I OZ 668/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2025 r. sygn. akt IV SA/Wa 1078/25 o odmowie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 3 lutego 2025 r. znak DO.4.7613.8.2023.RF w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 lipca 2025 r. sygn. akt IV SA/Wa 1078/25, na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej p.p.s.a.), odmówił [...] przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 3 lutego 2025 r. znak DO.4.7613.8.2023.RF w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. W ocenie Sądu I instancji argumentacja wniosku nie zasługiwała na uwzględnienie. Profesjonalny pełnomocnik skarżącej uchybienie terminu oraz brak winy w tym uchybieniu uzasadnia powołując się na dolegliwości spowodowane swoim złym samopoczuciem wywołanym gwałtownym pogorszeniem stanu kręgosłupa uniemożliwiającym wyprostowanie i poruszanie się. Dołączono do wniosku dokumentację medyczną. W ocenie WSA w Warszawie, jako brak winy nie może zostać zakwalifikowane zaniedbanie leżące po stronie dokonującej czynności. We wniosku pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. W szczególności ani z uzasadnienia przedmiotowego wniosku, ani z żadnych dokumentów nie wynika, aby w analizowanym okresie istniała niemożność posłużenia się osobą trzecią w celu nadania na poczcie pisma do Sądu stanowiącego odpowiedź na wezwanie Sądu. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła pełnomocnik skarżącej, dochodząc jego zmiany i przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W zażaleniu wskazała, że w czasie swojej choroby jedyny kolega adwokat do którego ma zaufanie był w tym czasie na urlopie, zaś pisma procesowe, w tym skargi, znajdujące się w komputerze stacjonarnym w kancelarii zabezpieczone są hasłem, którego nie może udostępnić osobom trzecim. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a.). Kluczowym zagadnieniem w sprawie o przywrócenie terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy. Wskazać zatem w pierwszej kolejności trzeba, że postępowanie sądowe jest postępowaniem sformalizowanym, czynności podejmowane przez strony muszą być dokonywane w określonych w ustawie terminach i w stosownej formie. Terminy do składania wszelkich pism, w tym również skarg składanych do sądu zostały określone przez ustawodawcę, a niestosowanie się do tych wymogów naraża uczestników postępowania na ujemne skutki procesowe. Odnosząc się do analizowanej sprawy trudno uznać za brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi – nie nadanie odpisów skargi, pełnomocnictwa oraz wskazanie nr PESEL skarżącej w terminie z uwagi na poprzedzający tę czynność ból kręgosłupa i niesprawność nim wywołaną. Osoba zainteresowana przebiegiem postępowania w przypadku braku możliwości sporządzenia i nadania w urzędzie pocztowym korespondencji - może przecież umocować do działania w swoim imieniu osoby trzecie, tym bardziej profesjonalny pełnomocnik, zwłaszcza, że pełnomocnictwo znajdujące się w aktach sprawy upoważnia do dalszych substytucji bądź po prostu zwrócić się o pomoc do osób trzecich w wykonaniu tych prostych czynności. Wskazane w zażaleniu sytuacje nie uzasadniają zatem w żaden sposób przywrócenia terminu, ani nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu. Zgodnie z poglądami orzecznictwa, do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak kataklizmy, problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą i wykazanie tych sytuacji w sposób przekonywujący. Nadto, od profesjonalnego pełnomocnika oczekuje się znacznie większej staranności w organizowaniu własnej pracy i pracy kancelarii - tak, by sprawy klienta na tym nie ucierpiały. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwie zatem ocenił, że wskazane przez pełnomocnika skarżącej okoliczności nie mogą świadczyć o uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd I instancji wskazał także zasadnie na art. 37a ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1564), stosownie do których adwokat wykonujący zawód w kancelarii adwokackiej oraz w spółkach, o których mowa w art. 4a ust. 1, obowiązany jest zapewnić zastępstwo w przypadku urlopu lub innej przemijającej przeszkody tak, aby prowadzone przez niego sprawy nie doznały uszczerbku. Z uwagi na wskazane we wniosku oraz zażaleniu okoliczności, trudno uznać, że pełnomocnik skarżącej nie miała żadnej możliwości podjęcia działania w celu wykonania zobowiązania Sądu w terminie. Za Sądem I instancji wskazać trzeba, że brak dbałości o własne interesy i należytej staranności przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku - oznacza brak wyłączenia winy w przypadku choćby lekkiego niedbalstwa, tym bardziej brak dbałości o interesy mocodawcy. Wskazane zaniedbania obciążają samego skarżącego, a tym samym nie uwalniają one strony od winy w niezachowaniu terminu (por. postanowienie NSA z dnia 21 stycznia 2015 r., I OZ 1226/14, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd nie kwestionuje stanu zdrowia pełnomocnika skarżącej, wykazany nadesłaną do wniosku i zażalenia dokumentacją medyczną, jednak w żaden sposób nie wyklucza on możliwości udzielenia substytucji lub upoważnienia osobie trzeciej do wykonania czynności za pełnomocnika. W świetle powyższego uznać należy, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, okoliczności powołane w zażaleniu nie podważyły bowiem prawidłowej oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., zażalenie oddalił.