II OZ 910/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K., K. P., D. K. i R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 653/24 w przedmiocie wpisu sądowego w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 stycznia 2024 r., nr 159/2024 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie postanawia: odrzucić zażalenie. Zarządzeniem z dnia 4 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 653/24 Przewodniczący Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z uwagi na prawomocne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sprawie VII SPP/Wa 277/24, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", wezwał stronę skarżącą K. P. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 stycznia 2024 r. nr 159/2024 w kwocie 100 złotych, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2023 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535), dalej: "rozporządzenie", w ciągu 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi. Zażalenie na to zarządzenie wnieśli K. P., D. K., D. K. i R. P., domagając się jego uchylenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. W pierwszej kolejności wskazać należy, że pomimo wskazania przez Sąd pierwszej instancji, że prawomocnie zakończono postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy, które zawieszało obowiązek uiszczenia wpisu, Sąd ten błędnie pouczył stronę, że na kolejne wezwanie w tym zakresie przysługuje zażalenie. Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1 – 10 p.p.s.a. Zażalenie przysługuje zatem wyłącznie wtedy, gdy przewiduje to przepis ustawowy. Art. 198 p.p.s.a. stanowi także, że przepisy dotyczące zażaleń stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Tym samym na zarządzenie wzywające do wykonania prawomocnego wezwania do uiszczenia wpisu nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego wynikające z prawomocnego zarządzenia stanowi jedynie czynność o charakterze technicznym. Jest to informacja wskazująca na konieczność uiszczenia wpisu (realizująca zasadę określoną w art. 6 p.p.s.a.), która nie może być kwalifikowana jako zarządzenie w przedmiocie kosztów sądowych podlegające zaskarżeniu zażaleniem w trybie art. 227 § 1 p.p.s.a. (postanowienie NSA z 11 marca 2025 r., sygn. akt II OZ 259/25). Zażalenie na wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia w przedmiocie wpisu jest zatem niedopuszczalne (tak m.in. postanowienia NSA z: 13 czerwca 2018 r., sygn. akt II OZ 590/18, LEX nr 2517083, LEX nr 3633951, 7 grudnia 2023 r., sygn. akt I OZ 580/23, LEX nr 3650735). Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez D. K., D. K. i R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 czerwca 2025 r. wzywające K. P. do uiszczenia wpisu od skargi jest także niedopuszczalne, ponieważ nie byli oni adresatami tego zarządzenia. Podkreślić należy, że niedopuszczalność środka zaskarżenia może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia - w tym przypadku wyłącznie D. P.. Tym samym zażalenie wniesione przez D. K., D. K. i R. P. podlegało odrzuceniu także ze względów podmiotowych. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.