II SAB/Ke 6/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 26 marca 2025 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w Busku - Zdroju w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w Busku - Zdroju do rozpatrzenia wniosku J. M. z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w Busku - Zdroju na rzecz J. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. J. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę z 6 stycznia 2025 r. na bezczynność Minister Infrastruktury. Wskazał, że pomimo złożenia 14 grudnia 2024 r. za pomocą poczty elektronicznej wniosku o udostępnienie informacji publicznej organ - do dnia złożenia skargi - nie udostępnił mu żądanej informacji publicznej dotyczącej działań zrealizowanych i zaplanowanych w przedmiocie organizacji ruchu na drodze 1065T od 1 września 2024 r., a także elektronicznej wersji dokumentów wytworzonych, otrzymanych oraz wysłanych w związku z tymi działaniami. Skarżący zarzucił organowi naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek; 2) art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ("u.d.i.p.") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek, poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. termin do udostępnienia informacji upłynął z dniem 30 grudnia 2024 r. Projekt organizacji ruchu stanowi informację publiczną, a Minister Infrastruktury pełni funkcję zarządcy dróg powiatowych. Wobec powyższego skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 14 grudnia 2024 r. i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości, wyjaśniając, że pismem z 7 stycznia 2025 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi na powyższy wniosek. Organ dodał, że brak udzielenia informacji publicznej w ustawowym terminie spowodowany był występującymi w okresie świątecznym brakami kadrowymi oraz nasileniem obowiązków wynikających z zakończenia roku kalendarzowego. Podkreślił, że udostępnił wnioskowane informacje niezwłocznie po otrzymaniu skargi na bezczynność. W piśmie z 23 marca 2025 r. skarżący potwierdził, że po wniesieniu skargi organ przesłał mu odpowiedź na wniosek. Skarżący wskazał, że organ udzielił mu częściowej odpowiedzi, bowiem w zakresie projektu organizacji ruchu w związku z realizacją zaleceń pokontrolnych pozostaje w bezczynności - organ nie poinformował o braku tego projektu, jak i go nie udostępnił. Zdaniem skarżącego, kluczowe jest bowiem to, że część zaleceń (np. przestawienie znaków z lewej na prawą stronę drogi) wymagało sporządzenia i uzyskania zatwierdzenia projektu organizacji ruchu. Tymczasem w przesłanych mu plikach brak jest takiego dokumentu, co oznacza, że organ go nie udostępnił lub nie sporządził, pomimo ciążącego na nim obowiązku. Zatem w przypadku braku informacji, do której posiadania organ jest zobowiązany prawem, winno to być wytłumaczone w sposób wiarygodny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: W pierwszej kolejności trzeba wyjaśnić, że zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Sytuacja taka miała miejsce w rozpoznawanej sprawie i stąd orzeczenie zapadło na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności wskazane w art. 3 § 2 pkt 1–7 i § 3 p.p.s.a., a także, jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W przypadku żądania udzielenia informacji publicznej, bezczynność może wystąpić wówczas, gdy informacja wskazana we wniosku o jej udostępnienie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zwanej dalej "u.d.i.p.", a żądanie jej udzielenia skierowane jest do podmiotu zobowiązanego w myśl przepisów tej ustawy. Wynika z akt sprawy, że w dniu 14 grudnia 2024 r. drogą elektroniczną skarżący skierował do Minister Infrastruktury wniosek, w którym zwrócił się o przesłanie zwrotnie mailem: informacji na temat działań w zakresie organizacji ruchu na drodze 1065T zrealizowanych oraz zaplanowanych od 1 września 2024 r.; elektronicznej wersji dokumentów wytworzonych, otrzymanych oraz wysłanych w związku z tymi działaniami. Nie budzi wątpliwości Sądu, że żądana informacja jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c) u.d.i.p., dotyczy ona bowiem przedmiotu działalności podmiotów, o jakich mowa w art. 4 ust. 1 ustawy, i ich kompetencji, zaś Minister Infrastruktury jest organem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. Realizację prawa do udostępnienia informacji publicznej konkretyzuje art. 13 u.d.i.p., zgodnie z którym udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Zestawiając datę złożenia przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej (14 grudnia 2024 r.) z odpowiedzią organu datowaną na 7 stycznia 2025 r. uznać trzeba, że organ uchybił terminowi określonemu w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Tym samym dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu tego wniosku, co trafnie zarzuca skarżący. Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, 2 i 3 p.p.s.a.: - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; - zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; - stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mając na uwadze, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia 14 grudnia 2024 r. po wniesieniu skargi, która została złożona 6 stycznia 2025 r., rozpoznanie zawartego w skardze żądania zobowiązania organu do załatwienia tego wniosku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stało się bezprzedmiotowe, w związku z czym Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Nie można zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte. Zgodnie z przywołanym już art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność organu zachodzi z rażącym naruszeniem prawa, gdy w sposób znaczący i jednoznaczny doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające w jakimkolwiek zakresie winę organu za tę bezczynność. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych obowiązków, czyli terminów do załatwienia sprawy. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia (por. wyrok NSA z 24 maja 2018 r., sygn. II OSK 381/18, dostępny jak wyżej). Nie budzi wątpliwości Sądu, że z taką sytuacją nie mamy do czynienia w odniesieniu do wniosku skarżącego z 14 grudnia 2024 r., na który organ odpowiedział niezwłocznie po wniesieniu skargi. Opóźnienie w rozpoznaniu wniosku nie było znaczące, a w okolicznościach sprawy nie ma przesłanek do przyjęcia, aby celem organu było zlekceważenie złożonego wniosku, a tym samym obowiązków nałożonych na organy administracji publicznej w u.d.i.p. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że stwierdzona bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O kosztach postępowania, na które składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł orzeczono w pkt III sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Ubocznie, ustosunkowując się do stanowiska skarżącego wyrażonego w piśmie z 23 marca 2025 r. należy wskazać, że pismo to zawiera żądanie strony do złożenia przez organ kolejnych dokumentów, co w istocie stanowi kolejny wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Nadto wniosek ten oparty jest o przypuszczenie, że takie kolejne dokumenty mogły lub powinny powstać. W niniejszej sprawie Sąd nie jest uprawniony do badania wiarygodności udzielonej informacji, jeżeli w sposób oczywisty nie wynika z akt sprawy, aby udzielona stronie informacja publiczna nie była kompletna. Skarżący może zwrócić się do organu w trybie udostępnienia informacji publicznej z nowym wnioskiem.