III SA/Gl 760/25
WyrokWSA w Gliwicach2025-12-11
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Dorota Fleszer, Adam Pawlyta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy Państwowej Straży Pożarnej prawidłowo orzekły o mianowaniu funkcjonariusza na stanowisko kierownika sekcji, uwzględniając potrzeby służby i interes społeczny, a także zapewniając mu prawo do czynnego udziału w postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy PSP prawidłowo mianowały funkcjonariusza na stanowisko kierownika sekcji, kierując się potrzebami służby, które mają prymat nad interesem jednostki. Zapewniono mu prawo do wypowiedzenia się i zapoznania z aktami sprawy, a postępowanie dowodowe nie wymagało uzupełnienia. Kontrola sądowa decyzji uznaniowych jest ograniczona do badania granic uznania administracyjnego i braku dowolności.Stan faktyczny
Skarżący J.J. został mianowany na stanowisko kierownika sekcji w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Z. Decyzją organu I instancji z 15 kwietnia 2025 r. ustalono mu uposażenie i mianowano na stanowisko. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy decyzją z 5 czerwca 2025 r. Skarżący w skardze do WSA w Gliwicach zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 10 k.p.a. poprzez brak umożliwienia mu czynnego udziału w postępowaniu, oraz naruszenie zasady prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), Protokolant Specjalista Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi J.J. na decyzję Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach z dnia 5 czerwca 2025 r. nr 36.2025 w przedmiocie mianowania na stanowisko kierownika sekcji oddala skargę.
Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi decyzja Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej (dalej również: organ odwoławczy; organ II instancji) z 5 czerwca 2025 r. nr 36.2025 (znak: [...]) zgodnie z którą postanowiono o utrzymaniu w mocy decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Z. (dalej również: organ I instancji) z 15 kwietnia 2025 r. nr [...] wydanej w sprawie uposażenia i mianowania J. J. (dalej: strona; skarżący) na stanowisko kierownika sekcji w sekcji kontrolno-rozpoznawczej w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Z. w służbie stałej w systemie codziennym służby.
W podstawie prawnej decyzji organu odwoławczego powołano: art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jedn. z 7 listopada 2025 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.) w związku z art. 36 ust. 1 oraz art. 11a ust. 2 pkt 1 ustawy z 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn. z 15 września 2025 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 1312 ze zm; dalej: ustawa PSP).
Rozstrzygnięcie wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 13 lutego 2025 r. Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w Z., działając na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 3 u.P.S.P., wydał decyzję nr [...] w sprawie ustalenia uposażenia i mianowania skarżącego na stanowisko kierownika sekcji w sekcji kontrolno-rozpoznawczej w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Z. w służbie stałej w systemie codziennym.
W ustawowym terminie, to jest 27 lutego 2025 roku, skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji do Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach za pośrednictwem Komendanta Powiatowego PSP w Z. W złożonym odwołaniu skarżący podniósł zarzuty dotyczące naruszenia jego słusznego interesu oraz potencjalnego naruszenia interesu społecznego poprzez mianowanie go na stanowisko kierownika sekcji kontrolno-rozpoznawczej.
Decyzją nr [...] z 2 kwietnia 2025 r. Śląski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach, uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że w dokumentacji brak jest oceny zgodności powołania z kwalifikacjami oraz predyspozycjami strony, brakuje również analizy dotychczasowego przebiegu służby, wskazania ewentualnych korzyści organizacyjnych oraz argumentów służbowych. Ponadto, organ II instancji zwrócił uwagę na brak odniesienia się do argumentów dotyczących sytuacji rodzinnej i osobistej funkcjonariusza, które powinny być brane pod uwagę przy decyzjach kadrowych. W świetle powyższego, organ pierwszej instancji zobowiązany był do ponownego, kompleksowego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w decyzji organu odwoławczego.
Po przeprowadzeniu ponownego postępowania decyzją z 15 kwietnia 2025 r. w sprawie ustalenia uposażenia i mianowania skarżącego na stanowisko kierownika sekcji w sekcji kontrolno-rozpoznawczej w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Z. w służbie stałej w systemie codziennym od której strona wniosła odwołanie.
W dniu 5 czerwca 2025 r. Śląski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej decyzją nr 36.2025 (doręczoną pełnomocnikowi strony 11 czerwca 2025 r.) utrzymał w mocy decyzję nr [...] Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Z. z 15 kwietnia 2025 r.
W skardze z 11 lipca 2025 r. (data nadania listem poleconym) skierowanej w ustawowym terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (WSA w Gliwicach) skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Poza tym złożono w skardze wnioski dowodowe o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów dołączonych w jej załącznikach.
Wydanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie:
1. art. 10 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez brak udzielenia skarżącemu posiadającemu przymiot strony w niniejszym postępowaniu, udziału w każdym stadium postępowania po uchyleniu pierwotnej decyzji nr [...] z 13 lutego 2025 r. Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w
Z. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania po decyzji nr [...] z 2 kwietnia 2025 r. Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej oraz braku umożliwienia skarżącemu złożenia nowych wniosków dowodowych potwierdzających jego sytuację osobistą, jak również wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań zarówno przed wydaniem skarżonej decyzji z 5 czerwca 2025 r. jak i decyzji poprzedzającej z 15 kwietnia 2025 r. wydanej przez Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Z., przy czym organ nie uczynił zadość wymogom formalnym art. 10 § 2 i 3 k.p.a., bowiem nie utrwalił w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyn odstąpienia od zasady określonej w art. 10 § 1 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem organ nie umożliwił skarżącemu w żaden sposób wypowiedzenia się w sprawie celem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w tym warunków osobistych skarżącego, jego sytuacji rodzinnej oraz braku interesu skarżącego w utrzymaniu skarżonej decyzji w mocy, jak również złożenia stosownych wniosków dowodowych, co skutkowało całkowitym pominięciem słusznego interes skarżącego i słusznego interesu społecznego. Powyższe stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania i winno bezsprzecznie skutkować uchyleniem skarżonej decyzji z 5 czerwca 2025 r. oraz poprzedzającej decyzji z 15 kwietnia 2025 r. Rozmowa organu I instancji ze skarżącym, która miała miejsce 13 marca 2025 r. w żaden sposób nie czyni zadość wymogom określonym w art. 10 k.p.a. Powyższe stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania i winno bezsprzecznie skutkować uchyleniem skarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z 15 kwietnia 2025 r.;
2. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, że "Skarżący miał pełny dostęp do akt sprawy oraz możliwość wypowiedzenia się co do zgromadzonych materiałów" oraz że "strona aktywnie uczestniczyła w postępowaniu co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy, w szczególności dokumentacji z Elektronicznego Zarządzania Dokumentacją (EZD). Zgodnie z raportem z systemu EZD, w dniu 16 kwietnia 2025 r. skarżącemu udostępniono materiały zgromadzone w systemie, w tym notatki służbowe, pisma przewodnie, dokumenty dotyczące odwołania oraz decyzje organu" podczas gdy, decyzja z dnia 15 kwietnia 2025 r. Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Z. wydana została, jak wskazuje sama data w dniu poprzedzającym udostępnienie Skarżącemu dokumentacji z Elektronicznego Zarządzania Dokumentacją, które jak wskazuje sam Organ nastąpiło w dniu 16 kwietnia 2025 r., co miało wpływ na wynik postępowania poprzez uznanie, iż nie zachodzą przesłanki uwzględnienia odwołania Skarżącego od decyzji z 15 kwietnia 2025 r. i uznanie, że zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. podniesiony w odwołaniu z 29 kwietnia 2025 r. od przedmiotowej decyzji nie może się ostać, a w konsekwencji utrzymanie skarżonej decyzji w mocy;
3. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. w zw. z art. 78 § 1 i 2 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez nierozpoznanie wniosku dowodowego o przesłuchanie strony – J. J. - zgłoszonego w odwołaniu od decyzji organu I instancji, a także wydanie decyzji bez przeprowadzenia tego dowodu, co biorąc pod uwagę fakt, iż skarżącemu posiadającemu przymiot strony w postępowaniu administracyjnym nie umożliwiono udziału w każdym stadium postępowania po uchyleniu pierwotnej decyzji nr [...] z 13 lutego 2025 r. Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Z. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania po decyzji nr [...] z 2 kwietnia 2025 r. Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej skutkowało brakiem wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego;
4. art. 81 k.p.a. poprzez uznanie za udowodnione okoliczności wskazanych w skarżonej decyzji Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z 5 czerwca 2025 r. oraz poprzedzającej decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w Z. z 15 kwietnia 2025 r. pomimo braku umożliwienia skarżącemu posiadającemu przymiot strony postępowaniu zakończonym skarżoną decyzją udziału umożliwiono udziału w każdym stadium postępowania wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, pomimo braku zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 10 § 2 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem pozbawienie skarżącego prawa do przedstawienia swojej sytuacji rodzinnej i osobistej uniemożliwiło organowi pełne i rzetelne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz rozważenie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym tych, które mogłyby przemawiać za innym rozstrzygnięciem, aniżeli ujęte w skarżonej decyzji;
5. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak uwzględnienia przez organ sytuacji osobistej skarżącego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem rozważenie tych okoliczności mogłoby przemawiać za innym rozstrzygnięciem, aniżeli ujęte w skarżonej decyzji;
6. art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez organ słusznego interesu skarżącego, polegającego na dotychczasowej możliwości korzystania przez skarżącego z przywileju jakim jest podwyższenie emerytury o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych brał bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, w tym ratowniczo-gaśniczych, lub bezpośrednio tymi działaniami na miejscu zdarzenia kierował - przez co najmniej 30 dni w ciągu roku, co wynika z art. 15 ust. 2 ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1121 ze zm.), które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy;
7. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez organ interesu społecznego oraz słusznego interesu jednostki przy wydawaniu skarżonej decyzji, objawiającego się mianowaniem skarżącego na stanowisko kierownika sekcji kontrolno-rozpoznawczej podczas gdy w strukturach Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Z. pracują inni funkcjonariusze posiadający kwalifikacje odpowiadające profilowi kompetencyjnemu wymaganemu na stanowisku kierownika sekcji kontrolno-rozpoznawczej w tym inżynierowie pożarnictwa nie posiadający oficerskiego stanowiska służbowego co stanowi sprzeczność z art. 36 ust. 3 pkt 1 u.p.s.p., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem rozważenie tych okoliczności mogłoby przemawiać za innym rozstrzygnięciem, aniżeli ujęte w skarżonej decyzji;
8. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie interesu społecznego oraz słusznego interesu jednostki w utrzymaniu przez skarżącego stanowiska zastępcy dowódcy zmiany w Jednostce Ratowniczo-Gaśniczej w Z., a kierowanie się przez organ przede wszystkim - co literalnie wskazał organ w uzasadnieniu skarżonej decyzji - nadrzędnym interesem służby;
9. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. i art. 7 k.p.a. poprzez nie odniesienie się przez organ II Instancji do wszystkich zarzutów i argumentów podniesionych w odwołaniu z 29 kwietnia 2025 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem rozważenie zasadności tych zarzutów mogłoby przemawiać za innym rozstrzygnięciem, aniżeli ujęte w skarżonej decyzji; w szczególności de facto pominięcie uzasadnienia zarzutów ujętych w punktach 11.3 i II. 4 ww. odwołania dotyczących (11.3) niepodjęcia przez Organ I Instancji wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i niewyczerpujące zebranie oraz rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co przejawiło się w oparciu ustaleń faktycznych m.in. na wydanych na podstawie wadliwej podstawy prawnej, a przywołanych w treści uzasadnienia skarżonej decyzji, nie mających żadnej mocy prawnej rozkazach: Rozkazie nr [...] z 12 listopada 2024 r. znak: [...] oraz Rozkazie nr [...] z 19 grudnia 2024 r. znak: [...], które wywołały bezzasadne i bezprawne przeświadczenie u skarżącego, iż od 18 listopada 2024 r. winien wykonywać pracę w sekcji kontrolno-rozpoznawczej, podczas gdy wszelkie podejmowane przez skarżącego czynności w sekcji kontrolno-rozpoznawczej jawią się jako nieważne z mocy samego prawa, ponieważ powyższe (przenoszenia na inne, powierzania pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku) zgodnie z art. 32 ust. 1 u.p.s.p. winno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, nie zaś rozkazu opartego na art. 13 ust. 6 pkt 1 u.p.s.p na co wskazuje literalnie treść art. 32 ust.2 u.p.s.p.; które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz (II.4) niepodjęcia przez organ I Instancji wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i niewyczerpujące zebranie oraz rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co przejawiło się w oparciu ustaleń faktycznych m.in. wykonywanych przez skarżącego bezzasadnie i bez podstawy prawnej czynnościach w oparciu o wydane na podstawie wadliwej podstawy prawnej, a przywołanych w treści uzasadnienia skarżonej decyzji nie mających żadnej mocy prawnej rozkazach: Rozkazie nr [...] z 12 listopada 2024 r. znak: [...] oraz Rozkazie nr [...] z 19 grudnia 2024 r. znak: [...], które wywołały bezzasadne i bezprawne przeświadczenie u Skarżącego, iż od 18 listopada 2024 r. winien wykonywać pracę w sekcji kontrolno-rozpoznawczej, podczas gdy wszelkie podejmowane przez skarżącego czynności w sekcji kontrolno-rozpoznawczej jawią się jako nieważne z mocy samego prawa, ponieważ powyższe (przenoszenia na inne, powierzania pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku) zgodnie z art. 32 ust. 1 u.p.s.p. winno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, nie zaś rozkazu opartego na art. 13 ust. 6 pkt 1 u.p.s.p na co wskazuje literalnie treść art. 32 ust.2 u.p.s.p., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy;
W uzasadnieniu skargi przekonywano, że postępowanie prowadzone przez organy obu instancji w niniejszej sprawie naruszyło fundamentalne zasady procedury administracyjnej, w szczególności art. 10 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. W realiach niniejszej sprawy, po uchyleniu pierwotnej decyzji nr [...] z 13 lutego 2025 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania decyzją nr [...] z kwietnia 2025 r., organy nie zapewniły bowiem skarżącemu realnej możliwości czynnego udziału w postępowaniu. W szczególności nie umożliwiono stronie złożenia nowych wniosków dowodowych potwierdzających jego sytuację osobistą, ani nie zapewniono prawa do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji zarówno z 15 kwietnia 2025 r., jak i z 5 czerwca 2025 r. Brak ten jest tym bardziej rażący, że - jak wynika z akt sprawy - po uchyleniu decyzji pierwotnej i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, organ I Instancji nie podjął żadnych działań zmierzających do umożliwienia stronie aktywnego udziału w postępowaniu, ograniczając się jedynie do formalnego przeprowadzenia postępowania dowodowego w oparciu o zgromadzony wcześniej materiał, bez powiadomienia strony o możliwości zgłaszania nowych wniosków dowodowych czy składania oświadczeń.
Zdaniem pełnomocnika strony organ błędnie przyjął, jakoby skarżący miał zapewniony pełny dostęp do akt sprawy oraz realną możliwość wypowiedzenia się co do zgromadzonych materiałów dowodowych, opierając się przy tym na informacji o udostępnieniu dokumentacji w systemie EZD w dniu 16 kwietnia 2025 r. (zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a.). Poza tym, jak dalej argumentowano, organ II Instancji naruszył fundamentalne gwarancje procesowe strony wynikające z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 78 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., poprzez nierozpoznanie wniosku dowodowego o przesłuchanie strony, zgłoszonego w odwołaniu z 29 kwietnia 2025 r. od decyzji organu I instancji, a następnie wydanie decyzji bez przeprowadzenia tego dowodu.
W ocenie skarżącego organy obu instancji dopuściły się naruszenia art. 81 k.p.a., uznając za udowodnione okoliczności wskazane w skarżonej decyzji Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP z 5 czerwca 2025 r. oraz poprzedzającej decyzji Komendanta Powiatowego PSP w Z. z 15 kwietnia 2025 r., mimo że skarżącemu - jako stronie postępowania - nie umożliwiono udziału w każdym stadium postępowania, w szczególności zaś nie zapewniono prawa do wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.
Podsumowując, zdaniem pełnomocnika starzącego, brak wszechstronnego rozważenia wszystkich dostępnych rozwiązań kadrowych, nieuwzględnienie kwalifikacji innych funkcjonariuszy oraz pominięcie analizy wpływu decyzji na interes społeczny i indywidualny stanowi istotne naruszenie zasad postępowania administracyjnego. Naruszenie to, jak dalej wskazano w uzasadnieniu skargi, miało natomiast wpływ na wynik sprawy, gdyż rozważenie tych okoliczności mogło przemawiać za innym, bardziej wyważonym rozstrzygnięciem, uwzględniającym zarówno potrzeby służby, jak i słuszny interes skarżącego oraz innych funkcjonariuszy jednostki.
Natomiast w odpowiedzi na skargę organ II instancji wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej. Zaznaczono, że skarżący pomija w kolejnych środkach odwoławczych i skardze fakt, że kształtowanie stosunku służbowego funkcjonariusza Państwowej Straży Pożarnej pozostaje w gestii przełożonego w danej jednostce. Ograniczenia w tym zakresie, co do warunków jakie funkcjonariusz musi spełniać do wyznaczenia go do służby na danym stanowisku, wynikać mogą jedynie z obowiązujących przepisów prawa, a w tym rozporządzeń wykonawczych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Jednocześnie zaś, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Oceniając w świetle powołanych wyżej kryteriów zaskarżaną decyzję, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie stanowi ocena, czy organy administracyjne obu instancji prawidłowo orzekły o mianowaniu z dniem 1 maja 2025 r. strony na stanowisko kierownika sekcji w sekcji kontrolno-rozpoznawczej w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Z. w służbie stałej w systemie codziennym służby, a także o przyznaniu uposażenia w łącznej wysokości 9.901,60 zł. Biorąc pod uwagę stanowisko strony prezentowane w toku postępowania administracyjnego oraz w związku z wniesioną skargą, przedmiotem licznych zarzutów pełnomocnika skarżącego stanowią wyłącznie przepisy procedury (zachowanie gwarancji procesowych strony oraz prawidłowość oceny materiału dowodowego i jego zupełność).
Podstawę materialnoprawną kwestionowanej w sprawie decyzji stanowi ustawa z 24 sierpnia 2001 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn. z 15 września 2025 r.; Dz.U. z 2025 r. poz. 1312; dalej: u.P.S.P.), a dokładnie jej art. 32 ust. 1 pkt 3, zgodnie z którym, do mianowania strażaka na stanowisko służbowe, przenoszenia na inne, powierzania pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku, zawieszania w czynnościach służbowych albo zwalniania ze służby, z zastrzeżeniem art. 47 ust. 1, właściwi są przełożeni – w komendzie powiatowej (miejskiej) - komendant powiatowy (miejski); a także: art. 86, art. 87 ust. 1 pkt i art. 88 ust. 1-4 określające podstawy do przyznania uposażenia zasadniczego, dodatku za posiadany stopień oraz dodatku funkcyjnego.
Przepis art. 32 ust. 1 powołanej ustawy, jest przepisem materialnym prawa administracyjnego, stanowiący podstawę decyzji administracyjnej. Gdyby przyjąć, iż przepis ten ma charakter wyłącznie kompetencyjny, brak byłoby po stronie właściwych przełożonych prawnych możliwości nie tylko do przenoszenia strażaków na równorzędne stanowiska, ale i do przenoszenia na stanowiska wyższe – patrz wyrok NSA z 29 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 1331/11 (publik. LEX nr 1136633). Przy czym ustawa w art. 32 ust. 1 nie określa żadnych warunków przeniesienia na inne stanowisko służbowe, nie wskazuje też kryteriów i przesłanek, którymi kierować się powinien organ podejmujący decyzję w tym przedmiocie. Oznacza to, że przeniesienie na inne stanowisko w tej samej jednostce, pozostawione zostało uznaniu organu, który może kierować się kryteriami potrzeb służby i jej interesu oraz koniecznością zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonania zadań Państwowej Straży Pożarnej. Stosunek służbowy strażaka jest stosunkiem administracyjnoprawnym, gdyż cechuje się nierównością stron, podporządkowaniem i dyspozycyjnością. Przyjąć zatem należy, iż w ramach tego stosunku przełożony służbowy może władczo kształtować, w granicach obowiązującego prawa, sytuację prawną strażaka. Temu uprawnieniu służy właśnie przywołany wyżej art. 32 ust. 1 ustawy. Powyższe nie oznacza jednak, że decyzja podjęta w przedmiocie przeniesienia na inne stanowisko, jest pozostawiona całkowitemu, swobodnemu uznaniu organu. Wskazać wszakże należy, że sądowa kontrola decyzji uznaniowych co do zasady jest ograniczona. Sąd bada w takich sprawach, czy decyzja nie nosi cech dowolności, a więc czy organ rozstrzygający zebrał cały materiał dowodowy i dokonał wyboru właściwego sposobu załatwienia sprawy, po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych oraz czy użył trafnych argumentów, uzasadniających decyzję.
Pokreślenia wymaga, iż sądy administracyjne nie są uprawnione do dokonywania oceny tego, w jaki sposób organy administracji wypełniają treści pozasystemowych kryteriów słusznościowych czy celowościowych, realizując określoną politykę stosowania prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z 19 maja 2011 r. I OSK 301/11 – publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W tego typu sprawach sądy administracyjne badają jedynie, czy organy w konkretnej sprawie nie przekroczyły granic uznania, to jest czy ich decyzje nie są arbitralne lub podjęte przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje właściwych organów i oceniać słuszności realizowanej przez nie polityki kadrowej. Kontrola sądowa decyzji uznaniowych zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji została spełniona, zawarta w art. 7 k.p.a., powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony. Przy czym zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie.
W niniejszej sprawie niewątpliwie najważniejszym kryterium szczególnym jest dobro służby, co zostało omówione w obszernym uzasadnieniu rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego. Trzeba w tym miejscu podkreślić, że ma ono niejako prymat nad dobrem jednostki. Osoby pełniące służbę (jak skarżący), w odróżnieniu od osób podejmujących pracę na podstawie stosunku pracy, pozostają z władzą służbową w takim stosunku podporządkowania, który charakteryzuje się wysoką dyspozycyjnością, zarówno co do sposobu wykonywania służby, w tym pod względem pory i miejsca świadczenia pracy. Jednakowoż ograniczenia równoważone są pewnymi przywilejami, do których m.in. zalicza się dodatkowe elementy uposażenia (o czym równocześnie orzeczono w pkt 1 a i b; oraz 2 i 3 w decyzji z 15 kwietnia 2025 r.), dodatki, urlopy, czy trwałość stosunku służbowego gwarantowaną też enumeratywnie wyliczonymi przyczynami zwolnienia ze służby.
W sprawie nie może budzić wątpliwości, że w świetle przepisów ustawy o Państwowej Straży Pożarnej wydanie zaskarżonej decyzji było dopuszczalne. Skarżący kwestionowanymi decyzjami został mianowany, ze względu na potrzeby służby, na stanowisko zgodne z jego kwalifikacjami.
Nie powtarzając trafnej argumentacji organu prezentowanej w uzasadnieniu decyzji I instancyjnej należy zwrócić uwagę, iż w aktach sprawy znajduje się notatka z 13 marca 2025 r. z której wynika, że skarżący przed wydaniem decyzji o mianowaniu na stanowisko kierownika sekcji kontrolno-rozpoznawczej w Komendzie Powiatowej Straży Pożarnej w Z. był informowany o zamiarze przeniesienia go na system ośmiogodzinny z powodu przeszeregowań kadrowych, motywach takiej propozycji, a także przedstawiano mu alternatywne propozycje. Podkreślono, że prezentuje on bardzo wysoki poziom wiedzy merytorycznej i doświadczenia. Dodatkowo pouczono stronę o możliwości zakwestionowania decyzji w administracyjnym toku instancji.
W realiach niniejszej sprawy nie sposób czynić organom PSP orzekającym w sprawie zarzutu arbitralności (w tym naruszenia akcentowanego w skardze zarzutu naruszenia słusznego interesu strony) albowiem, w ocenie Sądu, organy te zasadnie przyznały prymat interesowi służby nad słusznym interesem skarżącego – co stanowiło o nieskuteczności zarzutów powołanych w pkt VI, VII i VIII petitum skargi, oraz częściowo w jej pkt I i V. Co istotne, skarżącemu pozostawiono czas, aby mógł z odpowiednim wyprzedzeniem dostosować swoje życie prywatne, w tym konieczność zapewnienia opieki chorej matce, do zmieniających się wymogów pełnienia służby.
Poza tym treść ww. notatki służbowej przekonuje, że przed wydaniem kwestionowanego rozstrzygnięcia umożliwiono zajęcie stanowiska przez stronę i ją wysłuchano. Stanowi to dodatkowy argument o niezasadności zarzutów omówionych w pkt III i pkt IV petitum skargi. Postępowanie dowodowe w sprawie, w ocenie Sądu, nie wymagało uzupełnienia.
Sąd przy tym zauważa, że sądowa kontrola tego rodzaju decyzji personalnych (tj. mianowania na stanowisko służbowe w Państwowej Straży Pożarnej) jest ograniczona, ponieważ sąd administracyjny nie jest władny do oceny celowości zmian kadrowych i organizacyjnych w jednostkach państwowej straży pożarnej, jak również nie może ingerować w politykę kadrową tej formacji. Kontrola sądowa decyzji uznaniowych jest ograniczona do sprawdzenia, czy wydana decyzja mieści się w granicach uznania administracyjnego, czy nie jest dowolna i została poprzedzona prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem administracyjnym, a w rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, te warunki są zachowane.
Organ działał w sprawie zgodnie z prawem (art. 6 k.p.a.), podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.), a nadto zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) oraz dokonał swobodnej jego oceny (art. 80 k.p.a.), co zresztą znalazło wyraz w uzasadnieniach wydanych decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.) - organ szczegółowo wskazał dowody, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia w sprawie. Komendant rozpatrzył sprawę ponownie i odniósł się do zarzutów odwołania, uznając je za bezzasadne.
Wynikająca z art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej, wymaga aby organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ramy działania tej zasady wyznacza norma prawa materialnego, która ma być zastosowana w indywidualnej sprawie. Zdaniem Sądu Komendant w rozpoznawanej sprawie ustalił wszystkie jej istotne okoliczności faktyczne.
Zatem niezasadne okazały zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Oceniana decyzja, wbrew zarzutom skargi, nie nosi cech dowolności. Zarówno jej uzasadnienie, odpowiadające zdaniem Sądu za spełniające podstawowe wymogi art. 107 § 1 i 3 kpa, jak też okoliczności faktyczne sprawy, wystarczająco wykazują powody mianowania strażaka na stanowisko służbowe w jednostce PSP w Z. i tym samym określenia dla niego konkretnego przydziału służbowego w nowej jednostce do czego przełożeni są zobowiązani ustawowo.
Podobnie niezasadny jest zarzut skarżącej dotyczący naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., poprzez brak zawiadomienia jej o zakończeniu gromadzenia materiału dowodowego w sprawie, który mógłby być uwzględniony gdyby skarżąca wykazała, że brak takiego zawiadomienia miał wpływ na wynik sprawy. Takiego zaś wpływu Sąd się nie dopatrzył. Przeciwnie: z treści ww. notatki służbowej wynika, że strona była informowana o przyczynach zmiany kadrowej, ale również o możliwości złożenia odwołania w postępowaniu administracyjnym. Z akt sprawy wynika również, że strona aktywnie uczestniczyła w tym postępowaniu, w tym była zastępowa przez pełnomocnika w osobie adwokata. Zgodnie z raportem EZD, w dniu 16 kwietnia 2025 r. skarżącemu udostępniono materiały zgromadzone w systemie, w tym notatki służbowe, pisma przewodnie, dokumenty dotyczące odwołania oraz decyzje organu. Ponadto, jak wynika z notatek służbowych, 13 marca 2025 r. przeprowadzono rozmowę ze skarżącym w obecności Zastępcy Komendanta Powiatowego. Dodatkowo, fakt posiadania przez skarżącego dostępu do dokumentacji potwierdza jego pierwsze odwołanie, do którego załączył liczne dokumenty pochodzące z teczki osobowej, co wskazuje na zapoznanie się z aktami sprawy.
Końcowo należy podkreślić, że celem postępowania dowodowego prowadzonego przez sąd administracyjny nie jest dokonywanie ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwianej decyzją administracyjną. Nie ma podstaw do twierdzenia, że z art. 106 § 3 p.p.s.a. wynika możność żądania przeprowadzenia przed sądem administracyjnym postępowania dowodowego wskazującego na istnienie nowych okoliczności faktycznych. Nie można w tym trybie kwestionować poszczególnych ustaleń i ocen, które składają się na stan faktyczny i prawny sprawy. Przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. służy natomiast ocenie, czy właściwe w sprawie organy ustaliły stan faktyczny sprawy zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie, czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń (por. wyrok NSA z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 262/17). Przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny będzie zatem dopuszczalne wówczas, gdy postulowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód będzie pozostawał w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu. Mówiąc inaczej - winien to być dowód z dokumentu, który mógłby się przyczynić do wyjaśnienia kwestii legalności zaskarżonego aktu. Ponadto, dopuszczony winien być tylko taki dowód, który odnosi się do "istotnych wątpliwości" związanych z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem. Postępowanie w trybie omawianego przepisu ma charakter uzupełniający i fakultatywny. O konieczności i celowości jego przeprowadzenia decyduje sąd rozpoznający skargę, przy czym tylko do tego sądu należy ocena, czy w sprawie istnieją istotne wątpliwości, które bez nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie mogą zostać wyjaśnione przez dopuszczenie określonego dowodu. Co do istotnych wątpliwości, to można o nich mówić wówczas, gdy ze względu na mające znaczenie dla wyjaśnienia sprawy braki bądź sprzeczności w ustaleniach faktycznych podjęte rozstrzygniecie nie jawi się jako niewątpliwe. W badanej sprawie Sąd stwierdził, że stan faktyczny sprawy został prawidłowo i wyczerpująco ustalony. Nie ma zatem potrzeby przeprowadzanie dodatkowego postępowania dowodowego, o co wnosił pełnomocnik strony w skardze.
Zdaniem Sądu prawidłowo także ustalono uposażenie na nowym stanowisku z powołaniem jako podstawy prawnej art. 86, art. 87 ust. 1 i art. 88 u.P.S.P.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło