I SA/Gd 702/23
WyrokWSA w Gdańsku2023-11-14
Skład orzekający: Alicja Stępień, Sławomir Kozik, Marek Kraus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek kotłowni, który nie jest już wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej z powodu zmiany systemu ogrzewania i złego stanu technicznego, ale nie został formalnie wykreślony z ewidencji środków trwałych i jest opłacany z konta firmowego, powinien być opodatkowany wyższą stawką podatku od nieruchomości jako związany z działalnością gospodarczą?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że budynek kotłowni nadal stanowi składnik majątku przedsiębiorstwa strony, ponieważ podatniczka nie dopełniła formalności związanych z wycofaniem środka trwałego z ewidencji, nie sporządziła protokołu likwidacji, a wydatki były regulowane z konta firmowego. Pomimo wyłączenia z amortyzacji i złego stanu technicznego, brak formalnego wykreślenia z ewidencji środków trwałych oraz opłacanie podatku z konta firmowego uzasadniały uznanie nieruchomości za związaną z działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów.Stan faktyczny
Skarżąca K.P. wniosła o zwrot nadpłaty podatku od nieruchomości za 2016 rok, twierdząc, że budynek kotłowni nie jest już wykorzystywany do działalności gospodarczej z powodu zmiany systemu ogrzewania i złego stanu technicznego. Organy podatkowe odmówiły uchylenia ostatecznej decyzji wymiarowej, uznając, że budynek nadal jest związany z działalnością gospodarczą, ponieważ nie został formalnie wykreślony z ewidencji środków trwałych, a wydatki były regulowane z konta firmowego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym nieuwzględnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Marek Kraus, , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 14 listopada 2023 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 5 kwietnia 2023 r., nr SKO.410.54.2023 w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w podatku od nieruchomości za 2016 rok oddala skargę
Decyzją z dnia 5 kwietnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku działając na podstawie:
• art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. z dnia 1 marca 2018 r. Dz. U. z 2018 r. poz. 570);
• art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa tj. z dnia 1 grudnia 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651)
po rozpatrzeniu na posiedzeniu w dniu 5 kwietnia 2023 r. odwołania K.P. od decyzji Burmistrza Miasta Łeby z dnia 22 lutego 2023 r. Nr FN.3120.1.19.2023. DD odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej Nr FN.3120.551.2016.IP w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2016 r. -utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu przypomniano, że w dniu 31 grudnia 2021 r. do organu wpłynęło pismo podatnika zawierające wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2016-2021 .
Pismem z dnia 10 stycznia 2022 r. organ pierwszej instancji wezwał stronę do przedłożenia dokumentów wskazanych w piśmie, w tym do korekty informacji podatkowej oraz protokołu likwidacji środka trwałego (kotłowni).
W odpowiedzi strona przedłożyła dokumenty, w tym korektę informacji z okresem obowiązywania od stycznia 2016 r., a także wykaz środków trwałych. W piśmie z dnia 12 stycznia 2022 r. strona oświadczyła, że nie został sporządzony protokół likwidacji środka trwałego, a wydatki, o które pyta organ były regulowane z rachunku firmowego związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej, a także, że nie wydano decyzji nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Ponownie rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji wydał postanowienie o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Następnie wyznaczył stronie 7 dniowy termin do zapoznania się z aktami sprawy.
Wskazaną decyzją z dnia 22 lutego 2023 r. Nr FN.3120.1.19.2023.DD organ pierwszej instancji odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Nr FN.3120.551.2016.IP w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2016.
Wydając decyzję 5 kwietnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przypomniało, że strona powołała się na wyrok TK SK 39/19, w którym Trybunał orzekł ,że art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170) rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Zwrócono uwagę, że organ pierwszej instancji zwrócił się do strony o przedłożenie dokumentacji wskazanej w wezwaniu z dnia 10 stycznia 2022 r. i złożenie wyjaśnień w przedmiotowej sprawie. W odpowiedzi strona przedłożyła dokumenty oraz udzieliła informacji zgodnie z wezwaniem organu wskazując, że budynek kotłowni znajduje się w ewidencji środków trwałych, ale nie był amortyzowany po 31 grudnia 2015 r. z uwagi na wyłączenie z działalności gospodarczej, nie został sporządzony protokół likwidacji środka trwałego, a wydatki, o które pytał organ były regulowane z rachunku firmowego związanego z działalnością gospodarczą prowadzoną przez stronę, nie została też wydana decyzja o rozbiórce budynku kotłowni. W dniu 28 stycznia 2022 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło oświadczenie strony o tym, że budynek kotłowni znajdujący się na terenie O. wyłączony jest z eksploatacji od 2016 r. ze względu na zły stan techniczny obiektu.
Wskazano, że organ pierwszej instancji w oparciu o dokumentację zgromadzoną w toku postępowania ustalił, iż K.P. nabyła w dniu 11 lipca 2002 r. nieruchomość O. w Ł. przy ul. N. Grunty i budynki wchodzące w skład ośrodka były opodatkowywane stawką właściwą jak dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Strona wpłacała coroczne podatki zgodnie z decyzjami organu pierwszej instancji. Strona 31 grudnia 2021 r. wniosła o zwrot nadpłaty podatku od nieruchomości wskazując, iż od 2016 r. budynek kotłowni nie jest wykorzystywany w związku z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, dokonała bowiem zmiany systemu ogrzewania wody z węglowego na gazowe, a piece gazowe zostały umieszczone w innych budynkach. Podatniczka podnosi, że budynek ten został wyłączony z prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto podała, że komin kotłowni został na skutek silnych wiatrów przewrócony i nie nadaje się do użytku.
Z akt sprawy wynikało także, że strona będąca przedsiębiorcą, prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą nie uczyniła zadość wszelkim wymaganym formalnościom związanym z wycofaniem środka trwałego z ewidencji środków trwałych. Strona nie wykreśliła budynku kotłowni z ewidencji środków trwałych, nie sporządziła protokołu likwidacji środka trwałego. Strona oświadczyła, iż opłacała podatki od nieruchomości z konta firmowego. Wobec tego uznano, że przedmiotowy budynek nadal stanowi składnik majątku przedsiębiorstwa strony.
Przypomniano, że zgodnie z art. 1 a ustawy o podatkach i opatach lokalnych grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a (do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się: budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, z późn. zm.), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania). Zatem, aby uznać, iż dana nieruchomość lub jej część nie jest związana z działalnością gospodarczą, trzeba uzyskać decyzję organu nadzoru budowlanego o konieczności rozbiórki takiego obiektu. Jest ona wydawana, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia. Odwołująca się podniosła, że budynek kotłowni nie jest zdatny do użytku bowiem uszkodzeniu uległ komin, jednakże nie przedstawiła decyzji, o której mowa powyżej, zaś oświadczenie o złym stanie technicznym obiektu i wyłączeniu go z tej przyczyny z eksploatacji nie stanowi wystarczającej podstawy do uznania, że nie powinien on podlegać obowiązkowi podatkowemu.
Mając to na uwadze wskazano, że środki trwałe stanowią integralną część majątku przedsiębiorcy. Strona zakwestionowała wysokość podatku uiszczanego od 2016 r. z uwagi na to, że jak wskazała w toku postępowania,- budynek kotłowni przestał być wykorzystywany przez nią do prowadzonej działalności gospodarczej, albowiem zmieniła sposób ogrzewania ośrodka. Strona swoje żądanie zwrotu nadpłaty opierała wyłącznie na oświadczeniu, że budynek został wyłączony z działalności gospodarczej, nie przedstawiła natomiast żadnych dowodów na potwierdzenie wycofania budynku z ewidencji środków trwałych.
Zatem, zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego podatniczka w żaden sposób nie wykazała, że przedmiotowa nieruchomość przestała wchodzić w skład majątku przedsiębiorstwa. Natomiast podane przez nią przyczyny zaprzestania korzystania z budynku kotłowni nie dowodzą, aby jako przedsiębiorca nie wykorzystywała tego środka trwałego.
Z uwagi na powyższe odwołanie strony nie zasługiwało na uwzględnienie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżonej decyzji SKO zarzucono:
I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tzn.:
a) art. 121 w zw. z art. 2a i art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i art. 210 § 4 oraz w zw. z art. 219 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 z późn. zm.), a także art. 190 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez:
- uchylenie się od obowiązku wnikliwego rozpoznania sprawy, a zwłaszcza przez pobieżną jej analizę oraz zastosowanie w tej sprawie typowej wykładni profiskalnej, tj. nastawionej na zysk z uwagi na przyjęcie, że zdewastowany budynek nieużytkowanej kotłowni węglowej podlega opodatkowaniu najwyższą możliwą stawką (tzn. jak dla nieruchomości potencjalnie związanych z działalnością gospodarczą), a w konsekwencji brak dowodowego wykazania, że skarżąca może prowadzić z jego wykorzystaniem działalność gospodarczą i że generuje z tego tytułu jakikolwiek przychód,
- nieuwzględnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., o sygn. akt: SK 39/19 i samowolne profiskalne przyjęcie, że samo posiadanie gruntu przez przedsiębiorcę jest warunkiem wystarczającym do przedmiotowego opodatkowania,
- oparcie rozstrzygnięcia wydanego w sprawie, w zasadzie, o zapisy CEiDG i ewidencji środków trwałych z której przedmiotowy budynek (kotłowania) był wyłączony, a nie konkretne okoliczności tej sprawy (tj. wyłączenie tej nieruchomości z amortyzacji po 31 grudnia 2015 r., z uwagi na jej zły stan techniczny - zawalenie się części jej komina, zamiana sytemu ogrzewania z węglowego na gazowy przez co bezspornie nieruchomość ta stała się nieużywana ), podczas gdy z zasad Ordynacji podatkowej, wysłowionych m.in. w treści art. 187 O.p., 191 O.p., 122 O.p. wynika, że każde rozstrzygnięcie podjęte przez organ podatkowy powinno być poprzedzone przeprowadzeniem i zebraniem wszelkich przydatnych w sprawie dowodów oraz ich wszechstronnym rozważeniem czego z całą pewnością zabrakło w toku niniejszej sprawy;
- przeprowadzenie postępowania odwoławczego zakończonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydaniem decyzji w sposób naruszający zaufanie do organów podatkowych, podczas gdy zarówno organ pierwszej instancji oraz SKO powinny działać na podstawie i w granicach prawa w sposób budzący zaufanie;
b) art. 122 OP w zw. z art. 191 OP poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i nieustalenie wszystkich istotnych okoliczności sprawy poprzez dokonanie oględzin budynku pod kątem potencjalnej możliwości korzystania z przedmiotowej kotłowni z uwagi na zgłoszone uszkodzenia komina, co absolutnie uniemożliwia komukolwiek korzystanie z tego urządzenia w jakikolwiek sposób - w celu potwierdzenia, że przedmiotowy budynek kotłowni były w tak złym stanie, że straciły cechy uniemożliwiające nawet potencjalne czy hipotetyczne jego wykorzystania w ramach prowadzonej działalności gospodarczej,
c) art. 125 § 1 O.p., poprzez działanie w niniejszej sprawie w sposób wprawdzie szybki, ale mechaniczny, powierzchowny oraz bezrefleksyjny, a nie wnikliwy i dokładny - jak wymagają tego generalne zasady dowodowe Ordynacji podatkowej, tj. wskazane w treści art. 187 O.p., 191 O.p., 122 O.p.;
d) art. 217 § 2 O.p., art. 210 § 4 O.p. oraz art. 219 O.p., poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez należytego uzasadnienia prawnego i faktycznego, a w konsekwencji wyjątkowo lakoniczne odniesienie się do przedstawionych w zażaleniu zarzutów skarżącej, bez przedstawienia adekwatnych argumentów i dowodów, których uwzględnienie spowodowałoby uchylenie skarżonej decyzji.
II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tzn.:
- art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 2 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 4 ust. 2, art. 6 ust. 9 i art. 20a ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędną ich wykładnię i uznanie, że budynki i budowle znajdujące się na nieruchomości gruntowej, będącej przedmiotem wniosku o zwrot nadpłaty są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, podczas gdy obiektywne okoliczności sprawy - w tym przytoczone przez sam organ - wskazują, że budynki i budowle te nie mogą zostać uznane za faktycznie/potencjalnie wykorzystywane na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej;
- art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 64 ust. 1 i w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez błędną wykładnię powyższych przepisów polegającą na uznaniu, że w sytuacji, gdy nieruchomość nie może być ani faktycznie ani potencjalnie wykorzystywana na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej, powinna być opodatkowana jako grunt, budynek lub budowla związana z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Mając na uwadze powyższe, wniesiono o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej ją decyzję organu pierwszej instancji,
2. zasądzenie na rzecz skarżącej od organu zwrotu kosztów postępowania w tej sprawie,
3. przeprowadzenie dowodu z oględzin stanu technicznego przedmiotowej kotłowni, jak również wobec zmiany ogrzewania z węglowego na gazowe stwierdzenie jej potencjalnej przydatności do wykonywanej działalności gospodarczej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy mają postanowienia art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Zgodnie z tym przepisem, użyte w powołanym akcie określenia oznaczają: grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.
Jak stanowi zaś art. 1a ust. 2a powołanej ustawy, do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się:
1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami;
2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d;
3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202, z późn. zm.), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania.
Wykładnia językowa art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. prowadzi do wniosku, że wystarczającym warunkiem uznania określonego gruntu, budynku lub budowli za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej jest posiadanie danego przedmiotu opodatkowania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą.
W wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 39/19 orzeczono jednak, że wskazany przepis rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji RP. W ocenie TK, przedsiębiorcy nie mogą być obciążani wyższą stawką podatku jedynie z powodu posiadania nieruchomości, które nie służą im do prowadzenia działalności gospodarczej. Opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków - niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej - wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą uznano za niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP. Stwierdzono, że art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. stanowi instrument służący celom innym, niż fiskalne, będący nieproporcjonalnym obciążeniem podatkowym polegającym na nieodróżnianiu sytuacji podatkowej podatników posiadających nieruchomości, ale niewykorzystujących i niemogących ich wykorzystać do prowadzenia działalności gospodarczej oraz podatników wykorzystujących posiadane nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej. Trybunał Konstytucyjny nieproporcjonalność ingerencji w konstytucyjne prawo własności upatruje w braku precyzyjnych kryteriów, poza samym posiadaniem nieruchomości przez przedsiębiorcę, pozwalających ustalić występowanie faktycznego lub potencjalnego związku gruntu lub budynku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zastosowanie wyższej stawki podatkowej dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.p.o.l.) wyłącznie na podstawie kryterium posiadania danej nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą uznano za nieproporcjonalną ingerencję w prawo do własności tych podmiotów.
Dokonując analizy powołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego należy dostrzec, że stanowi ono wyrok interpretacyjny. Z tego typu wyroków wynika zakaz interpretacji przepisu, który mógłby doprowadzić do jego odczytania i zastosowania w sposób niezgodny z Konstytucją RP. Cechą wyroku interpretacyjnego czy też zakresowego jest to, że nie pozbawia on domniemania konstytucyjności całego przepisu prawnego, do którego się odnosi. W takim przypadku wyrok TK pozbawia domniemania konstytucyjności jedynie określony wariant interpretacyjny danego przepisu. Uzasadnienie przedmiotowego wyroku prowadzi do wniosku, że opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków - niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej - wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą jest niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP. Trybunał Konstytucyjny nie zakwestionował jednak konstytucyjności innych wariantów interpretacyjnych art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.. W ocenie Sądu, wnioskując a contrario przyjąć należy, że opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków wykorzystywanych lub mogących potencjalnie być wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej nie narusza reguł konstytucyjnych.
Pojawia się jednak pytanie o to jakie okoliczności mogą uzasadniać zastosowanie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w sposób odpowiadający standardom konstytucyjnym.
Jak wskazano w wyroku NSA z 15 grudnia 2021 r., III FSK 4061/21 nie powinno budzić wątpliwości, że okoliczność, iż nieruchomość znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy, będącego jako jej właściciel (użytkownik wieczysty, samoistny posiadacz) podatnikiem, nie przesądza o możliwości zastosowania najwyższych stawek opodatkowania, jeżeli podmiot ten może być identyfikowany podwójnie, a więc również jako jednostka, w posiadaniu której znajdują się nieruchomości niepowiązane w żaden sposób z jego aktywnością gospodarczą. W odniesieniu do takich nieruchomości sytuacja prawnopodatkowa podatnika-przedsiębiorcy jest identyczna jak osoby niebędącej przedsiębiorcą. Dyrektywy interpretacyjne wskazane w wyrokach TK z 14 lutego 2021 r., SK 39/19 oraz 12 grudnia 2017 r., SK 15/15 zbliżają znaczenie zwrotu "związany z działalnością gospodarczą" do pojęcia "zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej", lecz jedynie w przypadku podwójnej identyfikacji podatnika. Jeżeli natomiast jedyną formą aktywności podatnika/przedsiębiorcy, w posiadaniu którego znajduje się nieruchomość, jest wykonywanie działalności gospodarczej, uznać należy, że wyłącznym przejawem jego działania jest prowadzenie przedsiębiorstwa. W takim przypadku już tylko samo posiadanie nieruchomości oznacza, że jest ona związana z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a w konsekwencji zastosowanie znajdą stawki opodatkowania przewidziane w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.p.o.l.. Do takich wniosków prowadzi prawidłowe odczytanie celu wprowadzonej 1 stycznia 2003 r. w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. definicji gruntów, budynków i budowli związanych z działalnością gospodarczą. Jasną intencją ustawodawcy było ograniczenie zjawiska kumulacji przez przedsiębiorców nieruchomości zbędnych do realizacji ich zadań. Za związane z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., można uznać nieruchomości stanowiące własność podatnika (znajdujące się w posiadaniu samoistnym albo użytkowaniu wieczystym), które są w posiadaniu przedsiębiorcy (innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) oraz:
1) wchodzą w skład prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c., w szczególności gdy podatnik ujął te składniki majątkowe w prowadzonej ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej lub
2) przedmiot działalności przedsiębiorcy obejmuje jedynie prowadzenie działalności gospodarczej, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, lub
3) nieruchomości są funkcjonalnie powiązane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podmiot, w którego posiadaniu się znajdują, nawet jeżeli nie zostały uwzględnione w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, tzn.:
- są faktycznie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w znaczeniu zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. albo
- mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w ww. rozumieniu, przez co należy rozumieć sytuację, w której przedsiębiorca podejmuje i realizuje zachowania kwalifikowane w obrębie przedmiotu opodatkowania jako czynności mające na celu przygotowanie, zachowanie lub zabezpieczenie nieruchomości do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, bądź do kontynuacji przerwanej działalności gospodarczej, związane z ponoszeniem wydatków rozliczanych w kosztach uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej.
W niniejszej sprawie - co wynika z zaskarżonej decyzji - organ pierwszej instancji zwrócił się do strony o przedłożenie dokumentacji wskazanej w wezwaniu z dnia 10 stycznia 2022 r. i złożenie wyjaśnień w przedmiotowej sprawie. W odpowiedzi strona przedłożyła dokumenty oraz udzieliła informacji zgodnie z wezwaniem organu wskazując, że budynek kotłowni znajduje się w ewidencji środków trwałych, ale nie był amortyzowany po 31 grudnia 2015 r. z uwagi na wyłączenie z działalności gospodarczej, nie został sporządzony protokół likwidacji środka trwałego, a wydatki, o które pytał organ były regulowane z rachunku firmowego związanego z działalnością gospodarczą prowadzoną przez stronę, nie została też wydana decyzja o rozbiórce budynku kotłowni. W dniu 28 stycznia 2022 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło oświadczenie strony o tym, że budynek kotłowni znajdujący się na terenie O. wyłączony jest z eksploatacji od 2016 r. ze względu na zły stan techniczny obiektu.
W oparciu o dokumentację zgromadzoną w toku postępowania ustalono, iż K.P. nabyła w dniu 11 lipca 2002 r. nieruchomość O. w Ł. przy ul. N. Grunty i budynki wchodzące w skład ośrodka były opodatkowywane stawką właściwą jak dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Strona wpłacała coroczne podatki zgodnie z decyzjami organu pierwszej instancji. Strona 31 grudnia 2021 r. wniosła o zwrot nadpłaty podatku od nieruchomości wskazując, iż od 2016 r. budynek kotłowni nie jest wykorzystywany w związku z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, dokonała bowiem zmiany systemu ogrzewania wody z węglowego na gazowe, a piece gazowe zostały umieszczone w innych budynkach. Podatniczka podniosła, że budynek ten został wyłączony z prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto podaje, że komin kotłowni został na skutek silnych wiatrów przewrócony i nie nadaje się do użytku.
Z akt sprawy wynikało także, że strona będąca przedsiębiorcą, prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą nie uczyniła zadość wszelkim wymaganym formalnością związanym z wycofaniem środka trwałego z ewidencji środków trwałych. Strona nie wykreśliła budynku kotłowni z ewidencji środków trwałych, nie sporządziła protokołu likwidacji środka trwałego. Strona oświadczyła, iż opłacała podatki od nieruchomości z konta firmowego. Wobec tego trafnie w ocenie Sadu organ uznał, że przedmiotowy budynek nadal stanowi składnik majątku przedsiębiorstwa strony.
Przechodząc do zarzutów naruszenia przepisów procedury poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego w sposób rzetelny i zgodny z zasadami logicznego rozumowania, Sąd zauważył, że sprowadzają się one również do zarzutu błędnego zastosowania przez organy podatkowe poglądów zawartych w wyroku TK. Zarzuty te okazały się niezasadne, o czym była już mowa powyżej. Wskazać jednak należy, że art. 122 O.p. przewiduje, że w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Zgodnie z art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Stosownie do art. 191 O.p. organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W tym kontekście należy powiedzieć, że w zaskarżonej decyzji Kolegium wyjaśniło, jakie dowody przyjęło w sprawie dla ustalenia zasadności wymiaru podatku od nieruchomości. Przywołany art. 122 O.p. mówi o tym, że organy podatkowe mają podejmować wszelkie działania, ale z drugiej strony ustawodawca zastrzega, iż jedynie działania niezbędne. Zdaniem Sądu, w tym niezbędnym w realiach sprawy zakresie Kolegium wykazało związek spornej nieruchomości z działalnością gospodarczą skarżącej, a odmienny pogląd skarżącej nie stanowi o tym, że organ odwoławczy naruszył przepisy proceduralne. Ustalenie związku spornej nieruchomości z działalnością gospodarczą skarżącej wynikało z całokształtu materiału dowodowego sprawy i nie wymagało przeprowadzenia dowodu wnioskowanego w skardze. Sąd nie dopatrzył się również w aktach sprawy dowodów pominiętych lub nienależycie ocenionych przez organ odwoławczy, co wskazuje na nietrafność podniesionych w skardze zarzutów w tym zakresie. Nie doszło zatem do naruszenia art. 187 § 1 i art. 191 O.p..
Podsumowując, należy przypomnieć, że zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przy tym w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala.
Mając na uwadze okoliczności faktyczne i prawne sprawy oraz nie dopatrując się naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa, jak również innych naruszeń prawa, które Sąd jest zobowiązany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło