III SAB/Gl 309/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi Z.K. na bezczynność Prezydenta Miasta M. w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. 20 lutego 2024 r. Skarżący wystąpił do Prezydenta Miasta M. (dalej jako Organ) o udostępnienie informacji publicznej przez przesłanie w formie elektronicznej na adres e-mail informacji dotyczącej konkursu na wykonanie zadania publicznego w postaci prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej na terenie miasta M. w 2024 r., podanie listy startujących organizacji wraz z punktacją ofert oraz przesłanie wybranej w konkursie treści oferty bez załączników. Pismem z 5 marca 2024 r. organ poinformował Skarżącego o wydłużeniu do 15 marca 2024 r. terminu na udzielenie odpowiedzi. Nie czekając na odpowiedź Skarżący, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, 6 marca 2024 r. złożył skargę na bezczynność Prezydenta Miasta M. Organowi zarzucił naruszenie art. 13 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. – dalej jako u.d.i.p.) przez nierozpoznanie wniosku z 20 lutego 2024 r. w wymaganym prawem terminie oraz bezpodstawne wydłużenie terminu na udzielenie żądanej odpowiedzi. W oparciu o powyższe domagał się: 1. stwierdzenia bezczynności organu i zobowiązania Prezydenta do rozpoznania wniosku w pełnym zakresie w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, 2. zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa przez profesjonalnego pełnomocnika przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym według norm prawem przepisanych, w tym opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu skargi podniósł, że sprawy dostępu do informacji publicznej są załatwiane w krótkim terminie - co do zasady czternastodniowym - w formie czynności materialnotechnicznej bądź w formie decyzji administracyjnej. Skorzystanie przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej z możliwości przedłużenia terminu do udzielenia odpowiedzi na wniosek wymaga spełnienia przesłanek określonych w art. 13 ust. 2 u.d.i.p., tj. powiadomienia w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim wniosek zostanie rozpoznany, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia jego złożenia. W niniejszej sprawie Skarżący wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożył 20 lutego 2024 r. Uwzględniając zatem regulację zawartą w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. maksymalny termin na rozpoznanie sprawy przez organ upływał 5 marca 2024 r. W tymże dniu organ poinformował o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do 15 marca 2024 r. błędnie uznając, że uwolnił się od zarzutu bezczynności. Dalej pełnomocnik wyjaśnił, że choć art. 13 ust. 2 u.d.i.p przewiduje możliwość udostępnienia informacji publicznej w terminie późniejszym, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku, to powody opóźnienia powinny być istotne. Organ nie może w sposób dowolny uzasadniać niedotrzymania terminu. W grę mogą wchodzić jedynie takie powody, które są bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej. W rozpoznawanej sprawie Organ przedłużając termin i powołując się na konieczność jego wydłużenia nie wskazał dlaczego przedłuża termin. W ten sposób niejako "odroczył" termin udostępnienia żądanej informacji publicznej, co jest niedopuszczalne. Na potwierdzenie swojego stanowiska przywołał wyrok NSA z dnia 24 listopada 2021 r. o sygn. III OSK 4230/21 oraz wyroku WSA w Olsztynie z dnia 10 lutego 2022 r. sygn. II SAB/Ol 1/22. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wyjaśnił, że powiadomił Skarżącego o wydłużeniu terminu udzielenia odpowiedzi na złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Podał też powód przedłużenia. Następnie w terminie wskazanym to jest 15 marca 2024 r. udzielił odpowiedzi to jest przesłał Skarżącemu skan zastawienia ofert zaopiniowanych przez komisję konkursową wraz z punktacją, protokół z posiedzenia komisji konkursowej z 13 grudnia 2023 r., karty oceny ofert oraz ofertę nr 8 na prowadzenie NPO - po dokonaniu anonimizacji tych dokumentów. Jednocześnie poinformował, że w zakresie udostępnienia oferty nr 1 w związku ze złożeniem przez oferenta oświadczenia o zastrzeżeniu informacji zawartych w ofercie jako tajemnicy przedsiębiorstwa organ nadal przeprowadza ocenę zasadności wyłączenia jawności żądanej informacji. W związku z powyższym przedłużył termin udzielenia odpowiedzi w tym zakresie do 21 marca 2024 r. W terminie tym udzielił brakującej odpowiedzi przekazując zanonimizowaną treść oferty (bez załączników), którą pominięto w pierwszej odpowiedzi. Odnosząc się do twierdzeń Organu pełnomocnik Skarżącego w piśmie procesowym z 10 maja 2024 r. wniósł o umorzenie postępowania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm prawem przewidzianych. Jednocześnie wskazał, że organy dysponują wykwalifikowaną obsługą prawną, która jest w stanie ocenić, czy wnioskowana przez Skarżącego informacja stanowi informację publiczną i w jakim terminie należy ją udostępnić. Następnie powołując się na orzecznictwo wyjaśnił konstrukcję nadużycia prawa do informacji, która w jego ocenie w niniejszej sprawie nie miała miejsca. W przypadku Skarżącego nie ma bowiem mowy o pieniactwie, czy o dążeniu do zakłócenia prawidłowego funkcjonowania organu, gdyż Skarżący złożył jeden wniosek. Nie kierują nim również prywatne animozje, czy też chęć wykorzystania informacji w prywatnych sporach. Dlatego działanie Organu, który nie udostępnił żądanej informacji w terminie wskazanym, nieprawidłowo wydłużając termin, uznał za wystarczające do złożenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga jest nieuzasadniona. Jej przedmiotem jest bezczynność organu w udzieleniu informacji publicznej Definicja bezczynności w postępowaniu została zamieszczona w art. 37 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i jako definicja wszelkiego rodzaju bezczynności w postępowaniu znajduje zastosowanie w postępowaniu prowadzonym na gruncie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie ma podstaw do tego, by bezczynność na gruncie u.d.i.p. była czymś rodzajowo innym niż bezczynność zaistniała w postępowaniach administracyjnych prowadzonych na gruncie innych ustaw. W każdym przypadku chodzi bowiem o niezałatwienie sprawy w terminie. Przepis art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. ma następującą treść: Stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). W przypadku postępowania o udostępnienie informacji publicznej występuje przepis szczególny, a jest nim przepis art. 13 ust. 1 i ust. 2. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Jak zatem widać, podstawowy termin udzielenia informacji, wynoszący 14 dni od dnia złożenia wniosku, może być przedłużony nie więcej jednak niż do 2 miesięcy po uprzednim powiadomieniu strony o powodach opóźnienia. Z niespornego stanu faktycznego wynika, że wniosek o udzielenie informacji publicznej skarżący złożył 20 lutego 2024 r., a zatem podstawowy termin do załatwienia jego wniosku upływał z dniem 5 marca. W tym jednak dniu organ skorzystał z uprawnienia wynikającego z przepisu art. 13 ust. 2 u.d.i.p. i powiadomił skarżącego o przedłużeniu terminu udostępnienia informacji wskazując na przyczynę tego stanu rzeczy i wyznaczył nowy termin załatwienia wniosku na 15 marca. Swą skargę do Sądu skarżący złożył już 6 marca, a więc w chwili, kiedy jeszcze nie upłynął termin udzielenia informacji wskazany przez organ w piśmie z 5 marca. Nie zachodzi zatem bezczynność organu polegająca na niezałatwieniu sprawy w terminie. Oceniając zasadność takiej skargi Sąd bierze pod uwagę stan z chwili jej wniesienia. Już bowiem wnosząc skargę, strona obowiązana jest wykazać bezczynność organu, czyli stan, który mu zarzuca. Sąd nie znajduje podstaw do tego, by uznać, że przedłużenie terminu było bezskuteczne i nie wywarło właściwego mu skutku, ponieważ organ, przed upływem 14 dniowego terminu, powiadomił skarżącego o niezałatwieniu wniosku w tym podstawowym terminie, wskazał nowy termin udzielenia informacji i zawarł informację, z której wynika, że ocena merytoryczna wniosku wymaga więcej czasu. Można zgodzić się ze skarżącym, że jest to lakoniczne uzasadnienie, ale nie ma podstaw do twierdzenia, że nie odnosi skutku w postaci wyznaczenia nowego terminu udzielenia informacji. Mając to wszystko na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. w Dz.U. z 2023 r., poz. 1634).