jest błędna. Sąd nie podziela stanowiska Dyrektora, iż: "Organ w omawianej sprawie jednakże nie ma możliwości stwierdzenia, czy w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie powołany wyżej art. 43 ust. 21 ustawy, ponieważ jest to kwestia wtórna. Najpierw należy określić czy w opisanej sytuacji, podmiot dokonujący sprzedaży występuje jako podatnik, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy".
Przypomnieć także należy, iż jak wskazano w skardze, Skarżący nie występowałby z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, albowiem wówczas stan faktyczny byłby na tyle klarowny, że Skarżący samodzielnie mógłby ustalić, czy dana transakcja podlega opodatkowaniu czy jest z niego zwolniona, czy też nie podlega opodatkowaniu podatkiem od wartości dodanej.
Skład orzekający podziela pogląd strony skarżącej, iż element stanu faktycznego polegający na braku posiadania przez płatnika określonych informacji powinien podlegać ocenie Organu jako składowa tegoż stanu faktycznego, nie stanowi zaś podstawy do formalnego zakończenia sprawy poprzez pozostawienie wniosku o wydanie interpretacja indywidualnej bez rozpoznania. Organ w niniejszym stanie faktycznym oczekuje od Skarżącego posiadania informacji, których to, co było już wielokrotnie podkreślane, uzyskanie przez Skarżącego jest niemożliwe. Skarżący nie wie, jakimi innymi środkami wywierania wpływu czy też dochodzenia informacji od Dłużnika miałby się posłużyć, aby zdobyć informacje oczekiwane przez Organ. Skarżący, jego zdaniem, wykorzystał wszystkie przysługujące mu uprawnienia w celu uzyskania informacji, których to przedłożenia oczekiwał Organ.
Ponadto, mając na uwadze treść art. 43 ust. 27 u.p.t.u. w przypadku braku pewności, można przyjąć, iż warunki zastosowania zwolnień od podatku od wartości dodanej nie zostały spełnione. Organ nie potrzebuje do wydania finalnej interpretacji indywidualnej pełnego spektrum informacji, jeżeli uznaje, iż wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 43 ust. 27 u.p.t.u.
Skarżący przekazał wszelkie posiadane przez niego i żądane przez Dyrektora informacje. Jeżeli zatem Dyrektor uznaje, iż nie dają one podstaw do wydania interpretacji ind3wvidualnej prawa podatkowego, to pojawia się pytanie, w jaki sposób płatnik miałby na tej samej podstawie faktycznej podjąć jakiekolwiek działania. Zasadnie twierdzi Skarżący, iż takie podejście prowadziłoby do paraliżu jakichkolwiek działań Skarżącego, który nie działa w imieniu własnym w ramach przedmiotowej opisywanej we wniosku transakcji, lecz na wniosek wierzyciela, zaś ewentualne obowiązki w zakresie podatku od towarów i usług realizuje w imieniu i na rzecz dłużnika.
Reasumując, obowiązkiem Dyrektora było dokonanie oceny prawnej w ramach przedstawionego przez podatnika stanu zdarzenia przyszłego. Pamiętać także należy, iż to wnioskodawca ponosi odpowiedzialność za właściwe ukształtowanie okoliczności faktycznych/opisu zdarzenia przyszłego (konsekwencją wadliwości w omawianym zakresie jest ewentualna niemożliwość skorzystania z interpretacji), zaś organ - za analizę tych faktów z punktu widzenia postawionego zagadnienia prawnego i wskazanych przepisów prawnych. Co ważne, organ korzystając z art. 169 § 1 w zw z art. 14h O.p. jest zobowiązany do każdorazowego wezwania wnioskodawcy, jeśli jego zdaniem przedstawiony stan faktyczny/zdarzenie przyszłe nie są dość jasne z punktu widzenia obowiązujących przepisów prawa.
W konsekwencji Sąd podzielił zarzuty naruszenia wskazanych w skardze zarzutów prawa procesowego, tj. art. 14b § 3, art. 14c § 1, art. 14g § 1, art. 14h w zw. z art. 169 § 4 o.p. w zw. z art. 43 ust. 10 pkt 1 oraz ust. 21 u.p.t.u., art. 120 i 121 § 1 w zw. z art. 169 § 4 O.p., a także art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Naruszenie przepisów prawa procesowego miało istotny wpływ na wynik sprawy – gdyby bowiem nie doszło do ich naruszenia, rozstrzygnięcie mogłoby by inne.
3.5. Mając na uwadze powyższe zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 259). Rozpoznając sprawę ponownie Dyrektor uwzględni wyrażoną w niniejszym wyroku ocenę prawną i odniesie się co do meritum poprzez wydanie interpretacji indywidualnej prawa podatkowego.
Na zasądzoną kwotę kosztów postępowania składa się wpis od skargi w wysokości 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym w wysokości 480 zł oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło