III SA/Kr 385/23
WyrokWSA w Krakowie2023-09-06
Skład orzekający: Hanna Knysiak-Sudyka, Elżbieta Czarny-Drożdżejko, Magdalena Gawlikowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić przyznania dodatku węglowego wyłącznie na podstawie danych zawartych w Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB) na dzień 11 sierpnia 2022 r., ignorując późniejsze zmiany zgłoszeń oraz inne dostępne dowody, a także obowiązek wszechstronnego zebrania materiału dowodowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie mogą odmówić przyznania dodatku węglowego wyłącznie na podstawie danych z CEEB na dzień 11 sierpnia 2022 r. W przypadku wątpliwości co do faktycznego źródła ogrzewania, organy mają obowiązek przeprowadzić wszechstronne postępowanie dowodowe, uwzględniając nowelizacje przepisów oraz możliwość przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie dodatku węglowego, wskazując jako główne źródło ogrzewania kocioł na paliwo stałe zasilany węglem i paliwami węglopochodnymi. Wcześniejsza deklaracja z 18 stycznia 2022 r. wskazywała na drewno kawałkowe. Organy odmówiły przyznania dodatku, opierając się wyłącznie na wpisie w CEEB z dnia 11 sierpnia 2022 r., który nie uwzględniał późniejszej zmiany deklaracji. SKO utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając organom brak wszechstronnego zebrania materiału dowodowego i nieuwzględnienie nowelizacji ustawy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka Sędziowie: WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2023 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 20 grudnia 2022 r. nr SKO.PS/4110/801/2022 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku węglowego. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie (dalej: SKO lub Kolegium) decyzją z dnia 20 grudnia 2022 r. sygn.. akt SKO.PS/4110/801/2022 działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2000) oraz art. 2 ust. 1, ust. 3, ust. 15 i ust. 16 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz.U. z 2023 r., poz. 141 ze zm., dalej jako "u.d.w."), po rozpatrzeniu odwołania J. G. (dalej: "skarżący") utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy D. z dnia 31 października 2022 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku węglowego.
Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Wnioskiem z dnia 30 sierpnia 2022r. skarżący zwrócił się do organu I instancji o wypłatę dodatku węglowego podając, że głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, a gospodarstwo domowe znajduje się w budynku jednorodzinnym z zainstalowanym w nim głównym źródłem ogrzewania.
W toku postępowania organ I instancji załączył do akt sprawy deklarację dotyczącą źródeł ciepła i źródeł spalania paliw dla nieruchomości położonej w miejscowości D. [...]. W deklaracji tej J. G. jako właściciel tej nieruchomości, w dniu 18 stycznia 2022 r., zgłosił dla ww. nieruchomości zainstalowane źródło ciepła: kocioł na paliwo stałe (zainstalowany i nieeksploatowany z funkcją c.o. i c.u.w.). Jako rodzaj stosowanego w w/w kotle paliwa wskazał wyłącznie "drewno kawałkowe". Następnie w dniu 30 sierpnia 2022r. J. G. złożył nową deklarację zgłaszając dla ww. nieruchomości zainstalowane źródło ciepła: kocioł na paliwo stałe (zainstalowany i eksploatowany z funkcją c.o. i c.u.w.) oraz wskazując dodatkowo jako rodzaj stosowanego paliwa węgiel i paliwa węglopochodne. Dalej organ I instancji wskazał, że w przypadku braku zgłoszenia do 11 sierpnia 2022r. właściwego rodzaju stosowanego paliwa tj. węgla lub paliwa węglopochodnego zgodnie z art. 2 ust.l. ustawy o dodatku węglowym dodatek nie może być przyznany. Wobec powyższego organ stwierdził, że skarżąca nie spełnia przesłanek ustawowych do przyznania dodatku węglowego.
Od decyzji powyższej decyzji odwołanie wniósł skarżący wskazując, że organ I instancji nie podał żadnego merytorycznego ani formalno-prawnego uzasadnienia swojej decyzji. Wskazał ,że istotą odmowy przyznania mu dodatku węglowego przez Wójta Gminy był fakt iż po dniu 11 sierpnia dokonał zmiany zgłoszenia stosowanego w kotle paliwa stałego na węgiel - co jest zgodne zarówno z stanem faktycznym jak i warunkami eksploatacji kotła zalecanymi przez producenta - zmiana ta została zgłoszona zgodnie z ustawą o termomodernizacji przed pierwszym uruchomieniem na dany sezon grzewczy. Dalej skarżący wskazał, że zgodnie z Ustawą o dodatku węglowym w przypadku wątpliwości organu wydającego decyzję i powinien zgodnie z art.l5a tej Ustawy dokonać wyjaśnień w celu ustalenia stanu faktycznego - czego zaniechał. W ocenie skarżącego decyzja Wójta Gminy D. stanowi rażące naruszenie obowiązującego prawa.
Opisaną we wstępie decyzją SKO w Nowym Sączu utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz powołał przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie.
Dalej Kolegium podniosło, że analiza stanu fatycznego ustalonego przez organ I instancji doprowadziła do wniosku, że Organ I instancji prawidłowo uwzględnił stan wynikający z centralnej ewidencji emisyjności budynków na dzień 11 sierpnia 2022 roku, do której to wprost odsyła przytoczony wyżej art. 2 ust. 1 u.d.w.
Kolegium stwierdziło, że wyłączną podstawę prawną ustalenia stanu faktycznego pod tym względem jest stan na dzień 11 sierpnia 2022 r. Wszelkie zmiany (korekty) zgłoszenia dokonywane po tej dacie w zakresie rodzaju używanego w zainstalowanym kotle paliwa, nie mogą być uwzględniane w toku postępowania w przedmiocie przyznania dodatku węglowego. Tym samym pozbawione podstaw prawnych byłoby uwzględnienie w toku rozpoznawanej sprawy skorygowanej po 11 sierpnia 2022 r. ewidencji emisyjności budynków i uwzględnienie stanu faktycznego, który nie jest zgodny z informacją zawartą w centralnej ewidencji emisyjności budynków na dzień 11 sierpnia 2022 roku (do tej daty wyraźnie odsyła ustawa o dodatku węglowym). Ze względu na jednoznaczną treść przesłanek warunkujących przyznanie dodatku węglowego, dla potrzeb rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie mogą zostać wzięte pod uwagę przedłożone przez stronę faktury na zakup węgla, gdyż ustawodawca wskazał wyraźnie, że przesłanki te winny być oceniane wyłącznie na podstawie wpisów we wskazanej wyżej ewidencji. Tym samym rodzaj stosowanego paliwa, w przypadku jednoznacznego brzmienia deklaracji dotyczącej emisyjności budynków, nie może być dowodzony innymi środkami.
Reasumując, zdaniem Kolegium, z treści art. 2 ust. 1 u.d.w. wynika, iż dodatek węglowy przysługuje tym osobom, u których głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest m. in. kocioł na paliwo stałe zasilany paliwami stałymi wpisanymi lub zgłoszonymi do centralnej ewidencji emisyjności budynków, do dnia 11 sierpnia 2022 r. Zaznaczenia również wymaga, że przez paliwa stałe omawiana ustawa rozumie wyłącznie węgiel kamienny, brykiet lub pelet zawierające co najmniej 85 % węgla kamiennego (art. 2 ust. 3 u.d.w.). Z widniejącego zaś na dzień 11 sierpnia 2022r. wpisu w deklaracji dotyczącej źródeł ciepła i źródeł spalania paliw wynika, że w kotle służącym do ogrzewania domu w miejscowości D. [...] stosowane jest paliwo w postaci "drewna kawałkowego", dlatego nie można uznać, że zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące przyznanie dodatku węglowego. Osobom, które w centralnej ewidencji emisyjności budynków do dnia 11 sierpnia 2022 r. zgłosiły, iż głównym źródłem ciepła gospodarstwa domowego jest m.in. kocioł na paliwo stałe zasilany drewnem kawałkowym, przysługuje nie dodatek węglowy, a dodatek o którym mowa w ustawie z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. z 2022r. poz. 1967).
W niniejszej sprawie Kolegium dostrzegło również, że dla nieruchomości pod adresem D. [...] złożono dwa odrębne wnioski o przyznanie dodatku węglowego. Zgodnie z art. 2 ust. 3a ustawy o dodatku węglowym, w przypadku gdy pod jednym adresem miejsca zamieszkania zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe, jeden dodatek węglowy przysługuje dla wszystkich gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym adresem. Jak natomiast stanowi art. 2 ust. 3b tej ustawy, w przypadku gdy wniosek o wypłatę dodatku węglowego złożono dla więcej niż jednego gospodarstwa domowego mających ten sam adres miejsca zamieszkania, to dodatek ten jest wypłacany wnioskodawcy, który złożył wniosek jako pierwszy. Pozostałe wnioski pozostawia się bez rozpoznania. W niniejszym przypadku wnioski te zostały złożone w tej samej dacie, mianowicie w dniu 30 sierpnia 2022 r. a godzina ich wpływu nie została oznaczona. Co więcej, w żadnej ze spraw dodatek węglowy nie podlegał wypłaceniu. Tym samym brak było podstaw do pozostawienia któregokolwiek z wniosków bez rozpatrzenia w trybie w/w przepisu, a co za tym idzie Wójt Gminy D. słusznie w obu tych sprawach wydał decyzje merytoryczne.
Na powyższą decyzję skarżący, reprezentowana przez doradcę podatkowego, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o jej uchylenie.
Skarżący w uzasadnieniu skargi podał, iż organ I instancji nie zbadał stanu faktycznego sprawy do czego zobowiązany był przepisem art.l5a Ustawy o dodatku węglowym. Podniosła również, iż SKO w Tarnowie w swojej decyzji z dnia 20 grudnia 2022r nie uwzględniła nowelizacji Ustawy o dodatku węglowym, która to doprecyzowała sytuację dotyczącą uprawnień do dodatku węglowego dla odrębnych gospodarstw domowych mieszczących się pod tym samym adresem - a tym samym decyzja ta w dacie jej wydania jest niezgodna z obowiązującym prawem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego skarżący został wezwana o podpisanie skargi, z uwagi na niedopuszczalność reprezentowania go w niniejszej sprawie przez doradcę podatkowego. Skarżący w prawidłowym terminie uzupełnił brak formalny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 20 grudnia 2022 r. utrzymującej w mocy decyzję wydaną przez Wójta Gminy D. z dnia 31 października 2022 r.. w przedmiocie odmowy przyznania dodatku węglowego, pod kątem kryterium legalności, wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Należy także wskazać, że stosownie do art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawę działania organu stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 141 z późn. zm.).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 tej ustawy o dodatku węglowym, dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438, 1561 i 1576), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy.
W celu otrzymania dodatku węglowego koniecznym do spełnienia warunkiem jest ogrzewanie gospodarstwa domowego (główne źródło ciepła) przez wymienione w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym urządzenie grzewcze, to jest: kocioł na paliwo stałe, kominek, kozę, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnię, kuchnię węglową lub piec kaflowy, w których spalane jest paliwo stałe, czyli zgodnie z definicją zawartą w art. 2 ust. 3 ustawy o dodatku węglowym węgiel kamienny, brykiet lub palet zawierające co najmniej 85% węgla kamiennego. Stąd ustalenie w toku sprawy, że paliwem używanym w gospodarstwie domowym skarżącej jest drewno kawałkowe istotnie wyklucza możliwość przyznania dodatku węglowego.
Co jednak istotne wskazana okoliczność nie została jednoznacznie ustalona w toku przeprowadzonego w niniejszej sprawie postępowania. W deklaracji dotyczącej źródeł ciepła i źródle spalania paliw, która została zgłoszona do centralnej ewidencji emisyjności budynków w dniu w dniu 18 stycznia 2022 r., skarżący jako źródło ciepła wskazał kocioł na paliwo stałe zasilany drewnem kawałkowym, tym niemniej w dniu 30 sierpnia 2022r. skarżący złożył nową deklarację zgłaszając dla ww. nieruchomości zainstalowane źródło ciepła: kocioł na paliwo stałe (zainstalowany i eksploatowany z funkcją c.o. i c.u.w.) oraz wskazując dodatkowo jako rodzaj stosowanego paliwa węgiel i paliwa węglopochodne.
Organy uznały jednak, że jeżeli wymienione w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego nie zostało ujawnione w ewidencji emisyjności budynków na dzień 11 sierpnia 2022 r. stanowi to wystarczającą podstawę do odmowy przyznania dodatku węglowego.
Organy ustaliły zatem w sprawie jedynie okoliczności, które zostały ujawnione w centralnej ewidencji emisyjności budynków we wskazanej w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym w dacie, to jest w dniu 11 sierpnia 2022 r. Mając na uwadze, że w złożonym wniosku o przyznanie dodatku węglowego skarżący pod groźbą odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń wskazała, że ogrzewa gospodarstwo domowe kotłem na paliwo stałe w rozumieniu art. 2 ust. 3 ustawy o dodatku węglowym, poczynione przez organy ustalenie należy uznać za niewystarczające dla dokonania oceny wniosku skarżącego. Wobec sprzeczności pomiędzy treścią oświadczenia skarżącego, a treścią ujawnioną w centralnej ewidencji emisyjności budynków zaistniały bowiem wątpliwości co do faktycznego źródła, jakim ogrzewane jest gospodarstwo domowe skarżącego, szczególnie, że w odwołaniu skarżący wymieniła dwa rodzaje paliw - węgiel i drewno.
Wątpliwości te powinny być w sprawie jednoznacznie rozstrzygnięte jako mające charakter istotny w świetle treści art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym W ocenie Sądu, powyższe jednoznacznie ilustruje, że dokonana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie wykładnia art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym prowadzi do rezultatów sprzecznych z celem wprowadzenia wskazanego przepisu, jakim jest zagwarantowanie przyznania dodatku węglowego tym osobom, które faktycznie ogrzewają swoje gospodarstwo domowe węglem. Organ zajął bowiem stanowisko, że wskazana w powołanym przepisie data, to jest 11 sierpnia 2022 r. stanowi jedyny wyznacznik dla weryfikacji źródła ogrzewania danego gospodarstwa domowego poprzez sprawdzenie jakie źródło ogrzewania figurowało w tej dacie w centralnej ewidencji emisyjności budynków.
W przedmiotowej sprawie nie uwzględniono, że na mocy art. 50 ust. 1 pkt g ustawy z dnia 19 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 1967 z późn. zm., dalej powoływanej jako "ustawa zmieniająca") doszło do istotnej nowelizacji ustawy o dodatku węglowym, to jest do dodania po art. 2 ustępie 15 ustawy o dodatku węglowym, do treści tej ustawy ustępów 15a-15e. Zgodnie z art. 64 ustawy zmieniającej weszła ona w życie z dniem następującym po dniu jej ogłoszenia, co nastąpiło w dniu 20 września 2022 r.
Na podstawie art. 52 ustawy zmieniającej wskazano, że do postępowań w sprawie wypłaty dodatku węglowego wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy prowadzonych na postawie ustawy o dodatku węglowym stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą zmieniającą. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że postępowanie zainicjowane wnioskiem skarżącego o przyznanie dodatku węglowego złożonym w dniu 30 sierpnia 2022 r. było już wszczęte, lecz jeszcze nie zakończone, stąd organy miały obowiązek respektować treść art. 2 ust. 15a-15e ustawy o dodatku węglowym.
Zgodnie z art. 2 ust. 15a ustawy o dodatku węglowym dokonując weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego, wójt, burmistrz albo prezydent miasta bierze pod uwagę w szczególności:
1) informacje wynikające z deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6m ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2022 r. poz. 1297, 1549 i 1768);
2) informacje uzyskane w związku z postępowaniem o przyznanie:
a) świadczeń rodzinnych oraz dodatków do zasiłku rodzinnego, o których mowa odpowiednio w art. 2 i art. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 615 i 1265),
b) świadczenia wychowawczego, o którym mowa w art. 4 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2022 r. poz. 1577),
c) dodatku osłonowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 1, 202 i 1692),
d) dodatku mieszkaniowego, o którym mowa w art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2021 oraz z 2022 r. poz. 1561);
3) dane zgromadzone w rejestrze PESEL oraz rejestrze mieszkańców, o których mowa odpowiednio w art.
6 ust. 1 i art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2022 r. poz. 1191).
Weryfikacja wniosku o przyznanie dodatku węglowego ma więc mieć charakter wszechstronny i nie polega jedynie na sprawdzeniu danych widniejących w ewidencji emisyjności budynków i tylko na dzień 11 sierpnia 2022 r. do czego sprowadzały się ustalenia organów w niniejszej sprawie. Co więcej katalog źródeł i informacji, o którym mowa w powołanych przepisach, a w oparciu o które organ może dokonać weryfikacji wniosku o dodatek węglowy, ma w tym zakresie charakter otwarty. Tym samym brak ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego w zakresie używanego w gospodarstwie domowym skarżącego rodzaju paliwa jest w ocenie Sądu nie do zaakceptowania, tak w świetle art. 2 ust. 15a i następnych ustawy o dodatku węglowym, jak i ogólnych zasad postępowania administracyjnego.
Należy przy tym podkreślić, że zaprezentowane w niniejszym wyroku stanowisko jest powszechne w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Krakowie z 28.03.2023 r., III SA/Kr 1958/22, LEX nr 3512378, wyrok WSA w Opolu z 13.04.2023 r., II SA/Op 42/23, LEX nr 3537418, wyrok WSA w Łodzi z 5.04.2023 r., II SA/Łd 1060/22, LEX nr 3522035, wyrok WSA w Poznaniu z 16.03.2023 r., II SA/Po 866/22, LEX nr 3508973, wyrok WSA w Gliwicach z 2.03.2023 r., II SA/Gl 16/23, LEX nr 3512295)
Zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji w toku postępowania tak z urzędu jak i na wniosek podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz mają obowiązek w wyczerpujący sposób zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy nie sprostały wskazanym w art. 7 k.p.a. oraz 77 § 1 k.p.a. obowiązkom. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło bowiem pomimo posiadania przez organ informacji, że stan ujawniony w deklaracji może różnić się od stanu rzeczywistego.
Należy także wskazać, że na podstawie art. 2 ust. 15b-15e ustawy o dodatku węglowym jeżeli podczas weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego wystąpią wątpliwości dotyczące gospodarstwa domowego wnioskodawcy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może przeprowadzić wywiad środowiskowy, który ma na celu ustalenie faktycznego stanu danego gospodarstwa domowego zgodnie z art. 2 ust. 2 odpowiednio pkt 1 i 2, odnośnie samotnego zamieszkiwania w przypadku jednoosobowych gospodarstw domowych oraz wspólnie stale zamieszkujących i gospodarujących z wnioskodawcą w przypadku gospodarstw domowych wieloosobowych. Pozornie mogłoby się wydawać, że obowiązek przeprowadzenia wywiadu środowiskowego dotyczy więc bezpośrednio jedynie sytuacji, gdy występują sprzeczności w zakresie ustalenia, czy mamy do czynienia z gospodarstwem domowy jednoosobowym, czy wieloosobowym. Tym niemniej nowe światło na interpretację tego przepis rzuca ust. 15d art. 2 ustawy o dodatku węglowym, zgodnie z którym w toku wywiadu środowiskowego ustala się, czy stan faktyczny danego gospodarstwa domowego jest zgodny z informacjami podanymi we wniosku o wypłatę dodatku węglowego. Należy więc przyjąć, że istnienie jakichkolwiek wątpliwości, również w zakresie głównego źródła ogrzewania w gospodarstwie domowym, skutkuje obowiązkiem przeprowadzenia wywiadu środowiskowego.
W świetle powołanych przepisów art. 7 i art. 77 § k.p.a. oraz art. 2 ust. 15a i następnych ustawy o dodatku węglowym Sąd uznał za nieuprawniony pogląd, jakoby żaden przepis ustawy nie dawał organom uprawnień do badania ewentualnych rozbieżności między wpisami w centralnej ewidencji emisyjności budynków na dzień 11 sierpnia 2022 r., a stanem rzeczywistym. Przeciwnie, ustalenie powyższego stanowiło obowiązek organu.
Z powyższych względów, z uwagi na błędną wykładnię art. 2 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 15 ustawy o dodatku węglowym oraz naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 2 ust. 15a i następnych ustawy o dodatku węglowym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji..
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań. Rozpoznanie wniosku skarżącego o przyznanie dodatku węglowego powinno zatem nastąpić z uwzględnieniem dokonanej przez Sąd wykładni art. 2 ust. 1, ust. 15, ust. 15a-15e ustawy o dodatku węglowym oraz ogólnych zasad postępowania dowodowego, a zatem zadaniem organów będzie jednoznaczne ustalenie rodzaju paliwa stosowanego jako główne źródle ogrzewania budynku jednorodzinnego, w którym mieszka skarżący, na podstawie już posiadanych informacji oraz rozważenie przeprowadzenia w sprawie wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania skarżącego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło