III SA/Gl 52/24
WyrokWSA w Gliwicach2024-06-04
Skład orzekający: Magdalena Jankiewicz, Adam Gołuch, Beata Machcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o uchyleniu stypendium rektora, wydana na podstawie przekroczenia okresu 12 semestrów studiów, jest zgodna z prawem, jeśli prawo to wygasa z mocy prawa, a nie na mocy decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu stypendium rektora wygasa z mocy prawa z ostatnim dniem miesiąca, w którym student utracił prawo do świadczenia z powodu upływu okresu określonego w przepisach. Nie ma podstaw prawnych do wydania decyzji uchylającej decyzję o przyznaniu stypendium, gdyż prawo to wygasa samoistnie. W związku z tym zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję uchylającą decyzję o przyznaniu mu stypendium rektora na rok akademicki 2022/2023. Rektor uznał, że skarżący przekroczył dopuszczalny okres 12 semestrów studiów, wliczając do niego okresy studiów na poprzednich uczelniach. Skarżący zarzucił brak podstaw do uchylenia decyzji, powołując się na zasadę niedziałania prawa wstecz i argumentując, że okres studiów należy liczyć od momentu faktycznego pobierania świadczenia na gruncie obowiązującej ustawy. Sąd uchylił obie decyzje, uznając, że prawo do stypendium wygasło z mocy prawa, a nie na mocy decyzji administracyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Rektora z dnia 16 listopada 2023 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora z dnia 8 września 2023 r., umorzył postępowanie administracyjne w sprawie i zasądził od Rektora na rzecz strony skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), Protokolant Referent-stażysta Weronika Leśniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2024 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia 16 listopada 2023 r. w przedmiocie przyznania stypendium 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia 8 września 2023 r., 2. umarza postępowanie administracyjne w sprawie, 3. zasądza od Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi J. C. (dalej: "Skarżący") jest decyzja Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. (dalej również "Rektor") wydana w przedmiocie przyznania stypendium.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Rektor [...] Uniwersytetu Medycznego w K. decyzją z dnia 8 września 2023 r., wydaną na podstawie art. 86 ust. 4, art. 91 ust. 1 oraz art. 93 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz. U. 2023 r. poz. 742 z późn. zm., dalej "P.s.w.n."), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2023 r. poz. 775, dalej "k.p.a") oraz § 6 ust. 5 Regulaminu przyznawania świadczeń dla studentów [...] Uniwersytetu Medycznego w K., stanowiącego Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr [...] Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia 18 lipca 2022 r. w sprawie ustalenia wysokości świadczeń dla studentów w roku akademickim 2022/2023, w wyniku dokonania ponownej analizy wniosku o przyznanie stypendium Rektora w roku akademickim 2022/2023, złożonego przez Skarżącego, postanowił: uchylić decyzję Nr [...] z dnia 22 listopada 2022 r. w sprawie przyznania Skarżącemu, studentowi 6 roku studiów jednolitych magisterskich, na kierunku lekarskim w Wydziale Nauk Medycznych w Z., prawa do pobierania w roku akademickim 2022/2023 Stypendium Rektora w wysokości 700,00 zł miesięcznie od 1 października 2022 r. do 30 czerwca 2023 r.
W uzasadnieniu Rektor wskazał, że ww. decyzją nr [...] Uczelniana Komisja Stypendialna [...] Uniwersytetu Medycznego w K., przyznała Skarżącemu prawo do pobierania w roku akademickim 2022/2023 Stypendium Rektora w wysokości 700,00 zł miesięcznie.
Skarżący rozpoczął studia inżynierskie stacjonarne I stopnia na Politechnice [...] im. [...] na Wydziale Inżynierii i Technologii Chemicznej 1 października 2015 r. - kierunek biotechnologia, gdzie studiował przez 2 semestry.
Od 1 października 2016 r. Skarżący rozpoczął studia w Uniwersytecie [...] w K. na Wydziale Teologicznym - kierunek teologia, gdzie studiował przez 1 semestr.
Od 1 października 2017 r. Skarżący rozpoczął naukę w [...] Uniwersytecie Medycznym w K. na Wydziale Nauk Medycznych w Z. - kierunek lekarski, gdzie na dzień wydania uchylonej decyzji był Studentem 11 semestru.
Tym samym, Skarżący, rozpoczynając w marcu 2023 r. 12 semestr studiów w SUM, przekroczył łączny dopuszczalny okres 14 semestrów, przez który mógł ubiegać się o stypendium Rektora. W związku z czym decyzja nr [...] została wydana z naruszeniem przepisów prawa, tj. art. 93 ust. 4 i 5 P.s.w.n. Zgodnie bowiem z art. 93 ust. 4 P.s.w.n. łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1, wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem, że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach:
1) pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów,
2) drugiego stopnia - nie dłużej niż przez 7 semestrów.
2. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
3. Rektor [...] Uniwersytetu Medycznego w K. decyzją z dnia 16 listopada 2023 r., wydaną na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i 3, oraz art. 91 ust. 1 i art. 93 ust. 4 i 5 P.s.w.n., art. 104 k.p.a. oraz § 17 Regulaminu przyznawania świadczeń dla studentów [...] Uniwersytetu Medycznego w K., stanowiącego Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr [...] Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia 18 lipca 2022 r. z późn. zm. oraz Zarządzenia Nr [...] z dnia 22 listopada 2022 r. Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. w sprawie ustalenia wysokości świadczeń dla studentów w roku akademickim 2022/2023, postanowił utrzymać w mocy decyzję z dnia 8 września 2023 r. dotycząca uchylenia decyzji Nr [...] z dnia 22 listopada 2022 r.
Rektor wskazał, iż zgodnie z art. 93 ust. 4 i 5 P.s.w.n. oraz z § 5 ust. 1-3 Regulaminu przyznawania świadczeń dla studentów [...] Uniwersytetu Medycznego w K., zwanego dalej "Regulaminem", stypendium przysługuje łącznie przez okres 12 semestrów studiów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem że w ramach tego okresu świadczenie przysługuje na studiach I stopnia nie dłużej niż przez 9 semestrów i na studiach II stopnia nie dłużej niż przez okres 7 semestrów. W przypadku jednolitych studiów magisterskich, których czas trwania wynosi 11 albo 12 semestrów okres ten wydłuża się o 2 semestry.
Powyższe przepisy wprowadzone zostały ustawą z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2023 z póżn. zm.), które doprecyzowały przepisy wcześniej obowiązujące w zakresie sposobu ustalania okresu przysługiwania świadczeń w ten sposób, że wliczają się do niego wszystkie rozpoczęte na studiach przez studenta semestry, w tym semestry przypadające w okresie korzystania z urlopów, z wyjątkiem semestrów na kolejnych studiach pierwszego stopnia rozpoczętych lub kontynuowanych po uzyskaniu tytułu zawodowego licencjata, inżyniera albo równorzędnego. W przypadku kształcenia się na kilku kierunkach studiów semestry odbywane równocześnie traktuje się jako jeden semestr. Przepisy mają zastosowanie do przyznawania świadczeń, począwszy od semestru letniego roku akademickiego 2021/2022.
Rektor wyjaśnił, iż weryfikując okres studiowania Skarżącego, opierał się na danych uzyskanych z Zintegrowanego Systemu Informacji o Szkolnictwie Wyższym i Nauce POL-on, w którym każda z polskich uczelni zobowiązana jest, w wyznaczonych terminach, raportować zgodnie ze stanem faktycznym, dane o studentach, w tym informacje dotyczące okresu studiowania.
Na podstawie danych uzyskanych z tego systemu Rektor stwierdził, że Skarżący przekroczył łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt. 4 i art. 359 ust. 1 P.s.w.n.
4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pierwszej instancji oraz zwrot kosztów postępowania według norm przewidzianych.
Zarzucił brak podstaw do uchylenia przez Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. decyzji Nr [...] Uczelnianej Komisji Stypendialnej [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia 22 listopada 2022 r.
Uzasadniając skargę, Skarżący powołał się na orzeczenia sądów administracyjnych, w których wyrażono stanowisko, iż początku okresu sześcioletniego (lub okresu 12 semestrów, względnie 14 semestrów) nie można wiązać z momentem rozpoczęcia studiów przez studenta ubiegającego się o przyznanie pomocy (np. w formie stypendium rektora). W orzeczeniach tych wskazano, że pojęcie "przysługiwanie świadczenia", to pobieranie świadczenia, które rzeczywiście studentowi przysługiwało, a zatem omawiane okresy (6 lat czy 12 lub 14 semestrów) należy liczyć od momentu uzyskania świadczenia w postaci stypendium. Żadna z omawianych regulacji (do 17 grudnia 2021 roku i od 18 grudnia 2021 roku) nie wiąże prawa do stypendium z nadmiernie długim okresem studiowania.
Niezależnie, Skarżący zwrócił uwagę na zasadę niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit). W tym zakresie argumentował, że studia na wszystkich kolejnych trzech uczelniach rozpoczynał odpowiednio: w październiku 2015 r., w październiku 2016 r. i w październiku 2017 r. Owe momenty przypadały zatem na czas obowiązywania ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym, która utraciła moc obowiązującą z dniem 1 października 2018 r., z momentem wejścia w życie ustawy z 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Przy czym sporne przepisy art. 86 - 95 tej ostatniej ustawy weszły w życie dopiero od 1 października 2019 r., a ich zmiana - od 18 grudnia 2021 roku (z mocy ustawy zmieniającej z 17 listopada 2021 r.).
Za rządów poprzedniej ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym studentom też przysługiwały świadczenia stypendialne, ale były to świadczenia inne aniżeli przewidziane w ustawie z 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Zmianie uległo bowiem nie tylko nazewnictwo tych świadczeń, ale także warunki i kompetencje do ich przyznawania. Poza tym poprzednia ustawa (z 2005 r.) nie przewidywała czasowych limitów ich przysługiwania.
W ocenie Skarżącego nie ma zatem podstaw do wliczenia do okresu przysługiwania studentom świadczeń, o jakich mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1 - 4 i art. 359 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, świadczeń jakie im przysługiwały (lub przysługiwałyby) na podstawie ustawy poprzednio obowiązującej z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym.
Tak z art. 93 ust. 2 pkt 1 ustawy z 20 lipca 2018 roku - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w brzmieniu obowiązującym do 17 grudnia 2021 roku, jak i z art. 93 ust. 4 w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą od 18 grudnia 2021 roku wynika, że przepisy te odnoszą się wyłącznie do świadczeń uzyskanych na gruncie tej ustawy, a zatem rozpoczęcie biegu wskazanego tam terminu (6 lat lub 12 semestrów, względnie 14 semestrów) nie mogło rozpocząć się wcześniej niż z dniem wejścia w życie tych regulacji, czyli nie wcześniej niż z dniem 1 października 2019 roku (jeśli chodzi o okres 6 lat) i nie wcześniej niż z dniem 18 grudnia 2021 roku (jeśli chodzi o okres 12 lub 14 miesięcy).
Zaliczanie okresów pobierania lub przysługiwania stypendiów na podstawie poprzednio obowiązującej ustawy z 27 lipca 2005 roku - Prawo o szkolnictwie wyższym do okresu, od upływu którego uzależniona jest utrata prawa do świadczeń przyznawanych na podstawie aktualnie obowiązującej ustawy z 20 lipca 2018 roku - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce doprowadziłoby do naruszenia zasady niedziałania prawa wstecz, albowiem zdarzenia zaistniałe w całości pod rządami uprzednio obowiązującej ustawy z 2005 roku, która tego rodzaju ograniczeń czasowych nie wprowadzała, przesądzałyby o bieżącym prawie do świadczeń na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów (por.- wyrok WSA w Łodzi z 5 października 2022 roku, sygn. akt III SA/Łd 414/22,- wyrok WSA w Poznaniu z 6 lipca 2023 roku sygn. akt II SA/Po 136/23,- K. L., Wykładnia nowego ograniczenia w przyznawaniu stypendiów dla studentów, (w.) Doradztwo podatkowe. Biuletyn Instytutu Studiów Podatkowych, nr 1/2020, Warszawa 2020, Sędzia SN 1427 - 2008). W konsekwencji za jedyną prawidłową wykładnię przepisów ustawy z 20 lipca 2018 roku - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce dotyczących świadczeń stypendialnych dla studentów należy uznać rozpoczęcie liczenia okresu przysługiwania tych świadczeń od dnia wejścia wżycie tej ustawy w zakresie tych świadczeń, czyli od 1 października 2019 roku jeśli chodzi o przepis art. 93 ust. 2 pkt 1 i od 18 grudnia 2021 roku jeśli chodzi o przepis art. 93 ust. 4-5.
Skarżący podał, iż od 1 października 2019 r. do 30 czerwca 2021 r. przysługiwało mu prawo do ubiegania się o stypendium rektora i faktycznie je pobierał tylko przez 2 semestry (przez 2 semestry w roku akademickim 2020/2021).
W ocenie Skarżącego spełnił wszystkie warunki uprawniające go do pobierania stypendium rektora przez 2 kolejne semestry w roku akademickim 2022/2023, tj. od 1 października 2022 r. do 30 czerwca 2023 r., gdyż
- w okresie tym był studentem,
- złożył wniosek o przyznanie stypendium,
- uzyskał wyróżniające wyniki w nauce i osiągnięcia naukowe w rozumieniu
art. 91 ust. 1 omawianej ustawy,
- stypendium rektora przysługiwało mu wcześniej tylko przez 2 semestry (a zatem nie przekroczył limitu 12 lub 14 semestrów).
Niezależnie od tego, jedynie na marginesie, zaznaczył, że pobrane w okresie od 1 października 2022 r. do 30 czerwca 2023 r. zużył na zaspokojenie bieżących podstawowych potrzeb (opłaty związane z mieszkaniem, wyżywieniem, nauką, dojazdami na uczelnię etc.). Poza tym świadczeniem nie dysponował żadnym innym dochodem. Nie pracował zarobkowo. A ponieważ uzyskiwane stypendium rektora (w kwocie 700 zł miesięcznie) nie zaspakajało w pełni wspomnianych potrzeb, w pozostałym zakresie zaspokajali je jego rodzice. Zatem gdyby nawet przyjąć, że uzyskał omawiane stypendium bez podstawy prawnej (z czym się nie zgadza), to aktualnie nie jest już wzbogacony w rozumieniu art. 405 k.c. w zw. z art. 409 k.c.
5. W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skargę należało uwzględnić, lecz z innych przyczyn niż wskazanych w skardze.
Zgodnie art. 93 ust. 4 P.s.w.n., w brzmieniu obowiązującym od 18 grudnia 2021 r. i w dacie wydania w tej sprawie zaskarżonej decyzji, łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1, wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach:
1) pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów;
2) drugiego stopnia - nie dłużej niż przez 7 semestrów.
To brzmienie wprowadzono ustawą z 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw. W art. 1 pkt 3 nowelizacji zmieniono wcześniejsze regulacje art. 93 i art. 94 dotyczące ograniczenia możliwości przyznania świadczeń oraz utraty prawa do nich.
Uprzedni art. 93 ust. 2 pkt 1 P.s.w.n. stanowił, że świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1: 1) przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat. Sformułowanie "świadczenie przysługuje", jakie zostało użyte w art. 93 ust. 2 pkt 1 P.s.w.n. należy rozumieć jako świadczenie, które zostało przyznane studentowi po spełnieniu wymaganych kryteriów. W związku z tym dla biegu okresu 6 lat, o którym mowa w omawianym przepisie ma znaczenie to, że student występował o oświadczenie, które zostało mu przyznane i je pobierał (zob. wyrok NSA z dnia 7 marca 2023 r. w sprawie o sygn. akt III OSK 7051/21).
Natomiast w wyniku nowelizacji, art. 93 ust. 4 P.s.w.n. otrzymał brzmienie, że łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1, wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta z zastrzeżeniem że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów.
Zauważyć także należy, że z mocy art. 18 ustawy zmieniającej weszła ona w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkami, w których nie ujęto zmian wprowadzonych w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - czyli począwszy od 18 grudnia 2021 r. Jedynie do przyznawania świadczeń, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w pierwszym semestrze roku akademickiego 2021/2022, art. 16 ustawy zmieniającej przewidziano możliwość stosowania przepisów ustawy zmienianej, w brzmieniu dotychczasowym. Zatem wyłącznie w tym zakresie ustawodawca nie posłużył się zasadą bezpośredniego działania nowej ustawy polegającej na tym, że od chwili wejścia w życie nowych norm prawnych należy je stosować do stosunków prawnych (zdarzeń, stanów rzeczy) danego rodzaju niezależnie od tego, czy dopiero powstaną czy też powstały wcześniej przed wejściem w życie nowego prawa, lecz trwają nadal w czasie dokonywania zmiany prawa.
Natomiast wszystkie świadczenia wnioskowane już po tym semestrze podlegają reżimowi nowej regulacji i jakakolwiek inna interpretacja jej znowelizowanych norm prawnych, od wyżej przedstawionej, byłaby wykładnią contra legem (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 4 marca 2024 r. III SA/Gl 647/23).
W sprawie Skarżący ubiegał się o stypendium w roku akademickim 2022/2023, zatem nie jest możliwe stosowania przepisów P.s.w.n. w brzmieniu obowiązującym do 18 grudnia 2021 r.
W tym kontekście argumentacja Skarżącego jest błędna.
Niezasadnym jest również zarzut naruszenia przez organ prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 93 ust. 4 P.s.w.n. (oraz art. 93 ust. 2 pkt 1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym do 18 grudnia 2021 r.) polegającej na wliczenia do okresu przysługiwania studentom świadczeń, o jakich mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1 - 4 i art. 359 ust. 1 P.s.w.n., okresu studiowania sprzed wejścia w życie Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce (czyli przed 1 października 2019 r.).
Otóż nie można uznać, że w przypadku, gdy dana osoba mająca status studenta pobierała świadczenie finansowe na podstawie poprzednio obowiązującej ustawy z 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i z chwilą wejścia w życie nowej ustawy (tj. ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce) nadal miałaby status studenta, to należałoby ją traktować jak osobę studiującą, która w ogóle żadnego świadczenia finansowego nie otrzymała, a więc okres 6-letni pobierania świadczenia byłby liczony od nowa na podstawie nowej ustawy. Również nie można uznać, że Skarżący ma status studenta dopiero z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, skoro bez wątpienia taki status mu przysługiwał na podstawie ustawy poprzednio obowiązującej z 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym. Taka wykładnia pozwalałaby takim studentom na pobieranie świadczeń finansowych przez okres znaczenie przekraczający 6 lat (tzn. maksymalnie 6 lat na podstawie P.s.w.n. w brzmieniu obowiązującym do 18 grudnia 2021 r. ustawy, a dodatkowo wcześniej na podstawie ustawy z 2005 r.), jak również przekraczający okres 12/14 semestrów na podstawie obowiązującego art. 93 ust. 4 P.s.w.n., co byłoby nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą równości. Zdecydowanie dyskryminowani byliby studenci, którzy rozpoczęliby studia w okresie obowiązywania ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce wobec tych studentów, których studia rozpoczęły się przed wejściem w życie tej ustawy i którzy już na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym uzyskali świadczenia finansowe (tak NSA w wyroku z dnia 7 marca 2023 r., sygn. akt III OSK 7051/21).
Zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Rektora należało uchylić z przyczyn niewskazanych przez Skarżącego.
Mianowicie zgodnie z art. 94 ust. 1 i 2 P.s.w.n. student ubiegający się o świadczenie, o którym mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1, 2 i 4, albo otrzymujący takie świadczenie niezwłocznie powiadamia uczelnię o wystąpieniu okoliczności powodującej utratę prawa do świadczenia na podstawie art. 93 ust. 3-8 (ust.1).
Decyzja o przyznaniu świadczenia, o którym mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4, wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym student utracił prawo do świadczenia z powodu uzyskania tytułu zawodowego, o którym mowa w art. 93 ust. 3 i 8, został skreślony z listy studentów na kierunku studiów, na którym otrzymywał świadczenie, albo upłynął okres, o którym mowa w art. 93 ust. 4, 5 i 7 (ust. 2 ).
Art. 94 ust. 2 określa chwilę wygaśnięcia prawa studenta do świadczeń. Wygaśnięcie następuje z mocy prawa, lecz wymaga stwierdzenia wygaśnięcia prawa do świadczeń – czyli deklaratoryjnej decyzji w tym zakresie (tak H. Izdebski, J. Zieliński, Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, Komentarz, wyd. III, opubl. LEX/el.2023).
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Rektor stwierdził, że Skarżący, rozpoczynając w marcu 2023 r. 12 semestr studiów w SUM, przekroczył łączny dopuszczalny okres 14 semestrów, przez który mógł ubiegać się o stypendium Rektora.
Zaskarżona decyzja oraz decyzja z dnia 8 września 2023 r. wydane zostały z naruszeniem art. 94 ust. 2 P.s.w.n. Brak jest bowiem podstaw prawnych do wydania decyzji o uchyleniu decyzji Nr [...] z dnia 22 listopada 2022 r. w sprawie przyznania Skarżącemu, studentowi 6 roku studiów jednolitych magisterskich, na kierunku lekarskim w Wydziale Nauk Medycznych w Z., prawa do pobierania w roku akademickim 2022/2023 Stypendium Rektora w wysokości 700,00 zł miesięcznie od 1 października 2022 r. do 30 czerwca 2023 r.
Po pierwsze, jak już Sąd wskazał, decyzja o przyznaniu świadczenia, o którym mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4, wygasa z mocy prawa z ostatnim dniem miesiąca, w którym upłynął okres, o którym mowa w art. 93 ust. 4, 5 i 7 (ust. 2 ). Po drugie, zgodnie ze stanowiskiem Rektora, Skarżący utracił prawo do świadczeń dopiero w marcu 2023 r. Zatem do tego czasu świadczenia mu przysługiwały.
Odnosząc się do argumentów Skarżącego, że pobrane w okresie od 1 października 2022 r. do 30 czerwca 2023 r. zużył na zaspokojenie bieżących podstawowych potrzeb i aktualnie nie jest już wzbogacony w rozumieniu art. 405 k.c. w zw. z art. 409 k.c., należy stwierdzić, iż kwestia, czy Skarżący jest już wzbogacony pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt a) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej "p.p.s.a" ), uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ja decyzję z dnia 8 września 2023 r.
O kosztach orzeczona na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a, zasadzając na rzecz Skarżącego kwotę 200 zł tytułem uiszczonego w sprawie wpisu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło