III OZ 557/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 23 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 maja 2022 r. sygn. akt III SAB/Gl 176/21 odmawiające uzupełnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 grudnia 2021 r. sygn. akt III SAB/GI 176/21 w sprawie ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Częstochowie w przedmiocie informacji publicznej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 10 maja 2022 r. sygn. akt III SAB/Gl 176/21 w sprawie ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Częstochowie w przedmiocie informacji publicznej, na podstawie art. 157 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) dalej zwanej "p.p.s.a." odmówił uzupełnienia wyroku. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że wnioskiem z 28 stycznia 2022 r. skarżący wystąpił o uzupełnienie wydanego wyroku, którym Sąd zobowiązał Prezesa Sądu Rejonowego w Częstochowie do załatwienia wniosku R. S. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku (pkt 1), stwierdził, że bezczynność ww. organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2) oraz oddalił dalej idącą skargę (pkt 3). W ocenie Sądu brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o uzupełnienie wyroku przez zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów wysyłanej korespondencji. W rozpatrywanej sprawie skarżący nie poniósł kosztów, o których mowa w art. 200 p.p.s.a., będąc zwolnionym od kosztów sądowych. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył R. S. W odpowiedzi na zażalenie Prezes Sądu Rejonowego w Częstochowie wniósł o oddalenie zażalenia w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn innych niż wskazane w jego treści. Stosownie do treści art. 157 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) dalej zwanej "p.p.s.a." strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Przesłanką uzupełnienia wyroku jest zatem nieorzeczenie o całości skargi lub niezamieszczenie w wyroku dodatkowego orzeczenia, wymaganego przez przepisy ustawy. Orzeczeniem w przedmiocie kosztów postępowania jest zarówno orzeczenie pozytywne (zasądzające), jak i negatywne dla skarżącego (oddalające wniosek o zasądzenie kosztów postępowania). Orzeczenia takiego wyrok WSA w Gliwicach z 7 grudnia 2021 r. sygn. akt III SAB/GI 176/21 nie zawiera. NSA w składzie orzekającym podziela wyrażony w doktrynie pogląd, iż rzeczywisty zamiar sądu oddalenia pominiętego żądania nie może usprawiedliwiać odmowy uzupełnienia wyroku (B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 157, pkt 5). Wydanym w rozpatrywanej sprawie wyrokiem Sąd w punkcie pierwszym zobowiązał organ do załatwienia wniosku, w punkcie drugim stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a w punkcie trzecim oddalił dalej idącą skargę. W ocenie NSA punkt trzeci wyroku odnosi się do wniosków co do istoty sprawy (rażące naruszenie prawa, zasądzenie sumy pieniężnej z art. 149 § 2 p.p.s.a.), a nie do wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Nie można domniemywać, że z punktu trzeciego sentencji wyroku wynika rozstrzygnięcie co do kosztów postępowania. W sytuacji, w której skarga została uwzględniona w części, co do zasady skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania. Zatem oddalenie wniosku z uwagi na nieponiesienie kosztów (art. 200 p.p.s.a.) lub odstąpienie od tej zasady (zastosowanie art. 206 p.p.s.a.) wymaga wyraźnego wyartykułowania tego rozstrzygnięcia w sentencji orzeczenia. Reasumując, Sąd Wojewódzki winien był uzupełnić wyrok z 7 grudnia 2021 r. i uwzględnić lub oddalić wniosek o zasądzenie kosztów postępowania. Dopiero sformułowanie rozstrzygnięcia w tym zakresie pozwoli na odniesienie się co do meritum wniosku. Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny w tym miejscu nie przesądza o zasadności wniosku skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o zasądzeniu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, ponieważ przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.