I SA/Sz 617/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik,, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 marca 2025 r. sprawy ze skargi J. U. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 19 lipca 2024 r. nr 390000/71/91/2024-RED-E-5 w przedmiocie zarzutu zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym uchyla zaskarżoną decyzję Zawiadomieniem z 30 czerwca 2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., dalej jako "ZUS", "organ", poinformował J. U., dalej jako "dłużnik", "skarżący" o wszczęciu, z urzędu, postępowania egzekucyjnego w sprawie określenia należności z tytuł składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od października 2013 r. do maja 2017 r., w tym składka – [...] zł i odsetki za zwłokę – [...] zł. Następnie strony zawarły umowę dotyczącą rozłożenia na raty składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od października 2013 r. do grudnia 2013 r. na dwie raty, płatne do dnia 3 listopada 2017 r. i 4 grudnia 2017 r. Kolejnym zawiadomieniem, z 22 stycznia 2018 r., poinformowano dłużnika o wszczęciu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. W zawiadomieniu poinformowano skarżącego, że jego zadłużenie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wynosi [...] zł, w tym [...] zł należność główna i [...] zł odsetki. Z kolei z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne zadłużenie wynosi łącznie [...] zł, w tym [...] zł należność główna i [...] zł odsetki. W załączniku do zawiadomienia przedstawiono w formie tabelarycznej kwoty zaległości za poszczególne miesiące. Dłużnik zwrócił się do organu o umorzenie postępowania, względnie rozłożenie zaległych kwot na raty. Organ, decyzją z 4 kwietnia 2018 r., odmówił umorzenia należności z tytułu składek. Następnie, decyzją z 6 kwietnia 2018 r., ZUS stwierdził, że J. U. jest jego dłużnikiem z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne wskazując, że zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie [...] zł w tym: - z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres od stycznia 2013 r. do stycznia 2016 r. – [...] zł należność główna i [...] zł odsetki; - z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 2014 r. do stycznia 2016 r. – [...] zł należność główna i [...] zł odsetki. Załącznikiem do decyzji jest tabelaryczne zestawienie należności za poszczególne miesiące ze wskazaniem rodzaju należności, terminu płatności, kwoty zaległości i kwoty odsetek za zwłokę. W dniu 24 kwietnia 2018 r. strony zawarły umowę o rozłożenie należności z tytułu składek na raty. Załącznikiem do umowy był harmonogram spłat. Umowa była następnie w dniach 27 lipca 2020 r., 29 lipca 2020 r., 16 listopada 2022 r. aneksowana. W kolejnych kierowanych do skarżącego pismach ZUS wskazywał na konieczność regulowania należności zgodnie z umową i zawartymi aneksami, podając jednocześnie aktualny stan zadłużenia. Pismem z 4 kwietnia 2022 r. organ poinformował skarżącego o tym, że opłaca raty po terminie lub w niepełnej wysokości. Dodatkowo wskazano, iż organ rozliczył konto skarżącego i ustalił niedopłatę, która nie jest objęta układem ratalnym w łącznej wysokości [...] zł, na którą składają się zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, które przedstawiono w formie tabelarycznej. W dniu 4 kwietnia 2023 r. ZUS złożył dłużnikowi oświadczenie o rozwiązaniu umowy w związku z niewywiązywaniem się z warunków umowy. W piśmie tym organ wskazał, że po rozliczeniu konta dłużnika ustalono niedopłatę, w tym z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w kwocie [...]zł, za okres od października 2013 r. do stycznia 2016 r. i na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie [...]zł, z okres od stycznia 2015 r. do stycznia 2016 r. Skarżący zgłosił organowi pisemne zastrzeżenia co do wysokości żądanych przez organ kwot, domagając się, między innymi, przedstawienia rozliczenia wpłaconych przez niego kwot. Pismem z 20 listopada 2023 r. organ ponownie podał stan zadłużenia skarżącego wskazując, że niedopłata z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, za okres od listopada 2013 r. do stycznia 2016 r. wynosi [...] zł, a z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne, za okres od lutego 2015 r. do stycznia 2016 r. – [...] zł. Do pisma załączono tabelaryczne zestawienie dokonanych przez dłużnika wpłat i ich rozliczenia. Następnie organ wystawił tytuły wykonawcze nr [...] - [...] i dokonał zajęcia wypłacanych skarżącemu świadczeń. Pismem z 28 lutego 2024 r. J. U. wniósł zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, wskazując na: nieistnienie obowiązku objętego w/w tytułami wykonawczymi, przedawnienie roszczeń, określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z dokumentu, o którym mowa w części D poz. 3 i 4 tytułu wykonawczego, brak doręczenia upomnień, wygaśnięcie obowiązku w całości oraz brak istnienia obowiązku i brak doręczenia decyzji, na podstawie której wydano tytuły wykonawcze. Skarżący podniósł, że od 19 listopada 2017 r. do 19 maja 2023 r. spłacił na rzecz organu rentowego w sumie [...] zł. (w 63 ratach) - kwota ta nie została uwzględniona w rozliczeniach przez organ rentowy, a tym samym tytuły wykonawcze zostały wydane bez podstawy faktycznej i prawnej - zadłużenie zostało spłacone. Wskazywał również, że nie wie z czego wynikają kwoty ujęte na przedmiotowych tytułach wykonawczych oraz na jakiej podstawie zostały wyliczone, a także na jakiej podstawie został zobowiązany do zapłaty należności ujętych w w/w tytułach wykonawczych. Skarżący domagał się zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 36 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 – t.j.), dalej jako "u.p.e.a." Postanowieniem z 4 marca 2024 r., na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a., organ zawiesił postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie. Postanowieniem z 23 kwietnia 2024 r., na podstawie art. 17 § 1 oraz art. 34 § 2 u.p.e.a., wierzyciel: - oddalił zarzut nieistnienia obowiązku dochodzonego w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie administracyjnych tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...]; - oddalił zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4 dochodzonego w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie administracyjnych tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...]; - oddalił zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia zobowiązanemu/ jeżeli jest wymagane w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie administracyjnych tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...]; - oddalił zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości lub w części dochodzonego w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie administracyjnych tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...] Organ, po zreferowaniu stanu faktycznego i przywołaniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa wyjaśnił, że wydana w dniu 6 kwietnia 2018 r. decyzja, określająca wysokość nieopłaconych należności z tytułu składek zawierających się w okresie od stycznia 2013 r. do stycznia 2016 r. pozostaje prawomocna i podlega wykonaniu. W przypadku braku jej wykonania w całości poprzez opłacenie wskazanych należności z tytułu składek, stanowi ona podstawę (w tym przymusowego) dochodzenia należności i wystawienia administracyjnych tytułów wykonawczych bez dodatkowego doręczenia upomnień. Wierzyciel przyznał, że w związku z wydaniem decyzji określającej zadłużenie skarżącego została z nim zawarta umowa, która jednak, z uwagi na niewywiązywanie się z jej warunków została, w dniu 4 kwietnia 2023 r., rozwiązana. Podkreślono, że w związku z trudnościami z wywiązywaniem się z umowy, była ona kilkukrotnie aneksowana. Wskazano przy tym, że zgodnie z zapisami umowy, każda wpłata dokonana po upływie określonego w umowie terminu była rozliczana na składki i odsetki na zasadach ogólnych, określonych ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych i rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawie rozliczenia składek do których poboru obowiązany jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Wierzyciel wyjaśnił dalej, że w związku ze składanymi przez dłużnika pismami, w których kwestionował on istnienie i wymagalność należności, udzielał mu informacji na temat stanu zadłużenia, w tym – w piśmie z dnia 20 listopada 2023 r. wskazano zarówno kwotę niedopłaty jak i rozliczenie na koncie dłużnika - zaewidencjonowane na poszczególne składki wpłaty za okres od 2 listopada 2017 r. do 19 maja 2023 r. W związku z brakiem wykonania obowiązku wystawione zostały tytuły wykonawcze od nr [...] do nr [...], obejmujące wymagalne (nieopłacone i nieprzedawnione) należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Fundusz Ubezpieczeń Społecznych), od listopada 2013 r. do stycznia 2016 r. oraz na ubezpieczenie zdrowotne, zawierających się w okresie od lutego 2015 r. do stycznia 2016 r., tj. zawierające się w zakresie nieopłaconych należności wydanym orzeczeniem - decyzją (odpowiednie adnotacje w administracyjnych tytułach wykonawczych). W tytułach wskazano kwoty nieopłaconych składek za poszczególne miesiące ujawnione w dniu ich wystawienia zgodnie ze stanem należności na koncie płatnika składek. Odnosząc się do zarzutu organ wyjaśnił, że w dacie wystawienia administracyjnych tytułów wykonawczych dłużnik nie opłacił należności z tytułu składek w terminie i w pełnej wysokości, określonej w prawomocnej i wykonalnej decyzji z dnia 6 kwietnia 2018 r. W ocenie wierzyciela kwestionowany przez dłużnika obowiązek istniał i nie został przez skarżącego wykonany. W zakresie podnoszonej przez dłużnika spłaty zadłużenia organ wyjaśnił, że wpłaty dokonane w okresie od 29 listopada 2018 r. do 19 maja 2023 r., w łącznej wysokości [...] zł zostały rozliczone na istniejące, wymagalne należności, w tym na ubezpieczenia społeczne (Fundusz Ubezpieczeń Społecznych), za okres od stycznia do listopada 2013 r., a na ubezpieczenie zdrowotne za okres od października 2013 r. do lutego 2015 r. Kwestionowanymi tytułami wykonawczymi objęto należności na ubezpieczenia społeczne od listopada 2013 r. (niedopłaty)do stycznia 2016 r. oraz należności na ubezpieczenia zdrowotne od lutego 2015 r. (niedopłata) do stycznia 2016 r. Jednocześnie organ stwierdził, że obowiązek nie wygasł, bowiem dłużnik nie przedłożył żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że należność spłacił w całości. Dłużnik zaprzeczył temu, iż dochodzone należności uległy przedawnieniu wskazując, że .bieg przedawnienia nieopłaconych należności z tytułu składek został. Przy czym bieg przedawnienia przed wszczęciem przymusowego dochodzenia niniejszym postępowaniem egzekucyjnym został zawieszony wskutek objęcia przedmiotowych nieopłaconych należności z tytułu składek odrębnym postępowaniem rozpoznawczym, w którym wydano dłużnikowi decyzję określającą wysokość nieopłaconych należności z tytułu składek z 6 kwietnia 2018 r., a także poprzez udzielenie ulgi w ich spłacie przez zawarcie 24 kwietnia 2018 r. umowy o rozłożeniu ich na raty (rozwiązanej 4 kwietnia 2023 r.) i kolejno wszczętym postępowaniem egzekucyjnym w dniu 6 lutego 2024 r. doręczonymi dłużnikowi administracyjnymi tytułami wykonawczymi. Nieopłacone należności z tytułu składek w oparciu o art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, od 1 stycznia 2012 r. objęte są 5 - letnim terminem przedawnienia z wyłączeniem okresów zawieszających bądź przerywających wskazany bieg. Organ wyjaśnił następnie, przywołując przepisy ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 487 –t.j. ze zm), dalej jako "s.u.s.", na czym polega instytucja zawieszenia przedawnienia. Przenosząc rozważania na ten temat na grunt niniejszej sprawy wierzyciel wskazał, że nieopłacone należności z tytułu składek objęte wszczętym postępowaniem egzekucyjnym na podstawie administracyjnych tytułów wykonawczych z 6 lutego 2024 r. zostały wystawione na należności zawierające się w okresie od listopada 2013 r. do stycznia 2016 r. Należność o najstarszym i najwcześniejszym terminie płatności, tj. za listopad 2013 r. wymagalna w grudniu 2013 r. przedawniłaby się na zasadach ogólnych bez zastosowania instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia w grudniu 2018 r. Przed upływem terminu przedawnienia należności na zasadach ogólnych, od grudnia 2018 r. do lutego 2021 r., wszczęto jednakże w dniu 22 stycznia 2018 r. postępowanie, w którym wydano decyzję z 6 kwietnia 2018 r., a jeszcze przed jej uprawomocnieniem zawarto, w dniu 24 kwietnia 2018 r., umowę o rozłożeniu nieopłaconych należności z tytułu składek na raty, którą w związku z niedotrzymanymi warunkami rozwiązano 4 kwietnia 2023 r. (zawieszając bieg terminu przedawnienia na okres przeszło 5 lat i 2 miesięcy). Po okresie niespełna 10 miesięcy wystawiono administracyjne tytuły wykonawcze i wszczęto egzekucję. Końcowo wierzyciel wyjaśnił, że postępowanie zainicjowane wniesieniem zarzutu jest sformalizowanym środkiem prawnym, a postępowanie w sprawie rozpoznania zarzutu ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego, a jego prawne ramy zakreśla art. 33 § 2 u.p.e.a. Tym samym postępowanie w sprawie rozpoznania zarzutów nie jest postępowaniem w sprawie ustalenia i określenia dochodzonego obowiązku, prawidłowości rozliczenia dokonanych wpłat, a także postępowaniem w sprawie rozpoznania skarg na pracowników i wniosków w sprawie organizacji i działania organu. Dłużnik wniósł zażalenie na postanowienie wierzyciela, wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy i uznanie, że dochodzone należności uległy przedawnieniu i nie podlegają egzekucji. Dłużnik podniósł, że umowa, na podstawie której zadłużenie zostało rozłożone na raty została rozwiązana nie 4 kwietnia 2023 r., a znacznie wcześniej, na podstawie § 7 ust. 1 pkt 1a umowy, który stanowił, że rozwiązanie umowy następuje, gdy dłużnik nie opłacił rat wynikających z harmonogramu spłaty lub opłacił raty po terminie lub w częściowej wysokości. Zdaniem dłużnika rozwiązanie umowy, w związku z tymi okolicznościami, nastąpiło najpóźniej w dniu 4 sierpnia 2022 r., wówczas bowiem otrzymał pismo, z którego wynika, że nie wywiązuje się z postanowień umowy. Zdaniem dłużnika w tych okolicznościach aneks do umowy z dnia 16 listopada 2022 r., jak i kolejne aneksy nie mogły zostać zawarte. Tym samym, co najmniej od dnia 4 sierpnia 2022 r. ustało zawieszenie biegu przedawnienia. Dłużnik wskazał również na okoliczność, iż wymienione w piśmie z dnia 4 sierpnia 2022 r. należności z tytułu zaległych składek, co do których wyraźnie podano, że nie są objęte układem ratalnym, uległy przedawnieniu i w związku z tym nie mogą być dochodzone. Powołując się na wyrok WSA w Lublinie z 18 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Lu 107/22, dłużnik domagał się aby ponownie, z uwzględnieniem tego wyroku dokonano określenia i obliczenia okresów przedawnienia należności objętych wystawionymi tytułami wykonawczymi. Dalej podniósł, że tytuły wykonawcze , które otrzymał obejmują 39 pozycji dot. należności w tym rok 2013 zawiera 1 pozycję, rok 2014 zawiera 12 pozycji rok 2015 zawiera 22 pozycje rok 2026 zawiera 4 pozycje. Wskazał, że rok 2013r. objęty był umową z 18 października 2017 r. i zawierał dwie pozycje za 10.2013 - 12.2013 r. i składki za ten okres zostały opłacone. Następnie z wystawionych tytułów wykonawczych wynika, że należności za rok 2014 obejmują 12 miesięcznych pozycji, zaś rok 2015 obejmuje 22 miesięczne pozycje, rok 2016 dotyczy 4 miesięcznych pozycji. Z powyższego należy, zdaniem dłużnika, wnioskować, że miałby nie zapłacić wierzytelności z umowy z dnia 18 października 2017 r., miałby nie zapłacić żadnej należności z roku 2014, że rok 2015 obejmował 22 miesiące, a z roku 2016 dłużnik nie zapłacił 4 należności. Zasadność i prawidłowość wystawionych przedmiotowych tytułów wykonawczych winna zostać poddana dokładnemu sprawdzeniu, a takiemu zadaniu nie sprostał organ przystępujący do egzekucji. Tytuły wykonawcze w zakresie kwot, dat i łącznego zadłużenia również nie korelują z wysokościami należności określonymi choćby w piśmie organu z dnia 4 sierpnia 2022 r., o którym mowa powyżej. Nie pozostają w korelacji również z danymi zawartymi w piśmie organu z dnia 4 kwietnia 2023 r. Końcowo dłużnik podniósł, że organ uniemożliwił zapoznanie się jego pełnomocnikowi z aktami sprawy. Postanowieniem z 19 lipca 2024 r., działająca z upoważnienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Zastępczyni Dyrektora ZUS Oddział w S. utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy, po zreferowaniu dotychczasowego przebiegu postępowania oraz przytoczeniu podstaw prawnych rozstrzygnięcia uznał, że zażalenie nie jest zasadne. Organ wyjaśnił, że opłacone w ramach umowy ratalnej z 2017 r. należności na ubezpieczenie zdrowotne zostały wskazane w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia 30 czerwca 2017 r., za które nie wydano orzeczenia - decyzji określającej. Po dokonaniu wyrejestrowania z ubezpieczenia nastąpiło zmniejszenie wskazanego w zawiadomieniu zadłużenia za okres od października 2013 r. do grudnia 2013 r., które to zostało spłacone w ramach udzielonej odrębnie ulgi umową z 18 października 2017 r. nr [...], o czym dłużnik został poinformowany pismem z 09 marca 2018 r. Wskazane przez dłużnika zadłużenie i jego spłata nie stanowiło tym samym należności objętych wydanym orzeczeniem określającym z 6 kwietnia 2018 r., którym ustalono nieopłacone; należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Fundusz Ubezpieczeń Społecznych) od stycznia 2013 r. do stycznia 2016 r. oraz na ubezpieczenie zdrowotne zawierające się w okresie od stycznia 2014 r. do stycznia 2016 r. Powołane przez Pana niedopłaty w zakresie nieopłaconych należności z tytułu składek nie stanowią również odrębnego zobowiązania tytułem innych należności, tj. z innego tytułu oraz okresu rozliczeniowego niż wynikający z nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne (Fundusz Ubezpieczeń Społecznych) oraz ubezpieczenie zdrowotne zawierające się w ujętym decyzją z 06 kwietnia 2018 r okresie od listopada 2013 r. do stycznia 2016 r. Organ nie zgodził się z postawioną w zażaleniu tezą, iż dochodzone należności uległy przedawnieniu wyjaśniając, że bieg przedawnienia został zawieszony w związku z zawarciem umowy 24 kwietnia 2018 r. Przedstawiona w piśmie z dnia 4 sierpnia 2022 r. niedopłata wynikała z rat opłaconych po terminie, dla których okres przedawnienia został zawieszony z dniem podpisania umowy o rozłożeniu nieopłaconych należności z tytułu składek (układu ratalnego) do dnia jej zerwania, czyli od 24 kwietnia 2018 r. do 4 kwietnia 2023 r. Powołana niedopłata nie jest tym samym oderwanym od powołanych należności innym zobowiązaniem a konsekwencją braku dalszego opłacania przez dłużnika należności z tytułu składek, w tym wymagalnych odsetek, które po rozliczenia konta płatnika dokonanymi wpłatami i po rozwiązaniu umowy stanowiącej ulgę w spłacie zostały ujęte w stanie należności oraz kolejno objęte wystawionymi administracyjnymi tytułami wykonawczymi. Organ wyjaśnił, że wskazane w uzasadnieniu zarzutów pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 4 sierpnia 2022 r. oraz 4 kwietnia 2023 r. nie są podstawą ustalenia i określenia nieopłaconych należności z tytułu składek, w tym podstawą wystawienia administracyjnych tytułów wykonawczych, celem skierowania ich do egzekucji. Powołane pisma odnoszą się do toku postępowania w sprawie udzielonej dłużnikowi ulgi w spłacie, poprzez rozłożenie nieopłaconych należności z tytułu składek na raty zawartą umową z 24 kwietnia 2018 r. oraz zawartych w jej ramach aneksów. Mają one wyłącznie walor informacyjny i dotyczą braku wywiązywania się przez dłużnika z warunków umowy poprzez obowiązek opłacania rat terminowo oraz kolejno przyczyny i daty rozwiązania zawartej umowy. Przy czym powołane pisma nie stanowią samodzielnej i odrębnej podstawy rozwiązania umowy, a są zawiadomieniami o stwierdzonych okolicznościach związanych z naruszeniem przez dłużnika warunków jej postanowień, które doprowadziły do jej rozwiązania w tym odrębnym postępowaniu. Organ nie podzielił poglądu dłużnika, iż umowa została rozwiązana z datą wskazaną przez niego w zażaleniu. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia dochodzonych należności wyjaśnił, że należność o najstarszym i najwcześniejszym terminie płatności objęta egzekucją, tj. za listopad 2013 r. wymagalna 11 grudnia 2013 r. przedawniłaby się na zasadach ogólnych bez zastosowania instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia w dniu 11 grudnia 2018 r. Odpowiednio składka o najpóźniejszym terminie płatności ze stycznia 2016 r. wymagalna 11 lutego 2016 r. na zasadach ogólnych przedawniłaby się 11 lutego 2021 r. Wskazał, że przed upływem terminu przedawnienia należności na zasadach ogólnych od grudnia 2018 r. do lutego 2021 r., wszczęto 22 stycznia 2018 r. postępowanie, w którym wydano decyzję określającą z 6 kwietnia 2018 r., a kolejno jeszcze przed jej uprawomocnieniem zawarto umowę w dniu 24 kwietnia 2018 r. o rozłożeniu nieopłaconych należności z tytułu składek na raty, którą w związku z niedotrzymanymi warunkami rozwiązano 4 kwietnia 2023 r. (zawieszając bieg terminu przedawnienia na okres przeszło 5 lat i 2 miesięcy zgodnie z art. 24 ust. 5 a i f ustawy systemowej - sus). W dniu wystawienia administracyjnych tytułów wykonawczych nieopłacone należności na koncie płatnika nie przedawniły się w związku z zachowaniem ciągłości, począwszy od działań przedegzekucyjnych związanych z wszczęciem postępowania w sprawie określenia wysokości nieopłaconych należności, w którym wydano prawomocną i nadal wykonalną decyzję z 6 kwietnia 2018 r., poprzez umowę o rozłożeniu zaległości w ratach (układ ratalny) z 24 kwietnia 2018 r. i kolejno po jej rozwiązaniu z dniem wystawienia tytułów z 6 lutego 2024 r. o nr [...] do nr [...] Najwcześniejszy okres z zaległością objęty postępowaniem egzekucyjnym, tj. listopad 2013 r. przedawniłby się w powołanych okolicznościach zawieszających bieg terminu przedawnienia w dniu 19 lutego 2024 r. Administracyjne tytuły wykonawcze z 6 lutego 2024 r. zostały wystawione dopiero po 10 miesiącach od zerwania umowy (jednakże przed upływem wygaśnięcia składki o najstarszym terminie płatności). Podkreślono, że organ orzeka w niniejszym postępowaniu stan zadłużenia badany jest wyłącznie w oparciu o stan konta płatnika składek oraz przedłożone przez niego dowody na wygaśnięcie obowiązku objętego administracyjnymi tytułami wykonawczyni. Informacje zawarte na koncie ubezpieczonego i koncie płatnika składek prowadzone w formie elektronicznej, które przekazane zostały w postaci dokumentu pisemnego albo elektronicznego są bowiem środkiem dowodowym w postępowaniu administracyjnym i sądowym. Jak każdy środek dowodowy podlega on przy tym ocenie i może zostać obalony przeciwdowodem. Strona, która zaprzecza prawdziwości dokumentu urzędowego albo twierdzi, że zawarte w nim oświadczenia organu, od którego dokument ten pochodzi, są niezgodne z prawdą powinna okoliczności te udowodnić wskazać nieprawidłowości lub błędy zawartych tam zapisów. Brak przy tym podstaw do ponownego ustalenia i określenia obowiązku opłacenia składek zarówno skonkretyzowanego w administracyjnych tytułach wykonawczych, jak i nieobjętych nimi w toku niniejszego postępowania egzekucyjnego. Organ uznał, że przedłożone przez dłużnika dowody i powołane okoliczności nie doprowadziły do wykazania zarówno nieistnienia, jak wygaśnięcia nieopłaconych należności z tytułu składek dochodzonych egzekucyjnie. Powołane przez dłużnika okoliczności i dowody w zażaleniu, odnoszące się do zakwestionowania powstania obowiązku ustalonego w odrębnym postępowaniu wydanym orzeczeniem oraz objęte umową w zakresie ich spłaty pozostają tym samym bezprzedmiotowe w niniejszym postępowaniu stanowiącym zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Powołane argumenty nie mogą bowiem prowadzić do zmiany dokonanych ustaleń w odrębnych postępowaniach poprzedzających egzekucję popartych dowodami oraz przepisami prawa regulującymi ustalenie - określenie, wymagalność i wygaśnięcie dochodzonych należności. Powołane argumenty nie dowodzą wbrew ustaleniom o nieistnieniu obowiązku wskazanego w zarzutach w sprawie prowadzenia egzekucji jego wygaśnięciu czy niedopuszczalności egzekucji. Dlatego utrzymano w mocy rozstrzygnięcie oddalające zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji. J. U. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargą na wydane z upoważnienia Prezesa ZUS postanowienie, domagając się jego uchylenia oraz uchylenia postanowienia go poprzedzającego, a także zasądzenia zwrotu kosztów postępowania i zobowiązania organu do przedłożenia wszystkich dokumentów w sprawie, tj. całej dokumentacji podatkowej, począwszy od stycznia 2013 r. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł argumenty tożsame z podniesionymi w zażaleniu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje: Na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 – t.j.), dalej jako "p.p.s.a.", sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym. Skarga okazała się częściowo zasadna. Przedmiotem skargi uczyniono wydane z upoważnienia Prezesa ZUS postanowienie w przedmiocie zarzutu zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego wywodząc, że dochodzone należności uległy przedawnieniu. W ocenie Sądu zarzut i przytoczona na jego poparcie argumentacja nie zasługują na uwzględnienie. Na wstępie rozważań należy wyjaśnić, że w art. 2 u.p.e.a. wymieniono jakie obowiązku podlegają egzekucji administracyjnej. Na podstawie art.. 3 § 1 u.p.e..a. egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo - w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego - bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej. Stosownie natomiast do art. 4 przywołanej ustawy oo obowiązków, które wynikają z decyzji, postanowień lub innych orzeczeń niż określone w art. 3 i art. 3a, stosuje się egzekucję administracyjną tylko wówczas, gdy odrębne ustawy tak stanowią. Przepisem odrębnym w tym wypadku jest art. 24 ust. 2 s.u.s., który stanowi, że składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, zwane dalej "należnościami z tytułu składek", nieopłacone w terminie podlegają potrąceniu ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wypłacanych przez Zakład lub ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. Stąd też zastosowanie w niniejszej sprawie znajdował art. 33 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Stosownie do § 2 przywołanego przepisu, podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. W badanej sprawie skarżący podniósł zarzut nieistnienia obowiązku i jego wygaśnięcia wskazując, że nastąpiło przedawnienie dochodzonych należności, a sam obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji, która nie została mu doręczona, a także zarzut braku doręczenia upomnienia. W tym miejscu należy wyjaśnić, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są sformalizowanym środkiem prawnym, a podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny, a co za tym idzie jej późniejszej kontroli sądowej. Oznacza to, że przedmiotem zarzutu mogą być wyłącznie wymienione enumeratywnie w art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawy. Stąd też zarzut niedoręczenia skarżącemu decyzji stanowiącej podstawę wydania tytułów wykonawczych nie mógł zostać uwzględniony. Takiego zarzutu przywołany przepis nie przewiduje. Na marginesie jednak należy zaznaczyć, że skarżący decyzję z dnia 6 kwietnia 2018 r. otrzymał i na jej podstawie została z nim zawarta umowa o rozłożeniu zadłużenia na raty. Na marginesie wskazać należy, że decyzja ta została skarżącemu doręczona w dniu 11 kwietnia 2018 r., czego dowodem jest znajdujące się w aktach potwierdzenie odbioru podpisane przez skarżącego. Dalej wyjaśnić należy, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż pojęcie nieistnienia obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. oznacza przede wszystkim sytuacje, w których obowiązek ten nigdy nie powstał, na przykład z mocy prawa albo nie wydano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie, bądź też, gdy obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie, lecz przed rozpatrzeniem zarzutów. Przez nieistnienie obowiązku należy rozumieć nie tylko brak należności głównej lub odsetek za zwłokę, lecz również brak innych należności objętych tytułem wykonawczym, w tym kosztów egzekucyjnych. Przyjmuje się, że podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku zobowiązany powinien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa takich jak przedawnienie lub wydanie aktu o uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2022 r., sygn. akt III FSK 1222/22, LEX nr 3446992). Nie ulega wątpliwości, że obowiązek uiszczenia składek powstał i skarżący go, co do zasady, nie kwestionował, czego dowodem było zwrócenie się do organu o zastosowanie ulgi w spłacie, a następnie zawarcie, 24 kwietnia 2018 r., umowy o rozłożenie należności z tytułu składek na raty. W tym znaczeniu zarzut nieistnienia obowiązku jest niezasadny. Podkreślenia przy tym wymaga, że egzekwowane należności wynikają z ostatecznej decyzji określającej. Na etapie postępowania egzekucyjnego organ nie ma możliwości badania, czy należności te zostały określone we właściwej wysokości. Wniesienie zarzutu nie uruchamia bowiem trybu prowadzącego do weryfikacji aktu, który stanowił podstawę wszczęcia egzekucji administracyjnej. Sąd nie podzielił poglądu skarżącego, iż doszło do przedawnienia dochodzonych należności z tego powodu, że umowa o rozłożeniu ich na raty została rozwiązana z datą wcześniejszą, aniżeli wskazano w skierowanym do skarżącego piśmie z dnia 4 kwietnia 2023 r. Zgodnie z art. 24 ust. 4 s.u.s. należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Na podstawie art. 24 ust. 5 s.u.s. bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu od dnia zawarcia umowy, o której mowa w art. 29 ust. 1a, do dnia terminu płatności odroczonej należności z tytułu składek lub ostatniej raty. Umowa została zawarta ze 18 kwietnia 2023 r. i została rozwiązana z dniem 4 kwietnia 2023 r., przy czym w okresie jej obowiązywania zawierano ze skarżącym aneksy do tej mowy, w związku z niewywiązywaniem się z jej warunków. W tych okolicznościach nie ma racji skarżący wywodząc, że umowa przestała obowiązywać już z chwilą pierwszego uchylenia się od jej prawidłowego wykonania. Skoro bowiem skarżący dobrowolnie podpisywał kolejne aneksy i na tej podstawie dokonywał kolejnych wpłat na konto wierzyciela, to niewątpliwie jego intencją było, aby umowa w dalszym ciągu obowiązywała. Należy się jednak zgodzić ze skarżącym, że organ nie wyjaśnił w sposób należyty jego wątpliwości dotyczących zgodności określenia obowiązku z treścią decyzji z 6 kwietnia 2018 r. Analiza tego aktu i wystawionych tytułów wykonawczych prowadzi do wniosku, że brak jest możliwości zweryfikowania prawidłowości wskazanych w tytułach wykonawczych kwot i jednoznacznego ustalenia, czy odnoszą się one do należności wynikających z decyzji. W świetle poczynionych w aktach sprawy ustaleń nie ulega wątpliwości, że skarżący dokonał na poczet zadłużenia wpłat w łącznej wysokości [...] zł. W piśmie z dnia 20 listopada 2023 r. wskazano skarżącemu wysokość jego zadłużenia z rozbiciem na składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, a także przedstawiono (załącznik do pisma) rozliczenie dokonanych wpłat. Nie ulega zatem wątpliwości, że zadłużenie wynikające z decyzji z dnia 6 kwietnia 2018 r. uległo zmniejszeniu i rzeczą organu przy rozpoznaniu zarzutu nieistnienia obowiązku było szczegółowe zbadanie tej kwestii. Przy czym organ winien w takiej sytuacji wyjaśnić skarżącemu z czego wynika taka, a nie inna wysokość wskazanych w tytułach wykonawczych kwot. Skoro organ rozliczył dokonywane przez skarżącego wpłaty na poczet dochodzonych należności, to rozpoznając zarzut nieistnienia obowiązku winien przedstawić w jaki sposób obliczył wskazane w tytułach wykonawczych kwoty, przy czym powinno to zostać uczynione w taki sposób, aby skarżący i ewentualnie sąd mógł dane te zweryfikować w oparciu o znajdujące się w aktach sprawy dokumenty. Wskazanie przez organ w sposób ogólny, że dochodzone należności wynikają z ostatecznej decyzji, w sytuacji, gdy skarżący ich wysokość kwestionuje jawi się jako dalece niewystarczające. Wątpliwości budzi zarówno ustalona przez organ wysokość łącznego zadłużenia skarżącego z tytułu nieopłaconych składek jak i wysokość kwoty dochodzonej tytułami wykonawczymi. Porównanie łącznego zadłużenia wynikającego z decyzji określającej tj. łącznie należność główna z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne – [...] zł i zaliczonych na poczet tych należności wpłat skarżącego – [...] zł prowadzi do wniosku, że pozostała do spłaty należność główna wynosi [...] zł. Z pisma z 20 listopada 2023 r. wynika, że należność główna łącznie, po zsumowaniu niedopłaty z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne wynosi [...] zł. Suma należności głównych wynikająca z tytułów wykonawczych wynosi [...] zł, co oznaczałoby, że organ dochodzi należności w innej wysokości, aniżeli wynikałoby to z rozliczenia kwot wynikających z decyzji określającej oraz innej aniżeli wynika z pisma informującego skarżącego o wysokości zadłużenia. Okoliczności te nie zostały przez organ odwoławczy zbadane, a zaskarżona decyzja posługuje się jedynie ogólnymi i niedającymi się zweryfikować stwierdzeniami. Podobnie wątpliwości budzi wyjaśnienie dotyczące należności wskazanych w piśmie organu z dnia 4 sierpnia 2022 r., w którym wskazano na istnienie niedopłaty nieobjętej układem ratalnym. Ani z tego pisma, ani z wyjaśnień organu nie wynika, czy są to należności, które istniały, ale nie zostały objęte decyzją z 6 kwietnia 2018 r., czy też, jak sugeruje organ w zaskarżonym postanowieniu niedopłata ta wynikała z rat opłaconych po terminie. Literalne brzmienie pisma wskazywałoby na to, że oprócz zadłużenia wynikającego z decyzji organ, dokonując analizy konta skarżącego dostrzegł jeszcze dodatkowe nieuiszczone należności, które nie zostały uwzględnione w decyzji i umowie, a skoro tak to skarżący miał pełne prawo wywodzić, że należności te uległy przedawnieniu. Kwestie powyższe nie zostały przez organ przekonująco wyjaśnione, co powoduje, że skarżący może pozostawać w przekonaniu, iż organ dochodzi należności przedawnionych bądź takich, co do których jego zadłużenie zostało całkowicie bądź częściowo spłacone. Rozpoznając zażalenie organ powinien zatem szczegółowo przedstawić skarżącemu w jaki sposób została określona wysokość poszczególnych kwot widniejących w tytułach wykonawczych z odniesieniem ich do treści decyzji z 6 kwietnia 2018 r. oraz uwzględnieniem dokonanego przez wierzyciela rozliczenia dokonanych przez skarżącego wpłat. Jest to istotne z uwagi na to, że nie wszystkie uwzględnione w tabeli stanowiącej załącznik do decyzji określającej kwoty znajdują odzwierciedlenie w tytułach wykonawczych. Dopiero wówczas będzie bowiem można dokonać oceny prawidłowości wystawionych tytułów wykonawczych. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, bowiem jako zwolniony od kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a. skarżący żadnych kosztów nie poniósł.