II SAB/Wa 482/25

WyrokWSA w Warszawie2025-09-18

Skład orzekający: Andrzej Góraj, Andrzej Wieczorek, Mateusz Rogala

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny pozostawał w bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w zakresie punktów 9, 10 i 13, uznając bezczynność organu w tym zakresie. Jednocześnie stwierdził, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a skarga w pozostałym zakresie została oddalona. Organ nie był zobowiązany do udzielenia odpowiedzi na pytania o charakterze medycznym, prawnym lub dotyczące działalności innych podmiotów, które nie stanowią informacji publicznej.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] grudnia 2024 r. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudostępnienie informacji. Organ udzielił odpowiedzi na część pytań, twierdząc, że pozostałe pytania mają charakter medyczny lub prawny i nie stanowią informacji publicznej. Sąd uznał, że organ pozostawał w bezczynności w zakresie punktów 9, 10 i 13 wniosku.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] do rozpoznania punktów: 9, 10 i 13 wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu, o której mowa w punkcie 1 wyroku, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] na rzecz skarżącej A. K. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 5. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania w pozostałej części.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 września 2025 r. sprawy ze skargi A. K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] do rozpoznania punktów: 9, 10 i 13 wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu, o której mowa w punkcie 1 wyroku, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] na rzecz skarżącej A. K. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 5. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania w pozostałej części. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2025 r. A. K. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w rozpoznaniu jej wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, powoływanej dalej jako u.d.i.p.), poprzez nieudostępnienie informacji publicznej. W związku z powyższymi zarzutami skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku i udzielenia informacji publicznej, orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca we wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. zwróciła się do organu o udostępnienie jej następujących informacji: 1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: gruźlicy, inwazyjnemu zakażeniu [...] typu B, inwazyjnym zakażeniom [...], błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, odrze, śwince i różyczce u osób szczepionych na terenie działania organu? 2. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności. 3. Na jakiej ustawowej podstawie tworzona jest lista osób uchylających się od obowiązkowych szczepień ochronnych? 4. Skąd organ pozyskuje informacje o braku realizacji przez rodziców szczepień obowiązkowych? Proszę wskazać jakie instytucje przekazały informacje o braku realizacji obowiązku szczepień w bieżącym roku? 5. Kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia? 6. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? 7. W jaki sposób można ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia? 8. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania organu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne? 9. Ile organ w ciągu ostatnich 5 lat odnotował niepożądanych odczynów poszczepiennych z podziałem na poszczególne szczepionki? 10. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie? 11. Czy organ pełni kontrolę nad zgłaszaniem przez lekarzy NOP-ów? W jaki sposób organ może dowiedzieć się o wykroczeniu lekarza polegającym na niezgłoszeniu NOP? Ile takich przypadków miało miejsce w ostatnich 5 latach? Czy NOP mimo zgłoszenia go przez właściwego lekarza finalnie zostaje zaliczony do rejestru NOP-ów? 12. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania organu? 13. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania organu w ciągu ostatnich 5 lat? 14. Ile spośród zgłoszonych NOP-ów zostało przez pracowników organu zmienionych w zakresie kwalifikacji NOP-u i z jakiej przyczyny? 15. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie? W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek w piśmie z dnia [...] stycznia 2025 r., jednak przesłane przez organ odpowiedzi oraz odesłanie do publikacji są niewystarczające, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udostępnienia skarżącej żądanej informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ podał, że udzielił w ustawowym terminie odpowiedzi w zakresie posiadanych danych, tj. w zakresie pytań: 3, 4, 8, 9, 11, 12, 13 i 14. W zakresie pozostałych pytań (o numerach: 1, 2, 5, 6, 7, 10 i 15) organ poinformował natomiast wnioskodawczynię, że sformułowania zawarte w tych pytaniach stanowią w istocie zapytania o charakterze medycznym czy też prawnym, a nie wniosek o dostęp do informacji publicznej. Skarżąca żądała udzielenia informacji, które nie są w posiadaniu organu oraz informacji, które nie są informacjami publicznymi. W tej sytuacji organ wypełnił obowiązek poinformowania skarżącej o powyższym, co zostało zrealizowane przez wystosowanie odpowiedzi na wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie w zakresie rozpoznania przez organ punktów 9, 10 i 13 wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. W pozostałym zakresie skarga okazała się niezasadna. W sprawie nie jest sporne między stronami, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Do organów władzy publicznej niewątpliwie należą bowiem państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, którzy - jako organy rządowej administracji zespolonej w powiecie - wykonują zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej określone w rozdziale 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r., poz. 416, powoływanej dalej jako u.p.i.s. - art. 10 ust. 1 pkt 3). Bezsporne jest również, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej, który wpłynął do organu w dniu [...] grudnia 2024 r. w czternastodniowym terminie wynikającym z treści art. 13 ust. 1 u.d.i.p., bowiem uczynił to w piśmie z dnia [...] stycznia 2025 r. Jak podkreśla się w ugruntowanym już orzecznictwie sądów administracyjnych, informację publiczną stanowią informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.i.s., w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 września 2017 r. sygn. akt II SAB/Po 96/17 oraz wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 listopada 2018 r. sygn. akt II SAB/Sz 119/18; wszystkie powoływane orzeczenia są dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Informację publiczną stanowią więc przede wszystkim informacje dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych, wynikające z prowadzonych przez państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych oraz wojewódzkich inspektorów sanitarnych rejestrów zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r., poz. 924, powoływanej dalej jako u.z.z.c.z.) oraz § 8 i nast. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz. U. z 2024 r., poz. 138). Źródłami danych do wskazanych rejestrów są w tym zakresie obowiązkowo zgłaszane przez lekarzy lub felczerów rozpoznane odczyny poszczepienne (art. 21 ust. 1 u.z.z.c.z. oraz § 5 ww. rozporządzenia). Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 u.z.z.c.z., państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, prowadzą rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Rejestr chorób zakaźnych zawiera wymienione enumeratywnie w ustawie dane osoby zakażonej, chorej lub zmarłej z powodu choroby zakaźnej, a także osób narażonych na chorobę zakaźną lub podejrzanych o zakażenie lub chorobę zakaźną (art. 30 ust. 2 u.z.z.c.z.). Źródłami danych do rejestru są m.in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze. Powyższe dane również stanowią więc informację publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. Brak wywiązania się z obowiązku zgłoszenia przez wskazane podmioty niepożądanego odczynu poszczepiennego, zakażenia, zachorowania na chorobę zakaźną lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej albo ich podejrzenia lub wyniku badania w kierunku biologicznych czynników chorobotwórczych, które wywołują zakażenie lub chorobę zakaźną, stosownie do art. 52 u.z.z.c.z. podlega karze grzywny. Uprawnienie do orzeczenia grzywny w tym zakresie należy do organów inspekcji sanitarnej, a zatem informacja o ilości takich grzywien ma walor informacji publicznej, jako związana z działalnością wskazanych organów. Z kolei z art. 17 ust. 9b u.z.z.c.z. i § 17 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 782), wynika, że państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu są przekazywane raporty o przypadkach niewykonania obowiązkowych szczepień ochronnych. Raporty te zawierają imienne wykazy: 1) osób małoletnich objętych obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi, które nie były poddane lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu albo u których nie zostały przeprowadzone obowiązkowe szczepienia ochronne, mimo niestwierdzenia u nich przeciwwskazań do szczepienia, 2) osób sprawujących prawną pieczę nad osobą małoletnią, o której mowa w pkt 1, o ile jest to możliwe do ustalenia. Powyższe dane również podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ponadto, informacją publiczną są również inne dane pozyskiwane w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie. Za informację publiczną uznać należy więc również dane na temat liczby odroczonych szczepień, liczby osób uchylających się od szczepień czy też zmarłych z powodu szczepień (por. np. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 15 lipca 2025 r. sygn. akt III SA/Gl 119/25). Należy przy tym zauważyć, że jak wynika z art. 17 u.z.z.c.z., w zakresie obowiązkowych szczepień ochronnych, organy inspekcji sanitarnej nie przeprowadzają szczepień ochronnych, a jedynie sprawują nadzór w tym zakresie, co realizowane jest przede wszystkim poprzez przekazywane im przez lekarzy sprawozdania z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych sporządzane na urzędowych formularzach, których wzory oraz tryb przekazywania określono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. We wzorach tego rodzaju sprawozdań określonych w załączniku nr 6 wskazanego rozporządzenia zbiorczo wskazano liczbę osób poddanych szczepieniom w danym kwartale (to jest bez przekazywania organom inspekcji sanitarnej szczegółowych personaliów i danych dotyczących osób zaszczepionych) oraz liczbę osób, które uchyliły się w danym kwartale od obowiązku szczepień. Wzór wskazuje na konieczność dołączania do sprawozdania imiennego wykazu osób uchylających się od obowiązku szczepień. Spośród informacji dotyczących nadzoru sprawowanego nad wykonywaniem obowiązkowych szczepień ochronnych, charakter informacji publicznej, do udostępnienia której zobowiązany jest PPIS, ma nie tylko taka informacja, jaką organy inspekcji sanitarnej posiadają na podstawie przekazanych im sprawozdań. Jeśli organy te mają dostęp do innych danych (z innych źródeł), to zobowiązane są je udostępnić. Nadzór organów inspekcji sanitarnej w zakresie realizacji obowiązku szczepień ochronnych nie obejmuje natomiast kwestii odszkodowawczych. Zgodnie bowiem z art. 17a ust. 6 u.z.z.c.z. właściwe w tym przypadku świadczenia kompensacyjne (w związku z wystąpieniem określonego rodzaju odczynów poszczepiennych) są przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta, a nie przez organy inspekcji sanitarnej. Jakkolwiek zatem informacje o odszkodowaniach z tytułu niepożądanych odczynów poszczepiennych - jako dotyczące majątku publicznego - mają walor informacji publicznej, nie sposób przyjąć, by informacje te każdorazowo pozostawały w dyspozycji organów inspekcji sanitarnej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd stwierdza, że udzielając odpowiedzi na pytania 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 11, 12, 14 i 15, organ nie naruszył przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem udzielił skarżącej odpowiedzi na wyżej wymienione pytania zawarte we wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r., a odpowiedź ta zdaniem Sądu spełnia wymogi określone w przepisach u.d.i.p. Organ udostępnił bowiem szereg żądanych informacji bądź poinformował wnioskodawczynię, że dana informacja nie stanowi informacji publicznej. Analiza udzielonych przez organ odpowiedzi nie potwierdza zarzutu skarżącej, iż są one niepełne i niewyczerpujące. Wskazać należy, że większość skierowanych do organu we wniosku pytań wykraczała poza zakres jego kompetencji, a zostały one sformułowane w sposób wskazujący na oczekiwanie przez skarżącą, że w udzielonej odpowiedzi organ ustosunkuje się do subiektywnych ocen i wątpliwości co do zasadności szczepień ochronnych, bezpieczeństwa szczepionek, a także udzieli skarżącej różnorodnych porad w zakresie wiedzy prawnej i medycznej. Tego rodzaju oczekiwania skarżącej nie mogły być zrealizowane, gdyż wykraczałoby to poza zakres pojęcia informacji publicznej. Odpowiadając na pytania 3 i 4 wniosku, organ poinformował, jaka jest podstawa prawna jego działania w zakresie realizacji obowiązku poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym, a także w jaki sposób i od kogo pozyskuje informacje o braku realizacji tego obowiązku. Odpowiedź organu w tym zakresie Sąd uznaje za pełną i zgodną z treścią zadanych pytań. Podobnie należy ocenić odpowiedź na pytanie 8 wniosku. Organ poinformował, ile odnotowano na terenie działania organu ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych, a także jakie to były odczyny (w tym zakresie organ poinformował, że były to zgłoszenia NOP po szczepieniach innych niż BCG). Odpowiadając na pytanie 11 i 12 wniosku, organ opisał tryb postępowania w związku z podejrzeniem wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego, a także wskazał, że na terenie jego działalności nie wykryto w ciągu ostatnich 5 lat żądnego przypadku niedopełnienia obowiązku zgłoszenia przez lekarza niepożądanego odczynu poszczepiennego. Tę odpowiedź Sąd uznaje również za stanowiącą prawidłowe wypełnienia obowiązku nałożonego na organ przepisami u.d.i.p. Organ udzielił także odpowiedzi na pytanie 14 dotyczące dokonywanej przez pracowników organu zmiany kwalifikacji NOP, wyjaśniając, że pracownicy organu nie dokonują tego rodzaju zmian. Podsumowując rozważania Sądu w tym zakresie, należy stwierdzić, że organ udostępnił w ustawowym terminie skarżącej informację publiczną żądaną w punktach 3, 4, 8, 11, 12 i 14 wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. Okoliczność, że skarżąca nie podziela stanowiska zawartego w tej odpowiedzi organu lub uznaje ją za niezgodną z rzeczywistością, nie ma wpływu na dokonaną przez Sąd ocenę wystąpienia w tej sprawie bezczynności organu. Sąd podziela również stanowisko organu zawarte w piśmie z dnia [...] stycznia 2025 r. co do tego, że pytania zawarte w punktach 1, 2, 5, 6, 7 i 15 wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. nie stanowiły informacji publicznej. Należy bowiem zwrócić uwagę, że nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. zagadnienia z zakresu wiedzy medycznej, farmakologii, jakości i skuteczności leków i szczepień, ochrony zdrowia oraz metod postępowania leczniczego (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 16 listopada 2022 r. sygn. akt II SAB/Sz 211/22, wyrok WSA w Lublinie z dnia 6 marca 2025 r. sygn. akt II SAB/Lu 7/25). Zagadnienia te nie mieszczą się w zakresie informacji o sprawach publicznych rozumianych jako informacje wytworzone przez władze publiczne, przez osoby pełniące funkcje publiczne lub inne podmioty, które wykonują funkcje i zadania publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, ani też informacje odnoszące się do władz, osób i innych podmiotów publicznych. Za słuszne w związku z tym Sąd uznał stanowisko organu, że informacji publicznej nie dotyczy pytanie nr 1 i 2 wniosku, które dotyczyły stanu wiedzy medycznej i sposobów jej stosowania w praktyce przez lekarzy. Udzielona skarżącej odpowiedź w zakresie tych pytań jest zatem prawidłowa. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, organ w trybie informacji publicznej nie jest zobligowany do odpowiedzi na pytania dotyczące wiedzy prawniczej, zmierzające do dokonania przez organ wykładni przepisów (por. m.in. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2022 r. sygn. akt III SAB/Gd 170/22, wyrok WSA w Lublinie z dnia 28 grudnia 2022 r. sygn. akt II SAB/Lu 139/22). W szczególności, organ, jakim jest inspektor sanitarny, nie ma kompetencji do badania konstytucyjności przepisów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 9 kwietnia 2024 r. sygn. akt II SAB/Bd 16/24). Informacji publicznej nie dotyczyło zatem sformułowane przez stronę skarżącą we wniosku pytanie czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać NOP nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? (punkt 6 wniosku). Podobnie należy ocenić pytanie zawarte w pkt 7 wniosku, zmierzające w istocie do udzielenia skarżącej porady prawnej dotyczącej uzyskania odszkodowania. Również informacja, kto ustala listę przeciwskazań do szczepień w Polsce i kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia (punkt 5 wniosku), nie stanowi informacji publicznej. Obejmuje ona zagadnienia z zakresu wiedzy prawniczej i medycznej. Nie ma aktów prawnych zawierających listę przeciwskazań do wykonania szczepienia ochronnego. Lekarz stwierdza przeciwskazania do szczepienia zgodnie z aktualną wiedzą medyczną. Przeciwskazania do podania leku są wskazywane w Charakterystyce Produktu Leczniczego, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. 2024 r., poz. 686). Informacją publiczną nie są także zagadnienia dotyczące działalności innych podmiotów, w tym Światowej Organizacji Zdrowia (por. w tym zakresie m.in. wyroki WSA w Lublinie: z 16 marca 2023 r. sygn. akt II SAB/Lu 9/23 i II SAB/Lu 10/23, z 24 stycznia 2023 r. sygn. akt II SAB/Lu 161/22 oraz cytowane tam orzecznictwo). Na pytanie czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie ? (punkt 15 wniosku), organ zasadnie zatem odpowiedział, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Z tych przyczyn Sąd uznał, że organ, udzielając odpowiedzi na wniosek z dnia [...] grudnia 2024 r. w piśmie z dnia [...] stycznia 2025 r. nie pozostawał w bezczynności w zakresie punktów 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 11, 12, 14 i 15 wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. W tym zakresie skarga na bezczynność organu podlegała oddaleniu (pkt 3 sentencji). Odmiennie natomiast Sąd ocenił, dokonując analizy treści wniosku oraz odpowiedzi na wniosek, wystąpienie w tej sprawie bezczynności organu w zakresie dotyczącym punktów 9, 10 i 13 wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r. W ocenie Sądu, odpowiedź organu w tym zakresie jest niepełna lub w istocie nie stanowi odpowiedzi na zadane pytania. Otóż, w punkcie 9 wniosku strona zażądała udzielenia odpowiedzi na pytanie: "Ile organ w ciągu ostatnich 5 lat odnotował niepożądanych odczynów poszczepiennych z podziałem na poszczególne szczepionki?" Tymczasem organ wprawdzie poinformował, ile odnotowano niepożądanych odczynów poszczepiennych, jednak jego odpowiedź nie uwzględnia podziału tychże odczynów w zależności od rodzajów szczepionek, po których takie odczyny wystąpiły. Odpowiedź organu na to pytanie jest zatem niepełna. Z kolei w punkcie 10 wniosku skarżąca zadała pytanie: Za ile z tych niepożądanych poszczepiennych wypłacono odszkodowanie? W tym zakresie organ odpowiedział, że pytanie to stanowi zapytanie prawne, a więc nie dotyczy informacji publicznej. Tymczasem pytanie o liczbę spraw, w których wypłacono odszkodowanie, jako związana z funkcjonowaniem władzy publicznej i gospodarowaniem mieniem publicznym mieści się w zakresie informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Wprawdzie – jak wskazano wyżej – nadzór organów inspekcji sanitarnej w zakresie realizacji obowiązku szczepień ochronnych nie obejmuje kwestii odszkodowawczych, jednak w piśmie z dnia [...] stycznia 2025 r. organ nie poinformował skarżącej, że informacji wskazanej w pkt 10 wniosku nie posiada, zaś sąd administracyjny nie może dokonywać za organ samodzielnych ustaleń w tym zakresie. Również w zakresie punktu 13 wniosku odpowiedź organu nie może zostać oceniona jako precyzyjna, a przez to wystarczająca. Pytanie skarżącej dotyczyło bowiem tego, ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania organu w ciągu ostatnich 5 lat. Tymczasem odpowiedź organu dotyczyła śmierci w wyniku wystąpienia niepożądanego odczytu poszczepiennego. Jest to zatem odpowiedź dotycząca węższego zakresu niż zawarty w omawianym pytaniu. Skoro do dnia wydania wyroku w tej sprawie organ nie udostępnił żądanych w punktach 9, 10 i 13 wniosku informacji, ewentualnie nie poinformował, że nie jest w ich posiadaniu lub nie wydał decyzji o odmowie ich udostępnienia, to nie budzi wątpliwości Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, że organ pozostaje bezczynny w rozpatrzeniu punktów 9, 10 i 13 wniosku skarżącej z dnia [...] grudnia 2024 r. W związku z powyższym Sąd w pkt 1 sentencji zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w wyżej wskazanym zakresie w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Zgodnie z art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), uwzględniając skargę na bezczynność, sąd stwierdza jednocześnie, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1181/13). W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z akt administracyjnych, organ po wpłynięciu wniosku o udostępnienie informacji publicznej udzielił niezwłocznie, w ustawowym terminie odpowiedzi na ten wniosek, udzielając żądanej informacji w pewnym zakresie, informując wnioskodawczynię w pozostałej części, że wnioskowana przez nią informacja nie ma charakteru informacji publicznej. Powyższe świadczy o tym, że bezczynność organu w części dotyczącej punktów 9, 10 i 13 wniosku nie była skutkiem zlekceważenia prawa skarżącej do uzyskania żądanej informacji publicznej, lecz wynikała z błędnej oceny charakteru części żądanej w tej sprawie informacji (punkt 10 wniosku) oraz przedmiotu żądania w zakresie punktów 9 i 13 wniosku. W związku z powyższym Sąd przyjął, że bezczynności organu w tej sprawie nie można przypisać rażącego charakteru w wyżej przedstawionym rozumieniu. Z tych przyczyn, Sąd uznał w pkt 2 sentencji wyroku, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie wystąpiły okoliczności przemawiające za wymierzeniem organowi grzywny. Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a., Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz strony skarżącej sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Stosowanie środków określonych w art. 149 § 2 p.p.s.a. wobec organu jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której sąd może skorzystać, jeżeli realia sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, te dodatkowe środki mogą być stosowane szczególnie wówczas, gdy istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 131/21). W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, w szczególności biorąc pod uwagę, że bezczynność organu dotyczyła jedynie trzech punktów wniosku składającego się łącznie z 15 rozbudowanych punktów, była ona skutkiem nieprawidłowej interpretacji treści tej części wniosku, nie zaś lekceważenia uprawnień skarżącej do uzyskania informacji publicznej. Sąd uznał zatem, że brak było konieczności stosowania dodatkowych środków mających na celu motywowanie organu do załatwienia sprawy. Sąd oddalił zatem skargę również w zakresie wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji. Oddalenie skargi w pozostałym zakresie w pkt 3 sentencji nastąpiło na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach w punkcie 4 sentencji orzeczono na podstawie art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Koszty te stanowi uiszczony przez skarżącą wpis od skargi w wysokości 100 zł. Sąd w punkcie 5 sentencji wyroku odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania w pozostałej części obejmującej koszty zastępstwa procesowego, działając na podstawie art. 206 p.p.s.a. Sąd wziął pod uwagę, że skarga została uwzględniona jedynie w nieznacznej części, zaś organ nie pozostawał w tej sprawie w bezczynności co do 12 z 15 punktów wniosku z dnia [...] grudnia 2024 r., co oznacza, że w sprawie wystąpił uzasadniony przypadek w rozumieniu powołanego przepisu. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło