I SA/Gd 713/24
WyrokWSA w Gdańsku2025-01-14
Skład orzekający: Sławomir Kozik, Marek Kraus, Alicja Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie otrzymywane przez małoletnią córkę z Social Security Administration w Stanach Zjednoczonych Ameryki, które jest odpowiednikiem polskiego świadczenia wychowawczego, podlega zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że świadczenie otrzymywane przez małoletnią córkę z USA, mimo iż nie jest wypłacane na podstawie polskich przepisów, odpowiada polskiemu świadczeniu wychowawczemu pod względem celu i charakteru (pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, pomoc państwa w wychowywaniu dzieci). W związku z tym, świadczenie to powinno korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ interpretacyjny nie wykazał w sposób wystarczający istotnych różnic między świadczeniem zagranicznym a polskim świadczeniem wychowawczym, co skutkowało naruszeniem przepisów prawa materialnego i proceduralnego.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej dotyczącą świadczenia otrzymywanego przez jej małoletnią córkę z Social Security Administration w USA. Świadczenie to, przyznane na podstawie Social Security Act, jest wypłacane z powodu emerytury ojca dziecka i jest odpowiednikiem polskiego świadczenia wychowawczego. Skarżąca pytała, czy świadczenie to podlega opodatkowaniu w Polsce i czy korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko skarżącej za nieprawidłowe, stwierdzając, że świadczenie podlega opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądzono od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 697 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus /spr./, Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Fabińska, , po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi A. S. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 24 czerwca 2024 r., nr 0115-KDIT2.4011.207.2024.2.ENB w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. W zaskarżonej interpretacji indywidualnej z dnia 24 czerwca 2024 r.
nr 0115-KDIT2.4011.207.2024.2.ENB, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "organ" lub "Dyrektor KIS") stwierdził, że stanowisko A.S. (dalej: "Wnioskodawczyni" lub "Skarżąca"), przedstawione we wniosku z dnia 1 kwietnia 2024 r. (uzupełnionym pismem z dnia 28 maja 2024 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego
i prawnego sprawy:
2.1. W dniu 1 kwietnia 2024 r. wpłynął wniosek Strony o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązku opodatkowania świadczenia otrzymywanego przez jej małoletnią córkę z Social Seciurity Administration w Stanach Zjednoczonych Ameryki.
W treści wniosku zawarto, że córka w 2023 r. otrzymała obywatelstwo amerykańskie i z tego powodu otrzymała amerykańskie świadczenie z ubezpieczenia społecznego za rok 2023. Przelew wpłynął na konto Strony tj. matki, jako opiekuna prawnego osoby małoletniej. Do wniosku dołączona została decyzja z dnia
1 września 2023 r. Social Security Administration w Stanach Zjednoczonych Ameryki
o przyznaniu świadczenia dla dziecka wraz z jej tłumaczeniem.
W uzupełnieniu wniosku Strona wyjaśniła, że prosi o interpretację, czy świadczenie, które otrzymuje córka ze Stanów Zjednoczonych Ameryki podlega zwolnieniu podatkowemu w myśl art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r.
o podatku dochodowym od osób fizycznych, a także w odniesieniu do Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej
w Waszyngtonie dnia 8 października 1974 r. (Dz. U. z 1976 r. Nr 31 poz. 178).
Doprecyzowano, że w okresie, którego dotyczy wniosek zarówno Strona, jak
i córka miały miejsce zamieszkania dla celów podatkowych wyłącznie w Polsce. Córka ma obywatelstwo polskie i amerykańskie. Jest osobą małoletnią. Prawo pobierania pożytków przysługuje obojgu rodzicom. Nie ma sądownie zasądzonych praw zakazujących lub ograniczających prawa rodzicielskie. Ojciec dziecka żyje i jest rezydentem Polski na podstawie karty pobytu.
Wnioskodawczyni wyjaśniła, że najbliższym odpowiednikiem świadczenia jaki córka otrzymuje jest świadczenie wychowawcze na podstawie decyzji Social Security Administration (Urząd Ubezpieczeń Społecznych) w Stanach Zjednoczonych Ameryki na podstawie Social Security Act. Z uwagi na fakt, że ojciec dziecka otrzymał świadczenie z tytułu emerytury (decyzja z 9 stycznia 2023 r.), a posiada pod swoją opieką dziecko niepełnoletnie może ono otrzymać powyższe świadczenie. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że świadczenie jest wypłacane z Systemu Ubezpieczeń Społecznych USA na podstawie przepisów o ubezpieczeniach społecznych (emerytalno-rentowych) obowiązujących w USA. Przysługuje ono dziecku do ukończenia 18 roku życia lub w sytuacji gdy kontynuuje ono naukę w szkole (np. szkoła średnia, nie dotyczy studiów) do 19 roku życia. Obecnie córka ma 12 lat.
Uprawnienie do przyznania świadczenia jest związane z uprzednią pracą ojca, który jest obywatelem Stanów Zjednoczonych Ameryki i podlega ubezpieczeniom
w USA. Wysokość świadczenia jest odgórnie przyznawana poprzez Social Security Administration, które wydaje wytyczne i regulacje dotyczące przepisów prawa. Obejmują one procedury wnioskowania, przetwarzania i przyznawania świadczeń dla dzieci.
W 2023 r. córka otrzymała na mocy decyzji z dnia 1 września 2023 r. świadczenie z wyrównaniem. Kwota nie jest zależna od dochodów ojca. Świadczenie jest przekazywane w formie przelewu na konto bankowe w walucie USD. Ponieważ jest to jedyny dochód córki uzyskiwany ze Stanów Zjednoczonych Ameryki, nie podlega opodatkowaniu w powyższym kraju.
Na tle opisanego powyżej zdarzenia Wnioskodawczyni zadała pytania:
1) Czy w związku z przedstawioną sytuacją, przy składaniu zeznania podatkowego PIT-36 powinna ująć tę informację? Jeżeli tak, to w jakim formularzu i w którym miejscu?
2) Czy powinna zapłacić za to świadczenie podatek? Jeżeli tak, to na jakiej podstawie prawnej i w jakiej kwocie oraz na jakie konto? Jak przeliczyć tę kwotę,
w sytuacji gdy jest ona określona w dolarach?
Zdaniem Wnioskodawczyni powyżej opisane świadczenie nie powinno być opodatkowane, gdyż jest to świadczenie społeczne, przyznane przez instytucję państwową Stanów Zjednoczonych Ameryki. Takim punktem odniesienia na gruncie polskim jest świadczenie 800+.
2.2. W dniu 24 czerwca 2024 r. Dyrektor KIS wydał indywidualną interpretację, w której uznał, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe.
Na wstępie, Dyrektor KIS przywołał treść art. 3 ust. 1, ust. 1a, art. 4a, art. 7 ust. 1 – ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 226 ze zm.) – zwanej dalej "u.p.d.o.f." Dyrektor KIS podał, iż aby udzielić odpowiedzi na zadane we wniosku pytania należy rozstrzygnąć, czy świadczenia które otrzymuje jej małoletnia córka podlegają opodatkowaniu w Polsce, a jeśli tak, to do jakiego źródła przychodów należy je zakwalifikować.
Zdaniem organu, w przedstawionej przez Stronę sytuacji zastosowanie znajdą postanowienia Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Waszyngtonie dnia 8 października 1974 r. (Dz. U. z 1976 r. Nr 31 poz. 178). Ww. umowa nie zawiera odrębnego artykułu dotyczącego opodatkowania świadczeń wypłacanych na podstawie przepisów o ubezpieczeniach społecznych. Oznacza to, że taki dochód podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, zgodnie z postanowieniami art. 5 Umowy ("Ogólne zasady opodatkowania").
W myśl art. 5 ust. 1 ww. Umowy: Osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie może być opodatkowana przez drugie Umawiające się Państwo z tytułu dochodu pochodzącego ze źródeł z tego drugiego Umawiającego się Państwa i tylko z tytułu takiego dochodu, zgodnie ze wszystkimi ograniczeniami zawartymi w niniejszej Umowie.
Przepis art. 5 ust. 2 cyt. Umowy stanowi, że: Postanowienia niniejszej Umowy nie będą w żaden sposób stwarzały ograniczenia wobec wyłączeń, zwolnień, zmniejszeń, zaliczeń lub innych przywilejów, przyznanych obecnie lub w przyszłości przez: a) prawo jednego z Umawiających się Państw przy określeniu podatków pobieranych przez to Umawiające się Państwo lub b) przez każdą inną umowę zawartą pomiędzy Umawiającymi się Państwami.
Z kolei stosownie do art. 5 ust. 3 Umowy: Bez względu na postanowienia niniejszej Umowy, z wyłączeniem ustępu 4, Umawiające się Państwo może opodatkować obywatela tego Umawiającego się Państwa lub osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w tym Umawiającym się Państwie (zgodnie z zasadami artykułu 4), tak jakby niniejsza Umowa nie weszła w życie.
Z przywołanych powyżej przepisów wynika, że Polska ma prawo opodatkować dochód uzyskany z tytułu świadczenia wypłacanego na podstawie przepisów
o ubezpieczeniach społecznych ze Stanów Zjednoczonych osobie mającej miejsce zamieszkania na terytorium Polski. Prawo to wynika z zapisu art. 5 ust. 3. Oznacza to, że świadczenie otrzymywane przez córkę Wnioskodawczyni ze Stanów Zjednoczonych Ameryki podlega opodatkowaniu w Polsce, stosownie do przepisów u.p.d.o.f.
Zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f. opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 11 ust. 1, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9,10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Na podstawie art. 20 ust. 1 ww. ustawy, za przychody z innych źródeł,
o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji
i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu
z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody
i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użyte w ww. przepisie sformułowanie "w szczególności", świadczy o tym, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, zatem do tej kategorii należy zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost
w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. W związku z tym, każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.
Jednakże, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy, wolne od podatku dochodowego są świadczenia rodzinne otrzymane na podstawie przepisów
o świadczeniach rodzinnych, dodatki rodzinne i pielęgnacyjne, zasiłki dla opiekunów otrzymane na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, świadczenia pieniężne otrzymane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, zasiłki porodowe otrzymane na podstawie odrębnych przepisów oraz świadczenie wychowawcze otrzymane na podstawie przepisów o pomocy państwa
w wychowywaniu dzieci.
Jak organ wskazał, na gruncie ustawodawstwa krajowego, świadczenia rodzinne wypłacane są na podstawie przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r.
o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 323 ze zm.). Przywołując treść art. 2 ustawy, podał, iż kwestię świadczeń wychowawczych reguluje ustawa
o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 421 ze zm.)
z dnia 11 lutego 2016 r., która określa warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia.
W świetle powyższego, odnosząc się do wątpliwości dotyczących zastosowania zwolnienia uregulowanego w art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., Dyrektor KIS wyjaśnił, że świadczenie które otrzymuje małoletnia córka, a które jak Strona podała wypłacane jest z Systemu Ubezpieczeń Społecznych na podstawie przepisów o ubezpieczeniach społecznych Stanów Zjednoczonych Ameryki nie może korzystać ze zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. Przepis ten co prawda nie odnosi się wyłącznie do polskich przepisów, niemniej jednak należy mieć na uwadze, że korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym zwolnienia od podatku, jest możliwe wyłącznie w sytuacji, gdy spełnione są wszystkie przesłanki określone w przepisie stanowiącym podstawę prawną danej preferencji. Wszelkie zwolnienia podatkowe są bowiem odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, a przepisy dotyczące zwolnień podatkowych powinny być interpretowane ściśle, zgodnie przede wszystkim z ich wykładnią językową. Wykluczone jest w tym wypadku stosowanie wykładni rozszerzającej jak
i zawężającej. Skoro więc świadczenie otrzymywane przez córkę Strony nie stanowi jednego ze świadczeń wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, tj. m.in. świadczenia rodzinnego otrzymywanego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, dodatku rodzinnego lub świadczenia wychowawczego otrzymanego na podstawie przepisów o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, to nie może korzystać ze zwolnienia na podstawie tego przepisu.
Opisane we wniosku świadczenie nie mieści się również w zakresie pozostałych zwolnień przedmiotowych wymienionych w art. 21. W konsekwencji świadczenie otrzymywane przez córkę ze Stanów Zjednoczonych podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jako przychód z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1, w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy.
Dyrektor KIS wskazał, iż mając na uwadze, że córka jest niepełnoletnia, a prawo pobierania pożytków przysługuje obojgu rodzicom, dochody córki stosownie do ww. art. 7 ust. 1 u.p.d.o.f. należy doliczyć do dochodów rodziców, czyli do dochodów Strony i ojca dziecka. W przypadku, gdy Strona nie pozostaje w związku małżeńskim z ojcem dziecka, bądź też pozostaje w związku małżeńskim z ojcem dziecka, lecz jako małżonkowie podlegają oni odrębnemu opodatkowaniu to dochody córki należy doliczyć po połowie do dochodu każdego z rodziców. Przy czym, jeśli w stosunku do małżonków orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów art. 7 ust. 2 ustawy nie ma zastosowania.
Podlegające doliczeniu dochody osiągnięte przez córkę powinny zostać wykazane w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) PIT-36. Doliczane dochody dziecka należy wykazać w pozycji "Dochody małoletnich dzieci". Ponadto Strona jest zobowiązana złożyć Informację o dochodach małoletnich dzieci, podlegających łącznemu opodatkowaniu z dochodami rodziców w roku podatkowym PIT-M. Świadczenie córki doliczane przez Stronę powinno być wykazane
w zeznaniu podatkowym, składanym za rok podatkowy, w którym zostało otrzymane i opodatkowane na zasadach ogólnych, tj. według skali podatkowej wynikającej z art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f. Należny z tego tytułu podatek powinien zostać wpłacony na własny mikrorachunek podatkowy. Dodatkowo, przychody uzyskane w walutach obcych należy przeliczyć na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu co wprost wynika z art. 11a ust. 1 u.p.d.o.f.
3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika – doradcę podatkowego, zaskarżyła interpretację indywidualną Dyrektora KIS z dnia 24 czerwca 2024 r. zarzucając jej naruszenie przepisów prawa:
1) art. 5 ust. 1-3 Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Waszyngtonie dnia 8 października 1974 r. (Dz. U. z 1976 r. Nr 31, poz. 178) w związku z art. 20 ust. 1 oraz art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 z późn. zm.) poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwą ocenę co do jego zastosowania polegającą na stwierdzeniu, że świadczenie otrzymywane przez córkę A.S. ze Stanów Zjednoczonych podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jako przychód z innych źródeł, co w konsekwencji skutkowało uznaniem przedstawionego we wniosku stanowiska skarżącej za nieprawidłowe;
2) art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwą ocenę co do jego zastosowania polegającą na stwierdzeniu, że świadczenie które otrzymuje małoletnia córka A.S. nie może korzystać ze zwolnienia przedmiotowego;
3) art. 14c § 1 i 2, art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 z późn. zm.) poprzez dokonanie rozstrzygnięcia w oparciu o błędną wykładnię przepisów prawa materialnego nie znajdującą uzasadnienia w treści przepisów prawa, a tym samym nieposzanowanie zasady legalizmu i zasady zaufania do organów podatkowych.
W związku ze sformułowanymi zarzutami w skardze wniesiono o: uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej w całości, rozpatrzenie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
4. W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
5.1. Skarga jest zasadna.
5.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających.
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 57a p.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona interpretacja indywidualna narusza zarzucane jej przepisy prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
5.3. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do stwierdzenia, czy świadczenie jakie otrzymuje ze Stanów Zjednoczonych Ameryki, małoletnia córka Skarżącej podlega opodatkowaniu w Polsce.
W ocenie Dyrektora KIS świadczenie otrzymywane przez córkę Skarżącej nie stanowi jednego ze świadczeń wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., tj. m.in. świadczenia rodzinnego otrzymywanego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, dodatku rodzinnego lub świadczenia wychowawczego otrzymanego na podstawie przepisów o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zatem nie może korzystać ze zwolnienia na podstawie tego przepisu, jak i nie mieści się również w zakresie pozostałych zwolnień przedmiotowych.
Natomiast zdaniem strony skarżącej, skoro otrzymywane świadczenie jest świadczeniem wychowawczym, to jest ono zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt. 8 u.p.d.o.f.
W ocenie Sądu mając na uwadze tak zaistniałą kwestię sporną rację należy przyznać stronie skarżącej.
5.4. Na wstępie zaznaczyć należy, że z art. 14b § 3 O.p. wynika obowiązek składającego wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Ponadto w art. 14c § 1 i § 2 O.p. ustawodawca określił, że wydana przez organ interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym.
Specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega na tym, że organ wydający interpretację bierze pod uwagę tylko i wyłącznie elementy stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego przedstawione przez stronę we wniosku, nie weryfikując ich prawdziwości. W postępowaniu interpretacyjnym organ rozpatruje sprawę wyłącznie na podstawie stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej, nie dokonując własnych ustaleń. W tego rodzaju sprawach organ nie przeprowadza postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku tylko do tych okoliczności wyraża następnie swoje stanowisko, które winno być ustosunkowaniem się do stanowiska prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę, a w razie negatywnej oceny stanowiska wyrażonego we wniosku winno wskazywać prawidłowe stanowisko z uzasadnieniem prawnym, stosownie do art. 14c § 1 i 2 O.p.
We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Skarżąca wskazała, że świadczenie jakie otrzymuje jej małoletnia córka jest odpowiednikiem świadczenia wychowawczego na podstawie decyzji Social Security Administration (Urząd Ubezpieczeń Społecznych), w Stanach Zjednoczonych Ameryki na podstawie Social Security Act. Z uwagi na fakt, że ojciec dziecka otrzymał świadczenie z tytułu emerytury, a posiada pod swoją opieką dziecko niepełnoletnie, może ono otrzymać powyższe świadczenie. Skarżąca wskazała, że świadczenie jest wypłacane z Systemu Ubezpieczeń Społecznych na podstawie przepisów o ubezpieczeniach społecznych (emerytalno-rentowych) obowiązujących w USA. Przysługuje ono dziecku do ukończenia 18 roku życia lub w sytuacji gdy kontynuuje ono naukę w szkole (np. szkoła średnia, nie dotyczy studiów) do 19 roku życia. Małoletnia córka Skarżącej posiada obywatelstwo polskie i amerykańskie oraz ma miejsce zamieszkania w Polsce.
W niniejszej sprawie strony zgodne są co do tego, że w związku z otrzymywanym przez córkę Skarżącej świadczeniem, zastosowanie mają przepisy Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Waszyngtonie dnia 8 października 1974 r. (Dz. U. z 1976 r. Nr 31 poz. 178), dalej jako ,,Umowa’’.
W myśl art. 5 ust. 1 powołanej Umowy osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie może być opodatkowana przez drugie Umawiające się Państwo z tytułu dochodu pochodzącego ze źródeł z tego drugiego Umawiającego się Państwa i tylko z tytułu takiego dochodu, zgodnie ze wszystkimi ograniczeniami zawartymi w niniejszej Umowie.
Przepis art. 5 ust. 2 cyt. Umowy stanowi, że postanowienia niniejszej Umowy nie będą w żaden sposób stwarzały ograniczenia wobec wyłączeń, zwolnień, zmniejszeń, zaliczeń lub innych przywilejów, przyznanych obecnie lub w przyszłości przez: a) prawo jednego z Umawiających się Państw przy określeniu podatków pobieranych przez to Umawiające się Państwo lub b) przez każdą inną umowę zawartą pomiędzy Umawiającymi się Państwami.
Z kolei stosownie do art. 5 ust. 3 umowy bez względu na postanowienia niniejszej Umowy, z wyłączeniem ustępu 4, Umawiające się Państwo może opodatkować obywatela tego Umawiającego się Państwa lub osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w tym Umawiającym się Państwie (zgodnie z zasadami artykułu 4), tak jakby niniejsza Umowa nie weszła w życie.
Z przywołanych powyżej przepisów Umowy wynika, że Polska ma prawo opodatkować dochód uzyskany ze Stanów Zjednoczonych Ameryki osobie mającej miejsce zamieszkania na terytorium Polski.
W związku z powyższym prawidłowe jest stanowisko organu, że w świetle postanowień powołanej Umowy świadczenie otrzymywane przez córkę Skarżącej ze Stanów Zjednoczonych Ameryki podlega opodatkowaniu w Polsce, na zasadach wynikających z u.p.d.o.f.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f., opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Natomiast zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są świadczenia rodzinne otrzymane na podstawie przepisów
o świadczeniach rodzinnych, dodatki rodzinne i pielęgnacyjne, zasiłki dla opiekunów otrzymane na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, świadczenia pieniężne otrzymane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, zasiłki porodowe otrzymane na podstawie odrębnych przepisów oraz świadczenie wychowawcze otrzymane na podstawie przepisów o pomocy państwa
w wychowywaniu dzieci.
W świetle powyższych przepisów należało zatem ustalić charakter świadczenia otrzymywanego przez Skarżącą, w szczególności czy stanowi świadczenie, o których mowa w powołanym art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., podlegających zwolnieniu z opodatkowania.
Skarżąca w uzasadnieniu prezentowanego stanowiska wskazała, że jest to świadczenie społeczne, przyznawane przez instytucję państwową USA. Otrzymywane świadczenie na gruncie polskim jest odpowiednikiem świadczenia 800 plus.
Jak wynika z treści przepisów ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r., poz. 1576), ustawodawca określił warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia (art. 1 ust. 1). Celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (art. 4 ust. 1). Przysługuje ono matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a (art. 4 ust. 2 pkt 1). Świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w ust. 2, do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia ( art. 4 ust. 3 ).
Natomiast jak przedstawiono we wniosku świadczenie, jakie otrzymuje córka Skarżącej z Social Security Administration w Stanach Zjednoczonych Ameryki, na podstawie decyzji Social Security Act., związane jest z przejściem na emeryturę ojca dziecka - obywatela Stanów Zjednoczonych Ameryki. Świadczenie to przysługuje dziecku do ukończenia 18 roku życia, lub w sytuacji gdy kontynuuje ono naukę w szkole, (np. szkoła średnia, nie dotyczy studiów) wówczas do 19 roku życia. Wysokość świadczenia przyznawana jest "odgórnie" poprzez organ Social Security Administration w USA, który wydaje wytyczne i regulacje dotyczące przepisów prawa. Dochód córki nie podlega opodatkowaniu w Stanach Zjednoczonych Ameryki. Świadczenie jest przelewane na rachunek Skarżącej, jako prawnego opiekuna dziecka i służy zaspokajaniu potrzeb dziecka.
Dyrektor KIS w zaskarżonej interpretacji bez szerszej analizy opisanego świadczenia uznał, że co prawda przepis art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. nie odnosi się wyłącznie do polskich przepisów, niemniej jednak świadczenie otrzymywane przez córkę Skarżącej nie stanowi jednego ze świadczeń wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. tj. m.in. świadczenia rodzinnego otrzymywanego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, dodatku rodzinnego lub świadczenia wychowawczego otrzymanego na podstawie przepisów o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zatem nie może korzystać ze zwolnienia na podstawie tego przepisu.
W ocenie Sądu organ nie wskazał jakie okoliczności uzasadniają przyjęcie, że otrzymywane świadczenie nie stanowi jednego ze świadczeń, o których mowa w tym przepisie. W szczególności z treści interpretacji nie wynika na jakiej podstawie organ interpretacyjny stwierdził, że świadczenie na rzecz dziecka wypłacanego zgodnie z decyzją organu amerykańskiego, wskazanego przez Skarżącą, nie odpowiada świadczeniu wychowawczemu, przyznawanemu na podstawie powołanej ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
Organ po przedstawieniu jedynie przepisów regulujących świadczenia rodzinne oraz świadczenie wychowawcze stwierdził, że przedstawione przez Skarżącą świadczenie nie stanowi jednego ze świadczeń z art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f.
W ocenie Sądu jest oczywiste, że świadczenie opisane we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej nie jest świadczeniem wypłacanym na podstawie powołanych przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 323 ze z m. ), czy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r., poz. 1576), niemniej szereg okoliczności wynikających z przedstawionego opisu stanu faktycznego potwierdza, że przedmiotowe świadczenie odpowiada świadczeniu wychowawczemu, przewidzianemu w powołanej ustawie krajowej.
Przede wszystkim należy wskazać, że celem opisanego świadczenia, jak i świadczenia wychowawczego jest pokrycie wydatków związanych z realizacją potrzeb dziecka. Uprawnionym do świadczenia wychowawczego według prawa krajowego jest matka lub ojciec, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia.
Natomiast uprawnionym do opisanego świadczenia przyznawanego na podstawie przepisów prawa amerykańskiego jest dziecko, a w niniejszej sprawie wypłacane jest matce jako prawnemu opiekunowi, z którym dziecko zamieszkuje. Świadczenie, o którym mowa we wniosku przysługuje również do 18 roku życia, lub w sytuacji gdy dziecko kontynuuje naukę w szkole, do 19 roku życia. Jak wynika z wniosku o wydanie interpretacji decyzję w sprawie przyznania świadczenia wydaje instytucja państwowa USA, a kwota przyznanego świadczenia nie jest uzależniona od dochodów.
W ocenie Sądu szereg opisanych cech wypłacanego świadczenia uzasadnia przyjęcie, że świadczenie to odpowiada świadczeniu wychowawczemu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., objętym zwolnieniem podatkowym.
Natomiast istniejące różnice jakie wynikają z przedstawionego opisu otrzymywanego świadczenia, w odniesieniu do świadczenia wychowawczego, jak np. to, że wypłacane jest z ubezpieczenia społecznego, nie wyklucza cech świadczenia wychowawczego, przede wszystkim podstawowego celu, w jakim jest przyznawane, związanego z realizacją potrzeb dziecka, jak i to, że stanowi pomoc państwa w wychowywaniu dzieci.
Jeszcze raz należy zaznaczyć, że takiej analizy w odniesieniu do przedstawionego stanu faktycznego, która wskazałaby na istotne różnice w odniesieniu do świadczenia wychowawczego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. organ nie przedstawił, natomiast zdaniem Sądu przedstawiona we wniosku charakterystyka świadczenia, pozwala na jego zakwalifikowanie jako świadczenie wychowawcze odpowiadające świadczeniu, o którym mowa w powołanym przepisie.
W związku z powyższym przyjęcie przez organ interpretacyjny, że opisane świadczenie nie kwalifikuje się jako objęte zwolnieniem z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. i jednocześnie podlega opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł na podstawie art. 20 ust. 1 oraz art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. stanowi o zasadności zarzutu skargi, naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego.
Zasadny jest również zarzut naruszenia art. 14c § 1 i 2 O.p., i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p., bowiem organ w rezultacie braku wystarczającej analizy opisanego świadczenia w odniesieniu do świadczeń objętych przedmiotowym zwolnieniem, dokonał wadliwej oceny zastosowania przepisów prawa materialnego. W ocenie Sądu, kierując się brzmieniem przytoczonych regulacji, należy podkreślić, że rzeczą organu jest wskazanie, dlaczego w świetle przepisów prawa pogląd wnioskodawcy jest wadliwy. Zaskarżona interpretacja nie czyni zadość powyższemu wymogowi, bowiem nie odnosi się ona w wyczerpujący sposób do przedstawionego stanu faktycznego, w szczególności opisu otrzymywanego świadczenia oraz argumentacji wyrażonej we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.
5.5. Rozpoznając ponownie sprawę organ interpretacyjny uwzględni ocenę prawną zawartą w niniejszym wyroku.
5.6. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną.
O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z art. 200, art. 205 § 4 i art. 209 p.p.s.a. Na zasądzony zwrot kosztów postępowania składają się: kwota wpisu od skargi (200 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł), obliczone na podstawie § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1687 ze zm.) oraz uiszczona opłata od pełnomocnictwa (17 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło