II SA/Wa 2994/21
WyrokWSA w Warszawie2022-03-23
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Andrzej Góraj, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odmawiając zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej, prawidłowo ocenił przesłanki wynikające z uchwały Rady Miasta, w szczególności dotyczące udokumentowania wydatkowania środków ze sprzedaży nieruchomości, zaległości czynszowych, możliwości zamieszkania z synem oraz wyroku eksmisyjnego?Ratio decidendi
Organ prawidłowo odmówił zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej, ponieważ skarżąca nie udokumentowała w wystarczający sposób wydatkowania środków ze sprzedaży nieruchomości, posiadała zaległości czynszowe za zajmowany lokal bez zgody właściciela, a jej twierdzenia o braku możliwości zamieszkania z synem, mimo że jest on właścicielem mieszkania, nie były obiektywnie uzasadnione. Dodatkowo, istniał wyrok eksmisyjny nakazujący opuszczenie lokalu.Stan faktyczny
Skarżąca A.T. złożyła wniosek o udzielenie pomocy mieszkaniowej w formie zawarcia umowy najmu lokalu. Organ odmówił jej zakwalifikowania, wskazując na brak wystarczającego udokumentowania wydatkowania środków ze sprzedaży nieruchomości, zaległości czynszowe za zajmowany lokal, fakt posiadania wyroku eksmisyjnego oraz możliwość zamieszkania z synem, który jest właścicielem mieszkania. Skarżąca kwestionowała te ustalenia, twierdząc m.in., że środki ze sprzedaży nieruchomości przeznaczyła na opłaty związane z działalnością gospodarczą i spłatę pożyczki, a jej relacje z synem uniemożliwiają wspólne zamieszkanie. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2022 r. sprawy ze skargi A.T. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej oddala skargę.
Zarząd Dzielnicy [...] uchwałą nr [...] z dnia
[...] czerwca 2021 r., na podstawie § 6 ust.1 pkt. 2 § 8, § 45 pkt. 5 Statutu Dzielnicy [...] stanowiącego załącznik nr 9 do Uchwały Nr [...] Rady [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. w sprawie nadania Statutów dzielnicom miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z 2018 r., poz. 8814 oraz z 2019 r. poz. 13139) oraz § 35 ust. 1 i § 4 w związku z § 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 2, ust. 3 i § 7 ust. 2 pkt 1 lit c oraz § 32 ust. 1 pkt 2, 3, 6 i ust. 8 uchwały Nr [...] Rady miasta [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z 2019 r., poz. 14836 oraz z 2020 r., poz. 5791) odmówił zakwalifikowania A. T. do udzielenia pomocy mieszkaniowej w formie zawarcia umowy najmu lokalu.
W uzasadnieniu organ wskazał, że wymieniona wystąpiła z wnioskiem o udzielenie pomocy mieszkaniowej w formie zawarcia umowy najmu lokalu. Wyżej wymieniona zamieszkuje w lokalu komunalnym nr [...] przy ul. [...] w [...], którego była najemcą na podstawie umowy najmu z [...].02.1996 r. W 2018 r. tut. Urząd wystąpił do sądu o rozwiązanie umowy najmu z wnioskodawczynią na podstawie art. 11 ust. 10 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego tj. z tzw. ważnych przyczyn. Jak wówczas ustalono A. T. od 1995 r. była właścicielką zabudowanej działki o nr ewidencyjnym [...] z obrębu [...] położonej w [...] przy ul. [...] (Dzielnica [...]) o powierzchni [...] m2. W dniu [...].11.2011 r. A. T. zawarła umowę z osobą prywatną, zgodnie z którą wnioskodawczyni udzielono pożyczki, a jako zabezpieczenie spłaty pożyczki pani A. T. przeniosła własność omawianej nieruchomości na rzecz osoby trzeciej. Jednocześnie w dziale III KW tej nieruchomości zostało wpisane roszczenie o powrotne przeniesienie własności na rzecz wnioskodawczyni po spłacie pożyczki. W dniu [...].02.2012 r. na podstawie umowy przeniesienia własności nieruchomości (wskazano nr Rep A) A. T. ponownie stała się właścicielką omawianej nieruchomości. W § 2 ust. 1 ww. umowy wskazano, że zadłużenie z tytułu pożyczki wraz z należnymi odsetkami zostało przez wyżej wymienioną uregulowane. W tym samym dniu A. T. dokonała sprzedaży omawianej nieruchomości (Rep A wskazano numer) za cenę w kwocie [...] zł. W akcie sprzedaży zapisano, że nieruchomość zabudowana jest murowanym piętrowym budynkiem mieszkalnym w stanie surowym otwartym oraz że do budynku doprowadzona jest instalacja wodna, kanalizacyjna oraz elektroenergetyczna. Ponadto wnioskodawczyni była i jest nadal właścicielką innych nieruchomości: - w udziale 5/8 niezabudowanej działki o nr ewidencyjnym [...] z obrębu [...] położonej w [...] (dzielnica [...]) o powierzchni [...] m2 stanowiącej lasy, drugi współwłaściciel nie żyje; - w całości niezabudowanej działki o nr ewidencyjnym [...] położonej w miejscowości [...] (powiat [...], w woj. [...]), o powierzchni [...] m2 stanowiącej grunty orne. Nie ma miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tej działki, w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego położona jest na terenach rolnych. W księdze wieczystej prowadzonej dla omawianej nieruchomości w dziale Hipoteka widnieją wpisy dot. Hipotek przymusowych (zabezpieczenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne (39 677,89 zł), z tytułu nieopłaconych składek na fundusz pracy (1 999,16 zł), z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne (17 626,56 zł) i z tytułu nieopłaconych kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych (1018,40 zł) oraz z tytułu zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych (4752,58 zł); - w udziale [...] działki o powierzchni [...] m2 zabudowanej 2 budynkami mieszkalnymi położonej w miejscowości [...] (powiat [...]).
Organ podał, że wyrokiem zaocznym z [...] czerwca 2018 r. Sąd Rejonowy [...] w [...] rozwiązał umowę najmu lokalu komunalnego nr [...] przy ul. [...] w [...] z wyżej wymienioną oraz nakazał Jej opuszczenie i opróżnienie lokalu. Sąd ustalił, że wyżej wymienionej nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego. Orzeczenie stało się prawomocne z dniem [...].09.2019 r. i opatrzone w klauzulę wykonalności w dniu [...].03.2020 r. W dniu [...].08.2020 r. komornik sądowy zwrócił się do Miasta o wskazanie tymczasowego pomieszczenia, do którego nastąpi przekwaterowanie dłużnika. Uchwałą nr [...] z [...].09.2020 r. Zarząd Dzielnicy [...] umieścił wnioskodawczynię w rejestrze osób oczekujących na najem tymczasowego pomieszczenia. Natomiast Pani A. T. zwróciła się o wstrzymanie czynności komornika i udzielenie pomocy mieszkaniowej w formie wynajęcia innego mniejszego lokalu.
Lokal nr [...] przy ul. [...] w [...] składa się z 3 pokoi, kuchni, przedpokoju i łazienki z wc. Powierzchnia mieszkalna lokalu wynosi 62,29 m2 użytkowa 83 m2 Lokal położony jest na III piętrze, budynek nie jest wyposażony w windę. A. T. oświadczyła, że w lokalu zamieszkuje sama.
Organ wskazał, że stosownie do § 7 ust. 1 uchwały Nr [...] Rady miasta [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta [...] (ze zm.), przez warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy uznaje się sytuację, w której gospodarstwo domowe zamieszkuje w lokalu, którego powierzchnia mieszkalna wynosi nie więcej niż 7 m2 w przypadku zamieszkiwania w tym lokalu 1 osoby, powiększone o dodatkowe 6 m2 na każdą kolejną zamieszkującą w tym lokalu osobę. Jednakże ww. warunek, zgodnie z § 7 ust. 2 pkt 1 lit. c cyt. uchwały, nie dotyczy osób zamieszkujących w lokalach niedostosowanych do rzeczywistych, udokumentowanych potrzeb wynikających z rodzaju niepełnosprawności lub udokumentowanego stanu zdrowia, jeżeli dostosowanie nie jest możliwe. Do wniosku strona dołączyła dokumentację medyczną. Organ wskazał na rozpoznania wynikające z dokumentacji medycznej. W ocenie Zarządu w stosunku do wnioskodawczymi ma zastosowanie § 7 ust. 2 pkt 1 lit. c cyt. uchwały, ponieważ zajmowany przez nią lokal znajduje się na III piętrze w budynku bez windy. Zatem kryterium opisane w § 7 ust. 1 nie dotyczy wnioskodawczymi. Jednocześnie wnioskodawczyni wskazuje, że problemy zdrowotne są spowodowane działaniami Urzędu zmierzającymi - jej ocenie - do niesłusznego wyrzucenia jej z zajmowanego mieszkania. Organ zaznaczył, że dołączona do wniosku dokumentacja medyczna nie wskazuje jakie są przyczyny chorób wnioskodawczyni. Stosownie do § 5 ust. 3 ww. uchwały o formie udzielenia pomocy mieszkaniowej decyduje wysokość dochodu gospodarstwa domowego. Łączny średni miesięczny dochód (z tytułu emerytury) jednoosobowego gospodarstwa domowego wnioskodawczyni w okresie 3 miesięcy przed złożeniem deklaracji wyniósł 1 517,08 zł. Łączny dochód uprawniający do udzielenia pomocy mieszkaniowej w formie najmu socjalnego lokalu, stosownie do § 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 ww. uchwały, w jednoosobowym gospodarstwie domowym nie może przekraczać kwoty 1 764,95 zł. Natomiast łączny dochód uprawniający do uzyskania pomocy mieszkaniowej w formie wynajęcia lokalu na czas nieoznaczony w jednoosobowym gospodarstwie domowym, stosownie do § 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 2 uchwały, nie może przekraczać kwoty 3 268,42 zł.
A zatem wnioskodawczyni spełnia kryterium dochodowe do udzielenia pomocy mieszkaniowej w formie najmu socjalnego lokalu. Organ podał, że stosownie do § 32 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ww. uchwały wnioski osób ubiegających się o pomoc mieszkaniową należy poddać szczegółowej analizie uwzględniającej: dotychczasowy sposób korzystania przez wnioskodawcę z lokalu, w tym wywiązywanie się z obowiązków najemcy, zamieszkiwanie wnioskodawcy w lokali za zgodą właściciela oraz warunki mieszkaniowe zstępnych i możliwość zamieszkania wnioskodawcy w tych lokalach. Zgodnie z § 32 ust. 8 cyt. Uchwały informacje uzyskane w toku ww. analizy mogą stanowić podstawę odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej.
Na koncie lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] występują zaległości w kwocie ponad 23 tys. zł. Wnioskodawczyni nie wnosi żadnych opłat od maja 2020 r. W czerwcu 2020 r. była informowana przez Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] o możliwości uzyskania pomocy w spłacie zadłużenia np. wystąpienia z wnioskiem o rozłożenie długu na raty, jednak nie złożyła stosownego wniosku. Tut. Urząd pismem z [...].02.2021 r. poprosił wyżej wymienioną o podanie przyczyn braku wnoszenia opłat za zajmowany lokal i informację czy zamierza zawrzeć umowę w sprawie spłaty zadłużenia. Organ wskazał, że wnioskodawczyni poinformowała, że zamierza zawrzeć taką umowę i poczyniła kroki do odzyskania udzielonej w przeszłości osobie prywatnej pożyczki, jednak dotychczas stosowny wniosek w tej sprawie nie wpłynął do ZGN. Organ podniósł, że z uwagi na wyrok eksmisyjny A. T. zajmuje lokal nr [...] przy ul. [...] bez zgody Miasta. Omawiane orzeczenie sądowe zapadło w związku z uzyskaniem przez wyżej wymienioną dużych środków pieniężnych ze sprzedaży zabudowanej nieruchomości. We wniosku wymieniona wskazała, że straciła ww. pieniądze, ponieważ wydała ok. 600 tys. zł na czynsz za zajmowany lokal mieszkalny i za wynajmowany komunalny lokal użytkowy oraz dołączyła kartoteki kont tych lokali obejmujące lata 2005 - 2019 r. Wówczas została poproszona o złożenie wyjaśnień, czy (a jeśli tak-jak) zostały wydatkowane środki ze sprzedaży omawianej nieruchomości w 2012 r. w kwocie 800 000 zł oraz o udokumentowanie powyższego, gdyż dołączone do wniosku kartoteki kont zajmowanych lokali obejmują również okres przed dokonaniem sprzedaży i nie są wystarczające. W odpowiedzi wyżej wymieniona ponownie poinformowała, że wydała omawiane środki finansowe na czynsz za lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] i lokal użytkowy przy [...] oraz ponownie dołączyła kartoteki kont ww. lokali za lata 2005 -2019. Dodała również, że spłaciła pożyczkę w kwocie ok. 200 tys. zł. Jak jednak wskazano na wstępie i co wynika z aktu notarialnego (wskazano nr Rep A) z [...].02.2012 r. ww. pożyczka została spłacona, a dopiero następnie zawarto akt notarialny (wskazano nr Rep A) [...].02.2012 r. sprzedaży nieruchomości za kwotę [...] zł. Natomiast lokal użytkowy, który wskazuje wnioskodawczyni wynajmowała w latach 1996 - 2014. Z załączonej kartoteki konta wynika, że na przestrzeni lat na koncie ww. lokalu pojawiały się zaległości, lecz wnioskodawczyni dokonywała dość regularnych opłat. W okresie kwiecień - czerwiec 2014 r. wyżej wymieniona nie wniosła opłat za omawiany lokal, zaś zaległości urosły do kwoty ok. 40 tys. zł (przy przypisie miesięcznym ok. 8 tys. zł). Aktualnie na koncie lokalu nie ma zaległości. Odnośnie opłat za zajmowany lokal komunalny nr [...] przy ul. [...], dodano, że w przeszłości wnioskodawczyni nie ubiegała się o zamianę zajmowanego lokalu o powierzchni użytkowej 83 m2 na lokal mniejszy i o niższych kosztach utrzymania.
Biorąc powyższe pod uwagę, organ stwierdził, że wnioskodawczyni
nie udokumentowała w sposób wystarczający wydatkowania środków finansowych w kwocie [...] tyś. zł pochodzącej ze sprzedaży zabudowanej nieruchomości.
W szczególności należy zaznaczyć, że udokumentowane wydatki za korzystanie z lokali komunalnych dotyczą również okresu wielu lat przed uzyskaniem ww. środków finansowych. Należy przy tym wskazać, że kwota [...] tys. zł pozwala na samodzielne zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych poprzez zakup lokalu mieszkalnego w [...] lub nawet dwóch takich lokali. Ponadto w przeszłości wnioskodawczyni dokonała sprzedaży innych nieruchomości, w tym w 2009 r. za kwotę [...] tys. zł, w 2010 r. za kwotę [...] tys. zł i w 2016 r. za kwotę [...] tys. zł. Organ podkreślił,
że wnioskodawczyni od 1996 r. pozostawała najemcą lokalu komunalnego nr [...] przy ul. [...] w [...], co oznacza, że przez wiele lat korzystała z mieszkaniowej pomocy Miasta. Najem lokali z publicznego zasobu nie powinien być traktowany jako trwały sposób na zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych osób, które są stronami umów tych lokali - umowy te powinny wiązać strony do czasu, gdy najemcy nie mają realnych możliwości zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie. Ponadto stawki czynszu w lokalach komunalnych są zdecydowanie niższe niż stawki wolnorynkowe. Organ podał, że wnioskodawczyni wiele lat korzystała z pomocy Miasta, pomimo posiadania nieruchomości o bardzo dużej wartości, a następnie ich zbycia. Jednocześnie wnioskodawczyni została poproszona o wyjaśnienie kwestii nieruchomości o numerze ewidencyjnym [...] położonej w miejscowości [...] (powiat [...]) o powierzchni [...] m2 zabudowanej dwoma jednorodzinnymi budynkami mieszkalnymi o powierzchni zabudowy [...] m2 i [...] m2. Organ wskazał, że z informacji ze starostwa powiatowego w [...] wynika, że jest jej współwłaścicielką w udziale [...]. W szczególności poproszono wnioskodawczynię o wskazanie czy jest w jej posiadaniu i czy korzysta z ww. budynków, a jeśli nie-z jakich przyczyn. W odpowiedzi wyżej wymieniona poinformowała, że dokonała sprzedaży ww. nieruchomości w 2009 r. i dołączyła akt notarialny. Niemniej jednak z ww. aktu wynika, że dotyczy on niezabudowanych działek o numerach ewidencyjnych nr [...] i [...] położonych w tej miejscowości za kwotę [...] zł. Dla wszystkich wyżej wymienionych nieruchomości prowadzona była jedna KW o wskazanym numerze. W omawianej księdze nieruchomość oznaczona jest nr [...] o powierzchni [...] ha, posiada [...] współwłaścicieli i znajdują się w niej ostrzeżenia o niezgodności księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Biorąc powyższe pod uwagę organ stwierdził, że wnioskodawczyni nie złożyła kompletnych wyjaśnień i dokumentów w tej kwestii. Organ dodał, że wyżej wymieniona wskazuje jako zabezpieczenie spłaty zaległego czynszu umowę pożyczki z 4.09.2008 r. Zgodnie z tą umową pożyczyła prywatnej osobie ok. 100 000 zł na okres do dnia [...].12.2008 r., a osoba ta zabezpieczyła pożyczkę mieszkaniem przy ul. [...] w [...]. Mieszkanie pozostaje w zasobie Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w restrukturyzacji. Organ wskazał, że ww. spółdzielnia poinformowała, że wnioskodawczyni nie przysługuje tytuł prawny do omawianego lokalu. Wnioskodawczyni została poproszona o wyjaśnienie ww. kwestii poprzez udzielenie informacji czy odzyskała pożyczone pieniądze, a jeśli nie czy przysługuje jej tytuł prawny do ww. lokalu bądź czy podjęła działania do odzyskania ww. kwoty. W odpowiedzi wnioskodawczyni jedynie poinformowała, że podjęła działania w zakresie odzyskania pożyczki. Odnośnie warunków mieszkaniowych wstępnych i zstępnych, w złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wskazała, że nie utrzymuje kontaktów z synem. Jednocześnie w składanych oświadczeniach na potrzeby wymiaru opłat za lokal nr [...] przy ul. [...] o osobach zamieszkujących, wpisywała również syna. W odpowiedzi na zapytanie Urzędu odnośnie osób zamieszkujących w lokalu, oświadczyła, że od ok. półtora roku mieszka sama. Jak ustalono, syn wnioskodawczyni jest właścicielem mieszkania składającego się z 2 pokoi i kuchni o powierzchni użytkowej 51,07 m2 położonego w [...]. W lokalu nikt nie jest zameldowany. W ocenie Zarządu warunki mieszkaniowe syna wnioskodawczyni należy uznać za dobre, zaś wnioskodawczyni nie wykazała w sposób obiektywny, że nie ma możliwości zamieszkania z synem. Podsumowując organ stwierdził, że choć wnioskodawczyni spełnia kryterium dochodowe do najmu socjalnego lokalu, a kryterium metrażowe jej nie dotyczy, to należy wziąć pod uwagę wyrok eksmisyjny sądu z 19 czerwca 2018 r. oraz omówione w niniejszej uchwale okoliczności sprawy. Organ, na podstawie § 32 ust. 8 cyt. uchwały, odmówił zakwalifikowania wnioskodawczyni do udzielenia pomocy mieszkaniowej w związku z niezłożeniem wszystkich dokumentów umożliwiających przeprowadzenie analizy oraz w związku z informacjami, które udało się uzyskać w toku analizy przeprowadzonej na podstawie § 32 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 cyt. uchwały.
Uchwała Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia
[...] czerwca 2021 r. stała się przedmiotem skargi A. T. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżąca przedstawiła okoliczności stanu faktycznego sprawy, w tym dotyczące wyroku Sądu Rejonowego [...] w [...] dotyczącego rozwiązania umowy najmu lokalu komunalnego. Podniosła m.in., że zarzut związany z nieudokumentowaniem w wystarczający sposób wydatkowania środków uzyskanych
ze sprzedaży nieruchomości dotyczy sprzedaży nieruchomości sprzed 9 laty. Wskazała,
że w toku trwającego postępowania niejednokrotnie wyjaśniałam, że uzyskane ze sprzedaży nieruchomości środki finansowe zmuszona była przeznaczyć na opłaty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w lokalu użytkowym wynajmowanym od [...]. Podała, że jako dowód przedstawiła kartoteki lokalu użytkowego z kilku lat obrazujące comiesięczne obciążenia z tytułu zajmowania tego lokalu użytkowego i moje wpłaty na rzecz [...]. Ponadto wyjaśniła, że część środków ze sprzedaży nieruchomości przeznaczyła na spłatę zadłużenia za zajmowany lokal mieszkalny, a część musiała przeznaczyć na spłatę zaciągniętej pożyczki. Podniosła, że pomimo wyjaśnień w powyżej opisanym zakresie, [...] uznało je za niewystarczająco udokumentowane, nie wskazując jednocześnie jakich dokumentów oczekuje jako wystarczających na potwierdzenie wyjaśnień. Skarżąca przyznała, że aktualnie ma zadłużenie z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...] oraz że od ponad roku regularnie nie wnosi tych opłat, jednakże wyjaśniała, że jedynym powodem takiego stanu rzeczy jest brak wystarczających środków finansowych oraz wyraziłam gotowość do bezzwłocznej spłaty tego zadłużenia po uzyskaniu środków finansowych, w szczególności po odzyskaniu udzielonej w przeszłości pożyczki. Wskazała też m.in., że spełniła wszystkie warunki umożliwiające przystąpienie do restrukturyzacji i wywiązanie się ze zobowiązań wobec [...] poprzez spłatę części zadłużenia, jednakże [...] nie poinformowało jej o takiej możliwości, a jedynie wskazywało, co potwierdza treść pisma z [...] czerwca 2021 roku, że może wystąpić z wnioskiem o rozłożenie długu na raty.
Odnośnie argumentu pozbawiającego prawa do skorzystania z pomocy mieszkaniowej z powodu możliwości zamieszkania z synem, skarżąca oświadczyła,
że jej stosunki z synem są tego rodzaju, że jej wprowadzenie się do niego i zamieszkanie z nim uważa za nierealne. Podała, że w toku postępowania wyjaśniała, że ich rodzinne relacje nie pozwalają na wspólne zamieszkanie, jednakże urząd uznał, że "nie wykazałam w sposób obiektywny, że nie mam możliwości zamieszkania z synem". Podała, że już od dłuższego czasu ich relacje są tego rodzaju, że nie utrzymują żadnych kontaktów, zatem jak mogłaby wprowadzić się do syna i zamieszkać z nim. Skarżąca stwierdziła, że rozwiązanie stosunku najmu lokalu mieszkalnego z innych przyczyn niż przewiduje to ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz niepoinformowanie o przedłużeniu możliwości składania wniosku o restrukturyzację zadłużenia, było działaniem niezgodnym z prawem powszechnym i miejscowym i nie może stanowić przyczyny odmowy udzielenia pomocy mieszkaniowej. Dwie pozostałe przyczyny zostały w sposób dowolny i subiektywny ocenione przez organ i także z tego powodu nie powinny stanowić podstawy do odmowy udzielenia pomocy mieszkaniowej.
Zarząd Dzielnicy [...], reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Pełnomocnik podtrzymał ustalenia dokonane w zaskarżonej uchwale. Odnośnie warunków mieszkaniowych wstępnych i zstępnych pełnomocnik wskazał nadto, że w złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wskazała, że nie utrzymuje kontaktów z synem. Jednocześnie w składanych oświadczeniach na potrzeby wymiaru opłat za lokal nr [...] przy ul. [...] o osobach zamieszkujących, wpisywała również syna. W odpowiedzi na zapytanie Urzędu odnośnie osób zamieszkujących w lokalu, oświadczyła, że od ok. półtora roku mieszka sama. Jak ustalono, syn wnioskodawczyni jest właścicielem mieszkania składającego się z 2 pokoi i kuchni o powierzchni użytkowej 51,07 m2 położonego w [...]. W lokalu nikt nie jest zameldowany. W ocenie Zarządu warunki mieszkaniowe syna wnioskodawczyni należy uznać za dobre, zaś wnioskodawczyni nie wykazała w sposób obiektywny,
że nie ma możliwości zamieszkania z synem. Powszechnie wiadomo, że osób oczekujących na mieszkania z zasobu Miasta spełniających kryteria ogólne do zakwalifikowania do zawarcia umów najmu tych lokali jest wiele. Dlatego też uchwałodawca zawarł w uchwale nr [...] Rady [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. (jak również we wcześniej obowiązujących przepisach) normę prawną określoną w § 32 ust. 1 pkt 6 tej uchwały, która pozwala organowi odmówić zakwalifikowania wnioskodawcy do zawarcia umowy najmu w określonych przypadkach - uwzględniając możliwość zamieszkania wnioskodawcy w lokalach wstępnych
i zstępnych. Przepis ten stanowi narzędzie do racjonalnego gospodarowania zasobem mieszkaniowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie podlegała uwzględnieniu.
Zaskarżona uchwała nie narusza prawa.
Podkreślenia wymaga, że choć w sprawie niniejszej nie mają zastosowania przepisy k.p.a., to postępowanie z zakresu uzyskania pomocy gminy w zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych powinno być prowadzone z uwzględnieniem m.in. zasady prawdy obiektywnej oraz właściwego wyważenia interesu społecznego i indywidualnego jednostki. Zasady te mają zastosowanie do wszelkiego działania organów państwa w sferze stosunków publicznoprawnych i mogą być wywiedzione wprost z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, z którego wynika obowiązek działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa (v. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. akt I OSK 2025/15 (orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązkiem organu jest zatem uwzględnienie i wszechstronne rozważenie przy rozpatrywaniu sprawy wszystkich okoliczności, które mogą mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie.
W sprawie niniejszej organ obowiązek ten należycie wypełnił. Dokonał pełnych ustaleń stanu faktycznego i wszechstronnie rozważył cały materiał dowodowy, niezbędny do podjęcia uchwały w sprawie udzielenia pomocy mieszkaniowej. Organowi nie można w tej sprawie zarzucić naruszenia prawa procesowego, w tym art. 7, art. 77, czy art. 80 k.p.a. W sprawie nie naruszono również przepisów prawa materialnego.
Zgodnie z § 4 uchwały nr [...] Rady [...] z dnia [...] grudnia 2019 r., pomoc mieszkaniowa może być udzielana osobom, które spełniają kryteria określone w § 5 oraz w § 7 z zastrzeżeniem § 8 i § 9. Stosownie do § 7 ust. 2 pkt 1 lit. c tej uchwały, warunek określony w ust. 1 nie dotyczy osób zamieszkujących w lokalach lub pomieszczeniach niedostosowanych do rzeczywistych, udokumentowanych potrzeb wynikających z rodzaju niepełnosprawności lub udokumentowanego stanu zdrowia, jeżeli dostosowanie nie jest możliwe.
Zgodnie z § 32 ust. 1 uchwały nr [...] Rady [...] z dnia [...] grudnia 2019 r., wnioski osób ubiegających się o pomoc mieszkaniową należy poddać szczegółowej analizie uwzględniającej: (pkt 2) dotychczasowy sposób korzystania przez wnioskodawcę z lokalu, a w szczególności przestrzeganie przez wnioskodawcę warunków określonych w umowie najmu oraz wywiązywanie się z obowiązków najemcy; (pkt 3) zamieszkiwanie wnioskodawcy i innych osób zgłoszonych we wniosku do wspólnego zamieszkiwania w lokalu za zgodą właściciela; (pkt 6) warunki mieszkaniowe w poprzednich miejscach zamieszkania oraz warunki mieszkaniowe wstępnych, zstępnych, współmałżonka wnioskodawcy lub osoby pozostającej we wspólnym pożyciu i możliwość zamieszkania wnioskodawcy w tych lokalach. Zgodnie z § 32 ust. 8 tej uchwały, Niezłożenie oświadczeń i dokumentów w wyznaczonym terminie umożliwiających przeprowadzenie analizy, potwierdzenie w nich nieprawdy, jak również dodatkowe informacje uzyskane w toku analizy, mogą stanowić podstawę odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej.
W sprawie jest bezsporne, że skarżąca spełnia kryterium dochodowe, o którym mowa w § 5 uchwały z dnia 5 grudnia 2019 r. Trafnie też organ przyjął, że w sprawie – z uwagi na stan zdrowia skarżącej – nie ma zastosowania § 7 ust. 2 pkt 1 lit c tej uchwały, a zatem nie wziął pod uwagę warunku dotyczącego metrażu. Jednocześnie biorąc pod uwagę całokształt okoliczności niniejszej sprawy, które wyczerpująco przedstawione zostały w zaskarżonej uchwale, a których nie ma potrzeby przytaczać raz jeszcze w tym miejscu, zasadnie organ stwierdził, że zaszły przesłanki do odmowy udzielenia pomocy finansowej. Organ zwrócił uwagę na fakt, że Sąd Rejonowy [...] w [...] wyrokiem z dnia [...] czerwca 2018 r. sygn. akt [...] rozwiązał umowę najmu lokalu komunalnego zajmowanego przez skarżącą oraz nakazał jego opuszczenie i opróżnienie. Sąd ustalił, że wymienionej nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego.
W sprawie dotyczącej wniosku skarżącej o udzielenie pomocy mieszkaniowej organ poddał wnikliwej ocenie wszystkie przesłanki, które wymagały analizy na gruncie przepisów uchwały z dnia [...] grudnia 2019 r. Organ jednoznacznie wskazał na fakt zamieszkiwania skarżącej w lokalu komunalnym nr [...] przy ul. [...] w [...] bez zgody właściciela, jednoznacznie stwierdził, że na koncie zajmowanego przez skarżącą lokalu komunalnego występują zaległości w opłatach, datowane od maja 2020 r. Skarżąca powyższego nie kwestionuje. Zarzuca natomiast organowi, że nie wskazał jej na możliwość przystąpienia do restrukturyzacji. Kwestia ta pozostaje jednakże bez wpływu na wynik niniejszej sprawy. Sama skarżąca wskazuje, że organ zawiadomił ją o możliwości wystąpienia z wnioskiem o rozłożenie długu na raty.
Nadto organ wyczerpująco przedstawił sytuację majątkową wnioskodawczyni.
W przedstawionych w zaskarżonej uchwale okolicznościach tej sprawy, w nawiązaniu do uzyskanych przez wnioskodawczynię środków finansowych ze sprzedaży nieruchomości, organ miał podstawy, aby stwierdzić, że wnioskodawczyni nie udokumentowała w sposób wystarczający wydatkowania środków finansowych w kwocie 800 tys. zł. Wskazał, że udokumentowane wydatki za korzystanie z lokali komunalnych dotyczą także okresu wielu lat przed uzyskaniem tych środków finansowych. Trafnie wskazał, że kwota 800 tys. zł pozwalała na samodzielne zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych. Organ wskazał przy tym na sprzedaż w przeszłości innych nieruchomości i środki pozyskane przez skarżącą także z tego tytułu (strona 5 zaskarżonej uchwały).
Zarząd Dzielnicy zgromadził w sposób wyczerpujący niezbędny w sprawie materiał dowodowy. Z treści uzasadnienia zaskarżonej uchwały wynika, że sprawa została przez organ szczegółowo rozważona w jej istotnych aspektach. W szczególności wynika z niej jakimi przesłankami kierował się organ przy wydaniu kwestionowanego aktu. Wnioski organu nie są dowolne.
Podkreślenia wymaga też, że organ ustalił, iż syn wnioskodawczyni jest właścicielem lokalu mieszkalnego położonego w [...] o powierzchni użytkowej 51,07 m2 składającego się z dwóch pokoi i kuchni. Organ wskazał, że w lokalu nikt nie jest zameldowany. Na gruncie uchwały Rady [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nie budzi wątpliwości, że organ nie jest uprawniony do udzielenia pomocy mieszkaniowej w sytuacji, gdy wnioskodawczyni ma możliwość zamieszkania z synem. Podkreślenia wymaga, że strona ani w postępowaniu przed Zarządem Dzielnicy ani w skardze nie przywołała takich okoliczności faktycznych, zdarzeń, które pozwalałyby przyjąć, że rzeczywiście nie ma możliwości zamieszkania w lokalu, którego właścicielem jest syn skarżącej. Wskazanie w skardze, że skarżąca zamieszkanie z synem uważa za "nierealne", nie daje podstaw do wyeliminowania zaskarżonej uchwały z obrotu prawnego. Zaskarżona uchwała opiera się na pełnej analizie dokumentów zgromadzonych w sprawie.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329) orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło