II SA/Lu 80/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Anna Ostrowska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 14 listopada 2022 r., znak: SKO.41/4323/OS/2022 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z 14 listopada 2022 r., znak: SKO.41/4323/OS/2022, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 17 ust. 1, ust. 1b, ust. 3, ust. 5 pkt 1 lit. b/ oraz art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 615 ze zm., dalej: u.ś.r.), wydaną po rozpoznaniu odwołania P. S., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Lublin z dnia 26 maja 2022 r., znak: MOPR.D-ŚS.460.89393.1.2022, odmawiającą P. S. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką H. S.. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podniosło, że zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b/ u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Jednocześnie art. 27 ust. 5 u.ś.r. stanowi, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną, także w przypadku, gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami. Dokonując oceny ustaleń dokonanych przez organ pierwszej instancji w zakresie odmowy przyznania P. S. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, Kolegium wskazało, że podstawą negatywnej decyzji Prezydenta Miasta były trzy okoliczności: 1) ustalenie braku wypełnienia przesłanki wieku powstania niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki z art. 17 ust. 1b u.ś.r., 2) ustalenie braku bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy opieką nad osobą niepełnosprawną a niepodejmowaniem czy rezygnacją z pracy przez opiekuna oraz 3) ustalenie wypełnienia przesłanki negatywnej z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b/ u.ś.r., tj. fakt, że strona ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego w oparciu o ostateczną decyzję administracyjną z 15 grudnia 2021 r. Kolegium uznało, że dwie pierwsze podstawy wydania decyzji nie znajdują uzasadnienia w świetle obowiązujących przepisów prawa oraz ustaleń faktycznych i zgormadzonych dowodowych przedmiotowej sprawie. Kolegium stwierdziło, że w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, który uznał niekonstytucyjność art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, zasadnym jest uznanie, że przepis ten nie może stanowić podstawy do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała po ukończeniu 18. roku życia. Zdaniem Kolegium, nie znajduje również potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy ustalenie organu pierwszej instancji co do braku bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy opieką nad osobą niepełnosprawną a niepodejmowaniem czy rezygnacją z pracy przez opiekuna. Kolegium wyjaśniło, że niewątpliwym jest, że na stronie jako zstępnym (syn) w świetle przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ciąży obowiązek alimentacyjny wobec matki. Dokumenty zgromadzone w przedmiotowej sprawie potwierdzają, że H. S. jest wdową (k. 1) i posiada znaczny stopień niepełnosprawności stwierdzony orzeczeniem lekarza orzecznika nr [...] z dnia 8 marca 2019 r.(k. 3), zaś P. S. faktycznie sprawuje opiekę nad swoją matką, co potwierdzają jej oświadczenia (k. 10-12 akt) oraz wywiad środowiskowy (k. 25-30). Jednocześnie wnioskodawca jest osobą niepracującą (k. 2 i k. 10). Odnosząc się natomiast do trzeciej z okoliczności stanowiących podstawę do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., Kolegium stwierdziło, że bezsporną okolicznością w sprawie jest fakt, że w momencie złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego pozostawała w mocy ostateczna decyzja administracyjna z 15 grudnia 2021 r., znak: MOPR.D-SS.460.89393.6.2021 przyznająca P. S. specjalny zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad matką H. S. na okres od 1 listopada 2021 do 31 października 2022 r. w wysokości 620 zł miesięcznie. Zgodnie natomiast z przywołanym art. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b/ u.ś.r. nie jest możliwe przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, gdy osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Jednocześnie Kolegium wyjaśniło, że strona, składając wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, złożyła wniosek o uchylenie decyzji przyznającej specjalny zasiłek opiekuńczy (k. 19 akt). Wniosek ten miał charakter warunkowy — uchylenie decyzji przyznającej specjalny zasiłek jedynie w przypadku przyznania stronie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Biorąc pod uwagę powyższe, organ I instancji, oddalając wniosek o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z przywołanych powyżej dwóch przyczyn, w odrębnym postępowaniu wydał decyzję administracyjną znak: MOPR.DŚS.460.89393.2.2022 z dnia 26 maja 2022 r., w której odmówił uchylenia decyzji z 15 grudnia 2021 r. przyznającej stronie specjalny zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad H. S. (k. 20 akt). Kolegium podkreśliło, że w przypadku obydwu decyzji administracyjnych z dnia 26 maja 2022 - odmawiającej uchylenia decyzji administracyjnej z dnia 15 grudnia 2021 r. i decyzji odmawiającej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, organ pierwszej instancji wyraźnie pouczył stronę reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika o tym, że aby skutecznie dochodzić prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na drodze postępowania odwoławczego, należy wnieść odwołanie zarówno od decyzji odmawiającej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, jak i od decyzji odmawiającej uchylenia decyzji o przyznaniu prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Tymczasem złożone do tutejszego Kolegium za pośrednictwem Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Lublinie odwołanie dotyczy wyłącznie jednej decyzji - odmawiającej stronie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (k. 30-45 akt). Kolegium wskazało, że odrębnie odwołanie od decyzji odmawiającej uchylenia decyzji z dnia 15 grudnia 2021 r. nie wpłynęło. Tym samym Kolegium uznało, że strona świadomie zrezygnowała z wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji administracyjnej przyznającej jej prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, co - w świetle art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b/ u.ś.r. wyklucza możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Kolegium podkreśliło, że organ pierwszej instancji prawidłowo zachował się w tym przypadku, korzystając z jednej z trzech dopuszczalnych prawnych ścieżek postępowania, pozwalających na prawidłowe wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o przyznaniu specjalnego zasiłku opiekuńczego w sytuacji złożenia wniosku w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a wytyczonych przez orzecznictwo sądów administracyjnych. Takim sposobem jest wydanie w tym zakresie dwóch odrębnych decyzji administracyjnych, ale wydanych w tym samym czasie - jednej, która miałaby stwierdzać wygaśnięcie decyzji przyznającej zasiłek na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 KPA i drugiej, która miałaby przyznawać świadczenie pielęgnacyjne (tak przykładowo wyrok NSA z 21 lutego 2019 r., I OSK 4020/18 czy WSA w Lublinie w wyroku z 9 lipca 2019 r., II SA/Lu 261/19). Organ pierwszej instancji co prawda nie wydał dwóch pozytywnych decyzji, wydał jednak konsekwentnie dwie negatywne decyzje, stwierdzając niewypełnienie innych wskazanych wyżej przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Organ, postępując zatem konsekwentnie w tej sprawie, aby nie pozbawiać strony jakiegokolwiek świadczenia w tym zakresie oraz uwzględniając warunkowość wniosku strony złożonego co do rezygnacji ze specjalnego zasiłku opiekuńczego, odmówił również uchylenia decyzji z 15 grudnia 2021 r. o przyznaniu specjalnego zasiłku opiekuńczego. Organ pierwszej instancji zachował się prawidłowo w tej sprawie, pouczając jedocześnie stronę o konieczności zaskarżenia obydwu decyzji administracyjnych w przypadku chęci skutecznego dochodzenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Uwzględniając okoliczność rezygnacji w tym zakresie z zaskarżenia przez stronę drugiej decyzji administracyjnej, Kolegium stwierdziło brak podstaw do podważenia decyzji o przyznaniu świadczenia w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego przez organ odwoławczy. Powyższe natomiast, w świetle art. 27 ust. 5 u.ś.r., wbrew twierdzenie strony, nie pozwala na przyznanie prawa jednocześnie do obydwu świadczeń. Strona, nie składając odwołania od decyzji odmawiającej uchylenia decyzji z dnia 15 grudnia 2021 r., pozbawiła się prawa do skutecznego podważenia decyzji o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W skardze na decyzję Kolegium P. S., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b/ w zw. z art. 27 ust. 5 u.ś.r., polegające na pominięciu celów ustawy i przyjęciu, że okoliczność pobierania przez skarżącego specjalnego zasiłku opiekuńczego stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, a w konsekwencji błędne uznanie, że fakt pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego ma przesądzające znaczenie dla oceny wniosku skarżącego o przyznanie mu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa mimo jej częściowo błędnego uzasadnienia. Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na zasadzie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.), bowiem zarówno pełnomocnik strony, jak i organ wnieśli o skierowanie sprawy do rozpoznania w tym trybie. Przedmiotem sporu jest odmowa przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego. Matarialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne przysługuje m.in. osobom zobowiązanym do alimentacji, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Co istotne, samo orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności nie przesądza jeszcze o tym, w jakim zakresie i wymiarze czasowym osoba legitymująca się tym orzeczeniem wymaga opieki i pomocy osób drugich. Pojęcie opieki, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., należy utożsamiać ze stałą i bezpośrednią troską o zapewnienie osobie niepełnosprawnej realizacji jej podstawowych potrzeb życiowych i społecznych, których sama nie jest w stanie zrealizować z uwagi na swoją niepełnosprawność. Opieka ta powinna być przy tym tak absorbująca, że podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej przez opiekuna musiałoby się odbyć ze szkodą dla niej. Tymczasem zakres opieki sprawowanej przez skarżącego oraz poszczególne czynności wykonywane w jej ramach nie uzasadniają stanowiska, że nie mógł on podjąć choćby zatrudnienia choćby w niepełnym wymiarze. Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 14 czerwca 2022 r. wynika, że matka skarżącego cierpi na schorzenia neurologiczne po operacji oponiaka mózgu, w wyniku której doznała niedowładu połowicznego lewej strony ciała, ma zakrzepicę i zapalenie żył głębokich w kończynach dolnych i jest po przebytym zatorze płucnym. Skarżący P. S. pomaga matce w takich czynnościach, jak: mycie, ubieranie się, pomoc przy przemieszczaniu się, asekuracja przy wstawaniu z łóżka oraz siadaniu na wózek inwalidzki, mierzenie ciśnienia i poziomu cukru we krwi, zakupy, sprzątanie, pranie, przygotowywanie i podawanie posiłków, dowóz na wizyty lekarskie, wykup i podawanie leków oraz załatwianie spraw urzędowych. W ocenie Sądu, zakres czynności wykonywanych przez skarżącego nie czyni niemożliwym podjęcie przez niego zatrudnienia choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Czynności te mogą być wykonywane w czasie wolnym od pracy, w tym także przed udaniem się do pracy lub po powrocie z niej. W niniejszej sprawie odmowę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego organ pierwszej instancji oparł prawidłowo na przesłance braku bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a sprawowaniem przez niego opieki nad matką, wynikającej zarówno z zakresu opieki, jak i możliwości rozplanowania czynności opiekuńczych na różne godziny, które nie kolidowałyby z godzinami aktywności zawodowej. Skarżący przy należytej organizacji czasu pracy może pogodzić pracę np. w formie umowy zlecenia w niepełnym wymiarze czasu pracy ze sprawowaną opieką. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z 24 listopada 2021 r., II OSK 782/21, w którym stwierdzono, że "musi istnieć ścisły i bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy niepodjęciem zatrudnienia a sprawowaniem opieki. Niepodejmowanie zatrudnienia powinno wynikać z konieczności sprawowania opieki, a sprawowanie jej powinno to zatrudnienie uniemożliwiać. Treść art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. jednoznacznie wskazuje, że nie każda rezygnacja czy niepodejmowanie zatrudnienia jest podstawą do przyznania świadczenia, ale tylko taka, której celem jest sprawowanie opieki. Celem tego uregulowania jest bowiem udzielenie pomocy państwa osobie, która podejmuje się sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną i tym samym na czas tej opieki dobrowolnie pozbawia się potencjalnego dochodu. Wnioskujący musi sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jej niezbędny w tak znacznym zakresie, że w związku z tym nie podejmuje żadnego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej choćby w niepełnym wymiarze. Sprawowanie opieki powinno być przy tym wyłączną przyczyną rezygnacji z zatrudnienia i musi istnieć wyraźny i bezpośredni związek przyczynowy, w tym czasowy, między ustaniem bądź rezygnacją z podjęcia zatrudnienia a sprawowaniem przez wnioskodawcę opieki nad wskazaną w tym przepisie osobą. Trudno dopatrzyć się takiego związku w stosunku do skarżącego, który nigdy nie podejmował żadnego zatrudnienia, czy pracy zarobkowej (oświadczenie P. S. z 22 lipca 2020 r. - k. 2, informacja ZUS - k. 8). Z materiału dowodowego sprawy nie wynika również, by konieczność opieki nad matką przerwała podejmowane przez skarżącego działania nakierunkowanie na chęć znalezienia zatrudnienia. Z akt sprawy wynika, że dwudziestoośmioletni skarżący posiada ubezpieczenie zdrowotne z tytułu rejestracji w Miejskim Urzędzie Pracy w L., jednak nie wynika, by kiedykolwiek podjął jakąkolwiek pracę czy staż zawodowy. Kolegium, podważając dokonaną w tym zakresie ocenę organu pierwszej instancji, skwitowało to lakonicznym stwierdzeniem, że na stronie jako zstępnym ciąży obowiązek alimentacyjny wobec matki, że dokumenty zgromadzone w przedmiotowej sprawie potwierdzają, że H. S. jest wdową i posiada znaczny stopień niepełnosprawności, zaś P. S. faktycznie sprawuje opiekę nad swoją matką i jest osobą niepracującą. Tymczasem argumenty te w okolicznościach niniejszej sprawy nie uzasadniają przyjęcia, że skarżący nie podejmuje pracy w związku z koniecznością opieki nad matką, choćby w niepełnym wymiarze. Kolegium nie przeanalizowało tej kwestii w sposób wystarczający, koncentrując się na przesłance posiadania przez skarżącego prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Pomoc przy codziennej higienie, podawanie lekarstw, mierzenie ciśnienia poziomu cukru oraz pomoc w ubieraniu się nie są czynnościami uniemożliwiającymi podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia, choćby na część etatu (jak oświadczył skarżący, nakładanie pampersów ma miejsce jedynie w sytuacji wychodzenia jego matki na zewnątrz). Powyższe wykonywane przez skarżącego w ramach sprawowanej opieki czynności przy odpowiedniej ich organizacji mogłyby być wykonywane przed lub po pracy. Natomiast czynności w postaci przygotowania posiłków, prania, sprzątania czy robienia zakupów i załatwiania spraw urzędowych stanowią zwykłe czynności dnia codziennego, jakie wykonuje się w każdym gospodarstwie domowym, również w tych rodzinach, gdzie wszyscy ich członkowie pracują i nie wiąże się ze świadczeniem bezpośredniej, osobistej i stałej opieki. Raz jeszcze należy zatem podkreślić, że świadczenie pielęgnacyjne może zostać przyznane w sytuacji, gdy opieka ubiegającego się o przyznanie świadczenia nad osobą niepełnosprawną stanowi w sposób oczywisty przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej, a jej zakres wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej choćby w niepełnym wymiarze, zatem związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem) a sprawowaną opieką musi być rzeczywisty. W niniejszej sprawie zakres deklarowanych przez skarżącego czynności związanych ze sprawowaną, wymaganą i konieczną - z uwagi na niepełnosprawność matki - opieką nie stanowi sam w sobie podstawy do powstrzymywania się skarżącego od jakiejkolwiek aktywności zawodowej. Ocena charakteru sprawowanej rzeczywiście opieki nad osobą niepełnosprawną nie oznacza przy tym zakwestionowania stanu zdrowia matki skarżącego wynikającego z treści orzeczenia o niepełnosprawności (por. wyrok NSA z 16 kwietnia 2021, I OSK 2859/20, z 24 czerwca 2021 r., I OSK 351/21, z 7 maja 2020 r., I OSK 1049/19). Nie jest sporne, że skarżący nigdy nie pracował, czego on sam również nie neguje. Jak wynika zaś z akt sprawy niepełnosprawność w stopniu znacznym jego matki, nad którą sprawuje opiekę, jest datowana od 11 lutego 2019 r. (k. 3). Tym samym skarżący, który ma 28 lat, nie podejmował żadnej pracy na długo przed tym, jak jego matka została uznana za niepełnosprawną w stopniu znacznym. Nie ma zatem podstaw do uznania, że to opieka nad matką legła u podstaw powstrzymania się obecnie od jakiejkolwiek aktywności zawodowej. Oczywiście Sąd podziela pogląd, że status bezrobotnego nie wyklucza prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, jednak także i w tym wypadku musi wystąpić związek przyczynowy, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., czyli sytuacja, w której osoba bezrobotna rezygnuje z poszukiwania pracy, aby sprawować wskazaną opiekę (wyrok WSA we Wrocławiu z 20 września 2022 r., IV SA/Wr 86/22). Tymczasem zakres sprawowanej przez skarżącego opieki nie wyklucza podjęcia przez niego pracy przynajmniej w niepełnym wymiarze. Słusznie zatem organ pierwszej instancji przyjął brak bezpośredniego związku przyczynowego między rezygnacją skarżącego z pracy (niepodejmowaniem przez niego zatrudnienia) a sprawowaniem opieki nad matką. Kolegium zasadnie uznało, że istnienie w obrocie prawnym decyzji przyznającej skarżącemu specjalny zasiłek opiekuńczy wykluczało przyznanie mu świadczenia pielęgnacyjnego w okresie, w którym zasiłek był wypłacany. Profesjonalny pełnomocnik skarżącego został pouczony zarówno w uzasadnieniu decyzji z 26 maja 2022 r. odmawiającej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jak i w decyzji z 26 maja 2022 r. odmawiającej uchylenia decyzji przyznającej specjalny zasiłek opiekuńczy, że dla skutecznego ubiegania się o pierwsze z wymienionych świadczeń konieczne jest wzruszenie decyzji odmawiającej uchylenia decyzji przyznającej specjalny zasiłek opiekuńczy. Mimo to pełnomocnik skarżącego nie wniósł odwołania od tej decyzji, zaskarżając jedynie decyzję odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego prawidłowo dostrzegł, że w dacie wydania decyzji przez organ drugiej instancji, tj. 14 listopada 2022 r. decyzja, na podstawie której skarżący nabył prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, została w całości zrealizowana (świadczenie przysługiwało do 31 października 2022 r.). W dacie wydania decyzji, tj. od listopada 2022 r. nie istniała już zatem przesłanka wyłączająca przyznanie skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w postaci pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Jak jednak wskazał sam pełnomocnik w uzasadnieniu skargi, świadczenie pielęgnacyjne przysługiwałoby skarżącemu przy jednoczesnym spełnieniu pozostałych przesłanek. W rozpoznawanej sprawie nie została jednak spełniona kluczowa przesłanka przyznania tego świadczenia, tj. brak bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy niepodejmowaniem przez skarżącego zatrudnienia a koniecznością sprawowania całodobowej opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. Stąd decyzja Kolegium, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, nie narusza prawa. Bezspornie również Kolegium prawidłowo stwierdziło, że w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. (K 38/13), który uznał niekonstytucyjność art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, zasadnym jest uznanie, że przepis ten nie może stanowić podstawy do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała po ukończeniu 18. roku życia. Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę jako bezzasadną na podstawie art. 151 p.p.s.a.