I SA/Łd 35/25
WyrokWSA w Łodzi2025-03-04
Skład orzekający: Paweł Kowalski, Ewa Cisowska-Sakrajda, Tomasz Furmanek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zasadnie utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego przedłużające termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, powołując się na konieczność dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym było uzasadnione. Organy podatkowe wykazały istnienie wątpliwości co do zasadności zwrotu, wynikających z ustaleń czynności sprawdzających i kontroli podatkowej, w tym dotyczących transakcji z kontrahentami, wzrostu nabyć komponentów do leków recepturowych, nieprawidłowości w rozliczeniach z NFZ oraz wszczętego postępowania prokuratorskiego w sprawie oszustwa na szkodę NFZ. Sąd podkreślił, że art. 87 ust. 2 ustawy o VAT nie wymaga wykazania niezasadności zwrotu, lecz jedynie konieczności jego dodatkowej weryfikacji.Stan faktyczny
Spółka A. Sp.j. złożyła deklarację VAT za grudzień 2023 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu. Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużył termin zwrotu z powodu wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia, wszczynając kontrolę podatkową. W toku kontroli ujawniono m.in. znaczący wzrost nabyć od konkretnych spółek, nieprawidłowości w rozliczeniach z NFZ oraz wszczęcie postępowania prokuratorskiego w sprawie oszustwa na szkodę NFZ. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu. Spółka wniosła skargę do WSA, która została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska- Sakrajda, Asesor WSA Tomasz Furmanek, Protokolant Sekretarz sądowy Aleksandra Milczarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2025 r. sprawy ze skargi A. Sp.j. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 13 listopada 2024 r. nr 1001-IOV-3.4033.13.2024.10.U08.JT w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2023 r. oddala skargę.
Pismem z 17 grudnia 2024 r. A. Spółka jawna z/s w Łodzi wniosła do sądu administracyjnego skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 13 listopada 2024 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2023 r.
Z akt sprawy wynika, że 23 stycznia 2024 r. strona złożyła deklarację VAT-7 za grudzień 2023 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie 432.217 zł, w tym: do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni kwotę 255.000 zł, do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy kwotę 177.217 zł.
Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź- Bałuty powziął wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia przez spółkę podatku od towarów i usług za grudzień 2023 r. i w związku z koniecznością dokonania weryfikacji zasadności zadeklarowanego zwrotu, postanowieniem z 22 marca 2024 r. przedłużył termin nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za ww. okres rozliczeniowy do dnia 31 lipca 2024 r.
Ponadto w związku z faktem, że w toku podjętych czynności sprawdzających nie rozstrzygnięto wątpliwości dotyczących rzetelności transakcji wykazanych przez spółkę w rozliczeniu za grudzień 2023 r. wszczęta została kontrola podatkowa w zakresie zasadności zwrotu bezpośredniego podatku od towarów i usług za grudzień 2023 r. oraz sprawdzenia prawidłowości wywiązywania się z obowiązków wynikających z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od maja 2023 r. do stycznia 2024 r.
W toku kontroli organ podatkowy ustalił, że w okresie od maja do grudnia 2023 r. głównymi wystawcami faktur na rzecz strony były Spółki z o.o.: B. (NIP: [...]) - powyżej 58% udziału w podatku naliczonym udział i C., (NIP: [..]) - powyżej 25 % udziału w podatku naliczonym. Równocześnie podjęte czynności wykazały znaczący wzrost udziału sprzedaży leków recepturowych w sprzedaży ogółem.
Dodatkowo ujawniono, że na wnioskowaną kwotę zwrotu bezpośredniego za grudzień 2023 r. ma wpływ m.in. różnica pomiędzy nabyciem towarów opodatkowanych stawką 23 %, a dostawą towarów opodatkowanych stawką 8 %. W wyniku analizy struktury zakupów i sprzedaży, przedłożonych do kontroli dokumentów podatkowych oraz treści zeznań złożonych przez wspólników Spółki Naczelnik Pierwszego Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź- Bałuty powziął szereg wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia podatku od towarów usług za okresy objęte kontrolą podatkową.
Rozstrzygnięcie wszystkich wątpliwości dotyczących rzetelności transakcji wykazanych przez spółkę w okresach od maja 2023 r. do stycznia 2024 r. oraz zasadności wykazanego zwrotu podatku za grudzień 2023 r. spowodowały konieczność zweryfikowania rozliczeń strony za ww. okresy rozliczeniowe.
Mając powyższe na uwadze postanowieniem z 19 lipca 2024 r., na podstawie, art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 361 ze zm., dalej "ustawa o VAT") Naczelnik Pierwszego Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź- Bałuty przedłużył termin nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za grudzień 2023 r. do dnia 31 grudnia 2024 r.
Organ wyjaśnił, że weryfikacja zasadności zwrotu podatku za m.in. grudzień 2023 r. odbywa się obecnie w procedurze kontroli podatkowej, natomiast kwestia przedłużenia zwrotu podatku za grudzień 2023 r. była procedowana w ramach czynności sprawdzających.
W wyniku rozpoznania wniesionego przez stronę zażalenia postanowieniem z 13 listopada 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że Spółka jawna A. prowadzi działalność gospodarczą od 2007 r. Od stycznia 2011 r. do kwietnia 2023 r. strona nie występowała o zwrot podatku od towarów i usług, a w rozliczeniach za te okresy wykazywała kwoty do wpłaty lub nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc, rozliczaną w kolejnych okresach. Natomiast od maja 2023 r. spółka zaczęła wykazywać zwroty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku VAT. W tym okresie nastąpił też gwałtowny wzrost nabyć towarów (komponentów do produkcji leków recepturowych) opodatkowanych stawką 23% i realizacji (dostaw) tych leków opodatkowanych stawką 8%. Równocześnie ustalono, że nadwyżka podatku naliczonego nad należnym wykazana w części deklaracyjnej JPK_V7M za grudzień 2023 r. wynika z ujęcia w rozliczeniu tego okresu rozliczeniowego m.in. faktur VAT, na których jako główni wystawcy figurują spółki z o.o.: B, która w ww. okresie wystawiła faktury na rzecz strony na łączną kwotę 1.336.408 zł brutto i spółka C, od której strona przyjęła do rozliczenia faktury na łączną kwotę 1.063.564 zł brutto.
Ponadto Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Bałuty powołał się na informacje przekazane przez Łódzki Oddział Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Łodzi.(dalej: NFZ), z których wynika, że realizacja recept przez Spółkę A. na lek recepturowy w okresie od 16 lipca 2023 r. do 31 lipca 2023 r. na kwotę refundacji 385.835,21 zł nastąpiła z naruszeniem obowiązujących przepisów dotyczących refundacji. Przeprowadzona weryfikacja wykazała, że w przypadku 175 recept leki zostały sporządzone w bardzo krótkim czasie, uniemożliwiającym prawidłowe sporządzenie postaci leku zgodnie z wymaganiami farmakopealnymi i w związku z tym NFZ wezwał stronę do skorygowania zestawień zbiorczych dla recept zrealizowanych z naruszeniem przepisów na kwotę 385.835,21 zł, co strona uczyniła, korygując ww. kwotę refundacji.
Organ drugiej instancji podzielił ustalenia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź-Bałuty z których wynika, że w okresie od 1 maja 2023 r. do 29 lutego 2024 r. Spółka zrealizowała 3208 sztuk recept na leki recepturowe wystawionych przez jednego lekarza, w tym w grudniu 2023 r. zrealizowano 1000 recept (wystawionych przez tego lekarza). Ponadto NFZ poinformował, że w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami przekazał do organów ścigania zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez J. W. jako wspólnika spółki jawnej A.. W tej sprawie Prokuratura Rejonowa Łódź- Bałuty wszczęła postępowanie nr [...] dotyczące oszustwa na szkodę Narodowego Funduszu Zdrowia.
Ustalono, że realizowane recepty były wystawiane dla pacjentów znajdujących się w domach opieki w całej Polsce (co potwierdzają, w swoich zeznaniach, wspólnicy spółki: J. W. - przesłuchanie 23 maja 2024 r. i A. C. - przesłuchanie 11 czerwca 2024 r.). Recepty na leki recepturowe zostały wystawione dla pacjentów znajdujących się w domach opieki: w W., R., G., P., P1, O., K., H., P2, C., P3, K2, P4, S., D., R1, C1, N., W., W1, Ł., Ś., P5, L., W2, J., B., Ni1, S1, Ł2, K1, J1, W2, G1.
Wątpliwość organu podatkowego wzbudziło nie tylko wystawienie recept dla pacjentów przebywających w różnych domach opieki społecznej na terenie całego kraju, przez ograniczoną liczbę lekarzy, ale również przedstawione przez wspólników okoliczności przekazywania recept do Apteki oraz odbioru gotowych leków.
J. W. zeznał, że recepty były przywożone przez kierowców DPSów - ale ich imion i nazwisk nie pamięta; zeznał również, że recepty były też przesyłane mailowo; kierowcy również odbierali leki i paragony - pod koniec tygodnia; płacili też za część wnoszoną przez pacjenta; należności za leki regulowane były wyłącznie gotówką. A. C. także zeznała, że ze strony DPSów nikt się nie kontaktował ze Spółką A. w sprawie leków recepturowych oraz, że jedynym kontaktem jest osoba, której imienia i nazwiska nie pamięta, do której wspólnicy Spółki A. dzwonią informując, że leki są gotowe do odbioru. Świadek nie wiedziała, kto przyjeżdżał po odbiór leków, wskazując, że zasadą był obiór leków po wcześniejszym umówieniu terminu odbioru czyli po wcześniejszym zgłoszeniu telefonicznym do nieznanej jej osoby, numeru telefonu do tej osoby również nie wskazała. Zeznała też, że przy odbiorze leków był J. W. albo M. (pracownik).
Zdaniem organu nie bez znaczenia, dla oceny faktycznego przebiegu i rzeczywistości transakcji, jest również przekazana przez NFZ informacja o gwałtownym spadku refundacji leków recepturowych po wyznaczeniu od 1 stycznia 2024 r. limitu finansowania dla surowców farmaceutycznych oraz zmianie sposobu naliczania marży za lek recepturowy.
Mając powyższe ustalenia na uwadze Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi podzielił wątpliwości organu I instancji, co do zasadności zwrotu deklarowanego przez stronę podatku za grudzień 2023 r. Dyrektor wyjaśnił, że w celu oceny zasadności zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, powstałej z tytułu ww. transakcji - organ podatkowy jest obowiązany rzetelnie ustalić stan faktyczny dotyczący tych transakcji. Mając powyższe na uwadze organ I instancji wystąpił do kontrahentów uczestniczących w dostawach komponentów do wytworzenia leków recepturowych, będących zarówno bezpośrednimi dostawcami tych składników na rzecz strony, jak i podmiotów występujących na wcześniejszych etapach dostaw komponentów. W opinii organu odwoławczego uzasadnienie skarżonego postanowienia przekonuje, że z podanych powyżej względów Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź- Bałuty powziął uzasadnione wątpliwości co do zasadności zwrotu deklarowanego podatku. Organ podatkowy w zaskarżonym postanowieniu, przedłużając termin zwrotu podatku od towarów i usług, wskazał na powody odmowy dokonania zwrotu w ustawowym terminie, przedstawił istniejące w tym przedmiocie wątpliwości oraz wyjaśnił, dlaczego uznał, że takie wątpliwości wystąpiły. DIAS podkreślił ponadto, że przesłanką do wydania kwestionowanego postanowienia nie był sam fakt wykazania przez podatnika nadwyżki do zwrotu, jak sugeruje podatnik, lecz obiektywne wątpliwości, co do zasadności zwrotu. Organ zaakcentował, że nie chodzi o przesłanki mające charakter konkretnych dowodów świadczących o nieprawidłowościach w rozliczeniu czy stawianiu podatnikowi finalnych zarzutów. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że na tym etapie postępowania organ podatkowy decyduje wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. Mając powyższe na uwadze organ za całkowicie niezasadne uznał zarzuty zażalenia, dotyczące niewskazania przez organ I instancji jakiegokolwiek argumentu, który przemawiałby za koniecznością przedłużenia terminu zwrotu wykazanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2023 r.
W skardze do sądu administracyjnego pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji, podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 127 Ordynacji podatkowej, poprzez ograniczenie się do przytoczenia okoliczności przedłużenia terminu zwrotu VAT, wskazanych przez organ I instancji, zamiast przeprowadzenia samodzielnej weryfikacji zasadności przedłużenia terminu zwrotu VAT, w tym zwłaszcza dokonania oceny, dlaczego przytoczone okoliczności uzasadniać mają przedłużenie tego terminu, co narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania podatkowego;
2. art. 210 § 4 w zw. z art. 217 oraz art. 219 Ordynacji podatkowej, poprzez brak wskazania pomimo dość rozbudowanego opisu sprawy zawartego w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia - konkretnych przyczyn, rzeczywiście uzasadniających odmowę dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym;
3. art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239, art. 274b Ordynacji podatkowej i art. 87 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, a także art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji, podczas gdy zasadność zwrotu VAT w rzeczywistości nie wymaga dodatkowej weryfikacji, a tym samym ponownego przedłużenia terminu zwrotu VAT.
Ponadto pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dowodów z odpisów pełnych KRS B Sp. z o.o. oraz D. (poprzednia nazwa C.) na okoliczność, że spółki te są wpisane do rejestru przedsiębiorców KRS oraz składają roczne zeznania finansowe zgodnie z ustawą o rachunkowości, a także przelewów dokonanych przez NFZ na rachunek skarżącego za grudzień 2023 r. oraz za okresy od maja 2023 r. do listopada 2024 r., co oznacza, że realizowane przez skarżącego zamówienia na leki recepturowe nie były kwestionowane.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia, czy organ podatkowy w zasadny sposób dokonał przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2023 roku.
Zgodnie z art. 87 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o VAT, zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 5b, 6, 6a i 6d, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju albo na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazany w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach, lub na wskazany przez podatnika rachunek banku mającego siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jako zabezpieczenie udzielanego przez ten bank lub przez tę kasę kredytu, na podstawie złożonego przez podatnika do naczelnika urzędu skarbowego, w terminie do złożenia deklaracji podatkowej, sporządzonego na piśmie, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową udzielających kredytu, do przekazania tego zwrotu.
Zgodnie zaś z art. 87 ust. 2 zdanie drugie i trzecie powołanego aktu, jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanej w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej lub postępowania podatkowego. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.
Orzecznictwo sądów administracyjnych na tle art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o VAT stoi na stanowisku, że zastosowanie tego przepisu opiera się na uznaniu administracyjnym, przy czym jest ono limitowane okolicznością w postaci stwierdzenia, że zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. Stwierdzenie to powinno być dokonywane w oparciu o co najmniej uprawdopodobnione przesłanki. Przewidziany warunek zakłada, że przed upływem ustawowego terminu zwrotu podjęte zostały czynności zmierzające do zweryfikowania jego zasadności, lecz nie dały one jeszcze rezultatu lub jest on niejednoznaczny (tak: wyrok NSA z 05 października 2016 r., I FSK 87/15). Sąd podkreśla również, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 13 października 2008 r., K 16/07 uznał, że art. 87 ust. 2 ustawy VAT (w brzmieniu obowiązującym w 2008 r.) jest zgodny z art. 2 i art. 64 ust. 1 i 2 w zw. z art. 31 Konstytucji. W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny rozważał także zgodność tej regulacji z prawem unijnym, w szczególności dyrektywą 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. nr 347, poz. 1). Powołując się na orzecznictwo TS (m.in. na wyrok z 18 grudnia 1997 r., w sprawach połączonych Garage Molenheide, C-286/94; Peter Schepens, C-340/95; Bureau Rik Decan-Business Research & Development NV, C-401/95 i Sanders BVBA, C-47/96) TK uznał, że prawo unijne dopuszcza przedłużenie terminu zwrotu podatku w sytuacji, gdy istnieją wątpliwości co do zasadności zwrotu podatku. Trybunał nie zakwestionował więc instytucji przedłużenia terminu zwrotu podatku, wskazując m.in. na cel jej przyjęcia, którym jest "(...) możliwość kontroli przez organy podatkowe, że wykazywana przez podatnika nadwyżka podatku naliczonego nad należnym jest zgodna z rzeczywistością". Regulacja ta ma służyć zwalczaniu oszustw podatkowych i nadużyć. Kwestionowany przepis powinien być traktowany jako jeden z instrumentów równoważenia praw podatnika i interesów Skarbu Państwa.
W świetle zatem art. 87 ust. 2 ustawy VAT przedłużenie terminu zwrotu jest możliwe, gdy jego zasadność wymaga dodatkowej weryfikacji (sprawdzenia). Rozwiązanie to ma służyć zabezpieczeniu interesów budżetu Państwa i unikaniu dokonywania zwrotów, które w wyniku późniejszych działań administracji podatkowej mogłyby okazać się nienależnymi. Przepis art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o VAT nie zawiera konkretnych przesłanek nakazujących weryfikację zasadności zwrotu. Wystarczy więc powzięta przez organ podatkowy wątpliwość co do zasadności zwrotu (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 grudnia 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 2384/15).
W ocenie Sądu postanowienie przedłużające termin zwrotu podatnikowi podatku od towarów i usług, powinno wskazywać konkretne przyczyny konieczności dokonania dodatkowej weryfikacji zasadności tego zwrotu i zawierać w tym względzie należyte uzasadnienie. W zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy wywiązał się tych powinności wskazując, iż wątpliwości dotyczące zasadności zwrotu podatku naliczonego nad należnym wynikają między innymi z ustaleń organu poczynionych w ramach czynności sprawdzających dotyczących kontrahentów strony skarżącej, zwłaszcza związanych z nabywaniem przez spółkę komponentów do produkcji leków recepturowych (znaczny wzrost od maja 2023 r.) w związku ze ekspansją realizacji recept na tego rodzaju leki. Nabycia te były dokonywane przede wszystkim od spółek B i C, zaś organ drugiej instancji w zaskarżonym postanowieniu podzielił stanowisko Naczelnika Pierwszego Urzędu skarbowego Łódź-Bałuty w Łodzi odnoszące się zarówno do ustaleń poczynionych w trakcie czynności sprawdzających, jak też czerpiąc z ustaleń poczynionych w toku kontroli podatkowej, a zatem procedury w ramach której weryfikowana jest sama zasadność zwrotu.
Sąd nie ma zastrzeżeń w odniesieniu do ustaleń oraz wniosków organów poczynionych na ww. podstawie, które dotyczyły głównie przebiegu transakcji z wymienionymi podmiotami (jak też innymi podmiotami), czynionych przez stronę zakupów oraz wykazanych podstaw do refundacji. Należy podkreślić, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego (deklaracja JPK-V7M) za grudzień 2023 r. wynika, iż pierwsza z ww. spółek wystawiła na rzecz strony faktury na łączną kwotę 1.336.408 zł brutto, zaś druga z nich na łączną kwotę 1.063.564 zł brutto. Nadto powołując się na informacje przekazane na wezwanie organu przez NFZ ustalono, że w okresie od 1 maja 2023 r. do 29 lutego 2024 r. spółka zrealizowała 3208 sztuk recept na leki recepturowe, które zostały wystawione przez jednego lekarza, przy czym w grudniu 2023 r. zrealizowanych zostało 1000 recept. W toku przeprowadzonego przesłuchania wspólnicy spółki –J. W. (23 maja 2024 r.) oraz A. C. (11 czerwca 2024 ) potwierdzili, że realizowane recepty były wystawiane dla pacjentów znajdujących się w domach opieki w całej Polsce, a ponadto J. W. zeznał, że kontakt do hurtowni C i B został znaleziony za pośrednictwem internetu, nie zawierano z tymi podmiotami pisemnych umów o współpracę, wszystkich uzgodnień dokonywano telefonicznie lub mailowo. Żaden ze wspólników nie odwiedził siedziby, czy miejsca prowadzenia działalności przez te spółki. Wspólnicy nie znali również żadnych przedstawicieli tych podmiotów, adresów tych firm, nie otrzymywali jakiejkolwiek oferty handlowej, nie potrafili wskazać szczegółów transakcji z tymi podmiotami. Ponadto z zeznań świadków wynika, że recepty były przywożone przez kierowców DPS o nieustalonej tożsamości lub przesyłane mailowo, zaś kierowcy odbierali leki i paragony pod koniec tygodnia, płacąc część należności wnoszoną przez pacjenta, a wyłącznie gotówką. Nikt z DPS-ów nie kontaktował się ze spółką A. w sprawie leków recepturowych, a zgodnie z zeznaniami A. C. jedynym kontaktem była osoba, której imienia i nazwiska nie pamiętała, do której wspólnicy dzwonili, informując, że sporządzone leki są gotowe do odbioru.
Poczynione przez organy ustalenia obejmowały również udzielone przez NFZ informacje, że w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami przekazano do organów ściągania zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez J. W., jako wspólnika A. Sp. jawnej, co doprowadziło do wszczęcia przez Prokuraturę Rejonową Łódź-Bałuty postępowania dotyczącego oszustwa na szkodę Narodowego Funduszu Zdrowia.
Zdaniem Sądu wszystkie powyższe czynności zmierzały w istocie do ustalenia rzeczywistego przebiegu transakcji w związku z powstałymi wątpliwościami i nie wykraczały poza wynikający z przepisów obowiązek przeprowadzenia należytej weryfikacji zasadności zwrotu podatku. Sąd podkreśla, że lektura podnoszonych w skardze argumentów prowadzi do wniosku, że skarżący zdaje się nie dostrzegać argumentacji, przytaczanej przez organy obu instancji, zwłaszcza wnikliwie przedstawionej w zaskarżonym postanowieniu, że dopiero całość okoliczności dotyczących dokonywanych przez stronę transakcji daje obraz uzasadnionych wątpliwości, co do zasadności zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2023 r., a zatem jest podstawą do zastosowania art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. Wykazane przez organy wątpliwość dotyczyły nie tylko wystawienia recept dla pacjentów przebywających w różnych domach opieki społecznej na terenie całego kraju przez jednego lekarza, ale również przedstawionych przez wspólników okoliczności przekazywania recept do skarżącej spółki oraz odbioru gotowych leków, a także nieprawidłowości odnoszących do rozliczeń strony z NFZ. Z informacji uzyskanych przez organ od Łódzkiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Łodzi wynika, że realizacja recept przez Spółkę A. na lek recepturowy w okresie od 16 lipca 2023 r. do 31 lipca 2023 r. na kwotę refundacji 385.835,21 zł nastąpiła z naruszeniem obowiązujących przepisów dotyczących refundacji, zaś strona akceptując te ustalenia skorygowała kwotę ww. refundacji w wysokości 385.835,21 zł, usuwając kwestionowane przez NFZ recepty na leki recepturowe. NFZ podkreślał jednocześnie, że apteka ta wyróżnia się dynamicznie rosnącą refundacją na leki recepturowe przeznaczone dla pensjonariuszy domów pomocy społecznej w poszczególnych okresach począwszy od drugiej połowy maja 2023 r. Znamienne jest przy tym, zdaniem Sądu, że wraz ze zmianą przepisów dotyczących refundacji tych leków, obowiązującą od 1 stycznia 2024 r. skarżąca odstąpiła od produkcji leków dla pensjonariuszy dps-ów. Dodatkowo skarżąca zdaje się nie dostrzegać okoliczności wszczęcia przez Prokuraturę Rejonową Łódź-Bałuty postępowania dotyczącego oszustwa, na skutek wystosowanego przez NFZ zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa przez J. W. jako wspólnika spółki jawnej A., co z oczywistych względów samo w sobie rodzi uzasadnione wątpliwości, co do przeprowadzanych przez stronę transakcji.
W tym miejscu Sąd podkreśla raz jeszcze, że art. 87 ust. 2 ustawy o VAT nie uzależnia możliwości przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku VAT od wykazania przez organ, że zwrot ten jest nienależny, lecz od uznania, że konieczna jest weryfikacja (sprawdzenie zasadności) tego zwrotu. Nie chodzi zatem o wykazanie, że zwrot jest niezasadny, ani o wykazanie, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu. Organ obowiązany jest natomiast wykazać, że istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku (por. wyrok NSA z 11 lutego 2015 r., I FSK 2058/13, Lex nr 1677015).
W tej sytuacji przedłużenie terminu zwrotu różnicy podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2023 r. należy uznać za uprawnienie organu podatkowego uzasadnione okolicznościami sprawy, zaś zaskarżone postanowienie nie narusza wskazanych w skardze przepisów ustawy o VAT, gdyż organ wskazał na istnienie wątpliwości, co do zasadności żądanego zwrotu podatku wynikającego z ze złożonego przez podatnika JPK_V7M za grudzień 2023 r.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uznał, że organy podatkowe nie naruszyły zarówno wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, jak i przepisów ustawy Ordynacja podatkowa. Dopuszczone prawem przedłużenie terminu zwrotu podatku i prowadzenie weryfikacji rozliczenia podatnika w toku czynności sprawdzających nie może być odbierane jako naruszenie zasady zaufania podatnika do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.), czy też naruszenie zasad: legalizmu (art. 120 O.p). Wbrew zarzutom skargi uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest wyczerpujące i jasne, zaś organ odwoławczy wskazał i rozważył okoliczności, które uzasadniały konieczność przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku w ramach obowiązku wynikającego z treści art. 127 O.p.. Za niezasadne w tej sytuacji Sąd uznał również zarzuty naruszenia art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 i art. 274b O.p., art. 217 oraz 219 O.p. oraz art. 210 § 4 i art. 125 § 1 O.p. w zw. z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT.
W konsekwencji trafna okazała się ocena organów, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający dla potrzeb rozstrzygnięcia, zaś zawarty w skardze wniosek dowodowy Sąd uznaje za niezasadny, ponieważ po pierwsze organy w żaden sposób nie negowały faktu wpisania do KRS i rzeczywistej działalności wymienionych we wniosku spółek i składania przez te podmioty sprawozdań finansowych a ponadto okoliczność wypłacania przez NFZ refundacji na rzecz skarżącej spółki w żaden sposób nie może też świadczyć o prawidłowości dokonywanych przez stronę rozliczeń z NFZ za badany miesiąc, zwłaszcza w kontekście toczącego w Prokuraturze Rejonowej Łódź-Bałuty postępowania dotyczącego oszustwa popełnionego na szkodę NFZ.
Z powyższych względów Sąd uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935) orzekł jak w sentencji.
db
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło