II SA/Go 138/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na działanie Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie rozbiórki sieci szynowej postanawia: odrzucić skargę. Sygn. akt II SA/Go 138/25 Sygn. akt II SA/Go 138/25 1 W dniu [...] stycznia 2025 r. A. F. złożył osobiście w Kancelarii Ogólnej Urzędu Miasta w [...] pismo zawierające skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na działania Rady Miasta i Prezydenta [...], którzy dokonali rozbiórki sieci szynowej miasta tzw. Kolei [...]. W skardze A. F. wniósł "do Sądu o nakazanie odtworzenia nielegalnie zdemontowanych torowisk - w formie częściowo na nasypach, częściowo w tunelach, w wykopach", uzasadniając, że "ożywi to transport zbiorowy w największej aglomeracji województwa". Ustosunkowując się do treści skargi, Prezydent Miasta [...] wniósł o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej. W uzasadnieniu Prezydent wskazał, że decyzją [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] sierpnia 2010 r., a następnie decyzją Ministra Kuitury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] grudnia 2010 r. część linii kolejowej dawnej tzw. Kolei [...] została wpisana do rejestru zabytków pod nr [...]. W pozostałej części Miasto [...] w 2010 r. zrealizowało inwestycję polegającą na budowie trasy rowerowej "[...]" wraz z rozbiórką torów kolejowych. Cały proces inwestycyjny został zakończony w dniu [...] listopada 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do badania merytorycznej zasadności skargi Sąd ma obowiązek ustalić, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego - art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Uprawnienia sądu określone zostały m.in. w art. 1 i art. 2 p.p.s.a. - sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznaczają przepisy art. 3 - 5 p.p.s.a. Katalog aktów prawnych oraz czynności organów administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych wskazany został w treści przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. i obejmuje: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 615), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak stanowi art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. Przedmiotem skargi jest wniosek A. F. skierowany wprost do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., aby Sąd "nakazał" Radzie Miasta i Prezydentowi [...] "odtworzenia nielegalnie zdemontowanych torowisk w formie częściowo na nasypach, częściowo w tunelach, w wykopach". Roszczenie skarżącego dotyczy przywrócenia rozebranej 15 lat temu sieci szynowej na odcinku tzw. Kolei [...] oraz uruchomienia kolei na tej trasie. W zakresie objętym treścią skargi skarżący nie może skutecznie domagać się rozstrzygnięcia sądowoadminstracyjnego. Choć sprawy lokalnego transportu zbiorowego, jak wynika z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 609), należą do zadań własnych gminy, to jednak brak jest przepisów prawnych zobowiązujących organ gminy do podjęcia władczego rozstrzygnięcia w tym zakresie. Ustawodawca nie wyposażył sądów administracyjnych w kompetencje władcze nad organami gminy w taki sposób jak tego oczekiwałby skarżący. Sprawy dotyczące roszczeń o charakterze zobowiązaniowym, w tym roszczeń z tytułu deliktów przynależą do właściwości sądów powszechnych i są realizowane na drodze postępowania cywilnego. Należy wskazać, że przedmiotem skargi nie jest decyzja, postanowienie, czy inny akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., roszczenie skarżącego nie wynika ze stosunku administracyjnoprawnego, a skarżący nie jest w tym stosunku organem administracji w rozumieniu art. 1 i art. 3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz powołanych wyżej przepisów prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skoro skarga nie obejmuje żadnego aktu czy czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. nie mogła zatem zostać rozpoznana pod względem merytorycznym. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarga podlegała odrzuceniu, gdyż nie należy do właściwości sądu administracyjnego. ----------------------- Sygn. akt II SA/Go 138/25 3