I SA/Wr 995/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Kieres po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.H.-U. A. K. Sp. z o.o. zs. w R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 17 października 2023 r. nr 0201-IOV-11.4103.27.2023 w przedmiocie podatku do zapłaty z tytułu wystawienia faktur z wykazanym podatkiem oraz umorzenia postępowania w sprawie podatku za marzec 2015 r. postanawia: I. podjąć z urzędu zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne; II. znieść postępowanie sądowoadministracyjne prowadzone od dnia 30 stycznia 2024 r.; III. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. Skarżąca (P. Sp. z o.o. zs. w R.) wniosła skargę na wskazaną w sentencji postanowienia decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu. Na rozprawie w dniu 27.08.2024 r. Sąd zawiesił postępowanie na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – w skrócie jako p.p.s.a., z uwagi na ujawnione w KRS braki w składzie organu Skarżącej. Pismem z 28 listopada 2024 r. zwrócono się do Sądu Rejonowego w L. o podanie informacji w jakiej dacie uprawomocnił się wyrok skazujący P. K. z dnia 24.10.2023 r. w sprawie o sygn. [...] za czyn z art. 278 § 1 ustawy z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2024 r., poz. 17) – skrócie jako k.k. W odpowiedzi na powyższe pismem z 3 grudnia 2024 r. poinformowano, że wspomniany wyrok uprawomocnił się w dniu 30.01.2024 r. Pismem z 18 grudnia 2024 r. wezwano pełnomocnika Skarżącej do przedłożenia dowodu uzupełnienia braków osobowych w organie reprezentującym Skarżącą (zarządzie) w terminie 2 miesięcy pod rygorem umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 31 § 3 p.p.s.a. Powyższe wezwanie pozostawiono w aktach ze skutkiem doręczenia na dzień 2.01.2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 28 § 1 i art. 29 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Z przepisu art. 28 § 1 p.p.s.a. wynika, że do skutecznego przeprowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego z udziałem osoby prawnej konieczne jest, by przy każdej czynności procesowej posiadała ona zdolność procesową. Braki w zakresie zdolności procesowej Sąd musi uwzględnić z urzędu na każdym etapie postępowania i określić ich skutek. Ewentualny brak organu powołanego do reprezentacji strony skutkuje bowiem nieważnością postępowania (art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). W ocenie Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy braki w składzie zarządu Skarżącej powodujące pozbawienie zdolności procesowej stanowią braki uniemożliwiające działanie strony. Jednocześnie jest to brak w składzie właściwych organów, który może być uzupełniony w sposób określony w art. 31 p.p.s.a. Zgodnie ze wskazanym przepisem (w § 1), jeżeli braki w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin. W przypadkach, w których ustanowienie przedstawiciela ustawowego powinno nastąpić z urzędu, sąd zwraca się do właściwego sądu opiekuńczego. Przepis § 2 art. 31 p.p.s.a. stanowi zaś, że Sąd może dopuścić tymczasowo do czynności stronę niemającą zdolności sądowej lub procesowej albo osobę niemającą należytego ustawowego umocowania, z zastrzeżeniem, że przed upływem wyznaczonego terminu braki będą uzupełnione, a czynności zatwierdzone przez powołaną do tego osobę. Z kolei art. 31 § 3 p.p.s.a. wskazuje, że jeżeli braków powyższych nie można uzupełnić albo nie zostały one w wyznaczonym terminie uzupełnione, sąd zniesie postępowanie, w zakresie w jakim jest ono dotknięte brakami, i w miarę potrzeby wyda odpowiednie postanowienie. Zarządzenie wzywające do usunięcia braków w zakresie zdolności sądowej, procesowej albo w składzie właściwych organów powinno zawierać pouczenie o skutkach jego niewykonania. Konsekwencją nieuzupełnienia braków jest zniesienie postępowania w zakresie, w jakim jest dotknięte brakami. W przypadku zniesienia postępowania występuje potrzeba wydania odpowiedniego postanowienia kończącego postępowanie o umorzeniu postępowania (vide. wyrok NSA z 3 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 3149/12; postanowienie WSA w Warszawie z 30 października 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 2317/13 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie, wezwanie do usunięcia braków w składzie organu uprawnionego do reprezentacji Skarżącej uniemożliwiającego Jej działanie pozostawiono w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia na dzień 2.01.2025 r. Do dnia wydania niniejszego postanowienia braku tego Skarżąca nie usunęła. Ustalenie w powyższym zakresie uprawnia zatem Sąd do zniesienia postępowania w części, w jakiej toczyło się ono po zdarzeniu powodującym utratę przez Skarżącą zdolności procesowej, co miało miejsce z dniem 30.01.2024 r. (data uprawomocnienia wyroku Sądu Rejonowego w L. z 24 października 2023 r. skazującego P. K. w sprawie o sygn. [...] za czyn z art. 278 § 1 k.k.), albowiem zgodnie z art. 18 § 2 ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 18) nie może być członkiem zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej, likwidatorem albo prokurentem osoba, która została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo określone w art. 587-587(2), art. 590 i art. 591 ustawy oraz art. 228-231 i rozdziałach XXXIII-XXXVII ustawy z 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny. Z kolei, stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zwrot normatywny "stało się bezprzedmiotowe" użyty w cyt. przepisie oznacza, że chodzi o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi. Innymi słowy postępowanie przed sądem staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego trakcie wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna. W powołanym przepisie chodzi o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie (wyrok NSA z 2 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2729/17- LEX nr 2748840). Reasumując, Strona nie uzupełniła braków, które stanowią przeszkodę do merytorycznego rozpoznania sprawy i dalsze prowadzenie postępowania sądowego stało się bezprzedmiotowe. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 31 § 3 oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.