II SAB/Wa 735/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 30 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. C. na bezczynność Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia : stwierdzić swą niewłaściwość miejscową i przekazać sprawę do rozpoznania według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie. Pismem z dnia [...] lipca 2025 r. (data złożenia za pośrednictwem platformy ePUAP) A. C. (zwana dalej: skarżącą), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdzając, że skarga dotyczy jego bezczynności, wniósł o oddalenie skargi w całości, jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, zwana dalej: P.p.s.a.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Jako organ administracji publicznej w niniejszej sprawie skarżąca wskazała Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Biłgoraju. Wyjaśnić w tym miejscu trzeba, że krąg podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej wskazany został w art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zwana dalej: u.d.i.p. W kręgu tych podmiotów, stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. znalazły się także (poza władzami publicznymi), inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a wśród nich podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Istotne jest przy tym, że pojęcie jednostki organizacyjnej, o jakiej mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., nie jest tożsame z tym pojęciem użytym w Kodeksie postępowania administracyjnego, czy w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W rozumieniu powołanego przepisu ustawy o dostępie do informacji publicznej, jest to każda jednostka organizacyjna, nawet gdy stanowi część Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, powołana w celu świadczenia zadań na określonym terenie. Oddziały Zakładu Ubezpieczeń Społecznych są jednostkami organizacyjnymi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nieposiadającymi osobowości prawnej, jednak przepisy prawa pozwalają na nie nałożyć obowiązki lub przyznać uprawnienie lub obowiązek wynikający z przepisów prawa. Stąd też jednostką zobowiązaną do udostępnienia informacji publicznej – w zależności od tego od kogo konkretnie strona domaga się udostępnienia informacji – może być zarówno Prezes reprezentujący Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jak i dyrektor oddziału terenowego. Ten ostatni przypadek występuje, gdy wniosek o udostępnienie informacji zostanie skierowany do oddziału terenowego ZUS. Jeżeli działania lub bezczynność oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w tym zakresie staną się następnie przedmiotem skargi złożonej do wojewódzkiego sądu administracyjnego, to w tak zainicjowanym postępowaniu sądowoadministracyjnym oddziałowi ZUS przysługuje przymiot strony przeciwnej (por. wyrok NSA z 29 sierpnia 2018 r. I OSK 904/18, wyrok WSA w Warszawie z 24 listopada 2017 r. II SA/Wa 707/17, wyrok WSA w Gliwicach z 9 lipca 2019 r. III SAB/Gl 41/19). W kontekście powyższych rozważań niezasadne jest stanowisko Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdzające, że jest on organem właściwym do rozpoznania wniosku skarżącej, a wobec złożonej skargi, właściwym do jej rozpoznania jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W niniejszej sprawie sądem administracyjnym właściwym do rozpoznania skargi skarżącej – z uwagi na siedzibę organu - Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] , jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...]. Zgodnie z art. 59 § 1 P.p.s.a., jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym (. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 59 § 1 w związku z art. 13 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.