I SAB/Op 52/25
PostanowienieWSA w Opolu2025-07-17
Skład orzekający: Sędzia WSA Beata Kozicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Kierownika Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim w sprawie wyliczenia i wypłaty emerytury, gdy siedziba tego organu znajduje się poza obszarem właściwości sądu?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził swoją niewłaściwość miejscową do rozpoznania skargi na bezczynność Kierownika Placówki Terenowej KRUS w Ostrowie Wielkopolskim, ponieważ siedziba tego organu znajduje się w Ostrowie Wielkopolskim, co czyni właściwym do rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. Sąd oparł się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących właściwości miejscowej sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący J. M. wniósł skargę do WSA w Opolu na bezczynność Kierownika Placówki Terenowej KRUS w Ostrowie Wielkopolskim w sprawie wyliczenia i wypłaty emerytury przyznanej przez niemiecki organ rentowy. Skarżący zarzucił organowi opieszałość w ustaleniu należnej kwoty emerytury od dnia 1 maja 2024 r. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, wskazując na prawomocną decyzję Prezesa KRUS odmawiającą prawa do emerytury rolniczej z powodu niespełnienia przez skarżącego warunku wieku emerytalnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowił stwierdzić swoją niewłaściwość i przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Kierownika Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim w przedmiocie wyliczenia kwoty emerytury oraz jej wypłaty postanawia 1) stwierdzić swoją niewłaściwość, 2) przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.
Pismem z 27 maja 2025 r., J. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Kierownika Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim, w sprawie wyliczenia należnej skarżącemu kwoty emerytury od dnia 1 maja 2024 r. oraz jej wypłaty bezpośrednio na rachunek bankowy, albo przez instytucję właściwą Deutsce Rentenversicherung Bund - B.
W uzasadnieniu skargi J. M. (zwany dalej skarżącym) przedstawił przebieg sprawy i wskazał, że wnioskiem z 3 czerwca 2024 r. zwrócił się do Deutsce Rentenversicherung Bund – B. o emeryturę, ponieważ pracował w dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej (w Polsce i w Niemczech). Na skutek tego, niemiecki organ emerytalno-rentowy wydał decyzję 13 sierpnia 2024 r. o przyznaniu skarżącemu emerytury i od 1 maja 2024 r. otrzymuje również jej wypłatę co miesiąc na konto bankowe. Następnie, decyzją z 14 listopada 2024 r. Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział w Opolu wyłączyła skarżącego ze składek ubezpieczenia chorobowego, wypadkowego, emerytalno-rentowego z dniem 14 sierpnia 2024 r., a z ubezpieczenia zdrowotnego od 1 maja 2024 r.
Zdaniem autora skargi, obowiązkiem Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim było do 14 listopada 2024 r. wyliczenie kwoty emerytury skarżącego i jej wypłaty od 1 maja 2024 r. zgodnie z decyzją instytucji właściwej, tj. Deutsce Rentenversicherung Bund - B. W ocenie skarżącego, Placówka Terenowa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim jest instytucją kontaktową dla skarżącego, uregulowane jest to w przepisach wykonawczych rozporządzenia WE 987/2004, a w szczególności zakreślono trzymiesięczny termin do obliczenia kwoty emerytury z okresów niespornych. Skarżący stwierdził, że w sumie posiada on w Polsce 414 miesięcy składkowych, z czego KRUS drugi rok z rzędu sprzeciwia się 18 miesiącom - czyli niespornych jest 396 miesięcy składkowych w Polsce. Skarżący zarzucił zaskarżonemu organowi, że przez jego bezczynność i niewypełnianie przypisanemu mu obowiązku, uniemożliwia się skarżącemu codziennej egzystencji.
W odpowiedzi na skargę z 18 czerwca 2025 r., działająca w imieniu Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Warszawie - radca prawny W. B. wskazała, że jest to odpowiedź na skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Placówkę Terenową KRUS w Ostrowie Wielkopolskim. Pełnomocnik wniosła o odrzucenie skargi, zasądzenie od skarżącego na rzecz organu - zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także ewentualnie o oddalenie skargi w całości. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie podniosła, że decyzją z 9 lipca 2024 r., nr [...] Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego - na wniosek skarżącego z 3 czerwca 2024 r. - odmówił prawa do emerytury rolniczej - na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2024 r. poz. 90), art. 6 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166/1, z późn. zm.), rozporządzenia parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 kwietnia 2009 r. dotyczącego wykonania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 (Dz. Urz. UE L 284/1) - z uwagi, że skarżący na dzień wydania decyzji nie spełnił warunku określonego w art. 19 ust. 1 ustawy, tj. nie osiągnął wieku emerytalnego 65 lat. Od powyższej decyzji, skarżący nie złożył odwołania, wobec tego decyzja stała się prawomocna. Wobec tego, w ocenie pełnomocnika, w sprawie nie doszło do bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania przez Skarb Państwa - Placówkę Terenową Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., właściwy do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast stosownie do art. 59 § 1 p.p.s.a., jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę innemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu w tym zakresie może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Przedmiotem skargi J. M. jest bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Kierownika Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim, w sprawie wyliczenia należnej skarżącemu kwoty emerytury, która została już skarżącemu przyznana przez niemiecki organ emerytalny. Skarżący domaga się także wypłaty tej emerytury na rachunek bankowy skarżącego.
Z powyższego jednoznacznie wynika, że zaskarżonym organem jest Kierownik Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Ostrowie Wielkopolskim, którego siedziba mieści się w Ostrowie Wielkopolskim. Wymieniony organ ma siedzibę położoną na obszarze województwa wielkopolskiego, a więc pozostaje we właściwości miejscowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zgodnie z § 1 pkt 10 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2024 r., poz. 785).
Dostrzeżenia przy tym wymaga, że zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2024 r., poz. 777) przekazano wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz. 197). W rozporządzeniu tym nie ujęto jednak spraw z zakresu wyliczania kwoty emerytury oraz jej wypłaty, a takiego zagadnienia dotyczy niniejsza skarga. Nie ma ono zatem zastosowania w niniejszej sprawie.
W konsekwencji powyższych wywodów, stosownie do art. 59 § 1 w zw. z art. 13 § 2 p.p.s.a., sprawę należało przekazać miejscowo właściwemu Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.
O powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło