III OZ 576/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Artur Kuś po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. L., M. L. 1, H. S., T. B., K. B., J. S., R. S., R. H. i M. H. na zarządzenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 października 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 485/24 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi M. L., M. L. 1, H. S., T. B., K. B., J. S., R. S., R. H. i M. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 26 kwietnia 2024 r., nr KO.4113.9.2024 w przedmiocie odmowy środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie. Zarządzeniem z dnia 22 października 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 485/24 Sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, działając na podstawie art. 220 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "P.p.s.a."), wezwała M. L. - jako skarżącego i pełnomocnika skarżących: M. L. 1, H. S., T. B., K. B., J. S., R. S., R. H. i M. H. do uiszczenia opłaty sądowej – wpisu od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 26 kwietnia 2024 r., nr KO.4113.9.2024 w przedmiocie odmowy środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia w kwocie 1000 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535). Na powyższe zarządzenie, skarżący reprezentowani przez M. L. złożyli zażalenie, wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że wysokość kwoty wpisu została przez Sąd Wojewódzki ustalona błędnie, bowiem wpis od skargi w rozpoznawanej sprawie winien zostać ustalony w oparciu o § 2 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia i wynosić 200 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z generalną zasadą odpłatności wymiaru sprawiedliwości, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 P.p.s.a.). Do kosztów sądowych należą m.in. opłaty sądowe, na które składają się wpis i opłata kancelaryjna (art. 211 i art. 212 § 1 P.p.s.a.). W świetle art. 230 § 1 i 2 P.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, w tym skargi, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, w innych sprawach pobiera się wpis stały (art. 231 P.p.s.a.). Jeżeli więc przedmiotem sprawy nie są należności pieniężne, od których pobiera się wpis stosunkowy w zależności od wysokości należności objętych zaskarżeniem, to w sprawie należy uiścić wpis stały. Jednocześnie w art. 233 P.p.s.a. zawarto delegację ustawową dla Rady Ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia, wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu. W wykonaniu tej delegacji Rada Ministrów wydała wyżej powołane rozporządzenie z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 3 tego rozporządzenia, wpis stały w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu ochrony środowiska i przyrody wynosi 200 zł. Stosownie do art. 214 § 1 P.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie. Wynikająca z art. 214 § 2 P.p.s.a. zasada, że wnoszone pismo podlega jednej opłacie ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, to jest wówczas, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. Natomiast w przypadku współuczestnictwa formalnego każda z osób wnoszących pismo uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005, str. 601). W niniejszej sprawie nie można uznać, że uprawnienia czy obowiązki skarżących związane z zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] są wspólne. Wniesienie skargi jednym pismem, na jedną decyzję administracyjną i nadanie sprawie jednej sygnatury nie przesądza o istnieniu wspólnych praw i obowiązków, o których mowa w art. 214 § 2 P.p.s.a. To, że zaskarżona decyzja dotyczy wielu podmiotów i została następnie przez te podmioty zaskarżona nie oznacza, że nakłada na nich wspólne obowiązki albo uprawnienia. W przedmiotowej sprawie każdy ze skarżących reprezentuje swój własny interes prawny, chroniony konkretnym przepisem prawa materialnego, czego nie zmienia fakt, że cel, który chcą osiągnąć skarżąc decyzję, jest dla nich wspólny. W takiej sytuacji, bez wątpienia można stwierdzić, że po stronie skarżących występuje współuczestnictwo, jednakże ma ono charakter formalny. Takiego zaś współuczestnictwa nie obejmuje przepis art. 214 § 2 P.p.s.a. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 21 czerwca 2016 r., sygn. akt II OZ 634/16 wspólne prawa lub obowiązki byłyby wówczas, gdyby wynikały one z tego samego tytułu prawnego. Z tych względów należy dojść do wniosku, że skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 26 kwietnia 2024 r., mimo iż wniesiona została przez skarżących jednym pismem, podlega odrębnemu wpisowi, w pełnej wysokości odpowiednio od każdego ze skarżących czy małżonków. Słusznie zatem zaskarżonym zarządzeniem z dnia 22 października 2024 r. Sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wezwała do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł od każdego ze skarżących, z tym że w przypadku skarżących, których uprawnienie dotyczy wspólnej nieruchomości (zaznaczonych w zarządzeniu do uiszczenia wpisu odpowiednimi cyframi) uiszczenie wpisu następuje solidarnie. Nie ulega również wątpliwości, że skarżący w rozpoznawanej sprawie posiadają pełnomocnika - w osobie M. L., który jest także stroną skarżącą. Z tego powodu, słusznie Sąd I instancji skierował zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sadowego do tego właśnie podmiotu, zobowiązując go do uiszczenia podanej w zarządzeniu kwoty wpisu (1000 zł). Zwrócić uwagę należy, iż w niniejszym postępowaniu zażaleniowym przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego pozostaje tylko i wyłącznie kwestia zgodności z prawem zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.