II SA/Go 667/21

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2021-10-14

Skład orzekający: Adam Jutrzenka - Trzebiatowski, Krzysztof Rogalski, Kamila Karwatowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na przewoźnika za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu jest zasadne, gdy przewoźnik argumentuje, że brak transmisji danych był niezależny od niego, a organy nie wykazały winy po jego stronie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nałożenie kary pieniężnej na przewoźnika za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania danych geolokalizacyjnych jest zasadne, ponieważ przepisy ustawy SENT mają charakter obiektywny i nie wymagają wykazania winy przewoźnika. Brak transmisji danych nie był spowodowany wadliwym działaniem systemu SENT GEO, a strona skarżąca nie wykazała, aby niedopełnienie obowiązku wynikało z przyczyn od niej niezależnych lub aby wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary ze względu na ważny interes przewoźnika lub interes publiczny.
Stan faktyczny
Funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej podczas kontroli stwierdzili, że przewoźnik (E. spółka z o.o.) nie przekazywał aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem SENT. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego nałożył na spółkę karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i ustawy SENT, w szczególności brak wyjaśnienia przyczyn nieprzekazywania danych oraz niezastosowanie przepisów o odstąpieniu od nałożenia kary.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka - Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Asesor WSA Kamila Karwatowicz Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2021 r. sprawy ze skargi E. spółki z o. o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę. W dniu [...] marca 2019 r. na byłym Drogowym Przejściu Granicznym w [...], funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej przeprowadzili kontrolę środka przewozowego – ciągnika [...] o nr rejestracyjnym [...] z naczepą ciężarową nr rejestracyjny [...]. Przewoźnikiem towaru, tj. płynu chłodzącego [...] o łącznej masie 5.876 kg, klasyfikowanego m.in. do kodu CN 2710 i 3820, przewożonego z Holandii do Polski, była firma E. Spółka z o.o. W toku kontroli kierujący w/w zestawem pojazdów przedstawił m.in. numery referencyjne [...]. W trakcie kontroli stwierdzono, iż przewoźnik nie dokonał obowiązku przekazania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego ww. zgłoszeniami SENT. Mając na uwadze powyższe, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wszczął z urzędu Spółki postępowanie w przedmiocie kary pieniężnej za niewywiązanie się przewoźnika z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru, aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego w/w zgłoszeniami. Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego, działając m.in. na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej w skrócie o.p.), art. 22 ust. 2a w związku z art. 10 a ust. 1, art. 26 ust. 1, 2 i 5 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 2332, ze zm., dalej w skrócie ustawa SENT), w pkt 1 nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 10.000,00 zł za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru, aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towarów [...], o których mowa w art. 10a ust. 1 ustawy SENT oraz w pkt 2 odstąpił od nałożenia kary na Spółkę za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towarów [...]. Jak wynika z uzasadnienia decyzji, w toku postępowania ustalono, iż zarówno po stronie operatora [...] oraz administratora systemu SENT-GEO nie odnotowano żadnych nieprawidłowości w działaniu tego systemu, a zatem to przewoźnik nie dochował staranności, choćby poprzez zainstalowanie darmowej aplikacji, za pomocą której można sprawdzić, czy sygnał z lokalizatora jest przekazywany poprawnie do systemu SENT-GEO. Stąd też odpowiedzialność w tej sytuacji będzie ponosił przewoźnik czyli E. Spółka z o.o., który nie wywiązał się z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru, aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu. Jednocześnie organ nie dopatrzył się podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej w oparciu o treść art. 22 ust. 3 ustawy SENT, zwłaszcza że w toku postępowania Spółka, pomimo udzielonej jej stosownej informacji, nie wniosła o takie odstąpienie. Ponadto organ przeanalizował sytuację finansową strony pod kątem możliwości odstąpienia od nałożenia kary z urzędu, przy czym stwierdził brak istnienia przesłanek przemawiających za odstąpieniem od nałożenia kary z uwagi na "ważny interes podatnika" uznając, iż w przedmiotowej sprawie interes publiczny przemawia za odstąpieniem od nałożenia jednej z dwóch należnych kar pieniężnych, bowiem niezasadnym byłoby nałożenie dwóch kar obciążających podmiot, który dokonywał przewozu towarów jednym środkiem transportu, ale objętych dwoma zgłoszeniami SENT. Organ podkreślił, że za takim postępowaniem przemawia interes publiczny rozumiany jako dyrektywa mająca na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa tj. zaufania obywateli do organów państwa. W ocenie Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego choć kara w wysokości 10.000 zł nie jest kwotą obiektywnie małą, to nie powinna powodować znacznego pogorszenia kondycji finansowej firmy, a z uwagi na swoją dolegliwość winna wpłynąć na zwiększenie uwagi, samokontroli i dołożenie szczególnej staranności podczas dokonywania kolejnych zgłoszeń SENT. W wyniku wniesionego przez Spółkę odwołania w zakresie pkt 1 decyzji organu I instancji, decyzją z [...] maja 2021 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: "DIAS") działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art 187 § 1, art. 191 o.p., art. 10a ust. 1, art. 22 ust. 2a, ust.3, art. 26 ust.3 pkt 2 ustawy SENT, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu DIAS wskazał, iż wobec jednoznacznego potwierdzenia faktu uchybienia obowiązkowi określonemu w powołanym art. 10 a ust. 1 ustawy SENT, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego zasadnie wymierzył przewoźnikowi karę pieniężną na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy SENT. Dla ustalenia, czy wypełniona została dyspozycja powyższego przepisu, wystarczające jest bowiem wykazanie, że doszło do naruszenia obowiązku związanego z drogowym przewozem towarów, o którym mowa w art. 10 a ust. 1 ustawy SENT, a to potwierdza zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Samo zaś nałożenie kary pieniężnej nie podlega uznaniu administracyjnemu co oznacza, że w sytuacji ziszczenia się ustawowej przesłanki organ nie ma możliwości dokonywania analizy przyczyn naruszenia obowiązków przez uczestnika przewozu. Zdaniem organu II instancji obowiązek wynikający z art. 10 a ustawy SENT nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych i został w niniejszej sprawie zastosowany wprost. Strona powoływała się na fakt, iż zarówno Spółka jak i podmiot będący operatorem systemu GPS byli przekonani, że nie ma żadnych nieprawidłowości przy przekazywaniu lokalizacji do systemu SENT. W toku postępowania, na podstawie pisma Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] maja 2019 r. ustalono jednak jednoznacznie, że w okresie realizacji przedmiotowego przewozu nie odnotowano wadliwego działania systemu SENT GEO, które mogłoby wpłynąć na przekazywanie danych przez operatora [...] do systemu. Również w dniu przewozu tj. [...] marca 2019 r. nie stwierdzono w systemie Help Desk zgłoszenia przewoźnika dotyczącego problemu w działaniu systemu. Ponadto zgodnie z pozyskaną informacją operatorem [...] w przedmiotowej sprawie była firma M. Ustalono, że w systemie nie odnotowano danych geolokalizacyjnych środka transportu zarówno objętego kontrolą, jak też innych urządzeń geolokalizacyjnych obsługiwanych przez w/w operatora. Co istotne zgodnie z wyjaśnieniami firmy M. przesłanymi przez przewoźnika za pismem z dnia [...] października 2019 r., firma M. z dniem [...] października 2018 r. została poprawnie zgłoszona do rejestracji jako podmiot [...] w Izbie Administracji Skarbowej i w dniu 13 listopada 2018 r. otrzymała potwierdzenie powyższej rejestracji. Podmiot ten dołożył wszelkich starań w celu spełnienia wymagań od operatora [...]. Jak ustalono, informacja o braku prawidłowej transmisji danych z urządzeń należących do firmy M. została przekazana dopiero po przeprowadzeniu przedmiotowej kontroli w dniu [...] marca 2019 r. Nigdy wcześniej firma nie otrzymała informacji od organu właściwego odnośnie nieprawidłowości w transmisji danych pomiędzy urządzeniami GPS, a systemem SENT. W związku z powyższym nie miała wiedzy o błędzie w świadczonej usłudze, przez co nie mogła podjąć stosownych działań, aby wspomniany błąd został wyeliminowany. Organ odwoławczy podkreślił, że w zaistniałych w sprawie okolicznościach nie ma znaczenia, podnoszony przez odwołującą się Spółkę fakt braku wpływu na ujawnione podczas kontroli nieprawidłowości. Przepisy ustawy SENT mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia zasad systemu monitorowania drogowego przewozu towarów wrażliwych. Zostały one ukształtowane tak, że przewidują sankcje pieniężne za sam obiektywnie stwierdzony fakt naruszenia przepisów. Kary pieniężne nakładane w trybie administracyjnym, są obligatoryjne i niezależne od winy odpowiedzialnego podmiotu. Organy nie mogą uznaniowo oceniać okoliczności każdego przypadku naruszenia przepisów, wśród których zdarzać się mogą również niezamierzone przypadki naruszeń ustawy, będące skutkiem błędu, omyłki, czy działania przyczyn zewnętrznych. System kar z uwagi na sposób ich wymierzania, jest czytelny, łatwy do stosowania i przejrzysty. Kara jest wysoka, tak by niedopełnienie obowiązku rejestracji, uzupełniania i aktualizacji wpisów było dla podmiotów nieopłacalne. Odnosząc się do zawartego w odwołaniu wniosku o odstąpienie od nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT z uwagi na wystąpienie w sprawie zarówno ważnego interesu przewoźnika jak i interesu publicznego DIAS zauważył, iż w toku postępowania pierwszoinstancyjnego, w postanowieniu o wszczęciu z urzędu postępowania Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego poinformował przewoźnika o instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej wynikającej z przepisów ustawy SENT oraz powiadomił o możliwości przedstawienia dokumentów mogących stanowić podstawę do ewentualnego zastosowania w rozpatrywanej sprawie powołanego przepisu. Strona nie przedłożyła żadnych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, jak również nie wskazała żadnych okoliczności wystąpienia przesłanek "ważnego interesu podatnika", czy też "ważnego interesu publicznego", zatem organ z urzędu podjął działania, by uzyskać dokumenty świadczące o sytuacji ekonomicznej strony oraz dokonał analizy tych dokumentów. Organ II instancji uznał, iż ze zgromadzonych dokumentów dotyczących sytuacji finansowej firmy nie wynika, by wystąpiły okoliczności wyróżniające Spółkę od sytuacji innych podatników, a obciążenie w niniejszym postępowaniu karą pieniężną odwołującej się strony, nie wiąże się z zagrożeniem dla jej istotnego interesu i nie wystąpiły okoliczności nadzwyczajne czy też zdarzenia losowe, które umożliwiałyby odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej. Jednocześnie, z uwagi na fakt, że przewoźnik jednym środkiem transportu dokonywał przewozu towarów objętych dwoma zgłoszeniami SENT, a naruszenie dotyczyło samego przewozu towarów poprzez nieprzekazywanie aktualnych danych geolokałizacyjnych środka transportu a nie zgłoszeń SENT, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego odstąpił od nałożenia kary na Spółkę za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru aktualnych danych geolokałizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem [...]. Organ II instancji uznał, że w tej sytuacji interes publiczny rozumiany, jako dyrektywa mająca na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa tj. zaufania obywateli do organów państwa przemawiał za odstąpieniem od nałożenia jednej z dwóch należnych kar pieniężnych. Niezasadnym bowiem byłoby nałożenie dwóch kar pieniężnych obciążających podmiot, który dokonywał przewozu towarów jednym środkiem transportu, ale objętych dwoma zgłoszeniami SENT. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. Spółka z o.o. zarzuciła naruszenie art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. dalej jako k.p.a.), poprzez: akceptację przez organ II instancji niepodjęcia przez organ I instancji działań zmierzających do całościowego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności brak ustaleń co do tego, czy przyczyna nieprzesyłania danych geolokalizacyjnych leżała po stronie Spółki, organu I instancji bądź była niezależna od stron; pominięcie przez organ II instancji działania organu I instancji w sposób nie budzący zaufania, tj. nieinformowania strony lub podmiotu obsługującego w jego imieniu system SENT o braku danych geolokalizacyjnych dla przedmiotowego pojazdu, podczas gdy według stanowiska organu I instancji utrata danych geolokalizacyjnych musiała być dla niego widoczna oraz poprzez pominięcie przez organy obu instancji wyczerpującego wyjaśnienia przyczyn, dla których uznano, że przyczyny nieprzesyłania danych geolokalizacyjnych leżała po stronie Skarżącego oraz dlaczego uznano, że Skarżący nie dochował należytej staranności przy zapewnieniu przesyłania stosownych danych; naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 22 ust. 2a w zw. z art. 10 a ust. 1 ustawy o SENT poprzez nałożenie kary pieniężnej pomimo dokonania przez Spółkę wszystkich czynności służących zapewnieniu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu; art. 22 ust. 2b w zw. z art. 10 a ust. 1 ustawy SENT poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia na Spółkę kary pieniężnej za niewywiązywanie się przewoźnika z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towaru [...], podczas gdy ewentualne nieotrzymanie danych przez organ i instancji mogło wynikać jedynie z niedostępności rejestru; art. 22 ust. 3 ustawy o SENT poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia na Spółkę kary pieniężnej podczas gdy uzasadniony interes skarżącego oraz interes publiczny przemawiają za odstąpieniem od wymierzenia kary w sytuacji braku winy w ewentualnym niedostarczeniu danych geolokalizacyjnych do adresata oraz dochowania należytej staranności, by zapewnić skuteczne przekazanie danych. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją Decyzją organu I instancji w części zaskarżonej odwołaniem. W uzasadnieniu skargi wskazano m.in., iż zaniechanie organu I instancji, zaakceptowane przez organ II instancji, polegało na nieustaleniu, co było przyczyną nieprzekazywania danych geolokalizacyjnych. Konieczne było bowiem stwierdzenie, czy przyczyna nieprzekazania danych geolokalizacyjnych leżała po stronie przewoźnika, organu, czy też z przyczyn niezależnych zarówno od przewoźnika, jak i organu. Zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie organ I instancji nie ustalił de facto przyczyny niedostarczenia w sposób skuteczny danych lokalizacyjnych do systemu SENT GEO. Skarżąca podkreśliła, że organ obowiązany był z urzędu zweryfikować techniczne aspekty sprawy, tj. w szczególności to, czy dane geolokalizacyjne zostały prawidłowo nadane i jaka była przyczyna ich nieotrzymania przez adresata. Ostatecznie skarżący zaznaczył, iż nie był karany za uchybienia podobne do stwierdzonych, a zatem skutecznie zapewnia przekazywanie danych geolokalizacyjnych do systemu SENT GEO i ewentualne nałożenie na niego kary nie służy realizacji celów kary, a jedynie godzi w ogólną zasadę sprawiedliwości oraz podważa zaufanie obywateli do organów administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie pełnomocnik Spółki wyjasnił nadto, iż w ocenie strony skarżącej jest niemal pewne, iż organ zmienił porty nasłuchujące, o czym strona nie została poinformowana. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Istota niniejszej sprawy sprowadzała się do oceny zasadności oraz zgodności z prawem nałożenia na skarżącą Spółkę kary pieniężnej w kwocie 10.000 zł z tytułu niezapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych stosownie do art. 10a ust. 1 ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 859 ze zm. – w wersji obowiązującej w dacie wydania zaskarżonej decyzji, dalej w skrócie ustawa SENT). Stosownie do treści art. 7 ust. 1 tej ustawy, w przypadku przewozu towaru z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego przewoźnik jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia. Jak wynika z art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. l ustawy SENT, w przypadku przewozu po drodze publicznej zgłoszenie zawiera m.in. numer lokalizatora albo numer urządzenia. Natomiast w myśl art. 10a ustawy SENT przewoźnik w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem (ust. 1) oraz wyposażyć środek transportu, o którym mowa w ust. 1, w lokalizator (ust. 2), chyba że dane geolokalizacyjne środka transportu są przekazywane do rejestru z zewnętrznego systemu lokalizacji (ust. 3). Konsekwencje naruszenia powołanych przepisów określa art. 22 ust. 2a ustawy SENT, w myśl którego w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Treść cytowanych przepisów w odniesieniu do stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazuje na ziszczenie się przesłanek do nałożenia kary pieniężnej określonej w art. 22 ust. 2a ustawy SENT. Z okoliczności sprawy wynika bowiem, że obowiązek zapewnienia przekazywania danych, o którym mowa w art. 10a ustawy SENT, nie został spełniony. Skarżąca Spółka faktu tego nie kwestionowała. W toku postępowania argumentowała natomiast, iż była to okoliczność od niej niezależna, mająca w ocenie strony wynikać z wadliwości urządzenia, polegającej na braku prawidłowej transmisji danych oraz z niedostępności rejestru, na co Spółka nie miała żadnego wpływu. Na rozprawie pełnomocnik strony wywodził dodatkowo, że w jego ocenie organ dokonał zmiany portu nasłuchującego, o czym Spółka nie została poinformowana. Strona skarżąca nie wykazała jednakże w żaden sposób powyższych okoliczności, w tym aby niedopełnienie powyższego obowiązku było wynikiem niedostępności rejestru. Dodatkowo podkreślić należy, iż w toku postępowania organ poczynił ustalenia co do prawidłowości działania systemu SENT GEO w dacie kontroli, uzyskując od upoważnionych instytucji informację, iż w dniu [...] marca 2019 r. nie odnotowano w tym zakresie żadnych nieprawidłowości, które mogłoby wpłynąć na przekazywanie danych przez operatora [...] do systemu. Należy w tym miejscu zaznaczyć, iż przepisy ustawy SENT nie uzależniają wymierzenia kary pieniężnej od wystąpienia winy po stronie przewoźnika. Regulacja ta została ukształtowana w ten sposób, iż przewiduje sankcje pieniężne za obiektywnie stwierdzony fakt niedopełnienia obowiązków wynikających z ustawy. Wobec powyższego należało rozstrzygnąć, czy organy prawidłowo rozważyły przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej określonej w art. 22 ust. 2a ustawy SENT. W myśl art. 22 ust. 3 tej ustawy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2a. z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Posłużenie się przez ustawodawcę w treści art. 22 ust. 3 ustawy SENT nieostrymi pojęciami "ważny interes przewoźnika" oraz "interes publiczny" oznacza brak określonego katalogu przesłanek i wymaga wypełnienia ich treści w konkretnej sprawie przez odwołanie się do całokształtu konkretnych okoliczności i faktów. Ogólną dyrektywą interpretacyjną w stosunku do tych pojęć jest uznanie, iż odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej stanowi wyjątek od opisanej wyżej zasady obligatoryjności tej kary. Ważnego interesu przewoźnika nie można utożsamiać z jego subiektywnym przekonaniem o potrzebie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Niewątpliwie nadzwyczajne, losowe sytuacje jak utrata możliwości wywiązania się z zobowiązań, utrata możliwości zarobkowania, trudności finansowe, które w konkretnych okolicznościach wiązałyby się z zagrożeniem dla istotnego interesu zobowiązanego, w szczególności dla realizacji podstawowych potrzeb bytowych osób zobowiązanych i ich rodzin, skutkujące brakiem możliwości uregulowania nałożonej kary, przesądzają o wystąpieniu ważnego interesu przewoźnika. Pojęcia tego nie należy jednakże ograniczać tylko do sytuacji nadzwyczajnych, losowych, na które strona postępowania nie miała wpływu. Ważny interes przewoźnika to również sytuacja ekonomiczna, życiowa, możliwość zarobkowania itp. Z kolei zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie podkreśla się, że interes publiczny to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej takich jak: sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo i zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy (por wyrok NSA z 28 sierpnia 2019 r., II GSK 360/19). W świetle powyższych rozważań uznać należało, iż w sprawie niniejszej nie wystąpiły przesłanki pozwalające na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej ze względu na ważny interes strony. Niezależnie od faktu, iż Spółka nie przedłożyła dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, jak również w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji nie wykazała wystąpienia przesłanek "ważnego interesu przewoźnika", czy też "ważnego interesu publicznego", organ z urzędu uzyskał oraz przeanalizował dokumenty świadczące o sytuacji ekonomicznej strony. W wyniku tej analizy ustalono, iż w dacie wydania zaskarżonej decyzji Spółka nie posiadała zaległości podatkowych oraz zaległości w zakresie niepodatkowych należności budżetowych, nie występowała z wnioskiem o przyznanie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych w latach 2016-2019, wobec Spółki nie prowadzono postępowania egzekucyjnego, w badanym okresie sytuacja finansowa Spółki kształtowała się następująco: 2016 r. – dochód 730.095,39 zł, 2017 r. – strata 294.054,62 zł, 2018 r. – dochód 329.855,61 zł. W 2017 roku Spółka odnotowała zatem stratę, jednak w następnym roku ową stratę odpracowała i osiągnęła wskazany wyżej dochód. Strona nie posiada również zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ponadto w badanym okresie była beneficjentem pomocy publicznej na łączną kwotę 424.815,24 zł. Niezależnie od faktu, iż nawet osiąganie niskich dochodów nie jest co do zasady równoznaczne ze spełnieniem ustawowej przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, powyższa analiza nie wykazała zaistnienia okoliczności wyróżniających Spółkę od sytuacji innych podatników, zaś obciążenie jej karą pieniężną nie wiąże się z zagrożeniem dla jej istotnego interesu. Wprawdzie pojęcia "ważnego interesu strony" nie można ograniczać jedynie do interesu ekonomicznego, jednakże w sprawie nie zaistniały również innego rodzaju okoliczności nadzwyczajne czy zdarzenia losowe, które takie odstąpienie by uzasadniały. Kryterium "ważnego interesu przewoźnika" co do zasady wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli oraz sposobu postępowania podatnika i jednocześnie uniemożliwiają mu wywiązanie się z ciążących na nim obowiązków względem Skarbu Państwa, które w żaden sposób nie mogą zostać zaspokojone bez doraźnej pomocy ze strony organów skarbowych (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 20 kwietnia 2017 r., I SA/Ke 33/17). W ocenie organów orzekających niniejszej sprawie takich wyjątkowych okoliczności nie było, przy czym zdaniem Sądu ocena ta nie wykracza poza ustawowe granice uznania. Za odstąpieniem od sankcji nie przemawia również interes publiczny. W tym bowiem interesie leży powszechne i prawidłowe stosowanie prawa przez wszystkich uczestników łańcucha dostaw towarów wrażliwych. Przyjęte rozwiązania służą prawidłowej realizacji obrotu towarowego i chronią legalny handel takimi towarami. Każdy zatem z podmiotów tego łańcucha jest obowiązany w trakcie całej trasy umożliwić lokalizację pojazdu wraz z towarem. W interesie publicznym leży, by system kontroli był szczelny, skuteczny i bezpieczny, a przede wszystkim by podmioty zajmujące się przewozem towarów objętych systemem monitorowania dochowywały należytej staranności w wypełnianiu swoich obowiązków. W interesie publicznym jest to, by zastosowana sankcja spełniła swoje funkcje prewencyjne. Zasadnie zatem organy obu instancji nie dopatrzyły się, aby względy nadrzędne, o których wyżej mowa, przemawiały za odstąpieniem od nałożenia kary. W toku postępowania nie stwierdzono, aby zaistniały szczególne okoliczności, które realizację omawianego obowiązku ustawowego czyniłyby, jeśli nie generalnie niemożliwą, to co najmniej krańcowo trudną i przez to zasadniczo odmienną od okoliczności zazwyczaj wymuszających zgłaszanie danych w systemie SENT. W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie zatem nie sposób doszukać się przesłanek związanych z wyżej wymienionymi wartościami istotnymi dla całego społeczeństwa, które przemawiałyby za odstąpieniem od nałożenia kary. W konsekwencji argumentacja strony skarżącej zmierzająca do wykazania naruszenia przez organy art. 22 ust. 3 ustawy SENT nie mogła zostać uwzględniona. Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów ustawy SENT, w szczególności jej art. 10a ust. 1, a także art. 22 ust. 2a oraz 2b należy wskazać, iż wynikające z nich normy mają charakter generalny a nie kazuistyczny. Regulacja art. 10a ust. 1 ustawy SENT nakłada na przewoźnika obowiązek zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu w trakcie całej trasy przewozu nie precyzując jednocześnie powinności "szczegółowych", obciążających przewoźnika. Z takiej redakcji przepisu wynika, że przewoźnik obowiązany jest do podjęcia wszelkich działań, jakie w danym przypadku są konieczne dla osiągnięcia celu w postaci zapewnienia przekazywania danych geolokalizacyjnych (por. wyrok WSA w Gliwicach z 6 maja 2021 r., III SA/Gl 61/21). W okolicznościach niniejszej sprawy stwierdzono niedopełnienie obowiązku zapewnienia przekazywania danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem, zgodnie z wymogami ustawy SENT. Faktem jest, że do przekazywania tych danych nie doszło, przy czym – co istotne – nie było to wynikiem nieprawidłowości w działaniu systemu SENT GEO, co ustalono na podstawie informacji uzyskanej od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Odnosząc się z kolei do zawartego w skardze argumentu co do braku prawnego obowiązku korzystania z darmowej aplikacji weryfikującej przesyłanie danych geolokalizacyjnych (co strona skarżąca uważa za "nieprofesjonalne", a nadto mało wiarygodne, mogące wprowadzać w błąd co do weryfikacji wykonania obowiązku z art. 10a ust. 1) należy stwierdzić, iż pomijając opisany wyżej brak sprecyzowania w ustawie "szczegółowych" powinności celem wykonania przedmiotowego obowiązku skarżąca Spółka – nie wykazując, iż skorzystała z tego dostępnego nieodpłatnie narzędzia – od razu przesądza o jego nieskuteczności. Taka argumentacja, z góry wykluczająca przydatność tego narzędzia w sytuacji nieuczynienia z niego użytku oraz niewykonania obowiązku przekazywania danych geolokalizacyjnych – nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd. Ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie dostarczyła podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Organy poczyniły w sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne, wywiodły z nich prawidłowe wnioski, przytoczyły przepisy prawa znajdujące zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego i omówiły ich treść. W toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się również naruszeń procedury, które miałyby lub mogły mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W konsekwencji skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło