IV SAB/Po 228/25

PostanowienieWSA w Poznaniu2025-12-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia petycji mieszkańców podlega kontroli sądu administracyjnego na podstawie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia petycji, ponieważ sposób załatwienia petycji nie jest aktem administracyjnym rozstrzygającym o prawach i obowiązkach jednostki, a ustawa o petycjach nie przewiduje takiej formy kontroli sądowej. W związku z tym skarga w tym zakresie podlega odrzuceniu jako sprawa nienależąca do właściwości sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie rozpatrzenia petycji mieszkańców dotyczącej sprzedaży działki. Wójt Gminy odpowiedział na petycję, informując o braku możliwości sprzedaży w trybie bezprzetargowym. Skarżący domagał się stwierdzenia bezczynności i zobowiązania organu do merytorycznego rozpatrzenia petycji.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., jako sprawę nienależącą do właściwości sądu administracyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 09 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie rozpatrzenia petycji postanawia odrzucić skargę. Pismem z 18 października 2025 r. M. W. (dalej jako: skarżący) wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie rozpatrzenia petycji mieszkańców z 7 grudnia 2024 r. dotyczącej sprzedaży działki nr [...] w M. w trybie bezprzetargowym. Skarżący wskazał, że organ nie odpowiedział na petycję w ustawowym terminie. Skutkiem powyższego, domaga się stwierdzenia bezczynności oraz zobowiązania organu do merytorycznego rozpatrzenia petycji i przekazania jej do Rady Gminy, jako organu właściwego do podjęcia decyzji w sprawie sprzedaży mienia komunalnego. Pismem z 18 listopada 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wyjaśniło, że Wójt Gminy odpowiedział na ww. petycję pismem z dnia 4 marca 2025 r., w którym poinformował skarżącego, że nie ma obecnie możliwości prawnych by przedmiotowa działka została sprzedana w innym trybie niż przetargowy. Zakupem działki zainteresowane są również inne osoby. Wybór trybu przetargowego nie zamyka skarżącemu drogi nabycia przedmiotowej działki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej zwana "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest każdorazowo badaniem dopuszczalności jej wniesienia, obejmującym również ocenę tego, czy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego. Negatywny wynik tej oceny uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw, - a także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Z powyższego wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organu, czy przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, a bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności. Przedłożona Sądowi skarga dotyczy zaś sposobu załatwienia petycji z 7 grudnia 2024 r. złożonej i podpisanej przez mieszkańców Gminy [...]. Zgodnie natomiast z art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach (Dz.U. z 2018 r., poz. 870), sposób załatwienia petycji nie może być przedmiotem skargi. W myśl zaś art. 15 ustawy o petycjach, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do petycji stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Sąd w pełni podziela wyrażony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, wedle którego sposób procedowania w przedmiocie petycji pozostaje poza zakresem właściwości rzeczowej sądów administracyjnych, bowiem ani ustawa o petycjach, ani żadne inne ustawy szczególne nie przewidują dopuszczalności zaskarżenia do sądu administracyjnego działań realizowanych w ramach tego postępowania. Podkreśla się, że rozpatrzenie petycji następuje w formie czynności materialno-technicznej, to jest zawiadomienia, które nie ma charakteru aktu administracyjnego władczo rozstrzygającego o prawach i obowiązkach jednostki wynikających z przepisów prawa administracyjnego, a tylko takie akty stanowią przedmiot kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2025 r., sygn. akt III OSK 2878/24, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA"). W konsekwencji, kontroli sądów administracyjnych na podstawie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak i przepisów szczególnych nie została poddana bezczynność organów władzy publicznej w przedmiocie rozpatrzenia petycji (vide postanowienia: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2020 r., sygn. akt II SAB/Po 81/20; WSA w Kielcach z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. akt II SAB/Ke 81/21; WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 26 lipca 2022 r., sygn. akt I SAB/Go 5/22, CBOSA). Tym samym, zaskarżona bezczynność Wójta Gminy nie mieści się w katalogu spraw rozpatrywanych przez sądy administracyjne. Brak jest również przepisów szczególnych przewidujących kontrolę sądów administracyjnych w tym zakresie. Wobec powyższego już z tego powodu skargę należało odrzucić, jako nienależącą do właściwości sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 58 § 3 P.p.s.a. Sąd odrzucił skargę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło