II SA/Wr 705/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 lutego 2025 r. sprawy ze skargi W. sp. z o.o. z/s w W. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 5 sierpnia 2024 r. nr 51/2024 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę w całości. Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2024 r. (nr VL.ZUZ.4220.6.2024.AG), Dyrektor Zarządu Zlewni w Legnicy Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: organ I instancji), na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej k.p.a.), odmówiło W. P. sp. z o.o. z/s w W. (dalej: skarżąca, spółka) wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany punktu III. ustęp 5 decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w Legnicy Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie nr 187/2018 z dnia 17 października 2018 r. poprzez uzupełninie punktu III ustęp 5 ww. decyzji w następujący sposób: po słowach "miejsce poboru próbek - wylot do rowu [...]" kropkę zastępuje się średnikiem i po średniku dodaje się następującą treść: "sposób poboru próbek ścieków - automatyczny lub manualny (ręcznie)". W uzasadnieniu organ I instancji, wskazał, że wnioskiem z dnia 9 lutego 2024 r. spółka zwróciła się o zmianę pozwolenia wodnoprawnego, udzielonego decyzją Dyrektora Zarządu Zlewni w Legnicy Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie nr 187/2018 z dnia 17 października 2018 r. Wnioskodawca wniósł o zmianę punktu III. ustęp 5 ww. decyzji poprzez uzupełninie punktu III ustęp 5 w następujący sposób: po słowach "miejsce poboru próbek- wylot do rowu [...]" kropkę zastępuje się średnikiem i po średniku dodaje się następującą treść: "sposób poboru próbek ścieków - automatyczny lub manualny (ręcznie)." Zdaniem organu I instancji obowiązująca ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1478 ze zm., dalej p.w.) nie dopuszcza zmiany pozwolenia wodnoprawnego. Natomiast art. 415 podaje przesłanki cofnięcia wydanej decyzji, w sytuacji, gdy zakład zmienia cel i zakres korzystania z wód lub warunki wykonywania uprawnień ustalonych w pozwoleniu wodnoprawnym. W takim przypadku należy cofnąć dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne i uzyskać nowe w nowym, wnioskowanym zakresie. Nadto, również ustawa z dnia 13 lipca 2023 r. o rewitalizacji rzeki [...] (Dz. U. z 2023 r. poz. 1963, dalej u.r.o.) nie zawiera przepisu, który umożliwiałby zmianę pozwolenia wodnoprawne we wnioskowanym zakresie. Wprawdzie ww. ustawa wprowadziła artykułem 13 pkt 28 zmianę w ustawie Prawo wodne w art. 403 ust. 2 pkt 8, tzn., że z chwilą wejścia ww. ustawy w życie w treści pozwolenia wodnoprawnego ustala się m.in. miejsce i sposób poboru próbek ścieków, jednakże ustawodawca nie wprowadził obowiązku zmiany obowiązujących pozwoleń wodnoprawnych. Art. 17 u.r.o. stanowi, że wydane do dnia 1 stycznia 2024 r. pozwolenia wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi, w których nie określono sposobu pobierania próbek ścieków, wygasają po upływie okresu, na jaki zostały wydane oraz że do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2024 r. w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi stosuje się przepisy dotychczasowe. W ocenie organu I instancji, w niniejszej sprawie nie jest możliwe również posiłkowanie się przepisami ogólnymi, tj. art. 155 k.p.a., gdyż zmiana decyzji w trybie art. 155 k.p.a. uwarunkowana jest prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu faktycznego i prawnego. W przypadku zamiaru realizacji uprawnień na innych warunkach niż określone w pozwoleniu wodnoprawnym należy uzyskać nowe pozwolenie. Wiąże się to ze zmianą treści pierwotnego wniosku o udzielenie pozwolenia, a zatem decyzja w tej sprawie nie byłaby wydawana w granicach stanu faktycznego sprawy pierwotnej. Ponadto, możliwość zmiany pozwolenia wodnoprawnego w trybie art. 155 k.p.a. odnosi się jedynie do sytuacji, gdy w wyniku rozpoznania sprawy administracyjnej organ mógłby podjąć różne wariantowe rozstrzygnięcia - w oparciu o przedstawioną dokumentację. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi ta przesłanka. Nie jest możliwe również zastosowanie art. 163 k.p.a., gdyż wynikające z niego uprawnienia organów administracji publicznej uwarunkowane są istnieniem przepisów odrębnych, które określają przesłanki dokonania zmiany rozstrzygnięcia. Art. 163 k.p.a. nie jest tym samym samoistną podstawą zmiany jakiejkolwiek decyzji. Z uwagi zaś na brak przepisów szczególnych, które wynikałyby z p.w. lub z u.r.o. nie ma możliwości jego zastosowania. Organ nie zgodził się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że konieczność złożenia wniosku wynika ze zmiany p.w., w szczególności art. 403 ust. 2 pkt 8 dokonanej u.r.o., która to zmiana wprowadziła obowiązek określenia w pozwoleniach wodnoprawnych na wprowadzanie ścieków do wód nie tylko miejsca pobierania próbek ścieków, ale również sposobu pobierania próbek ścieków. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Kwestionowanemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 155 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że możliwość uchylenia lub zmiany decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. jest możliwa wyłącznie w ramach tego samego stanu faktycznego i prawnego, podczas gdy zmiana lub uchylenie decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. jest dopuszczalna również w przypadku zmiany prawa jeśli zmiana prawa nie wpływa na tożsamość stosunku prawnego, ukształtowanego na podstawie zmienianej decyzji; - art. 155 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że możliwość uchylenia lub zmiany decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. jest możliwa wyłącznie w sytuacji, gdy w wyniku rozpoznania sprawy organ administracji publicznej mógłby podjąć różne wariantowe rozstrzygnięcia, tj. mógł wydać decyzję o charakterze uznaniowym, podczas gdy zmiana lub uchylenie decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. jest dopuszczalna również w przypadku decyzji o charakterze związanym; - art. 61 § 1 k.p.a., art. 61a § 1 k.p.a. oraz art. 155 k.p.a. w zw. z art. 154 § 2 k.p.a. poprzez odmowę wszczęcia postępowania z uwagi na brak podstaw do zmiany decyzji i wydanie postanowienia w sprawie, podczas gdy odmowa wszczęcia postępowania jest możliwa wyłącznie w przypadku wniesienia żądania przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn nie może być wszczęte, a w przypadku braku podstaw do zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. organ administracji publicznej powinien rozpoznać merytorycznie sprawę po wszczęciu postępowania i wydać decyzję w sprawie. Postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2024 r. (nr 51/2024), Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu (dalej: organ II instancji), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy Działu II Rozdziału 1 "Wszczęcie postępowania" k.p.a. Zgodnie z jego art. 61 § 1 postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Stosownie do treści art. 61a § 1 k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 61 § 1 k.p.a. należy jednak intepretować w związku z przepisami prawa materialnego, które nie tylko wyznaczają rodzaj spraw załatwianych w formie decyzji czy postanowienia, ale też regulować mogą inicjatywę co do powstania danej treści stosunku materialnoprawnego podlegającego załatwieniu w ww. sposób. W niniejszej sprawie przepisem prawa materialnego, który wprost determinuje brak możliwości zmiany pozwolenia wodnoprawnego we wnioskowanym zakresie jest art. 17 ust. 1 u.r.o., zgodnie z którym wydane do dnia 1 stycznia 2024 r. pozwolenia wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi, w których nie określono sposobu pobierania próbek ścieków, wygasają po upływie okresu, na jaki zostały wydane. Pomimo, że ustawodawca przepisem art. 13 ust. pkt. 28 u.r.o. zmienił zapis art. 403 ust 2 pkt 8 p.w., zgodnie z którym w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się "miejsce i sposób poboru próbek ścieków", nie oznacza to, że na podstawie tego zapisu powinna nastąpić zmiana pozwolenia wodnoprawnego w tym zakresie. Dzięki zastosowaniu takiego rozwiązania prawnego ustawodawca chciał uniknąć konieczności zmiany wszystkich obowiązujących na dzień 1 stycznia 2024 r. pozwoleń wodnoprawnych. Organ II instancji nie zgodził się również z twierdzeniem skarżącego odnośnie naruszenia art. 155 k.p.a. W tym zakresie wskazał, że wniosek o zmianę pozwolenia wodnoprawnego nie został złożony w oparciu o art. 155 k.p.a. Powodem złożenia wniosku o zmianę pozwolenia wodnoprawnego była, jak sam wskazał wnioskujący, zmiana art. 403 ust 2 pkt 8 p.w. Zatem w omawianym przypadku mamy sytuację zmiany stanu prawnego, tj. przepisu szczegółowego, który nie ma zastosowania do zmiany decyzji ostatecznych, ani też do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2024 r. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyło P. sp. z o.o. z/s w W. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, zobowiązanie organu I instancji do wydania decyzji o zmianie decyzji z dnia 17 października 2018 r., a nadto zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Kwestionowanemu postanowieniu zarzucono: I. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 17 ust. 1 u.r.o. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że wskazany przepis wprost determinuje brak możliwości zmiany pozwolenia wodnoprawnego we wnioskowanym zakresie, podczas gdy z art. 17 ust. 1 u.r.o. nie wynika brak możliwości zmiany pozwolenia wodnoprawnego, a jedynie brak konieczności zmiany dotychczas wydanych pozwoleń wodnoprawnych, w zw. ze zmianą art. 403 ust. 2 pkt 8 p.w.; II. naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 155 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że art. 17 ust. 1 u.r.o., stanowi przepis szczególny w myśl art. 155 k.p.a., który sprzeciwia się zmianie pozwolenia wodnoprawnego z dnia 17 października 2018 r., podczas gdy art. 17 ust. 1 u.r.o. nie wyłącza możliwości zmiany pozwolenia wodnoprawnego, a w konsekwencji nie stanowi przepisu szczególnego, który sprzeciwia się zmianie decyzji w myśl art. 155 k.p.a.; - art. 61 § 1 k.p.a., art. 61a § 1 k.p.a. oraz art. 155 k.p.a. w zw. z art. 154 § 2 k.p.a. poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie zaistniały przyczyny uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania, podczas gdy odmowa wszczęcia postępowania jest możliwa wyłącznie w przypadku wniesienia żądania przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn nie może być wszczęte, a w przypadku braku podstaw do zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a., wynikających z prawa materialnego, organ administracji publicznej powinien rozpoznać merytorycznie sprawę po wszczęciu postępowania i wydać decyzję w sprawie; - art. 61 § 1 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a. poprzez uznanie, że wniosek skarżącej o zmianę decyzji nie został złożony w oparciu o art. 155 k.p.a., a art. 403 ust. 2 pkt 8 p.w., podczas gdy skarżąca nie wskazała we wniosku podstawy prawnej żądania, a jedynie przepis prawa materialnego, w związku z którymi wnosi o zmianę decyzji, a jednocześnie organ I instancji nigdy nie zwrócił się o wskazanie podstawy prawnej wniosku i w uzasadnieniu postanowienia z dnia 26 kwietnia 2024 r. rozpatrzył wszystkie możliwe podstawy prawne zmiany decyzji w zakresie wnioskowanym; - art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez brak dostatecznego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia i odniesienia się do zarzutów naruszenia przez organ I instancji art. 155 k.p.a. dotyczącego możliwości zmiany decyzji również w przypadku zmiany prawa i zmiany decyzji o charakterze związanym. Motywując zasadność złożenia skargi, skarżąca wyjaśniła, że zgodnie z art. 13 ust. 28 u.r.o. zmianie uległ art. 403 ust. 2 pkt 8 p.w., który wprowadził dodatkowy obowiązek określania w pozwoleniu wodnoprawnym nie tylko miejsca, ale również sposobu poboru próbek ścieków. Zmiana weszła w życie w dniu 1 stycznia 2024 r. Jednocześnie w myśl art. 17 ust. 1 u.r.o. pozwolenia wodnoprawne wydane przed dniem 1 stycznia 2024 r. wygasają po upływie okresu na jaki zostały wydane jeśli nie określają sposobu poboru próbek ścieków. Ustawodawca dopuścił zatem, aby w obrocie prawnym po dniu 1 stycznia 2024 r. funkcjonowały pozwolenia wodnoprawne, które nie określają sposobu poboru próbek ścieków, o ile zostały wydane przed dniem 1 stycznia 2024 r. W ten sposób pozwolenia wydane przed dniem 1 stycznia 2024 r. nie wymagają zmiany. Brak konieczności zmiany pozwoleń wodnoprawnych w omawianym zakresie, wydanych przed dniem 1 stycznia 2024 r., nie oznacza jednak, że taka zmiana jest niedopuszczalna. Błędnie zatem uznał organ II instancji, że art. 17 ust 1 u.r.o. wykluczył możliwość zmiany pozwolenia wodnoprawnego. Dalej skarżąca podniosła, że art. 17 ust. 1 u.r.o. nie wyklucza możliwości zmiany pozwolenia wodnoprawnego, a tym samym nie stanowi w myśl art. 155 k.p.a. przepisu szczególnego, który sprzeciwia się zmianie decyzji - pozwolenia wodnoprawnego. Spółka wskazała również, że odmowa wszczęcia postępowania jest możliwa wyłącznie w przypadku wniesienia żądania przez osobę niebędącą stroną lub jeżeli z innych uzasadnionych przyczyn nie może być wszczęte. W niniejszej sprawie organy natomiast uznały, że brak jest podstaw do wszczęcia postępowania po dokonaniu merytorycznego rozpoznania wniosku w oparciu o przepisy prawa materialnego. Tymczasem w przypadku wniosku o zmianę decyzji w trybie art. 155 k.p.a. organ powinien wszcząć postępowanie i następnie rozpoznać merytorycznie sprawę po wszczęciu postępowania, aby ostatecznie wydać decyzję w sprawie. Organ nie stwierdził bowiem, aby brak było podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania, a jedynie, że wskazana podstawa nie daje podstaw do zmiany decyzji w żądanym zakresie. Z tego względu postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania jest przedwczesne, a tym samym wadliwe. Wreszcie skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniem organu II instancji, że złożony przez nią wniosek nie został wywiedziony w oparciu o art. 155 k.p.a., w związku z czym nie doszło do naruszenia rzeczonego przepisu. W tym kontekście wyjaśniła, że w jego treści nie określił wprost podstawy prawnej swojego żądania, a jedynie powołał się na art. 403 ust. 2 pkt 8 p.w., zgodnie z którym w brzmieniu od dnia 1 stycznia 2024 r. pozwolenie wodnoprawne powinno określać sposób poboru próbek ścieków. Jeśli zatem organ I instancji miał wątpliwości na jakiej podstawie prawnej skarżąca wnosi o zmianę pozwolenia wodnoprawnego winien zwrócić się o wskazanie podstawy prawnej żądania. Zdaniem skarżącej w uzasadnieniu postanowienia z dnia 5 sierpnia 2024 r. brak również odniesienia do zarzutów naruszenia przez organ I instancji art. 155 k.p.a. polegającego na uznaniu, że w trybie art. 155 k.p.a. możliwa jest wyłącznie zmiana decyzji w tożsamym stanie prawnym i tylko decyzji o charakterze uznaniowym. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje: Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024, poz. 1267) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji, postanowienia (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb ich wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Jego uchylenie albo stwierdzenie nieważności następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy. Co istotne – zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024, poz. 935, dalej p.p.s.a.) - Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem dokonuje on zbadania całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych sprawy. Mając na względzie wskazane kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych, nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w rozpoznawanej sprawie. Kontroli tut. Sądu podlegało postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 5 sierpnia 2024 r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Zlewni w Legnicy Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie odmawiające skarżącej wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany punktu III. ustęp 5 decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w Legnicy Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie nr 187/2018 z dnia 17 października 2018 r. poprzez uzupełninie punktu III ustęp 5 ww. decyzji w następujący sposób: po słowach "miejsce poboru próbek - wylot do rowu [...]" kropkę zastępuje się średnikiem i po średniku dodaje się następującą treść: "sposób poboru próbek ścieków - automatyczny lub manualny (ręcznie)". Podstawę prawną wydanego postanowienia stanowił art. 61a § 1 k.p.a., zgodnie, z którym gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Dokonując wykładni art. 61a § 1 k.p.a. należy stwierdzić, że ustawodawca wymienia tu dwie przesłanki dające podstawę do ewentualnej odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Pierwszą przesłanką jest złożenie żądania przez osobę, która nie jest stroną, drugą przesłanką jest z kolei zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Ustawodawca nie dokonał konkretyzacji przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Należy jednak uznać, że przepis ten odnosi się do takich sytuacji, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania administracyjnego. Przesłanka ta zostanie spełniona, gdy np. w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy, gdy w tej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym (por. np.: wyrok WSA w Gliwicach z dnia 18 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 683/24, CBOSA). W realiach badanej sprawy Sąd podzielił twierdzenia organu, iż wystąpiła uzasadniona przyczyna uniemożliwiająca wszczęcie postępowania, związana z brakiem podstawy materialnoprawnej umożliwiającej zmianę spornego pozwolenia wodnoprawnego we wnioskowanym zakresie. Sama bowiem problematyka funkcjonujących w obrocie prawnym pozwoleń wodnoprawnych niezawierających w swej treści sposobu poboru ścieków została rozwiązana na poziomie ustawowym. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.r.o., wydane do dnia 1 stycznia 2024 r. pozwolenia wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi, w których nie określono sposobu pobierania próbek ścieków, wygasają po upływie okresu, na jaki zostały wydane. Wyjątek od zasady wyrażonej w tym przepisie, zawarty w art. 17 ust. 2, należy stosować zaś wyłącznie do postępowań wszczętych i niezakończonych w sprawie wydawania pozwolenia wodnoprawnego. Jako zasadę przyjął więc ustawodawca pozostawienie w obrocie prawnym pozwoleń wodnoprawnych bez określenia niniejszego elementu do czasu upływu terminu na jaki zostały wydane, a sama u.r.o. została przyjęta w celu poprawy standardów ochrony wód poprzez generalne ograniczenia wprowadzania ścieków do wód lub ziemi, jak również poprzez racjonalne monitorowanie ilości i jakości wprowadzanych ścieków. W uzasadnieniu projektu wskazano między innymi na potrzebę stworzenia powszechnego systemu pomiaru jakości wód, a także rozwiązań zapobiegających katastrofom ekologicznym przez ograniczanie wprowadzania ścieków do wód i ziemi. W tym celu przyjęto również zmiany w p.w. (zob. druk sejmowy nr 3303 z dnia 24 maja 2023 r.). Wskazany powyżej cel ustawy jest realizowany między innymi poprzez generalną zasadę wyrażoną w powołanym art. 17 ust. 1, aby dotychczasowe, czasowe pozwolenia wodnoprawne nie były przedłużane na kolejne okresy. Po upływie ich obowiązywania beneficjenci dotychczasowych pozwoleń wodnoprawnych powinni wystąpić o wydanie nowych pozwoleń w oparciu o znowelizowane przepisy określające podwyższone standardy ochrony wód w tym odnoszące się do konieczności określenia sposobu pobierania próbek ścieków (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 26 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Lu 609/24, CBOSA). W tej sytuacji zasadnie przyjął organ II instancji, że art. 17 ust. 1 u.r.o. stanowi przepis prawa materialnego, który wprost determinuje brak możliwości zmiany posiadanego przez skarżącą pozwolenia wodnoprawnego z dnia 17 października 2018 r. Przyjęte na gruncie ustawowym rozwiązanie ma charakter systemowy, przez co ustawodawca chciał po pierwsze uniknąć konieczności zmiany wszystkich obowiązujących na dzień 1 stycznia 2024 r. pozwoleń wodnoprawnych na wprowadzania ścieków do wód lub ziemi, a po drugie przyjmując ich systemowe wygaśnięcie po upływie okresu, na jakie zostały wydane, zobligował jednocześnie ich adresatów do wystąpienia o wydanie nowych pozwoleń w oparciu o przepisy przewidujące wyższe standardy w zakresie ochrony wód. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 17 ust. 1 u.r.o. nie mógł zostać uwzględniony, a organy właściwie przyjęły, iż w sprawie zasadnym jest wydanie postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Wbrew twierdzeniom skargi, spółka w treści złożonego wniosku przywołała podstawę swojego żądania, wskazując wprost, że konieczność złożenia wniosku wynika ze zmiany p.w., w szczególności art. 403 ust. 2 pkt 8, dokonanej u.r.o., która to zmiana wprowadziła obowiązek określenia w pozwoleniach wodnoprawnych na wprowadzanie ścieków do wód nie tylko miejsca pobierania próbek ścieków, ale również sposobu pobierania ścieków. Tym samym zasadnie wskazał organ odwoławczy, że wniosek o zmianę pozwolenia wodnoprawnego nie został złożony w oparciu o brzmienie art. 155 k.p.a. Próżno w jego treści znaleźć również odwołanie do tegoż trybu wzruszania decyzji, co oznacza, iż nie mogły zostać uwzględnione zarzuty oscylujące wokół zaniechania wydania decyzji w tym trybie. Samo zaś odniesienie się do treści art. 155 k.p.a. w uzasadnieniu, przy uwzględnieniu, że podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowił art. 61a § 1 k.p.a. w zw. z art. 17 ust. 1 u.r.o., nie może zostać uznane za naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nie wykazała, by naruszało ono prawo w stopniu wymagającym usunięcia z obrotu prawnego. Mając powyższe na względzie i kierując się dyspozycją z art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę w całości.