II SA/Lu 750/23

WyrokWSA w Lublinie2023-12-07

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Jacek Czaja, Bartłomiej Pastucha

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący właścicielem sąsiedniej nieruchomości, powinien zostać uznany za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę wieży wolnostojącej wraz z instalacją radiokomunikacyjną, a w konsekwencji, czy organ administracji prawidłowo odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę w postępowaniu wznowieniowym?
Ratio decidendi
Skarżący nie może zostać uznany za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, jeśli jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, który ogranicza jej zabudowę. W przypadku budowy wieży radiokomunikacyjnej, obszar oddziaływania jest wyznaczany na podstawie przepisów odrębnych, a samo sąsiedztwo nieruchomości lub interes faktyczny nie przesądza o statusie strony. Ponieważ inwestycja nie oddziałuje na działkę skarżącego w sposób ograniczający jej zabudowę, w tym poprzez przekroczenie dopuszczalnych norm pola elektromagnetycznego, organy prawidłowo odmówiły uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę w postępowaniu wznowieniowym.
Stan faktyczny
Skarżący W. S. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Puławskiego z 18 października 2022 r., udzielającą pozwolenia na budowę wieży wolnostojącej wraz z instalacją radiokomunikacyjną. Starosta wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia decyzji, uznając skarżącego za niebędącego stroną postępowania. Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję Starosty, argumentując, że nieruchomość skarżącego nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, który ograniczałby jej zabudowę, w szczególności w zakresie pól elektromagnetycznych. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie kręgu stron postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca) Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agata Jakimiuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 14 czerwca 2023 r., znak: IF-VII.7840.4.20.2023.BZ w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie decyzją z 14 czerwca 2023 r. Wojewoda Lubelski (dalej także jako: Wojewoda), po rozpatrzeniu odwołania W. S. (dalej także jako: skarżący), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Puławskiego (dalej także jako: Starosta), odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej Starosty Puławskiego z 18 października 2022 r., zatwierdzającej projekt zagospodarowania działki, projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej T. spółce z o.o. z siedzibą w W., pozwolenia na budowę wieży wolnostojącej wraz z instalacją radiokomunikacyjną BT14582 P. na działce nr [...] w P. Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Skarżący 21 lutego 2023 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty z 18 października 2022 r. oraz o wstrzymanie wykonania tej decyzji na podstawie art. 152 § 1 k.p.a. Pismem z 1 marca 2023 r. poinformował, że o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę dowiedział się 21 lutego 2023 r. Starosta postanowieniem z 9 marca 2023 r. wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, zakończone decyzją z 18 października 2022 r. Decyzją z 30 marca 2023 r. organ I instancji odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę – gdyż uznał, że skarżący nie jest stroną postępowania w tej sprawie. Wskazaną na wstępie decyzją Wojewoda utrzymał powyższą decyzję w mocy na podstawie art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 82 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2023 r., poz. 682, dalej jako: p.b.) i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2023 r., poz. 775, dalej jako: k.p.a.), W uzasadnieniu Wojewoda podkreślił, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego może być jedynie podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Kolejno wskazał na art. 28 ust. 2 p.b., który jest przepisem szczegółowym w stosunku do art. 28 k.p.a. i stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 20 p.b. przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Organ wskazał, że w sprawie o pozwolenie na budowę należy każdorazowo ustalić przepisy, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie wyznaczyć teren w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego. Oznacza to, że w zależności od indywidualnych cech obiektu budowlanego, jego przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych, w otoczeniu tego obiektu wyznaczona zostanie strefa, nazwana przez ustawodawcę obszarem oddziaływania obiektu. W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b., wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Właściciel sąsiedniej nieruchomości nie w każdym przypadku będzie uznany za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, lecz tylko wówczas, gdy nieruchomość stanowiąca jego własność znajduje się w tak ustalonym obszarze oddziaływania obiektu. Decyzja Starosty z 18 października 2022 r., zatwierdzająca projekt zagospodarowania działki, projekt architektoniczno-budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę wieży wolnostojącej wraz z instalacją radiokomunikacyjną BT14582 P. na działce nr [...] w P., jest decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Przedmiotowa decyzja o pozwoleniu na budowę dotyczy budowy na działce nr [...] przy ul. W. w P. Inwestycja to stalowa wieża kratowa typu BOT-H2/54 o wysokości całkowitej wraz z odgromnikami równej 55,95 m posadowiona na mikropalach. W projekcie przewidziano wyposażenie wieży w pomosty, konstrukcje wsporcze anten sektorowych i radioliniowych oraz odgromniki, ruszt stalowy z urządzeniami technicznymi, drogę kablową łączącą urządzenia techniczne z antenami oraz ogrodzenie prowadzone po obrysie wieży. W ramach projektu przewidziano instalację dziewięciu anten sektorowych o azymutach 5°, 145° i 240°, wysokość zawieszenia środka elektrycznego wynosi 53 m n.p.t., 50,1 m n.p.t., 50,4 m n.p.t. oraz czterech anten radiolinii. Projektowany obiekt jest bezobsługowy, nie przewiduje się stałego dostępu osób ani pojazdów. W omawianej sprawie dla określenia stron postępowania wykorzystano obowiązujące od 1 stycznia 2020 r. rozporządzenie Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (D. U. 2019 r., poz. 2448, dalej jako: Rozporządzenie z 17 grudnia 2019 r.). Rozporządzenie definiuje miejsce dostępne dla ludności jako wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ wyjaśnił, że przez "miejsca dostępne dla ludzi" należy rozumieć miejsca dostępne dla ludzi przy stanie zagospodarowania terenu istniejącym w dniu kwalifikowania przedsięwzięcia emitującego promieniowanie elektromagnetyczne, w przestrzeni od 0,3 m do 2 m nad powierzchnią ziemi albo nad innymi powierzchniami, na których w normalnych warunkach mogą przebywać ludzie. Organ wskazał na tabelę 2 zawartą w Rozporządzeniu z 17 grudnia 2019 r., w której zawarto wzór na gęstość mocy dla miejsc dostępnych dla ludności. Wskazał, że przy częstotliwościach planowanych anten 800 MHz, 900 MHz i 1800MHz – wynosi odpowiednio 4 W/m2, 4,5 W/m2 i 9,0 W/m2. Dla częstotliwości 2100 MHz i 2600 MHz zgodnie z tabelą wynosi 10 W/m2. Według rysunków przedstawiających obszary pól elektromagnetycznych o wartościach wyższych od dopuszczalnych (rysunki 2a, 2b, 2c, zawarte w projekcie budowlanym graficznej prezentacji poziomów pól elektromagnetycznych instalacji radiokomunikacyjnej, uwzględniono pracę anten z maksymalną mocą emisji radiowej) występują one na wysokości nie mniejszej niż 45,5 m nad poziomem terenu, a więc znacznie ponad zwyczajowo kształtowaną zabudową zagrodową na działkach sąsiednich. Zasięg tych obszarów jest nie większy niż 22,62 m od inwestycji, znajdują się nad działkami nr [...] i nie znajdują się ponad istniejącą zabudową. Skarżący nie wywodzi praw w odniesieniu do dz. nr [...] i nie jest inwestorem w postępowaniu objętym wznowieniem. Wskazuje, że działki, których jest właścicielem tj. dz. nr [...], położone są tak blisko inwestycji, że powinien zostać uznany za stronę postępowania. Organ uznał, że działki skarżącego nie znajdują się na obszarze oddziaływania pól elektromagnetycznych o wartościach wyższych niż dopuszczalne. Wojewoda przywołał Uchwałę nr XVII/152/04 Rady Miasta Puławy z 26 lutego 2004 r. w sprawie zmian w miejscowym planie szczegółowym zagospodarowania przestrzennego "Włostowice B" w Puławach (Dz. U. Woj. Lub. z 2004 r. nr 90 poz. 1511), zgodnie z którą działki te znajdują się w terenie A26 MNj, U - tereny mieszkalnictwa jednorodzinnego, tereny usług. Przedstawione w § 27 rozdziału 4 ustalenia szczegółowe przewidują zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z dopuszczonymi usługami nieuciążliwymi w parterach budynków. Dozwolona jest zabudowa wolnostojąca lub bliźniacza do wysokości 3 kondygnacji. Rozporządzenie Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2019 r., poz. 1839 ze zm., dalej jako: Rozporządzenie z 10 września 2019 r.) w pierwotnej formie posługiwało się – przy ocenie instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych emitujących pola elektromagnetyczne – pojęciem osi głównej wiązki promieniowania anteny. Wojewoda przywołał Rozporządzenie Rady Ministrów z 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacznie oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2022 r., poz. 1071, dalej jako: Rozporządzenie z 5 maja 2022 r.), które uchyliło pkt 7 w § 2 ust. 1 i pkt 8 w § 3 ust. 1 powyższego rozporządzenia, a zatem przepisy, w których prawodawca posługiwał się pojęciem osi głównej wiązki promieniowania anteny. Zmiany obowiązują od 4 czerwca 2022 r. Zatem zarówno w dacie wydania omawianej decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i w dacie wydania niniejszej decyzji, nie funkcjonuje zasada oceny przebiegu osi głównej wiązki promieniowania anteny (osie nie służyły do ustalenia stron postępowania), więc nie może być to pojęcie wykorzystane do określania obszaru oddziaływania inwestycji w omawianej sprawie. Rozporządzenie z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko obecnie nie zawiera żadnych wskaźników dotyczących instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych emitujących pola elektromagnetyczne. W związku z powyższym Wojewoda uznał, że skarżący nie może zostać uznany za stronę postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę wieży wolnostojącej wraz z instalacją radiokomunikacyjną BT14582 P. na działce nr [...] w P., a to z kolei obligowało do odmowy uchylenia decyzji z Starosty z 18 października 2022 r. – w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. W skardze od powyższej decyzji W. S. sformułował następujące zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy: a. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Starosty z 18 października 2022 r. (określanej przez skarżącego, jako "Decyzja nr I", pomimo że istniały podstawy prawne i faktyczne, uzasadniające uchylenie decyzji z 18 października 2022 r.; b. art. 7 k.p.a., art. 10 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie przez organ całości materiału dowodowego, nie odniesienie się przez organ do dowodów oraz argumentów przedstawionych przez skarżącego; c. art. 7 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w decyzji z 14 czerwca 2023 r. (określanej przez skarżącego, jako "Decyzja nr II"), w jaki sposób organ ustalił krąg stron postępowania; d. art. 7 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 p.b. poprzez niewyjaśnienie w decyzji z 14 czerwca 2023 r., w jaki sposób organ ustalił krąg stron postępowania; e. art. 7 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 3 pkt 20 p.b. oraz art. 28 ust. 2 p.b. poprzez niewłaściwe ustalenie przez organ jaki jest obszar oddziaływania Inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b. oraz na jaki krąg podmiotów oddziałuje inwestycja, a tym samym jakie podmioty są stronami niniejszego postępowania w rozumieniu art. 28 ust 2 p.b.; f. art. 10 § 1 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. polegające na zaniechaniu ustalenia niezbędnych okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. czy projektowana inwestycja zaliczana jest do grupy zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziałujących na środowisko, czy projekt budowlany inwestycji odpowiada wymogom prawa budowlanego, jaki jest obszar oddziaływania inwestycji oraz jakie podmioty są stronami niniejszego postępowania; g. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji z 18 października 2022 r., w sytuacji, kiedy winna ona zostać uchylona. Podniósł także zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.: a. art. 46 ust. 1 oraz 2 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych poprzez wyrażenie zgody na budowę inwestycji niezgodnie z tym, co wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; b. art 35 p.b. poprzez zatwierdzenie inwestycji, która nie jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje, że teren, na którym posadowiona jest Inwestycja winien być jedynie wykorzystany na rzecz urządzeń rolniczych oraz winien pozostać nieogrodzony, w sytuacji, kiedy Inwestycja nie spełnia przeznaczenia urządzenia do celów rolniczych, a ponadto zgodnie z planem, inwestora ma zostać ogrodzona; c. art. 3 pkt 20 p.b. w zw. z art 28 ust 2 p.b. poprzez błędne określenie obszaru, na który inwestycja będzie oddziaływać, co skutkowało pominięciem Skarżącego jako strony postępowania; d. art 28 k.p.a. poprzez odmowę uznania skarżącego za stronę, w sytuacji, kiedy uprawdopodobnione zostało to, że skarżący spełnia przesłanki, aby być stroną postępowania, w tym wykazał interes prawny w tym zakresie. W związku z powyższym wniósł o "zmianę Decyzji nr II w całości poprzez uchylenie Decyzji nr I w całości". W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie wznowieniowe (regulowane przepisami art. 145-153 k.p.a.). Tryb ten umożliwia wzruszenie aktu dotkniętego kwalifikowaną wadą procesową, jeżeli strona wykaże zaistnienie jednej z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. Istota wznowienia postępowania wyraża się w ponownym rozpatrzeniu sprawy, w celu sprawdzenia czy, dana wada postepowania wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. W przypadku, gdy postępowanie toczy się w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. funkcja postępowania sprowadza się do zapewnienia pominiętej stronie prawa do czynnego udziału w sprawie. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Nie budzi wątpliwości, że uprawnienie do złożenia wniosku o wznowienie postępowania ma każdy podmiot, który wykaże, że decyzja ostateczna dotyczy jego interesu prawnego, niezależnie od tego, czy został przez organ uznany za stronę postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Nie jest wykluczone, że wnioskodawca nie jest i nie mógł być stroną postępowania, co powinno prowadzić do odmowy wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania z uwagi na to, że wnioskodawca nie posiada przymiotu strony, jest jednak możliwe w przypadku oczywistego braku legitymacji procesowej. Jeżeli istnieją wątpliwości co do legitymacji podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania, kwestia ta wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, a zatem wznowienia postępowania, a następnie rozstrzygnięcia sprawy w zakresie istnienia przesłanki wznowienia (por. m. in. wyrok NSA wyrok z 13 grudnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1171/19). Postępowanie jest wówczas prowadzone zarazem co do tego, czy wnioskodawca jest stroną z punktu widzenia materialnoprawnego, jak i co do spełnienia przesłanki z tegoż przepisu. Jeżeli bowiem okaże się, że wnioskodawca nie jest stroną (nie ma w sprawie interesu materialnoprawnego), to jednocześnie należy stwierdzić, że nie wystąpiła podstawa wznowienia, wymagana do przejścia przez organ wznowieniowy do rozpatrzenia sprawy co do istoty i wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie. Ustalenie przez organ orzekający w postępowaniu wznowieniowym, że nie zachodzi przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., pomimo powołania jej we wniosku o wznowienie i wydania postanowienia o wznowieniu, wymaga wydania decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. W niniejszej sprawie organ wznowił postępowanie (postanowieniem z 9 marca 2023 r.), a następnie 14 czerwca 2023 r. wydał decyzję o odmowie uchylenia decyzji, wobec ustalenia, że skarżący – który we wniosku o wznowienie postępowania powołał przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. – nie jest stroną postępowania. Kontrola zaskarżonej decyzji sprowadza się do ustalenia, czy skarżący prawidłowo nie został uznany za stronę postępowania w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. Jednocześnie należy podkreślić, że nie są weryfikowane żadne inne okoliczności, w szczególności nie podlega badaniu czy przy wydawaniu decyzji z 18 października 2022 r. naruszono inne przepisy procesowe i przepisy prawa materialnego. Wojewoda trafnie przywołał w tym zakresie art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jednakże w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę, w tym w postępowaniu wznowieniowym, krąg stron określa się zgodnie art. 28 ust. 2 p.b. Zgodnie z tym przepisem stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W sprawie o pozwolenie na budowę kluczowe jest zatem ustalenie obszaru oddziaływania obiektu. Definicję tego pojęcia ustawodawca wyraził w art. 3 pkt 20 p.b., zgodnie z którym przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Wskazane powyżej przepisy obowiązywały w tożsamym brzmieniu w czasie wydawania obu decyzji (zarówno decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę, jak i w czasie wydania decyzji w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji). Oznacza to, że w toku postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę nie może być stroną inna osoba niż inwestor i właściciele oraz użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości, na które inwestycja oddziałuje w sposób ograniczający – wbrew obowiązującym przepisom prawa – ich zagospodarowanie, w tym zabudowę (por. wyroki NSA: z 14 czerwca 2023 r., sygn. akt II OSK 2013/20; z 20 kwietnia 2023 r., sygn. II OSK 1325/20). Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, że w celu ustalenia stron postępowania o pozwolenie na budowę należy zweryfikować czy, na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego, inwestycja oddziałuje na inne nieruchomości w sposób wpływający na możliwość ich zagospodarowania. Przymiot strony nie przysługuje z samej racji posiadania prawa własności sąsiedniej nieruchomości czy istnienia interesu faktycznego. Doniosłe znaczenie ma jedynie kwestia ustalenia, w oparciu o przepisy prawa materialnego, oddziaływania przez inwestycję na inne nieruchomości w sposób ograniczający ich zabudowę. Skarżący wskazał m. in. że inwestycja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i stanowiskiem konserwatora zabytków. Wskazuje na "szeroki sprzeciw społeczny" wobec realizacji inwestycji. Ponadto podał, w sposób ogólny, że wieża znajdzie się w zbyt bliskiej odległości od zabudowań mieszkalnych, co może być szkodliwe dla zdrowia mieszkających tam osób. Zrealizowanie wieży – w jego ocenie – pogorszy warunki bytowe, wywoła spadek wartości nieruchomości sąsiednich, zaburzy ład przestrzenny. Większość tych zastrzeżeń dotyczy merytorycznego badania decyzji z 18 października 2022 r., nie zaś wykazania, że skarżący jest stroną postępowania. Jak już zostało wskazane w sprawie o pozwolenie na budowę na potrzeby konkretnej inwestycji organ administracji architektoniczno-budowlanej powinien każdorazowo ustalić te przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie wyznaczyć obszar w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego. W niniejszej sprawie – z uwagi na nadzwyczajny tryb postępowania – badaniu podlegają wyłącznie kwestie możliwości takiego oddziaływania na nieruchomość skarżącego. Niewątpliwie sporna inwestycja – z uwagi na swoją specyfikę – nie powoduje zacienienia i przysłaniania nieruchomości skarżącego, nie ogranicza dostępu do drogi publicznej czy mediów, nie stanowi budowy w granicy nieruchomości. Z uwagi na charakter i parametry inwestycji, celowe w niniejszej sprawie jest zweryfikowanie kwestii oddziaływania pola elektromagnetycznego na działkę skarżącego. Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową i miejsc dostępnych dla ludności określa się zgodnie z Rozporządzeniem z 17 grudnia 2019 r. Gęstość mocy dla miejsc dostępnych dla ludzi została wyliczona według wzoru określonego w przepisach powyższego rozporządzenia. Przy częstotliwościach planowanych anten 800 MHz, 900 MHz i 1800MHz wynosi odpowiednio 4 W/m2, 4,5 W/m2 i 9 W/m2, natomiast dla częstotliwości 2100 MHz i 2600 MHz wynosi 10 W/m2. Do obliczeń założono, że obciążenie anten jest maksymalne, czyli pracują z maksymalną mocą. Wojewoda wskazał, że zasięgi występowania promieniowania elektromagnetycznego o wartościach wyższych niż dopuszczalne zawarte w projekcie budowlanym występują na wysokości nie mniejszej niż 45,5 m nad poziomem terenu, a zatem znacznie ponad zabudową kształtowaną w sąsiedztwie inwestycji, natomiast zasięg tych obszarów jest nie większy niż 22,62 m od anteny i obejmuje dz. [...]. Skarżący nie wykazał błędności tych ustaleń, a Sąd nie dostrzegł realnych przesłanek do ich zakwestionowania z urzędu. Jedynie ubocznie warto zauważyć, że nie jest wykluczone, a nawet prawdopodobnie w pasie przebiegającym nad nieruchomością skarżącego występować będzie oddziaływanie elektromagnetyczne, jednakże znaczenie dla sprawy ma tylko takie oddziaływanie, które przekracza normy wynikające z rozporządzenia. Skarżący nie jest właścicielem żadnej z wymienionych powyżej nieruchomości tj. dz. [...]. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że jest to maksymalny obszar oddziaływania inwestycji, gdyż tylko na nim występuje szkodliwe promieniowanie w rozumieniu przepisów Rozporządzenia z 17 grudnia 2019 r. Ustalenie to wynika z niebudzącego wątpliwości graficznego przedstawienia poziomu pól elektromagnetycznych instalacji radiokomunikacyjnej, na co trafnie wskazywały organy. W związku z powyższym należało stwierdzić, że inwestycja z uwagi na generowane pole elektromagnetyczne nie oddziałuje na działkę skarżącego w sposób ograniczający jej zabudowę. Jego działki nie znajdują się poniżej i wewnątrz obszarów pól elektromagnetycznych o wartościach wyższych niż dopuszczalne. Wojewoda trafnie wskazał, że zgodnie z miejscowym planem działki skarżącego znajdują się na obszarze A26 MNj, U – tereny mieszkalnictwa jednorodzinnego, tereny usług. Dopuszczalna na tym obszarze jest zabudowa do trzech kondygnacji. Obowiązujące przepisy prawa miejscowego nie dają podstaw do powiązania sposobu zabudowy terenu A26 MNj, U z użytkowaniem działki nr [...], ponieważ nie zawierają ograniczeń dotyczących terenów sąsiednich. W stanie prawnym ukształtowanym od 4 czerwca 2022 r. instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne, nie są zaliczane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rozporządzenie z 10 września 2019 r. nie wymienia (tak w chwili wydania decyzji z 18 października 2022 r., jak i obecnie) instalacji radiokomunikacyjnej jako przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Nowy stan prawny przekłada się na sposób ustalenia kręgu stron postępowania, ponieważ nie ma aktualnie potrzeby badania miejsc dostępnych dla ludności wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anteny od środka elektrycznego. Trafnie wywodzi zatem Wojewoda, że aktualnie Rozporządzenie z 10 września 2019 r. nie zawiera żadnych wskaźników dotyczących instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych emitujących pola elektromagnetyczne. W związku z powyższym należało stwierdzić, że inwestycja z uwagi na generowane pole elektromagnetyczne nie oddziałuje na działkę skarżącego w sposób ograniczający jej zabudowę. Nie ma także żadnego innego przepisu, na podstawie którego można stwierdzić, że inwestycja oddziałuje na działkę skarżącego w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b., zatem nie ma podstaw do stwierdzenie, że jest on stroną postępowania. W tym miejscu należy podkreślić, że decyzją o odmowie uchylenia decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę nie dokonano merytorycznej oceny prawidłowości wydania decyzji objętej postępowaniem wznowieniowym. Wobec stwierdzenia, że skarżący nie jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę organy administracyjne, a także Sąd, nie mogły zbadać czy w sprawie tej doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i zasadniczo również prawa procesowego, gdyż dopuszczalna była jedynie ocena, czy skarżący powinien był być stroną postępowania. W sprawie nie wykazano, że inwestycja oddziałuje na nieruchomość skarżącego, szczególnie nie znajduje się w obszarze szkodliwego oddziaływania pól elektromagnetycznych. Przymiot strony nie zależy od istnienia interesu faktycznego, a jedynie od spełnienia przesłanki określonej w art. 28 ust. 2 p.b. Zaskarżona decyzja nie prowadzi do powstania jakichkolwiek ograniczeń w zabudowie działki skarżącego, a zatem nie znajduje się ona w obszarze oddziaływania obiektu (art. 3 pkt 20 p.b.). W konsekwencji czego organy zasadnie wydały decyzję o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Starosty z 18 października 2022 r., bowiem słusznie uznano, że skarżący nie jest stroną postępowania. Nie zasługują na uwzględnienie także pozostałe sformułowane w skardze zarzuty, w tym odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania. Organy podjęły wszystkie kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, dokonując wyczerpującego zebrania i prawidłowej oceny materiału dowodowego. Organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej decyzji szczegółowo wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia oraz trafnie ustosunkował się do istotnych zarzutów odwołania, którą to argumentację Sąd w całości podziela. Końcowo należy powtórzyć, że nie mogły odnieść zamierzonego skutku zarzuty odnoszące się wprost do wywodzonej (ewentualnej) sprzeczności decyzji z 18 października 2022 r. z prawem materialnym oraz naruszenie innych przepisów prawa procesowego niż dotyczących udziału strony w postępowaniu. W związku z powyższym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło