II SAB/Wa 338/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi R.P. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] stycznia 2025r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku z [...] stycznia 2025r. o udostępnienie informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy [...], o której mowa w punkcie 1 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz R.P. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. I. Stan sprawy przedstawia się następująco: 1. R. P. (zwany dalej "Skarżącym") zwrócił się do Wójta Gminy K. (zwany dalej "Wójtem Gminy") z wnioskiem z [...] stycznia 2025r., na podstawie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz. 902, zwana dalej "u.d.i.p.") o udostępnienie wniosków budżetowych złożonych do projektu budżetu gminy na 2025r. Skarżący wnioskował o udostępnienie ww. informacji, na podstawie art. 14 ust. 1 u.d.i.p., w formie elektronicznej na adres email, który podał. 2. Wójt Gminy 24 stycznia 2025r. poinformował Skarżącego, że ww. informacje wymagają analizy prawnej, ewentualnego wyszukania i przygotowania odpowiedzi na ww. wniosek, więc organ będzie gotowy do przekazania odpowiedzi do 10 marca 2025r. (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). 3. Skarżący 16 marca 2025r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie nieudostępnienia ww. informacji publicznych, wnosząc o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej na ww. wniosek; zobowiązanie organu do niezwłocznego udostępnienia wnioskowanej informacji, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku oraz zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucił naruszenie: - art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (zwany dalej "MPPOIP") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, przez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji; - art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji przez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek; - art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniania na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji. Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że jakkolwiek Wójt Gminy skonstruował pismo z 24 stycznia 2025r. informujące o przedłużeniu terminu, to doręczył je dopiero 5 lutego 2025r. za pośrednictwem poczty elektronicznej, a ponadto uchybił terminowi, który sam wskazał w ww. piśmie i do 10 marca 2025r. nie przekazał żądanych przez Skarżącego informacji. 4. Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę z 31 marca 2025r. wniósł o oddalenie skargi, jako bezzasadnej, ewentualnie umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Dodatkowo wyjaśnił, że w związku z omyłkowym nieprzekazaniem w terminie Skarżącemu odpowiedzi na ww. wniosek o udostępnienie informacji publicznej, pismem z 19 marca 2025r. przekazał żądane skany ww. wniosków budżetowych. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. skarga zasługuje na uwzględnienie. 2. Sąd na wstępie zauważa, że z uwagi na to, że przedmiotem skargi jest bezczynność, Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024r., poz. 935 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a."). Sąd wskazuje ponadto, że przepisy ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz. 902, zwana dalej "u.d.i.p.") stanowią, że realizacja prawa do informacji publicznej w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1-3) jest uzależniona od jednoczesnego, kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek. Po pierwsze: przedmiotem żądania informacji musi być informacja publiczna w rozumieniu art. 1 i art. 3 ust. 2 u.d.i.p., po drugie: adresatem żądania udostępnienia informacji publicznej, na zasadach tej ustawy, zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., mają być władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, ponadto (ust. 2) związki zawodowe i inne organizacje oraz partie polityczne, po trzecie: według art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p., polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialnotechnicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Stosownie do art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). 3. W rozpoznawanej sprawie spełniono zakres podmiotowy i przedmiotowy u.d.i.p., co nie było w sprawie kwestionowane. Nie ulega bowiem wątpliwości, że Wójt Gminy jest organ jednostki samorządu terytorialnego i jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Również przedmiot wniosku Skarżącego z [...] stycznia 2025r. posiada walor informacji publicznej, w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., ponieważ stanowią informacje związaną z dysponowaniem przez jednostkę samorządu terytorialnego majątkiem publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p.). Jednakże należy wskazać, że udzielenie odpowiedzi na ww. wniosek Skarżącego, dopiero po wniesieniu skargi - pismem z 19 marca 2024r. – wskazuje, że Wójt Gminy w chwili złożenia skargi pozostawał w bezczynności i tym samym niezasadny był podnoszony w odpowiedzi na skargę postulat organu o oddalenie skargi, na mocy art. 151 P.p.s.a. Sąd wskazuje ponadto, że jakkolwiek Wójt Gminy podnosi, że doszło do przedłużenia terminu do udzielenie informacji publicznej, w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., to nie potwierdzają tego akta administracyjne sprawy. W skardze Skarżący wskazuje ponadto, że choć organ skonstruował pismo o przedłużenie 24 stycznia 2025r., to do jego doręczenia doszło 5 lutego 2025r., czyli już po wyekspirowaniu 14-dniowego terminu na udzielenie odpowiedzi na ww. wniosek. Okoliczności te – zdaniem Sądu - wskazują na bezczynność Wójta Gminy, która jednak nie nosiła znamion rażącego naruszenia prawa, gdyż organ przed wydaniem orzeczenia przez Sąd w niniejszej sprawie, udostępnił Skarżącemu żądane informacje - 19 marca 2024r. Rażące naruszenie prawa oznacza bowiem wadliwość kwalifikowaną, kiedy zachowanie organu posiadałoby pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie. Wykładnia językowa art. 149 § 1 pkt 1a P.p.s.a. wskazuje, że chodzi tu nie o zwyczajne naruszenie norm prawnych, ale takie, które w sposób oczywisty wykracza poza granice prawa i nie ma uzasadnionej przyczyny. Orzeczenie o kwalifikowanej formie bezczynności lub przewlekłości winno być zarezerwowane jedynie dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się w żaden sposób usprawiedliwić. Rażące naruszenie prawa oznacza bowiem wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak też w sytuacji ewidentnego niestosowania przepisów prawa (wyrok NSA z 27 maja 2021r. sygn. akt I FSK 644/21, LEX nr 3218891). Zakwalifikowanie bezczynności, jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa będzie więc zasadne, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa (zob. wyrok WSA w Gdańsku z 3 lutego 2021r. sygn. akt II SAB/Gd 107/20). W sprawie natomiast przesłanki te nie zaszły, gdyż ww. wniosek Skarżącego o udzielenie informacji publicznej, choć z uchybieniem ustawowych terminów, został załatwiony. Sąd stwierdza ponadto, że skoro w rozpoznawanej sprawie, w dacie orzekania przez Sąd, stan bezczynności organu już nie istniał, to nie było podstaw do uwzględnienia żądania Skarżącego o zobowiązanie organu do przedłożenia żądanych informacji publicznych. W takim przypadku rozpoznanie skargi na bezczynność organu, polega na stwierdzeniu, że organ dopuścił się bezczynności, co stanowi uwzględnienie skargi. 4. Sąd, mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a P.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a., orzekł, jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd postanowił o kosztach postępowania, obejmujących uiszczony wpis sądowy od skargi na podstawie art. 200 i art. 209 P.p.s.a. - jak w punkcie 3 sentencji wyroku.