II SA/Wa 1031/23
WyrokWSA w Warszawie2024-02-20
Skład orzekający: Waldemar Śledzik, Łukasz Krzycki, Mateusz Rogala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy długotrwała absencja chorobowa policjanta, mimo posiadania zaświadczeń lekarskich o zdolności do służby, może stanowić podstawę do zwolnienia ze służby z uwagi na ważny interes służby?Ratio decidendi
Długotrwała absencja chorobowa policjanta, nawet przy posiadaniu zaświadczeń lekarskich o zdolności do służby, może uzasadniać zwolnienie ze służby z uwagi na ważny interes służby. Sąd administracyjny kontroluje legalność takiej decyzji, oceniając, czy organ prawidłowo ustalił istnienie i przywołał racjonalne przesłanki zwolnienia, nie ingerując w politykę kadrową formacji.Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji z powodu długotrwałej absencji chorobowej, która w latach 2017-2022 wyniosła ponad tysiąc dni. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. i ustawy o Policji, wskazując m.in. na nie uwzględnienie jego słusznego interesu oraz na fakt, że jego absencja była wynikiem wypadku i podjętych działań leczniczych. Sąd oddalił skargę, uznając argumentację organu za trafną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 lutego 2024 r. sprawy ze skargi M. T. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę
Zaskarżonym aktem - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." – utrzymano w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] grudnia 2022 r., o zwolnieniu [...] M. T., zwanego dalej "Funkcjonariuszem", ze służby w Policji z dniem [...] grudnia 2022 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia przywołano następujące okoliczności faktyczne i prawne jej uwarunkowania:
- wnioskiem z [...] października 2022 r. Komendant Miejski Policji w [...], zwany dalej "Komendantem", wniósł o zwolnienie Funkcjonariusza - wówczas asystenta Ogniwa [...] Referatu [...] Wydziału [...] Komendy Miejskiej Policji w [...] - ze służby w Policji; w uzasadnieniu wniosku podniósł m.in., że służbę Funkcjonariusza cechuje przede wszystkim bardzo duża absencja chorobowa - łącznie 995 dni; tak długie nieobecności mają bezpośrednie przełożenie na służbę i rzutują ujemnie na jej ważny interes; zupełny brak dyspozycyjności powoduje, że Funkcjonariusz nie realizuje zadań; jest to niezgodne z interesem służby oraz wpływa negatywnie na organizację służby w całej komórce i dodatkowo obciąża pracą tych, którzy służbę podejmują,
- Komendant wskazał ponadto, że sytuacja, w której okresy służby są przeplatane długotrwałymi zwolnieniami lekarskimi, nie ma charakteru incydentalnego, wręcz przeciwnie, od kilku lat powtarza się cyklicznie, co silnie wpływa na innych funkcjonariuszy, demotywując ich do wzorowego pełnienia służby; wśród pozostających w służbie policjantów tak znaczna absencja, w kontekście uznania Funkcjonariusza za zdolnego do służby, powoduje poczucie niesprawiedliwości, zniechęcenia czy wręcz zdemoralizowania,
- po analizie stanu faktycznego, Komendant - pismem z [...] października 2022 r. - poinformował Funkcjonariusza o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz.U. z 2023 r., poz. 171, ze zm.) oraz pouczył o uprawnieniach strony - związanych z przedmiotowym postępowaniem,
- w piśmie z [...] października 2022 r. Funkcjonariusz zawarł polemikę z argumentacją Komendanta, wskazując jednocześnie, że podjął kroki w celu ostatecznego usunięcia przyczyny zwolnień lekarskich, a proces leczenia może zostać zwieńczony powrotem do pełnej aktywności zawodowej w kwietniu 2023 roku; w załączeniu przesłał m.in. dokumentację medyczną, dotyczącą leczenia i rekonwalescencji Funkcjonariusza,
- organ I. instancji - na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji - zwolnił Funkcjonariusza ze służby w Policji,
- sprawę rozpatrywano ponownie w II. instancji, wobec skutecznego wniesienia przez Funkcjonariusza odwołania,
- zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić, gdy wymaga tego ważny interes służby; pojęcia tego w ustawie bliżej nie określono; w praktyce - na podstawie tego przepisu - zwalnia się funkcjonariuszy, którzy - w ocenie przełożonych - nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby w Policji; przesłankę "ważnego interesu służby" należy przy tym w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzować - przez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na określoną ocenę; ustalenie znaczenia pojęcia "ważnego interesu służby" ustawodawca pozostawił stosującemu prawo organowi Policji, w każdym indywidualnym przypadku wskazuje on okoliczności faktyczne, uzasadniające konkretną ocenę,
- użycie we wskazanym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie ma charakter fakultatywny - pozostawiono je tzw. uznaniu administracyjnemu; stąd - w wydanej na podstawie tego przepisu decyzji - uwzględnia się zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony (tak: art. 7 K.p.a.); ma to szczególne znaczenie, gdy użyto określeń prawnie niezdefiniowanych (tzw. wyrażeń nieostrych) w postaci "ważnego interesu służby" (tak: wyrok NSA z 27 lutego 2002 r. o sygn. akt II SA 2972/02); dlatego też - jeżeli kwestię zwolnienia policjanta ze służby pozostawiono uznaniu organu - winien on ocenić materiał dowodowy w świetle wszystkich mogących mieć w sprawie znaczenie okoliczności,
- przyczyny zwolnienia ze służby, wskazane w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji, mają wspólną cechę - odwołano się tam do okoliczności lub zdarzeń związanych bądź z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, bądź na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia pełnienie służby; we wszystkich zatem wypadkach ocena końcowa - poprzedzająca decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby - musi uwzględniać okoliczności konkretnego, indywidualnego przypadku; ustawodawca wyposażył zatem organ w tzw. luz decyzyjny; umożliwia on konkretyzację norm zwartych w przepisach prawa, które stanowią klauzulę generalną; subsumcja norm, gdzie posłużono się pojęciami niedookreślonymi, musi jednakże następować w oparciu o studium konkretnego przypadku,
- w sprawie o zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji rolą organu jest wykazanie, że przemawia za tym ważny interes służby; w rozpatrywanej sprawie istota rozstrzygnięcia sprowadza się zatem do wyjaśnienia i oceny, czy - w obecnym stanie faktycznym - pozostawanie Funkcjonariusza w służbie narusza ważny interes tej służby,
- okoliczności faktyczne muszą odnosić się do art. 1 ustawy o Policji; zgodnie z nim, Policja stanowi umundurowaną i uzbrojoną formację służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego; do jej podstawowych zadań należą w szczególności ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi, naruszającymi te dobra, zamachami (art. 1 ust. 2 pkt 1), ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, w tym zapewnienie spokoju w miejscach publicznych oraz w środkach publicznego transportu i komunikacji publicznej, w ruchu drogowym i na wodach przeznaczonych do powszechnego korzystania (art. 1 ust. 2 pkt 2),
- Funkcjonariusz w ciągu ostatnich 6 lat poprzedzających zwolnienie ze służby był nieobecny w służbie w związku z chorobą przez ponad tysiąc dni; oznacza to, że nie pełnił obowiązków służbowych przez prawie 3 lata; z dokumentacji zgromadzonej w sprawie wynika, że długotrwała absencja Funkcjonariusza w służbie, spowodowana chorobą, we wskazanym okresie kształtowała się następująco: w 2017 r. - 286 dni, w 2018 r. - 102 dni, w 2019 r. - 37 dni, w 2020 r. - 115 dni, w 2021 r. - 244 dni, w 2022 r. - 284 dni; w okresie tym Funkcjonariusz przedkładał zwolnienia lekarskie wystawiane przez lekarza [...], lekarza chorób [...], lekarza [...] oraz lekarza [...]; okres absencji chorobowej w 2017 r., 2021 r. i 2022 r. znacznie przewyższał okres pełnionej przez Funkcjonariusza służby; ponadto stosownymi orzeczeniami właściwych komisji lekarskich - wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych - uznano Funkcjonariusza za zdolnego do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku, jednakże w dalszym ciągu cyklicznie przedkładał zwolnienia lekarskie, a jego absencja chorobowa kształtowała się na ponadprzeciętnym poziomie,
- organ nie kwestionuje zasadności wystawienia przedmiotowych zwolnień lekarskich; badanie tego lub - co więcej - podważanie doniosłości skutków prawnych tych zwolnień, byłoby w niniejszym postępowaniu działaniem nieuprawnionym; organ nie podważa również, że okres przebywania na zwolnieniach lekarskich był usprawiedliwioną nieobecnością w służbie,
- rozpoznając sprawę badano jednak wpływ zwolnień lekarskich - absencji w służbie - na funkcjonowanie komórek i jednostek organizacyjnych Policji i ich przełożenie na interes służby,
- przepisy K.p.a. - w tym jego art. 7 - chroniąc słuszny interes obywateli (policjantów), wymagają również uwzględnienia interesu społecznego (interesu służby); wynika on ze szczególnego charakteru Policji, jako formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa obywateli oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego; sprawne funkcjonowanie tej formacji opiera się na właściwej realizacji zadań przez poszczególne jednostki organizacyjne,
- biorąc powyższe pod uwagę, bezsprzecznie sytuacja Funkcjonariusza wpływała negatywnie na organizację służby w komórkach i jednostkach organizacyjnych Policji, w których pełnił służbę; Funkcjonariusz winien bowiem realizować zadania na poziomie odpowiadającym posiadanemu przygotowaniu i umiejętnościom; tymczasem - w latach 2017-2022 - jego absencja, w związku z chorobą, w ciągu ostatnich sześciu lat, wyniosła połowę tego okresu,
- absencja Funkcjonariusza w służbie zmuszała naturalnie przełożonych do zapewnienia zastępstwa za nieobecnego; prowadziło to z kolei do zwiększenia obciążenia pozostałych w służbie policjantów; zwiększona ilość zadań służbowych, po stronie obecnych w służbie policjantów, wprost przekłada się na realne obniżenie poziomu efektywności, jakości i terminowości zleconych zadań; taki stan rzeczy jest sprzeczny z interesem Policji i godzi w ważny interes służby; sytuacja taka może rodzić napięcia i konflikty, a ponadto skutkować obniżeniem poziomu motywacji i zaangażowania w realizację zadań pozostałych funkcjonariuszy, jak również przyczyniać się do trudności z utrzymaniem dyscypliny służbowej w samej jednostce,
- niezwykle istotne z punktu widzenia interesu służby - zwłaszcza patrząc przez pryzmat przywilejów, z których korzystają policjanci - pozostaje, aby pełniące służbę w Policji osoby należycie wykonywały przydzielone im obowiązki; jednoznacznie godzi więc w ważny interes służby sytuacja, w której - przebywając na zwolnieniach lekarskich, przerywanych tylko krótkimi obecnościami - Funkcjonariusz w ciągu ostatnich sześciu lat przez prawie połowę tego okresu nie realizował obowiązków służbowych; nie wymaga szczególnego dowodzenia fakt, że każda długotrwała absencja policjanta negatywnie wpływa na funkcjonowanie komórek organizacyjnych danej formacji i możliwość sprawnego realizowania istotnych zadań, jakie zostały przypisane Policji (tak: wyrok NSA o sygn. I OSK 3196/15; dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej "CBOSA"),
- przytoczone powyżej argumenty wypełniają nie tylko pojęcie ważnego interesu służby, ale szerzej – ważnego interesu społecznego; przełożony właściwy w sprawach osobowych jest nie tylko uprawniony, ale wręcz zobowiązany do podjęcia takich działań, by służbę na stanowisku zajmowanym przez Funkcjonariusza pełnił policjant, posiadający pełną zdolność do podjęcia czynności służbowych, realizując tym samym ustawowe zadania Policji na rzecz społeczeństwa (tak: wyrok NSA o sygn. akt I OSK 723/14, dostępny w CBOSA),
- działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza, jak wynika z art. 7 K.p.a., załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków; uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwianiu sprawy, ale nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania; pojęcie "służby" wiąże się nierozerwalnie z pojęciem "poświęcenia"; służba w formacji uzbrojonej nie jest bowiem zwykłą pracą; mając to na uwadze policjant, który nie podejmuje służby i nie wykonuje żadnych obowiązków służbowych z uwagi na przebywanie na zwolnieniach lekarskich - przerywanych tylko krótkimi okresami obecności w służbie - nie może skutecznie powoływać się na swój interes; sytuacja taka wpływa bowiem negatywnie na organizację służby i jej dobro oceniane przez pryzmat zadań Policji (tak: wyrok WSA o sygn. akt IISA/Wa 2008/11 – dostępny w CBOSA),
- stosunek służbowy charakteryzuje się pewnymi specyficznymi elementami, których brak w konstrukcjach cywilnoprawnych; jednym z nich jest dyspozycyjność funkcjonariusza w służbie, która najpełniej oddaje przyjętą nazwę dla tego rodzaju więzi prawnej - "stosunku służbowego"; ma on wyłącznie najpełniej i najefektowniej umożliwić realizację ustawowych zadań formacji; nieprzypadkowo ustawodawca odrębnie uregulował tę konstrukcję - nadając poszczególnym pojęciom odrębne znaczenie; służba nie jest zwykłą pracą najemną, a policjant nie jest pracownikiem w rozumieniu przepisów prawa pracy; nie otrzymuje on również wynagrodzenia, a uposażenie; ma ono stanowić ekwiwalent za czas poświęcony służbie oraz rekompensować permanentną dyspozycyjność i gotowość do podjęcia działań - nawet z narażeniem własnego życia czy zdrowia; służba nie miała nigdy i nie ma wyłącznie waloru socjalnego; stanowisko przeciwne sprowadzałoby tę formację do organizacji, która została utworzona dla policjantów w celu ich zatrudnienia; w rzeczywistości jest na odwrót; to zatrudnienie policjantów ma umożliwić realizację zadań Policji przez jednostki tworzące jej szeregi,
- osoby, które decydują się na dobrowolne podjęcie służby w Policji muszą mieć tego świadomość oraz zdawać sobie sprawę, że ich status będzie się kształtować odmiennie niż osób, pozostających w stosunku pracy; ze służbą publiczną w formacjach mundurowych łączą się nie tylko przywileje, ale i pewne ograniczenia wolności osobistej oraz zwiększone obowiązki; funkcjonariuszowi Policji przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, ale ochrona ta nie ma charakteru bezwzględnego; ustawodawca w interesie policjantów reglamentuje przyczyny zwolnienia ich ze służby, ale jednocześnie dostrzega konieczność prowadzenia przez organy Policji racjonalnej polityki kadrowej w celu ochrony ważnego interesu formacji; w ustawie o Policji dopuszczono zatem możliwość zwolnienia ze służby nawet w przypadkach niezawinionych przez funkcjonariusza, gdy takie są potrzeby formacji; instytucja przewidziana w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji może być zatem wykorzystywana również w celu likwidowania dotychczasowych i zapobiegania dalszym negatywnym skutkom, jakie łączą się z określonymi zachowaniami policjanta,
- przedmiotową sprawę rozstrzygnięto więc mając na względzie zarówno interes społeczny - tożsamy w tym wypadku z interesem służby - jak też słuszny interes policjanta; nie budzi wątpliwości, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony; w interesie społecznym - tożsamym z interesem służby - pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci w pełni realizujący stawiane przed tą formacją wymagania; kryteriów tych Funkcjonariusz obecnie nie wypełnia,
- w sposób wyczerpujący zebrano i rozpatrzono cały materiał dowodowy oraz dokonano oceny dowodów z zachowaniem reguł określonych w K.p.a.; organ zobowiązany był zgromadzić dowody mające znaczenie dla rozstrzygnięcia danej sprawy i poczynić na tej podstawie niezbędnych ustaleń faktycznych; o tym, jakie ustalenia faktyczne są konieczne dla załatwienia sprawy, decydują przepisy prawa materialnego, a nie subiektywne przekonanie strony; w niniejszej sprawie wszystkie mające istotne znaczenie fakty, zostały przez Komendanta prawidłowo ustalone i rozważone w sposób niezbędny dla rozstrzygnięcia sprawy, dokonał on bowiem wnikliwej analizy materiału dowodowego istotnego z punktu widzenia art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, a na podstawie zebranej dokumentacji bezsprzecznie można ustalić stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy; zgromadzona dokumentacja jest bez wątpienia wystarczającym materiałem dla ustalenia okoliczności istotnych dla tego postępowania i pozwalającym na jego merytoryczne zakończenie, zaś wszelkie inne ustalenia, nie zmieniłyby przyjętej oceny o konieczności rozwiązania z Funkcjonariuszem stosunku służbowego; tym samym dalsze gromadzenie dokumentacji, albo wykonanie innych czynności, w sposób oczywisty, powodowałoby przedłużenie postępowania; zbieranie przez organ materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym nie może mieć charakteru dowolnego, musi on dokonać selekcji informacji i wybrać wyłącznie te, które są niezbędne dla tego konkretnego postępowania; brak koncentracji materiału dowodowego skutkowałby tym, że kolejny materiał albo nie byłby przydatny dla przedmiotu postępowania, albo potwierdzałby okoliczności już znane, to z kolei stałoby w opozycji do zasady szybkości i prostoty wyrażonej w art. 12 § 1 K.p.a.,
- w myśl art. 43 ust. 3 ustawy o Policji zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 może nastąpić po zasięgnięciu opinii zakładowej organizacji związkowej reprezentującej policjanta; zgodnie z art. 43 ust. 4 danej ustawy, policjant może wskazać zakładową organizację związkową, o której mowa w ust. 3, w terminie 3 dni od dnia doręczenia wezwania; w przedmiotowej sprawie organizacja związkowa w opinii w [...] listopada 2022 r. wskazała, że ze względu na pojawiające się w sprawie wątpliwości, aby zapewnić Funkcjonariuszowi profesjonalną ochronę, będzie reprezentować go adwokat,
W skardze zarzucono wydanie kwestionowanego rozkazu z naruszeniem następujących przepisów:
- art. 7 w zw. z art. 80 K.p.a., poprzez niewzięcie pod uwagę całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, w którym organ pominął słuszny interes strony; w wyniku naruszenia tych przepisów postępowanie dowodowe nie zostało prawidłowo przeprowadzone co w sposób istotny przyczyniło się do braku wyjaśnienia sprawy,
- art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez:
- jego zastosowanie, gdy stanowi to nadużycie prawa i ma zamiar obejścia przepisów ustawy, umożliwiających Funkcjonariuszowi skorzystanie z urlopu zdrowotnego; stanowi to rażące naruszenie przepisów prawa i zasady praworządności, wyrażonej w art. 6 K.p.a.,
- zastosowanie tego przepisu wobec Funkcjonariusza, który przebywa na zwolnieniu lekarskim, a nie upłynął jeszcze termin ochronny wprowadzony przez ustawodawcę w przepisie art. 41 ust. 2 pkt 7 - tj. okres 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby.
W uzasadnieniu skargi rozwinięto powyższe zarzuty. Wskazano m.in.:
- Funkcjonariusz przybywał na zwolnieniach lekarskich, czego nie neguje, jednak zwolnienia te były bezpośrednio powiązane ze skutkami wynikającymi z nieszczęśliwego wypadku jakiemu uległ, a nie z procederu przebywania na zwolnieniach lekarskich na podstawie różnych mało istotnych chorób; zwrócono uwagę na cztery zabiegi operacyjne, którym Funkcjonariusz został poddany w związku z wypadkiem z października 2012 roku,
- czynienie uwag i podkreślanie ich, że "prowadzenie rodzinnej działalności polegającej na zajmowaniu się zwierzętami oraz szkoleniem osób jest zajęciem absorbującym czasowo, wymagającym od [...] [...] sprawności fizycznej i zdrowia, których bezsprzecznie wymienionemu brakuje w trakcie pełnienia służby o czym świadczą liczne absencje chorobowe", nie przystoi organowi administracji publicznej,
- Komendant na tle złożonych przez Funkcjonariusza wniosków i negatywnego doń stosunku bezpośredniego przełożonego zbudował uzasadnienie do wszczęcia procedury wydalenia ze służby, a następnie podjęcia decyzji o wydaleniu z niej; okoliczność ta została całkowicie pominięta przez organ odwoławczy, który odniósł się jedynie do wyliczenia dni, w których Funkcjonariusz przebywał na zwolnieniu; tym samym pominął inne istotne elementy, które mogły mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, co stanowi naruszenie art. 7 w zw. z art. 75 § 1 K.p.a.,
- Funkcjonariusz podjął kroki mające na celu ostateczne usunięcie przyczyny zwolnień lekarskich - poprzez poddanie się operacji; poinformował, że operacja odbędzie się w kwietniu 2022 roku i zakończy powrotem do pełnej sprawności po zakończeniu rehabilitacji w kwietniu 2023 roku; mimo to, organ przyjął, że "reprezentowana przez niego postawa narusza porządek prawny, świadomie dezorganizuje grupę zawodową, wywołując trudne do odwrócenia zakłócenia w realizacji zadań Policji.",
- zarówno zabieg oraz długotrwała rehabilitacja doprowadziły do całkowitego usunięcia urazu i powrotu do pełnej sprawności, potwierdza to opinia lekarza specjalisty, którą Funkcjonariusz dołączył do akt; z przedłożonej opinii wynika, że Funkcjonariusz zakończył zarówno leczenie, jak i rehabilitację i z dniem [...] marca 2023 r. lekarz stwierdził powrót funkcji narządu ruchu do sprawności oraz zdolność do podjęcia pracy; oznacza to, że Funkcjonariusz w każdej chwili gotowy jest do podjęcia służby.
Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wobec zgodnego wniosku stron, Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.).
Sąd zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, w zakresie uzasadniającym jej uchylenie.
Trafna jest argumentacja organu administracji. Z uwagi na uprzednie pełne przytoczenie, ponowne jej powtarzanie byłoby bezzasadne. Sąd przyjmuje ją za własną. Organ odwoławczy właściwie skonstatował wystąpienie w sprawie przesłanek dla zwolnienia Funkcjonariusza ze służby, wobec jej ważnego interesu – w myśl art. 41 § 2 pkt 5 ustawy o Policji. W uzasadnieniu skarżonego aktu opisano wszystkie istotne uwarunkowania formalne (w tym powołano poglądy judykatury) i okoliczności faktyczne sprawy.
Wobec zarzutów skargi dodać należy jedynie, co następuje.
W sprawie nie są sporne jej kluczowe okoliczności faktyczne. Funkcjonariusz - przydzielony etatowo do Ogniwa [...] Referatu Obsługi [...] Wydziału [...] Komendy Miejskiej Policji w [...] - przebywał w latach 2017-2022 na długotrwałych zwolnieniach lekarskich, przy czym w latach 2017, 2021 i 2022 okres absencji chorobowej znacznie przewyższał okres pełnionej przez niego służby.
Jednocześnie orzekano w myśl przepisu, gdzie pozostawiony został określony luz decyzyjny - organ mianowicie "może" zwolnić funkcjonariusza ze służby, gdy wymaga tego ważny jej interes (tak: art. 41 ust. 2 pkt 5 wobec treści zdania wstępnego ustawy o Policji). Kontrola przez sąd administracyjny legalności tego rodzaju orzeczeń sprowadza się do ustalenia, czy organ określił prawidłowo istnienie i przywołał racjonalne - znajdujące oparcie w powszechnie akceptowanym społecznie systemie aksjologicznym - przesłanki orzeczenia o zwolnieniu. Nie może być natomiast rolą tutejszego Sądu faktyczne kształtowanie - wedle wzorców, prezentowanych przez członków składu orzeczniczego - polityki kadrowej określonej formacji mundurowej (tu Policji), przez weryfikowanie oceny, czy pozostawienie Funkcjonariusza w służbie byłoby w danym przypadku zasadne, wobec realnego interesu danej jednostki. Oznaczałoby to nieuprawnioną ingerencję w kompetencje przyznane przez prawodawcę władzy wykonawczej, którą sprawują m.in. organy administracji publicznej.
Rozpatrując sprawę w wyżej zakreślonych ramach nie można podzielić argumentacji skargi, jakoby kwestionowane rozstrzygnięcie miało charakter dowolny, czy aby nie ustalono i nie uwzględniono istotnych w sprawie faktów.
Trafnie organ wywodzi, że długotrwała absencja Funkcjonariusza w danej formacji mundurowej musi prowadzić do dezorganizacji pracy stosownych struktur, gdzie przydzielono mu pełnienie obowiązków, określone mianem "służby". Nie wymagało przy tym przeprowadzenia dowodu, że znaczna absencja pracownika, stanowiąca niespełna połowę okresu ostatnich 6 lat poprzedzających zwolnienie ze służby, powoduje - co do zasady - istotne komplikacje organizacyjne i utrudnienie wykonywania pracy w danej jednostce organizacyjnej oraz może prowadzić do konfliktów czy negatywnie oddziaływać na motywację innych osób. Wprawdzie zadania zlecane Funkcjonariuszowi mogły być przejmowane w ramach zastępstw przez pozostałych funkcjonariuszów, jednakże jego absencja liczona w latach z całą pewnością musiała skutkować określoną dezorganizacją pracy i konkretnymi trudnościami przy powierzaniu zastępstw. Taki stan rzecz mógł też negatywnie wpływać na motywację do pracy innych osób. W takiej sytuacji nie było konieczne dowodzenie, że absencje Funkcjonariusza powodowały negatywne skutki w pracy danej jednostki organizacyjnej – patrz tak samo powołane przez organ stanowisko judykatury.
Co istotne, przesłanki zwolnienia, wskazane w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, są odrębne w stosunku do warunków wymienionych expressis verbis w innych punktach wskazanego ustępu. Stąd - gdy przesłanki zwolnienia wyczerpują znamiona innych wymienionych w tej jednostce redakcyjnej - nie może stanowić przesłanki zwolnienia powołanie się wyłącznie na ważny interes służby. W rozpoznawanej sprawie jednak - wbrew wywodom Funkcjonariusza - przyczyną zwolnienia była jego znaczna absencja rzutująca na interes służby, nie zaś, wskazywana w skardze okoliczność z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. To długotrwałą nieobecność w służbie organ powiązał z koniecznością zwolnienia ze służby wobec zaistnienia przesłanki w postaci ważnego interesu służby.
Jednocześnie przewidywany termin powrotu do służby - wobec przeprowadzonej operacji oraz powrotu do pełnej sprawności po zakończeniu rehabilitacji - pozostaje bez wpływu na ocenę zaskarżonego rozstrzygnięcia w sytuacji poczynionych w niniejszej sprawie ustaleń i wyciągniętych z nich wniosków. Punktem odniesienia bowiem dla organu była wykazana długotrwała nieobecność Funkcjonariusza w służbie, która zasadnie dała podstawę do przyjęcia, że stan ten wpływał negatywnie na organizację służby w komórce organizacyjnej, właściwej dla pełnionej przez niego służby i ostatecznie zadecydował o przyczynie z niej zwolnienia.
Wywody Funkcjonariusza, poparte dokumentacją o pełnym powrocie do zdrowia, nie mogą mieć istotnego znaczenia w danej sprawie, gdzie - na co organ wskazuje - klasyfikowano go zawsze, jako w pełni zdolnego do pełnienia służby.
Jedynie ubocznie należy wskazać, że w momencie osiągnięcia prognozowanej sprawności, gdy faktycznie możliwe będzie długotrwałe wykonywanie pracy, Funkcjonariusz może ubiegać się o ponowne wstąpienie w kręgi formacji, do której wcześniej przynależał, a z której go zwolniono w uwagi na ważny interes służby.
Nie sposób odnieść się do argumentu Funkcjonariusza o negatywnym do niego stosunku bezpośredniego przełożonego, który zbudował na tej podstawie uzasadnienie do wszczęcia procedury wydalenia ze służby. Podkreślenia wymaga, że stan faktyczny sprawy nie jest sporny, a zatem zachodziły obiektywne przesłanki do zainicjowania postępowania w danym przedmiocie, a następnie w wyniku jego przeprowadzenia, wydania rozstrzygnięcia o ustalonej treści.
Wbrew sugestiom skargi organ odwoławczy nie kwestionował zasadności wystawiania Funkcjonariuszowi zwolnień lekarskich.
Reasumując, organ - przywołując racjonalne przesłanki, mogące przemawiać za zastosowaniem określonego środka dla realizacji polityki kadrowej Policji, służącego interesowi służby a więc i publicznemu - nie wykroczył poza granice uznania administracyjnego. Jego rozstrzygnięciu racjonalnie uzasadniono. Nie można mu więc przypisać cechy dowolności, w kontekście reguł wyznaczonych art. 7 K.p.a..
Nie naruszono więc w sprawie przepisu prawa materialnego - zakreślającego przesłanki zwolnienia ze służby, z uwagi na jej ważny interes ani też przepisów postępowania, co do obowiązku właściwego wyjaśnienia sprawy i zgromadzenia pełnego materiału dowodowego. Nie uchybiono też powinności prowadzenia postępowania tak, aby budować zaufanie do organów władzy.
Sąd nie dostrzegł więc z urzędu lub wobec argumentacji skargi wad w zaskarżonym akcie, które przemawiałyby za jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego.
Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło